mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Kanun
  3. 213 sayılı Kanun

213 sayılı VERGİ USUL KANUNU

Kanun · Resmî Gazete 10 Ocak 1961, sayı 10705

mevzuat.gov.tr ↗

Bu özet yapay zeka ile üretilmiştir; hukuki görüş değildir. Bağlayıcı olan tam metindir.

Madde 1 – Yayımlandığı Düstur : Tertip: 4 Cilt: 1 Sayfa: 1037

Bu kanun; genel bütçe, il özel idareleri ve belediyelerin vergi, resim ve harçlarını ve bunlara bağlı ek ödemeleri kapsar. İkinci maddede (m. 2) belirtilenlerin dışındaki tüm bu kalemler ile artık yürürlükte olmayan…

7 ilgili yargı kararı

Madde 2 – Gümrük ve tekel vergileri:

Gümrük idareleri tarafından tahsil edilen vergi ve resimler Vergi Usul Kanunu kapsamı dışındadır. Bu tür ödemelerle ilgili süreçlerde 4458 sayılı Gümrük Kanununun 242 nci maddesi hükümleri uygulanır.

3 ilgili yargı kararı

Madde 3 – Vergi Kanunlarının uygulanması ve ispat:

Vergi kanunlarının uygulama yöntemlerini ve vergilendirme sürecindeki ispat kurallarını düzenler. Kanunlar hem sözlerine hem de ruhuna uygun şekilde uygulanırken, belirsiz durumlarda kanunun amacı ve yapısı dikkate…

63 ilgili yargı kararı

BİRİNCİ BÖLÜM – Vergi Uygulanmasında Yetki

Madde 4 – Vergi dairesi:

Vergi dairesinin tanımı yapılarak mükellefi tespit etmek, vergiyi tarh, tahakkuk ve tahsil etmek şeklindeki temel görevleri belirlenmiştir. Ayrıca Hazine ve Maliye Bakanlığının vergi dairelerinin kuruluşu, işleyişi ve…

4 ilgili yargı kararı

Madde 5 – Vergi mahremiyeti:

Belirli görevlilerin, mükelleflere dair öğrendikleri sırları açıklamalarını ve bunları kişisel ya da üçüncü kişilerin faydasına kullanmalarını yasaklayan hükümdür. Yasak kapsamında bazı istisnai durumlarda bilgilerin…

2 ilgili yargı kararı

Madde 6 – Yasaklar:

Beşinci maddede belirtilen kişilerin, kendileriyle akrabalık bağı bulunanların veya temsilcisi oldukları kişilerin vergi inceleme ve takdir işlemleriyle uğraşmaları yasaktır. Ayrıca vergi yönetimi ve yargısında görev…

1 ilgili yargı kararı

Madde 7 – İdarenin yardımı:

Mülki idare amirleri, emniyet görevlileri, belediye başkanları, köy muhtarları ve kamu kurumları, vergi kanunlarının uygulanması sırasında ilgili memurlara ve komisyonlara tüm imkanlarıyla yardım etmekle yükümlüdür.

3 ilgili yargı kararı

İKİNCİ BÖLÜM – Vergi Sorumluluğu

Madde 8 – Mükellef ve vergi sorumlusu:

Vergi kanunlarına göre borcu olan gerçek veya tüzel kişilere mükellef, ödeme noktasında vergi dairesinin muhatabı olan kişilere ise vergi sorumlusu denir. Kanunen kabul edilen durumlar dışında, taraflar arasındaki özel…

33 ilgili yargı kararı

Madde 9 – Vergi ehliyeti:

Vergi mükellefi olmak veya vergi sorumluluğunun doğması için kanuni ehliyet aranmaz. Ayrıca, vergiyi doğuran işlemin yasaklanmış olması, kişinin vergi ödeme yükümlülüğünü veya vergi sorumluluğunu sona erdirmez.

1 ilgili yargı kararı

Madde 10 – Kanuni temsilcilerin ödevi:

Tüzel kişiler, küçükler, kısıtlılar ve tüzel kişiliği olmayan oluşumların vergi ödevleri, kanuni temsilcileri veya yöneticileri tarafından yerine getirilir. Temsilcilerin görevlerini ihmal etmesi nedeniyle tahsil…

36 ilgili yargı kararı

Madde 11 – Vergi kesenlerin sorumluluğu:

Vergi kesmekle yükümlü olanlar, verginin tamamen kesilip ödenmesinden sorumludur ancak ödedikleri vergiler için asıl mükellefe başvurarak bu bedelleri geri isteyebilirler. Belirli mal ve hizmet alımlarında,…

20 ilgili yargı kararı

Madde 12 – Mirasçıların sorumluluğu:

Vergi mükellefi öldüğünde, vergiyle ilgili ödevleri mirası reddetmeyen kanuni ve atanmış mirasçılarına geçer. Mirasçılar, ölen kişinin vergi borçlarından kendi miras payları oranında sorumlu tutulurlar.

Madde 13 – Mücbir sebepler:

Bu madde, vergi ödevlerinin yerine getirilmesine engel olan 'mücbir sebepler'in neler olduğunu tanımlamaktadır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – Süreler

Madde 14 – Kanuni ve idari süreler:

Vergi işlemlerindeki süreler öncelikle vergi kanunları ile belirlenir. Kanunda açıkça belirtilmeyen durumlar için süreyi, bildirim yapacak olan idare belirleyerek ilgili kişiye tebliğ eder.

4 ilgili yargı kararı

Madde 15 – Mücbir sebeplerle gecikme:

13. maddede belirtilen mücbir sebeplerin varlığı halinde, bu sebepler ortadan kalkana dek süreler işlemez ve tarh zamanaşımı bu süre kadar uzar. Bu durumun uygulanabilmesi için mücbir sebebin bilinmesi veya belgelerle…

7 ilgili yargı kararı

Madde 16 – Ölüm halinde sürenin uzaması:

Vergi kanunlarında aksi yönde bir kural yoksa, ölüm nedeniyle mirasçılara geçen bildirme ve beyanname verme sürelerine üç ay eklenir.

3 ilgili yargı kararı

Madde 17 – Mühlet verme:

Zor durum nedeniyle vergi ödevlerini süresinde yerine getiremeyenlere, Maliye Bakanlığı tarafından ek süre (mühlet) verilebilir. Bu süre, kanunî sürenin bir katıdır ancak kanunî süre bir aydan az ise ek süre bir ayı…

Madde 18 – Sürelerin hesaplanması:

Vergi kanunlarında yer alan sürelerin nasıl hesaplanacağına dair usulleri belirleyen maddedir. Sürelerin gün, hafta, ay veya belirli bir tarihe göre belirlendiği durumlarda başlangıç ve bitiş zamanlarını düzenler.

1 ilgili yargı kararı

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM – Vergi Alacağının Tayini

Madde 19 – Vergiyi doğuran olay:

Vergi alacağının, kanunların belirlediği olayın gerçekleşmesi veya hukuki durumun tamamlanmasıyla oluştuğu belirtilmiştir. Ortaya çıkan bu alacak, mükellef için vergi borcu niteliğindedir.

105 ilgili yargı kararı

Madde 20 – Tarh:

Verginin tarhı, vergi dairesinin yasada belirtilen matrah ve oranlar üzerinden vergi tutarını hesaplaması ve bu miktarı belirlemesi işlemidir.

2 ilgili yargı kararı

Madde 21 – Tebliğ:

Tebliğ, vergilendirme sürecini etkileyen ve hukuki sonuç doğuran durumların yetkili makamlarca mükellefe veya ceza sorumlusuna yazılı olarak bildirilmesidir.

4 ilgili yargı kararı

Madde 22 – Tahakkuk:

Verginin tahakkuku, hesaplanmış (tarh edilmiş) ve ilgili kişiye bildirilmiş (tebliğ edilmiş) olan verginin ödenmesi gereken aşamaya ulaşmasıdır.

1 ilgili yargı kararı

Madde 23 – Tahsil:

Verginin tahsili, söz konusu verginin kanunlara uygun bir şekilde ödenmesi işlemidir.

Madde 24 – Tahakkuku tahsile bağlı vergiler:

Doğası gereği tahakkuku tahsile bağlı olan vergilerde, verginin tahsil edilmesi işlemi aynı zamanda tahakkukun da gerçekleştiğini ifade eder.

1 ilgili yargı kararı

BİRİNCİ BÖLÜM – Beyannameye Dayanan Tarh

Madde 25 – Tahakkuk fişi esası:

Beyana dayalı vergilerin hesaplanması ve kesinleşmesi "Tahakkuk fişi" aracılığıyla yapılır. Vergi dairesince düzenlenen bu belgenin bir örneğinin mükellefe veya temsilcisine verilmesiyle vergi tahakkuk etmiş olur ve bu…

1 ilgili yargı kararı

Madde 26 – Tahakkuk fişinin muhteviyatı:

Bu madde, tahakkuk fişinde bulunması gereken zorunlu bilgilerin neler olduğunu belirlemektedir.

Madde 27 – Tahakkuk fişinin kesinliği:

Vergi beyannamesini teslim eden kişinin tahakkuk fişini almamış olması, beyannamedeki matrah üzerinden verginin hesaplanmasına engel olmaz. Bu durumda fişin mükellef nüshası posta ile gönderilir.

Madde 28 – Vergi beyannamesinin postayla veya elektronik ortamda gönderilmesi

Vergi beyannamelerinin posta veya elektronik ortamda gönderilmesi durumunda tahakkuk fişlerinin nasıl düzenleneceği ve iletileceği düzenlenmiştir. Ayrıca Gelir İdaresi Başkanlığının beyanname verme ve ödeme sürelerini…

4 ilgili yargı kararı

İKİNCİ BÖLÜM

Madde 29 – İkmalen vergi tarhı:

İkmalen vergi tarhı, bir vergi tarh edildikten sonra ortaya çıkan ve defter, kayıt, belge veya kanuni ölçülerle tespit edilen matrah veya matrah farkı üzerinden vergi alınmasıdır. Özel kanunlarda bu konuyla ilgili yer…

1 ilgili yargı kararı

Madde 30 – Re'sen vergi tarhı:

Bu madde, vergi matrahının defter, kayıt ve belgelere dayalı olarak tespit edilemediği durumlarda uygulanan re'sen vergi tarhı ile belirli şartlarda gerçekleştirilen idarece vergi tarhı işlemlerini düzenler. Re'sen…

32 ilgili yargı kararı

Madde 31 – Takdir kararı:

Takdir komisyonu tarafından belirlenen matrah veya matrah kısmı takdir kararına bağlanır. Bu kararların geçerli olması için komisyon başkanı ve üyeleri tarafından imzalanmış olması gerekir. Kararların içeriğinde…

3 ilgili yargı kararı

Madde 32 – Takdir kararlarının tevdii:

Takdir komisyonlarının aldığı karar tutanakları, imza karşılığı olarak vergi dairesine teslim edilir.

Madde 33 – Re'sen tarhta mahsup:

Re'sen takdir edilen matrah, mükellefin beyan ettiği matrahtan fazla değilse yeniden vergi hesaplanmaz. Eğer takdir edilen matrah daha fazlaysa, sadece aradaki fark üzerinden vergi hesaplanır.

Madde 34 – İhbarname esası:

İkmalen veya re'sen hesaplanan vergiler, ilgili kişilere "ihbarname" yoluyla bildirilir. Türü veya oluşum nedeni farklı olan vergiler için ayrı ihbarnameler kullanılır.

Madde 35 – İhbarnamenin muhteviyatı:

Bu madde, vergi ihbarnamesinde yer alması zorunlu olan bilgileri ve belgelere ilişkin şartları düzenlemektedir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – Tahrire Dayanan Tarh

Madde 36 – Tahrire göre vergi tarhı:

Tahrire göre vergi tarhı, verginin tahrir usulüyle belirlenen tutarlar (matrahlar) üzerinden hesaplanması işlemidir.

Madde 37 – Tahrir ihbarnamesi:

Tahrir usulüyle belirlenen vergi matrahları, vergi dairesi tarafından düzenlenen tahrir ihbarnamesi aracılığıyla mükelleflere bildirilir.

Madde 38 – İhbarnamenin muhteviyatı:

Tahrir ihbarnamesinin içinde bulunması gereken zorunlu bilgiler bu maddede düzenlenmiştir. Belgede mükellef bilgileri, taşınmaz detayları, vergi hesaplamaları ve itiraz yöntemleri yer almaktadır.

Madde 39 – Tekalif cetveli:

Tahrire dayalı vergi hesaplamalarında yıllık vergiler, vergi dairesi tarafından mahalle ve köy bazlı hazırlanan tekalif cetvellerinde gösterilir. Bu cetveller, mükelleflere dair kimlik, adres, taşınmaz gelirleri ve…

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM – Götürü Matrahların Tespiti

Madde 40 (Mülga)

Madde 41 – Götürü matrahlara göre dava açma: (Mülga)

Madde 42 – Ortalama kar hadlerinin tespiti:

Ortalama kar hadleri, Maliye Bakanlığınca hazırlanan cetveller doğrultusunda, kamu görevlileri ve ilgili meslek kuruluşlarının temsilcilerinden oluşan özel bir komisyon tarafından belirlenir. Kar hadlerinin tayin…

Madde 43 – Ortalama kar hadlerinin kesinleşmesi ve ilanı:

Ortalama kar hadlerini içeren cetvellerin hazırlanma, denetlenme ve ilan edilme sürecini düzenler. Hazırlanan cetveller Özel Komisyonlar ve Merkez Komisyonu tarafından incelendikten sonra kesinleştirilerek ilan edilir.…

Madde 44 – Uygulama süresi:

Götürü ücretler, götürü ticaret ve serbest meslek kazançları ile ortalama kâr hadlerinin uygulama süresi üç yıldır. Önemli değişikliklerin yaşanması durumunda Maliye Bakanlığı bu süreyi, bir yıldan az olmamak üzere…

BEŞİNCİ BÖLÜM – Zirai Kazanç Ölçüleri ile Emlak Vergisine Ait Bedel ve Değerlerin Tespiti

Madde 45 – Ölçüler ve tarifleri:

Bu madde, zirai kazancın nasıl hesaplanacağını belirleyen ölçütleri ve bu ölçütlerin tanımlarını düzenlemektedir. Kazanç hesabı yapılırken yıllık istihsal değeri, götürü gider emsali, ortalama randıman, işçilik tutarı,…

Madde 46 – Zirai kazanç ölçülerinin tespiti:

Zirai kazanç ölçülerinin belirlenme süreci ve yöntemlerini düzenleyen maddedir. Bu ölçüler, Merkez Komisyonunun hazırladığı yönetmeliğe göre il komisyonlarınca belirli kriterler çerçevesinde tespit edilir.

Madde 47 – Ziraat birimleri:

Bu madde, vergi uygulamalarında temel alınan ziraat birimlerini düzenlemektedir. Tarla, bağ, sebze ziraati, ormancılık, ağaç sayıları ve hayvancılığa göre farklı ölçü birimleri belirlenmiştir. Özel durumlar için Maliye…

Madde 48 – Tasdik ve ilan:

Zirai kazanç ölçülerinin yürürlüğe giriş, ilan ve tebliğ süreçlerini düzenleyen maddedir. Bu ölçüler Cumhurbaşkanı kararıyla kabul edilerek Resmi Gazete'de yayımlanır ve valilikler aracılığıyla yerel yönetimlerle…

Madde 49 – Uygulama süresi:

Bu madde, zirai kazanç ölçülerinin belirleme sürelerini ve emlak vergisine esas bina maliyetleri ile arsa ve arazi birim değerlerinin nasıl tespit edileceğini düzenler. Tespit süreçlerinde ilgili bakanlıkların, takdir…

BİRİNCİ BÖLÜM – Genel Esaslar

Madde 50 (Mülga)

Madde 51 (Mülga)

Madde 52 – Tadilat:

Tadilat, iki genel tahrir arasında, kanunda belirtilen nedenlerle binaların brüt gelirlerinde ve arazilerin değerlerinde meydana gelen kalıcı ve doğal değişikliklerin saptanarak yeni bedelin tahmin edilmesidir.

Madde 53

İKİNCİ BÖLÜM – Genel Tahrir

Madde 56

Madde 63 – Tadilat sebepleri:

Binaların gayrisafi gelirlerinin ve arazilerin değerlerinin hangi durumlarda tadilat yoluyla yeniden belirleneceğinin şartlarını düzenleyen maddedir. Yapısal değişiklikler, kullanım amacındaki farklılıklar veya belirli…

Madde 64 – Arazinin hal ve heyetinde değişiklik:

Bu madde, bir arazinin hal ve heyetindeki değişikliğin neleri kapsadığını tanımlamaktadır.

1 ilgili yargı kararı

Madde 65 – Mevzii ve ferdi tadilat:

Bina gelirleri ile arazi ve arsa değerlerinde 63. maddenin 1. bendinde belirtilen oranda meydana gelen değişikliklere göre yapılacak düzenlemeler, kapsamına göre mevzii veya ferdi olarak ayrılır. Bir yerleşim yerinin…

Madde 66 – Mevzii tadilat kararı:

Mevzii tadilat yapılabilmesi için belli başvuruların yapılması, yetkili kurumların uygun görmesi ve nihai iznin alınması gerekmektedir.

Madde 67 – Ferdi tadilat isteği:

Bina veya arazisi için bireysel düzenleme (tadilat) yaptırmak isteyen mükellefin talebi, bu işlemin gerçekleştirilmesi için yeterlidir. Vergi dairelerinin kendiliklerinden bireysel düzenleme isteme yetkisi…

Madde 68 – Diğer tadilatın yapılması:

Vergi Usul Kanunu'nun 63 üncü maddesinin 2 ila 10 uncu bentlerinde yer alan durumlar için gerekli düzenlemeler, herhangi bir talep olmaksızın yapılır. Bu işlem, mükelleflerin bildirimi sonucunda veya vergi dairesinin…

Madde 69 – İfraz ve birleştirme:

Bina veya arazilerin bölünmesi durumunda (arsaya dönüştürme hariç), mevcut değerler yeniden belirlenmez; alan, mevki ve şeref kriterlerine göre parçalar arasında paylaştırılır. Birleştirme işlemlerinde ise mevcut…

Madde 70 – Yüz ölçümü fazla veya noksan tesbit edilen arazi:

Genel sayımlar veya yerel düzenlemeler sırasında arazi yüz ölçümünün yanlış kaydedildiği sonradan anlaşılırsa bu durum düzeltilir. Düzeltme işlemi, kayıtlı birim değer üzerinden hesaplamalar yapılarak gerçekleştirilir.…

Madde 71 – Tadilat neticelerinin uygulanması:

Vergi kayıtlarında yapılan ferdi, mevzii ve diğer tadilat sonuçlarının ne zaman uygulamaya konulacağını düzenler. Bu düzenlemelerin büyük çoğunluğu, ilgili işlemin veya olayın gerçekleştiği tarihi takip eden mali…

BİRİNCİ BÖLÜM – Takdir Komisyonu

Madde 72 – Kuruluş:

Bu madde, farklı amaçlarla kurulan Takdir Komisyonlarının kimlerden oluşacağını ve kuruluş esaslarını düzenlemektedir. Genel takdir işlemleri, arsaların ve arazilerin birim değer tespiti için farklı yapıdaki…

Madde 73 – Üyelerin seçilmesi:

Bu madde, Takdir Komisyonu üyelerinin nasıl seçileceğini, kimlerin toplantılara katılacağını ve toplantıların nerede yapılacağını düzenler. Üyeler; tüccarlar için ticaret odaları, diğer sanat ve meslek sahipleri için…

3 ilgili yargı kararı

Madde 74 – Komisyonların görevleri:

Bu madde, farklı şekilde kurulan takdir komisyonlarının görevlerini tanımlar. Bu komisyonlar yetkili makamların istediği matrah ve servet takdirlerini yapmak, vergi kanunlarındaki değerleri belirlemek veya emlak…

1 ilgili yargı kararı

Madde 75 – Komisyonun yetkileri:

Takdir komisyonlarının sahip olduğu yetkileri düzenleyen maddedir. Bu kapsamda komisyonların belirli durumlarda inceleme yapabileceği, bazı değerli varlıklar için bilirkişiye başvurabileceği ve kurulma şekline göre…

Madde 76 – Beyana bağlılık:

Vergi matrahının takdir edildiği işlemlerde, belirlenen yeni matrah miktarı mükellefin daha önce kendi beyan ettiği tutardan daha az olamaz.

İKİNCİ BÖLÜM – Tahrir Komisyonu

Madde 77 (Mülga)

Madde 78 (Mülga)

Madde 79 – Yetki:

Tahrir komisyonlarının yetkilerini ve çalışma esaslarını düzenleyen maddedir. Bu komisyonlar değer tespiti yapmak amacıyla yerinde inceleme yapabilir, ilgili kişi ve kurumlardan bilgi isteyebilir ve gerektiğinde…

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – Tadilat Komisyonları

Madde 80 – Görev ve kuruluş:

Bina ve arazi tadilat işlemleri, üç kişiden oluşan tadilat komisyonları tarafından gerçekleştirilir. Bu komisyonlar, bölgenin en büyük mülkiye memurunun vergi dairesi müdürü olmayan gelir memurları arasından…

Madde 81 – Üyelerin seçilmesi:

Tadilat komisyonlarına girecek üyelerin belediye olan yerlerde belediye meclisleri, belediye olmayan yerlerde ise köy ihtiyar meclisleri tarafından seçileceği düzenlenmiştir.

Madde 82 – Yetki:

Tadilat komisyonları, tahrir komisyonlarının sahip olduğu tüm yetkilere sahiptir.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Madde 83 – Zirai Kazançlar İl Komisyonu:

Zirai Kazançlar İl Komisyonunun hangi kişilerden oluştuğunu belirleyen maddedir. Komisyon, valinin başkanlığında belirli kamu görevlileri ve seçilmiş üyelerle oluşturulur. Ormancılıkla ilgili meselelerde komisyon…

Madde 84 – Üyelerin seçilmesi:

Zirai Kazançlar İl Komisyonundaki seçilmiş üyelerin nasıl belirleneceğini düzenleyen maddedir. Üyeler kural olarak ziraat odaları tarafından seçilir ancak ziraat odasının bulunmadığı yerlerde bu işlem belediyelerce…

Madde 85 – Zirai kazançlar merkez komisyonu:

Zirai Kazançlar Merkez Komisyonunun hangi üyelerden oluşacağını ve başkanın mazeretli olduğu durumlardaki işleyişi belirler.

Madde 86 – Komisyonların yetkileri:

Zirai kazançlar il ve merkez komisyonları, görevleri kapsamında kamu kurumlarından ve ilgili gerçek veya tüzel kişilerden her türlü bilgiyi isteyebilir ve gerekirse bilirkişi incelemesi yaptırabilir. Bilgi isteme…

BEŞİNCİ BÖLÜM – Müşterek Hükümler

Madde 87 – Komisyonlara seçilecek üyelerde aranacak vasıflar:

Takdir, tadilat, zirai kazançlar il ve özel komisyonlarda görev alacak memur dışındaki üyelerin taşıması gereken nitelikler düzenlenmiştir. Söz konusu üyelerin sahip olması gereken ahlaki özellikler, adli sicil durumu…

1 ilgili yargı kararı

Madde 88 – Yemin:

Belirli komisyonlara seçilen üyelerin ve tahrir komisyonu başkanlarının nasıl yemin edeceklerini düzenleyen maddedir. Bu kişiler, bulundukları yere göre idare heyeti veya ihtiyar meclisi huzurunda, devlet ile mükellef…

1 ilgili yargı kararı

Madde 89 – Nisap:

Bu bölümde yer alan komisyonların toplantı ve karar alma usullerini belirler. Komisyonlar üye tam sayısının çoğunluğuyla toplanıp karar verir; oyların eşit çıkması durumunda ise başkanın tarafı çoğunluk kabul edilir.

Madde 90 – Devam:

Komisyon toplantılarına katılamayan asil üyelerin yerine yedek üyelerin getirilmesi ve vekalet süreçlerini düzenlemektedir. Üyelerin devamsızlık durumunda istifa etmiş sayılma şartlarını belirleyen maddenin dördüncü…

Madde 91 – Görev süresi:

Tahrir komisyonu başkanı ve üyelerinin görevleri genel tahrir sona erene kadar devam eder. Takdir, tadilat ve zirai kazançlar il komisyonu üyelerinin görev süresi ise üç yıldır. Görev süresi dolanların yeniden…

Madde 92 – Ücretler:

Ortalama kar hadlerini belirleyen özel komisyonlar ile uzlaşma komisyonlarında görev alan başkan ve üyelerin alacakları ücretlerin nasıl belirleneceği düzenlenmiştir. Ücretlerin belirlenmesi, söz konusu komisyonun…

BİRİNCİ BÖLÜM – Tebliğ Esasları ve Muhataplar

Madde 93 – Tebliğ esasları:

Tahakkuk fişi dışındaki vergilendirme belgeleri ve yazılarının tebliğ edilme usullerini düzenleyen maddedir. Bildirimlerin adrese göre farklı yöntemlerle yapılması öngörülmüş, ayrıca belirli bir şartla elden teslim…

2 ilgili yargı kararı

Madde 94 – Tebliğ yapılacak kimseler:

Vergi tebligatı; mükelleflere, onların kanuni temsilcilerine, vekillerine veya vergi cezası kesilenlere yapılır. Tüzel kişilerde tebligat yetkili kişilere yapılırken, birden fazla yetkili varsa bunlardan sadece birine…

7 ilgili yargı kararı

Madde 95 – Veli, vasi ve kayyımlara tebliğ:

Mükellef adına hareket eden birden fazla veli, vasi veya kayyım olduğunda tebligat bunlardan sadece birine yapılabilir. Eğer tebligata konu olan işe bakan ayrı bir vasi veya kayyım varsa, tebligat onlara yapılır.

Madde 96 – Vasıtalı tebliğ:

Kara, deniz, hava ve jandarma eratına yapılacak tebligatlar, kıta komutanı veya müessese amiri gibi en yakın üstleri aracılığıyla yapılır. Tebligatı hemen ilgili kişiye ulaştırmayan üst, tazminata mahkûm edilir. Bu…

Madde 97 – Yabancı memlekette bulunanlara tebliğ:

Yabancı ülkelerde bulunan kişilere yapılacak tebligatların usullerini belirleyen maddedir. Tebligat süreci; kişinin yabancı olması, Türk vatandaşı olması, devlet memuru veya asker olmasına göre farklı kurumlar…

1 ilgili yargı kararı

Madde 98 – Kamu idare ve müesseselerine tebliğ:

Kamu kurum ve kuruluşlarına yapılacak tebligatların hangi görevlilere yapılacağını belirleyen maddedir. Tebliğ işlemleri kurumun en büyük amirine, yardımcılarına veya amirin yetki verdiği memurlara gerçekleştirilir.

1 ilgili yargı kararı

İKİNCİ BÖLÜM – Posta ile Tebliğ Usulü

Madde 99 – Kapalı zarf esası:

Posta yoluyla yapılacak tebligatlarda, gönderilen belgenin kapalı bir zarf içerisinde postaya verilmesi gerekir. Bu işlem için Maliye Bakanlığı tarafından şekli belirlenen özel zarfların kullanılması zorunludur.

Madde 100 – Bilinen adreslere tebliğ:

Bilinen adrese gönderilen mektupların, posta idaresi tarafından alıcıya teslim edildiği tarih tebliğ tarihi olarak kabul edilir.

Madde 101 – Bilinen adresler:

Bu madde, Vergi Usul Kanunu kapsamında tebligat yapılabilmesi için geçerli sayılan 'bilinen adreslerin' neler olduğunu belirler. Tebligat sürecinde önce belirli işyeri adreslerinin, ardından resmi kayıtlardaki yerleşim…

3 ilgili yargı kararı

Madde 102 – Tebliğ evrakının teslimi:

Bu madde, vergi ile ilgili tebliğ belgelerinin posta aracılığıyla muhataba nasıl teslim edileceğine dair kuralları düzenler. Teslimatın imza karşılığında yapılması esastır ancak imza atamama, almaktan kaçınma veya…

12 ilgili yargı kararı

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – İlan Yoliyle Tebliğ Usulü

Madde 103 – Tebliğin ilanla yapılacağı haller:

Vergi bildirimlerinin (tebliğlerin) hangi özel durumlarda ilan yoluyla yapılabileceğini düzenleyen hükümdür.

2 ilgili yargı kararı

Madde 104

2 ilgili yargı kararı

Madde 105 – İlanın muhteviyatı:

Vergi ilanlarında, söz konusu vergilerin neler olduğu ile muhatapların adlarının veya unvanlarının belirtilmesi zorunludur. Bu ilanlar aracılığıyla kişilere belirli bir sürede başvuru yapmaları, adres bildirmeleri ve…

Madde 106 – İlanın neticeleri:

İlan sonrasında şahsen veya vekiliyle başvuranlara yerinde, adres bildirenlere ise posta ile tebliğ yapılır. Posta yoluyla yapılan tebliğlerde 100 üncü madde hükümleri uygulanır. İlan tarihinden itibaren bir ay içinde…

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM – Tebliğlere Ait Türlü Hükümler

Madde 107 – Memur vasıtasiyle tebliğ:

Maliye Bakanlığı'nın bildirimleri (tebligatları), posta yolu yerine memurlar aracılığıyla da yapılabilir. Bu yöntemin uygulanmasında mevcut tebliğ esaslarına uyulması gerekir.

Madde 107/A – Elektronik ortamda tebliğ

Belirli kişi ve kurumların Hazine ve Maliye Bakanlığınca kurulan elektronik tebligat sistemini kullanması zorunludur. Bu kişilere yönelik bildirimler, m. 93'te yer alan usullere bakılmaksızın elektronik ortamda…

13 ilgili yargı kararı

Madde 108 – Hatalı tebliğler:

Tebliğ edilen belgeler, esasına etkili olmayan şekil hataları nedeniyle geçerliliklerini kaybetmezler. Ancak vergi ihbarnamelerinde belirli zorunlu bilgilerin eksik olması veya belgenin yetkisiz makamca düzenlenmesi…

1 ilgili yargı kararı

Madde 109 – Tebliğ yerine geçen muameleler:

Bu madde, verginin hesaplanması ve bildirilmesi sürecinde bazı işlemlerin resmi tebligat yerine geçeceğini düzenler. Diğer ücret elde eden hizmet erbabının vergileri, vergi dairesine sunulan vergi karnelerine yazılarak…

2 ilgili yargı kararı

BİRİNCİ BÖLÜM – Ödeme

Madde 110 – Verginin ödeneceği daire:

Vergi borçları normal şartlarda mükellefin bağlı olduğu vergi dairesine ödenir. Ancak borçların, asıl vergi dairesinin bulunduğu belediye sınırları dışındaki diğer vergi dairelerine yatırılması da mümkündür. Diğer…

Madde 111 – Ödeme zamanı:

Verginin ödeme sürelerini, vade tarihinin nasıl belirlendiğini ve bazı özel durumlarda ödeme süresinin nasıl uzatılabileceğini düzenler. Posta yoluyla yapılan beyanlarda tahakkuk süreci beklenmezken, mücbir sebep veya…

Madde 112 – Özel ödeme zamanları:

Bu madde; resmi tarhiyatlar, mükellefiyetin sona ermesi, yargı süreçleri ve hatalı tahsilatlar durumunda vergilerin hangi sürelerde ödeneceğini ve iadelerin nasıl yapılacağını düzenler. Ayrıca bu süreçlerdeki gecikme…

196 ilgili yargı kararı

İKİNCİ BÖLÜM – Zamanaşımı ve Terkin

Madde 113 – Zamanaşımının mahiyeti:

Zamanaşımı, belirli bir sürenin geçmesi sonucunda vergi alacağının sona ermesidir. Bu süreç, mükellefin konuyla ilgili bir başvuruda bulunup bulunmadığına bakılmaksızın geçerlidir.

7 ilgili yargı kararı

Madde 114 – Zamanaşımı süreleri:

Vergilerin, alacağın doğduğu yılı izleyen yılbaşından itibaren beş yıl içinde hesaplanıp mükellefe bildirilmemesi durumunda zamanaşımı gerçekleşir. Belirli durumlarda bu sürenin işlemesi durabilir veya başlangıç tarihi…

15 ilgili yargı kararı

Madde 115 – Verginin terkini:

Yangın, deprem ve benzeri afetler nedeniyle belirli oranda mal veya ürün kaybına uğrayanların vergi borçları ile cezaları silinebilir. Ayrıca, belirli bir limitin altındaki bazı vergi alacaklarının tahsilat masrafları…

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Madde 116 – Vergi hatası:

Vergi hatası, hesaplamalarda veya vergilendirme işlemlerinde yapılan yanlışlıklar nedeniyle verginin haksız şekilde fazla veya eksik olarak istenmesi ya da alınmasıdır.

93 ilgili yargı kararı

Madde 117 – Hesap hataları:

Bu madde, vergi işlemlerinde ortaya çıkan hesap hatalarının türlerini belirler. Hesap hataları; matrah hataları, vergi miktarındaki hatalar ve verginin mükerrer olması olmak üzere üç gruba ayrılır.

3 ilgili yargı kararı

Madde 118 – Vergilendirme hataları:

Bu madde, vergilendirme aşamasında meydana gelebilecek hataların neler olduğunu tanımlamaktadır. Hatalar; kişinin şahsı, mükellefiyet durumu, verginin konusu ve zamanlaması olmak üzere dört farklı kategoriye ayrılmıştır.

95 ilgili yargı kararı

Madde 119 – Hataların meydana çıkarılması:

Vergi hatalarının hangi yöntemlerle tespit edilebileceği düzenlenmiştir. Bu hatalar hem vergi idaresinin kendi işlemleriyle hem de mükellefin talebiyle ortaya çıkarılabilir.

Madde 120 – Düzeltme yetkisi ve reddiyat:

Vergi hatalarının düzeltilmesine dair kararlar kural olarak vergi dairesi müdürü tarafından verilir ve düzeltmeler düzeltme fişi aracılığıyla yapılır. Hata nedeniyle fazla vergi alınmışsa, mükellef kendisine yapılan…

Madde 121 – Re'sen düzeltme:

Vergi idaresi, üzerinde tereddüt bulunmayan açık ve net vergi hatalarını kendiliğinden düzeltebilir. Bu düzeltme nedeniyle zarara uğrayan kişilerin konuya ilişkin vergi mahkemesinde dava açma hakları bulunmaktadır.

1 ilgili yargı kararı

Madde 122 – Düzeltme talebi:

Vergi mükellefleri, vergi işlemlerinde meydana gelen hataların düzeltilmesini vergi dairesinden yazılı olarak talep edebilirler. Bu taleplerin taahhütlü posta yoluyla gönderilmesi mümkündür.

399 ilgili yargı kararı

Madde 123 – Düzeltme talebinin incelenmesi:

Vergi dairesindeki ilgili servis, gelen düzeltme talebini kendi görüşünü de ekleyerek düzeltme merciine gönderir. Düzeltme mercii talebi uygun bulursa işlemin yapılmasını ister, uygun bulmazsa durumu başvuran kişiye…

60 ilgili yargı kararı

Madde 124 – Şikayet yolu ile müracaat:

Vergi mahkemesinde dava açma süresi geçtikten sonra yaptıkları düzeltme talebi reddedilen kişilerin şikâyet yoluyla müracaat hakkı bulunmaktadır. Bu başvurular kural olarak Maliye Bakanlığına yapılır.

46 ilgili yargı kararı

Madde 125 – Düzeltme şümulü:

Vergi mahkemesi, bölge idare mahkemesi veya Danıştay sürecinden geçmiş işlemlerdeki vergi hataları, yargı kararları kesinleşmiş olsa bile belirli usuller çerçevesinde düzeltilebilir. Bunun temel şartı, düzeltilecek…

1 ilgili yargı kararı

Madde 126 – Düzeltmede zamanaşımı:

Vergi hatalarının düzeltilmesi işlemleri, 114 üncü maddede belirtilen zamanaşımı süresi dolduktan sonra yapılamaz. Ancak bazı özel hallerde, düzeltme zamanaşımı süresi belirli olayların gerçekleştiği tarihten itibaren…

9 ilgili yargı kararı

BİRİNCİ BÖLÜM – Yoklama

Madde 127 – Maksat ve yetki:

Yoklama, mükellefleri ve vergiyle ilgili maddi olayları, kayıtları ve konuları araştırıp tespit etmek için yapılır. Yetkili memurlar; hasılat tespiti, defter ve belge kontrolü ile nakil vasıtalarının durdurulup…

2 ilgili yargı kararı

Madde 128 – Yoklamaya yetkililer:

Bu madde, vergi yoklaması işlemini gerçekleştirmeye yetkili olan kişilerin kimler olduğunu belirlemektedir.

Madde 129 – Hüviyet ibrazı mecburiyeti:

Yoklama yapan görevlilerin, yanlarında yetkilerini gösteren fotoğraflı resmi bir kimlik taşıması gerekir. Bu kimliği, kendilerine sorulmasa bile yoklama yaptıkları kişiye göstermekle yükümlüdürler. Toplu yapılan…

Madde 130 – Yoklama zamanı:

Vergi yoklama işlemlerinin herhangi bir zaman sınırlaması olmadan yapılabileceği ve yoklama zamanının ilgili kişiye bildirilmeyeceği düzenlenmiştir.

Madde 131 – Yoklama fişi:

Yoklama sonuçları, tutanak niteliğindeki yoklama fişlerine kaydedilir. Bu fişler iki nüsha şeklinde düzenlenip tarihlendirilir ve yoklama yapılan kişi veya yetkilisine imzalatılır. İmzanın alınamadığı durumlarda durum…

1 ilgili yargı kararı

Madde 132 – Yoklama neticelerinin bildirilmesi:

Yoklama fişlerinin dağıtım ve kayıt süreçlerini belirleyen maddedir. Fişlerin nüshalarının kimlere verileceği ve vergi dairesine teslim sürecinin nasıl işletileceği düzenlenmiştir.

Madde 132/A – Elektronik yoklama

Vergi yoklamalarının sonuçları, dijital ortamda düzenlenen yoklama fişleri aracılığıyla kayıt altına alınabilir. Bu fişlerin elektronik imza ile imzalanması esastır; ancak bunun mümkün olmadığı durumlarda içeriği…

Madde 133 – Toplu yoklama:

Vergi uygulamalarında gerekli görülen hallerde, ayrı ayrı fiş düzenlemek yerine sonuçların topluca kaydedildiği yoklama cetvelleri kullanılabilir. Bu cetvellerin hangi durumlarda kullanılacağı Maliye Bakanlığı…

İKİNCİ BÖLÜM – Vergi İncelemeleri

Madde 134 – Maksat:

Vergi incelemesinin amacı, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunun araştırılması, tespit edilmesi ve sağlanmasıdır. Yetkililerce gerekli görülmesi durumunda inceleme, işletmedeki iktisadi kıymetlerin fiili…

7 ilgili yargı kararı

Madde 135 – İncelemeye yetkililer:

Bu madde, vergi incelemesini gerçekleştirmeye yetkili kişileri belirler. İncelemeler Vergi Müfettişleri, Vergi Müfettiş Yardımcıları, ilin en büyük mal memuru veya vergi dairesi müdürleri tarafından yapılır.

2 ilgili yargı kararı

Madde 136 – Hüviyet ibrazı:

Vergi incelemesi yapan görevlilerin, memuriyet sıfatlarını ve inceleme yetkilerini kanıtlayan fotoğraflı resmi bir kimlik belgesini yanlarında taşımaları gerekir. Bu belgelerin, çalışma başlatılmadan önce ilgili…

Madde 137 – İncelemeye tabi olanlar:

Vergi incelemelerine kimlerin tabi olacağını belirleyen hükümdür. Mevcut kanunlar uyarınca defter ve hesap tutmak ile belgeleri saklamak ve sunmak zorunda olan herkes bu incelemelere tabidir.

Madde 138 – İnceleme zamanı:

Vergi incelemesinin ne zaman yapılacağının önceden bildirilmesi zorunlu değildir. İncelemeler, henüz sonuçlanmamış hesap dönemleri de dahil olmak üzere tarh zamanaşımı süresinin sonuna kadar her zaman yapılabilir. Daha…

Madde 139

Vergi incelemelerinin kural olarak dairede yapıldığı, gerekli defter ve belgelerin yazılı bildirimle buraya getirilmesinin istendiği düzenlenmiştir. Ancak belirli şartların oluşması durumunda incelemelerin iş yerinde…

Madde 140

Bu madde, vergi incelemesi yapanların uyması gereken zorunlu kuralları, inceleme sürelerini ve hazırlanan raporların değerlendirme süreçlerini belirler. İnceleme sürecindeki bildirim yöntemlerinden, çalışma saatlerine…

Madde 141 – İnceleme tutanakları:

Vergi incelemeleri sırasında gerekli görüldüğünde olaylar ve hesap durumları tutanakla tespit edilebilir ve bu tutanağın bir örneği ilgililere verilmek zorundadır. Tutanak imzalanmadığı takdirde, ilgili defter ve…

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – Arama

Madde 142 – Arama yapılabilecek haller:

İhbar veya incelemeler sonucu vergi kaçırmaya dair emareler oluştuğunda, ilgili mükellef veya kaçakçılıkla bağı olan kişiler nezdinde arama yapılabilir. Bu işlemin gerçekleşmesi için yetkili kişilerin gerekçeli talebi…

Madde 143 – Aramada bulunan defter ve vesikalar:

Aramada bulunan ve incelenmesi gereken defter ve belgelerin ayrıntılı bir tutanakla tespit edilmesi gerekir. Tutanağın hemen hazırlanamadığı durumlarda belgeler mühürlenerek güvenli bir yere bırakılır veya ilgili…

Madde 144 – İncelemede usul:

Arama yapılan durumlarda incelemenin hızlıca ve öncelikli olarak yapılmasını düzenleyen bu madde, vergi dışındaki kişisel belgelerin iadesini ve mükellefin kendi belgelerini inceleme haklarını belirler. Belgelere el…

Madde 145 – İncelemenin bitmesi:

Arama sonucu alınan defter ve belgelerin incelemesinin en geç üç ay içinde tamamlanarak bir tutanakla geri verilmesi gerekir. Haklı nedenlerle bu sürede bitirilemeyen incelemeler için sulh yargıcının kararıyla süre…

Madde 146 – Kayıtların yeniden işlenmesi:

Arama sonucunda el konulması nedeniyle yapılamayan kayıtlar, defterler geri verildikten sonra idare ile mükellefin belirlediği uygun bir sürede tamamlanır. Bu tamamlama süresi bir aydan az olamaz. Mükellefler…

Madde 147 – Genel hükümlerin uygulanması:

Bu bölümle ilgili konularda açık bir düzenleme bulunmaması halinde, arama işlemleri hakkında Ceza Muhakemeleri Usul Kanunu'nun ilgili hükümleri uygulanır.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM – Bilgi Toplama

Madde 148 – Bilgi verme:

Kamu kurumlarının, mükelleflerin ve mükelleflerle iş yapan gerçek veya tüzel kişilerin, Maliye Bakanlığı veya vergi incelemesine yetkili kişilerin istediği bilgileri verme zorunluluğu vardır. Bilgiler sözlü veya yazılı…

Madde 149 – Devamlı bilgi verme:

Kamu kurumları, kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişiler, vergilendirme süreçlerine dair Maliye ve Gümrük Bakanlığı veya vergi daireleri tarafından yazı ile talep edilen bilgileri düzenli olarak ve yine yazı yoluyla…

6 ilgili yargı kararı

Madde 150 – Ölüm vakalarını ve intikalleri bildirme:

Belirli resmi makamların, gerçek ve tüzel kişilerin öğrendikleri ölüm vakalarını ve intikalleri, takip eden ayın 15'inci günü akşamına kadar vergi dairesine yazı ile bildirmeleri zorunludur.

Madde 151 – Bilgi vermekten imtina edememek:

Bilgi talep edilen gerçek ve tüzel kişiler, özel kanunlardaki mahremiyet hükümlerini ileri sürerek bilgi vermekten kaçınamazlar. Ancak haberleşme sırrı, sağlık çalışanlarının hasta sırları ve avukatların mesleki…

Madde 152 – İstihbarat arşivi:

150 nci madde kapsamındakiler hariç, ilgili bölümdeki kaynaklardan toplanan bilgiler istihbarat arşivlerinde gizli olarak saklanır. Bu arşivlere erişim yetkisine sahip olanlar ve erişim yöntemleri Maliye Bakanlığı…

Madde 152/A – Uluslararası anlaşmalar gereğince bilgi değişimi:

Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı veya vergi incelemesi yapmaya yetkili kişiler, yürürlükte olan uluslararası anlaşmaların bilgi değişimi hükümleri doğrultusunda bilgi toplayabilir. Bu süreç, Bakanlığın…

BİRİNCİ BÖLÜM – İşe Başlama

Madde 153

Belirli mükellef gruplarının işe başladıklarında bu durumu vergi dairesine bildirmeleri zorunludur. Kurumlar vergisi mükellefleri için bu süreçte ticaret sicili memurlukları aracılığıyla yapılan işlemler bildirimin…

1 ilgili yargı kararı

Madde 153/A – Teminat uygulaması:

Münhasıran sahte belge düzenlemek amacıyla mükellefiyet açtırdığı tespit edilenlerin veya belirli şartlarda sahte belge düzenleyenlerin yeniden işe başlamaları ya da işletme yöneticisi olmaları durumunda vergi…

7 ilgili yargı kararı

Madde 154 – Tüccarlarda işe başlamanın belirtileri:

Tüccarlar için işe başlama durumu üç farklı şekilde gerçekleşebilir. Bu durumlar arasında fiziki bir iş yeri açarak faaliyete geçmek, sicil veya meslek kuruluşuna kayıt olmak veya basit usule tabi olanların fiilen…

Madde 155 – Serbest meslek erbabında işe başlamanın belirtileri:

Serbest meslek sahiplerinin hangi durumlarının "işe başlama" olarak kabul edileceği düzenlenmiştir. Fiziksel iş yeri açmak, reklam yapmak veya ilgili mesleki kuruluşa kayıt olmak işe başlamanın belirtileridir. Mesleki…

Madde 156 – İş yeri:

Ticari, sınai, zirai veya mesleki faaliyetlerin yürütülmesi için ayrılan ya da bu faaliyetlerde kullanılan tüm mekânlar iş yeri olarak tanımlanır.

12 ilgili yargı kararı

İKİNCİ BÖLÜM – Değişiklikler

Madde 157 – Adres değişikliklerinin bildirilmesi:

Bilinen iş yeri adresini değiştiren mükelleflerin, yeni adreslerini vergi dairesine bildirmeleri zorunludur (bkz. m. 101). Maddenin ikinci fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.

Madde 158 – İş değişikliklerinin bildirilmesi:

İşe başladıklarını bildiren mükellefler, işlerinde meydana gelen belirli değişiklikleri vergi dairesine bildirmekle yükümlüdür.

Madde 159 – İşletmede değişikliğin bildirilmesi:

Aynı işletme veya teşebbüse ait olan iş yerlerinin sayısında meydana gelen artış veya azalışların vergi dairesine bildirilmesi zorunludur.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – İşi Bırakma

Madde 160 – İşi bırakmanın bildirilmesi:

İşi bırakan mükellefler durumu vergi dairesine bildirmekle yükümlüdür. Bildirim yapılmasa dahi belirli şartların oluşması halinde vergi dairesi tarafından mükellefiyet kaydı silinebilir. Kaydın silinmesi geçmiş…

1 ilgili yargı kararı

Madde 160/A – Mükellefiyet kaydının analiz ve değerlendirme sonuçlarına bağlı olarak terkini:

Sahte belge düzenleme riski yüksek olduğu tespit edilen mükelleflerin kayıtları, yapılan analiz ve kontroller neticesinde iptal edilebilir. Belirli teminatların verilmesi ve vergi borçlarının ödenmesi şartıyla bu…

3 ilgili yargı kararı

Madde 161 – İşi bırakmanın tarifi:

Vergiye tabi işlemleri tamamen durduran ve sona erdiren kişiler işi bırakmış sayılır. Ancak faaliyetlerin herhangi bir nedenle geçici olarak durdurulması işi bırakma olarak kabul edilmez.

Madde 162 – Tasfiye ve İflas:

Tasfiye ve iflas durumlarında vergi mükellefiyeti, vergiyle ilgili işlemler tamamen bitinceye kadar devam eder. Bu süreçlerde tasfiye memurları veya iflas dairesinin belirli durumları vergi dairesine bildirmesi…

Madde 163 – Nakil:

Bir iş veya teşebbüsün başka bir yere taşınması, mevzuat gereğince adres değişikliği olarak kabul edilir.

Madde 164 – Ölüm:

Vergi mükellefinin ölümü, işi bırakmış olduğu şeklinde değerlendirilir. Ölüm durumu, mirası reddetmemiş olan mirasçılar tarafından vergi dairesine bildirilmelidir. Mirasçılardan herhangi birinin bildirimde bulunması,…

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM – Bina ve Arazi Değişiklikleri

Madde 165 – Tahrirde unutulan bina ve arazi:

Genel tahrir sırasında kaydedilmeyen bina ve arazilerin, verginin tahsil edilmeye başlandığı mali yılın sonuna kadar vergi dairesine bildirilmesi zorunluluğu düzenlenmiştir.

Madde 166 – Yeni İnşaat:

Şehir ve kasabalarda yeni inşa edilen binaların veya inşaatı tamamlanmadan kullanılmaya başlanan bölümlerin vergi dairesine bildirilmesi zorunludur. Mevcut binalara yapılan eklemeler ile sabit üretim tesisleri, asansör…

Madde 167 – Bina ve arazideki değişikliklerin bildirilmesi:

Mükellefler, bina ve arazilerde meydana gelen belirli değişiklikler ile arsaların gelir getirir veya getirmez hale gelmesini vergi dairesine bildirmekle yükümlüdür.

BEŞİNCİ BÖLÜM – Bildirmelerde Süre ve Şekil

Madde 168 – Süre:

Vergi dairesine yapılması gereken bildirimlerin yasal sürelerini belirleyen maddedir. Bildirim süreleri işlemin niteliğine göre on gün, bir ay veya iki ay olarak belirlenmiştir.

Madde 169 – Yazılı bildirme esası:

Vergi bildirimlerinin kural olarak yazılı yapılması gerekir. Defter tutmak zorunda olmayan ve okuma yazması bulunmayan mükellefler bildirimlerini sözlü olarak yapabilirler; bu durumdaki sözlü bildirimlerin tutanakla…

Madde 170 – Posta ile gönderme:

Yazılı bildirimlerin ve vergi beyannamelerinin taahhütlü posta yoluyla gönderilebileceği düzenlenmiştir. Bu durumda, belgenin postaya verildiği tarih, vergi dairesine teslim edildiği tarih olarak kabul edilir.

Madde 170/A – Kamu kurum ve kuruluşları tarafından yapılan bildirim:

Hazine ve Maliye Bakanlığı, kamu kurum ve kuruluşların bildirdiği bilgileri, mükelleflerin kendilerinin yaptığı bildirimler olarak kabul edebilir. Bakanlık, bu bildirimlerin kapsamını belirleme ve uygulama yöntemlerini…

BİRİNCİ BÖLÜM – Genel Esaslar

Madde 171 – Maksat:

Mükelleflerin tuttukları defterlerin, vergi uygulamaları açısından sağlaması gereken amaçlar düzenlenmiştir. Bu defterler; mükellefin mali durumunun, işlemlerinin ve hem kendi hem de üçüncü kişilerin vergi konusundaki…

Madde 172 – Defter tutacaklar:

Bu madde, Vergi Usul Kanunu'nun esaslarına göre defter tutmakla yükümlü olan gerçek ve tüzel kişileri belirlemektedir.

2 ilgili yargı kararı

Madde 173 – İstisnalar:

Belirli kişi ve kuruluşların defter tutma zorunluluğundan hangi durumlarda muaf olduğu düzenlenmiştir. Bu kapsamdaki kişilerin, götürü usul dışında kaldıkları diğer vergileri için defter tutma zorunluluğu devam…

Madde 174 – Hesap dönemi:

Defterler hesap dönemi esas alınarak tutulur, her dönemin sonunda kapatılarak yeni dönemde tekrar açılır. Normal hesap dönemi takvim yılı olsa da belirli durumlarda Maliye Bakanlığı 12 aylık özel dönemler…

Madde 175 – Muhasebe usulünü seçmekte serbestlik:

Mükellefler, kanunda belirlenen amaç ve esaslara uymak kaydıyla defter ve muhasebe sistemlerini kendi iş yapılarına göre serbestçe düzenleyebilirler. Bununla birlikte Maliye ve Gümrük Bakanlığı, muhasebe standartlarını…

1 ilgili yargı kararı

İKİNCİ BÖLÜM – Defter Tutma Bakımından Tüccarlar

Madde 176 – Tüccar sınıfları:

Defter tutma sorumluluğu bakımından tüccarlar ikiye ayrılmıştır. Birinci sınıf tüccarlar bilanço esasına, ikinci sınıf tüccarlar ise işletme hesabı esasına göre defter tutmaktadır.

Madde 177

Bu madde, hangi tüccarların birinci sınıf tüccarlar arasında yer aldığını belirleyen kriterleri düzenler. Belirli ciro limitlerini aşanlar, ticaret şirketleri, belirli tüzel kişiler ve kendi isteğiyle bilanço esasına…

58 ilgili yargı kararı

Madde 178 – İkinci sınıf tüccarlar:

İkinci sınıf tüccarlara kimlerin dahil olduğu belirlenmiştir. Belirli şartları taşıyan tüccarlar ve bazı kurumlar vergisi mükellefleri bu sınıfta yer alır. Ayrıca yeniden işe başlayanların sınıflandırma sürecindeki…

3 ilgili yargı kararı

Madde 179 – Sınıf değiştirme:

Birinci sınıfa dahil olan tüccarlar, iş hacimlerinin belirli oranlarda düşmesi halinde takip eden hesap döneminden itibaren ikinci sınıfa geçebilirler.

Madde 180 – Sınıf değiştirme:

İş hacmi bakımından II. sınıfta yer alan tüccarların hangi şartlarda I. sınıfa geçeceği belirlenmiştir. Belirtilen şartlar gerçekleştiğinde, sınıf değişikliği bunu takip eden hesap döneminden itibaren başlar.

Madde 181 – İhtiyari sınıf değiştirme:

II. sınıf tüccarlar, kendi istekleriyle bilanço esasına göre defter tutabilirler. Bu şekilde I. sınıfa dahil olan kişiler için önceki maddenin hükümleri uygulanır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – Bilanço Esasına Göre Defter Tutma

Madde 182 – Bilanço esasında tutulacak defterler:

Bilanço esasına göre defter tutanların tutmakla yükümlü olduğu defterler belirlenmiştir.

1 ilgili yargı kararı

Madde 183 – Yevmiye defteri:

Yevmiye defteri, kaydedilmesi gereken işlemlerin tarih sırasıyla ve madde şeklinde yazıldığı defterdir. Normalde ciltli ve sayfaları sıralı olması gerekse de mükellefler bu defteri ve diğer zorunlu defterlerini isteğe…

Madde 184 – Defterikebir:

Defterikebir, yevmiye defterine kaydedilen işlemlerin alınarak belirlenen yöntemlerle ilgili hesaplara dağıtıldığı ve sınıflandırılmış şekilde toplandığı defterdir.

Madde 185 – Envanter defteri ve bilanço günü:

Madde 186 – Envanter çıkarmak:

Envanter çıkarmak; bilanço günündeki varlıkların, alacakların ve borçların sayma, ölçme, tartma ve değerleme yöntemleriyle kesin ve ayrıntılı olarak tespit edilmesidir. Ticari geleneklere göre sayılması, ölçülmesi veya…

1 ilgili yargı kararı

Madde 187 – Bina ve arazinin envantere alınması:

Ferdi teşebbüslerde bina ve arazilerin hangi şartlarla envantere alınacağı düzenlenmiştir. Taşınmazın türüne ve işletmedeki kullanım oranına göre kayıt işlemleri yapılır. Kayıtlara geçen gayrimenkullerin kullanım…

Madde 188 – Bilançonun tanziminde envanter listeleri:

Envanter kayıtlarının kural olarak deftere yapılması gerekirken, geniş kapsamlı ve çeşitli mal kullanan büyük işletmelere bu kayıtları liste şeklinde tutma imkanı tanınmıştır. Bu yöntemi seçenlerin listeleri belirli…

Madde 189 – Envanterde amortisman kayıtları:

Amortisman uygulanan varlıklar ve bunlara ait tutarlar; envanter defterinin ayrı bir kısmında, özel bir amortisman defterinde veya amortisman listelerinde gösterilebilir. Kayıtların başlangıçtan itibaren her yıl için…

Madde 190 – Büyük mağazalarda envanter:

Büyük mağazalar ve eczanelere, ellerindeki malların sayımını (envanterini) üç yılda bir yapma imkanı tanınmıştır. Sayımın yapılmadığı yıllarda ise mevcut ekonomik değerlerin envanter defterlerine kaydedilmesi…

Madde 191 – Envantere alınan kıymetleri değerleme:

Envantere kaydedilen ekonomik değerlerin nasıl değerleneceği, Vergi Usul Kanunu'nun "değerleme" konusunu düzenleyen üçüncü kitabındaki kurallarla belirlenir.

Madde 192 – Bilanço:

Bilanço, envanterdeki değerlerin sınıflandırılmış bir özetidir. Aktif ve pasif olmak üzere iki tablodan oluşan bilançoda; aktif kısımda varlıklar ve alacaklar, pasif kısımda ise borçlar yer alır. Varlıklardan borçların…

1 ilgili yargı kararı

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM – İşletme Hesabı Esasına Göre Defter Tutma

Madde 193 – İşletme hesabı esasında tutulacak defterler:

İşletme hesabı esasına göre kayıt tutanların tutması gereken defterleri belirleyen maddedir. Buna göre, bu esas kapsamında işletme hesabı defteri tutulur.

Madde 194 – İşletme hesabı:

İşletme hesabında sol tarafa giderlerin, sağ tarafa ise hasılatların kaydedilmesi esastır. Gayrimenkul ve tesisat gibi amortismana tabi değerler hesaba işlenmez; ancak m. 189'a uygun kayıt tutulması şartıyla yıllık…

Madde 195 – İşletme hesabı esasında envanter:

İşletme hesabı esasına göre defter tutan ve ticari malyla uğraşanların emtia envanteri çıkarması zorunludur. Satış amaçlı malların, ham maddelerin ve yardımcı malzemelerin yer aldığı bu kayıtlar, işlem kayıtlarıyla…

Madde 196 – İşletme hesabı hulasası:

İşletme hesabı esasına göre defter tutanların, her hesap döneminin sonunda "işletme hesabı hulasası" hazırlamaları zorunludur. Bu belge, giderler ve hasılatla ilgili kalemlerin ayrı ayrı yazıldığı iki tablodan oluşur.

BEŞİNCİ BÖLÜM – Sınai Müesseselerin Tutacakları Özel Kayıtlar

Madde 197 – İmalat defteri:

Devamlı olarak imalatla uğraşan birinci sınıf tüccarların, diğer defterlerinin yanı sıra bir imalat defteri tutmaları zorunludur. Bu deftere, kullanılan hammaddelerin, yardımcı malzemelerin, üretilen ürünlerin ve…

Madde 198 – Kombine imalat:

Ham maddeden nihai ürüne geçişteki bağımsız imalat aşamalarında, her aşamada ayrıca ticari mal niteliğinde ürünler elde edilmesi ve bu süreçlerin aynı işletmede birbirine bağlı olarak yürütülmesi durumuna kombine…

Madde 199 – Kombine imalatta imalat defterleri:

Kombine imalat yapanların, gerçekleştirdikleri her bağımsız imalat işlemini imalat defterinin ayrı bölümlerinde göstermeleri gerekir. Bu süreçte bir aşamadaki ürün, bir sonraki aşamaya teslim edilerek o aşamanın…

Madde 200 – Bitim işleri defteri:

Ücret karşılığında boyama, basma, cilalama gibi bitim işleri yapan birinci ve ikinci sınıf tüccarlar, imalat defteri yerine "Bitim işleri defteri" tutarlar. Bu defterde, müşterilerden alınıp işlendikten sonra geri…

Madde 201 (Mülga)

Madde 202 (Mülga)

Madde 203 – Sınai müesseselerde kayıt serbestliği:

Sınai müesseselerin, ilgili defterlerini işlerinin gereklerine ve özelliklerine göre tutabileceği düzenlenmiştir. Bazı defterlerin yerine alternatif kayıt yöntemlerinin kullanılmasına izin verilmiş olup, belirli…

ALTINCI BÖLÜM – Diğer Müesseselerin Tutacakları Özel Kayıtlar

Madde 204 – Banka, banker ve sigorta şirketlerinin gider vergisine ait kayıtları:

Bankalar, bankerler ve sigorta şirketleri, Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi'ne konu olan işlemlerini diğer işlemlerinden ayırarak muhasebe defterlerinde veya isteğe bağlı olarak ayrı bir BSMV defterinde tutmalıdır.…

Madde 205 – Damga resmi kayıtlar:

Yolcu bilet ücretleri, sigorta primleri ve ilan ücretleri gibi kalemlerden damga vergisi ödemekle yükümlü olan gerçek ve tüzel kişilerin, bu ödemeleri tarih sırasıyla kaydetmesi zorunludur. Tüccarlar bu kayıtları…

Madde 206 (Mülga)

Madde 207 – Yabancı nakliyat kurumlarının hasılat defteri:

Yabancı nakliyat kurumları ile bunların Türkiye'deki şubeleri veya acenteleri, Türkiye'de elde ettikleri gelirlere ilişkin bir "Hasılat defteri" tutmak zorundadır. Bu defterle beraber ayrıca başka bir muhasebe defteri…

Madde 208 – Menkul ve gayrimenkul sermaye iradlarına ait kayıtlar:

Defter tutmakla yükümlü olan gerçek kişiler, Gelir Vergisi'ne tabi menkul ve gayrimenkul sermayelerini, bunlardan elde ettikleri gelirleri ve ilgili giderlerini ayrı sayfalara, defterlere veya cetvellere kaydetmelidir.…

Madde 209 – Ambar defteri:

Depo işletenlerin ve nakliye ambarlarının tutması gereken ambar defterinin kapsamı belirlenmiştir. Bu deftere malın giriş tarihinden nakliye ücretine kadar belirli bilgilerin kaydedilmesi zorunludur. Kendi iş süreçleri…

YEDİNCİ BÖLÜM – Serbest Mesleklerde Defter Tutma

Madde 210 – Serbest meslek kazanç defteri:

Serbest meslek erbabının tutmakla yükümlü olduğu kazanç defterinin nasıl düzenleneceği ve nelerin kaydedileceği belirlenmiştir. Hekimlere, belirli şartlar dahilinde bu defteri tutmama imkanı tanınmıştır.

Madde 211 – Amortisman kayıtları:

Serbest meslek erbabı, işlerinde bir yıldan fazla kullandıkları ve amortismana tabi olan tesisat ve demirbaş eşyaların değerlerini ve amortismanlarını, 189 uncu maddede belirtilen şekilde tutulan amortisman…

Madde 212 – Özel defterler:

Noterler, noterlik göreviyle yükümlü olanlar ve borsa acentalarının tuttukları resmi defterler, kazanç defteri yerine geçer.

SEKİZİNCİ BÖLÜM – Zirai Kazançlarda Defter Tutma

Madde 213 – Çiftçi işletme defteri:

Çiftçi işletme defterinin sol sayfasına Gelir Vergisi Kanunu'nda belirtilen giderler, sağ sayfasına ise yine aynı kanunda belirtilen hasılatlar kaydedilir. Gider ve hasılat kayıtlarında belirli temel bilgilerin…

Madde 214 – Amortisman kayıtları:

Çiftçi işletme defteri tutanların, amortismana tabi kıymetleri ve bunların amortismanlarını nasıl kaydedecekleri belirlenmiştir. Bu kayıtlar, m. 189'da belirtilen şekilde tutulan amortisman kayıtlarına yapılabileceği…

DOKUZUNCU BÖLÜM – Kayıt Nizamı

Madde 215

Defter ve kayıtların Türkçe tutulması zorunludur, ancak Türkçe kayıtlar olmak kaydıyla başka diller de kullanılabilir. Genel olarak Türk lirası kullanımı esas olsa da, belirli finansal şartları sağlayan işletmeler…

7 ilgili yargı kararı

Madde 216 – Defterlerin mürekkeple yazılacağı:

Kanunen tutulması zorunlu olan defterlerin mürekkep veya makine ile yazılması gerekir; kopya kağıdı ve çeşitli damgaların kullanılması da mümkündür. Hesaplar kapatılana kadar yapılacak toplam işlemler geçici olarak…

1 ilgili yargı kararı

Madde 217 – Yanlış kayıtların düzeltilmesi:

Defter ve kayıtlardaki hataların hangi yöntemlerle düzeltilebileceğini belirler. Yevmiye defteri hataları muhasebe kurallarına göre, diğer kayıt hataları ise yanlış olan kısım okunabilecek şekilde çizilip doğrusu…

2 ilgili yargı kararı

Madde 218 – Boş satır bırakılamıyacağı, sayfaların yok edilmiyeceği:

Defterdeki kayıtlar arasında boşluk bırakılması yasaktır. Ciltli defterlerin sayfaları koparılamaz; tasdikli hareketli yaprakların ise sırası değiştirilemez ve yırtılamaz.

Madde 219 – Kayıt zamanı:

İşlemlerin defterlere zamanında kaydedilmesini düzenleyen bu madde, farklı defter türleri ve kayıt yöntemleri için belirlenen süreleri kapsar. Genel kayıtların yanı sıra özel defterlere yapılan girişlerin…

ONUNCU BÖLÜM – Defterlerin Tasdıki

Madde 220 – Tasdike tabi defterler:

Belirli türdeki ticari ve mesleki defterlerin yasada belirtilen esaslara göre onaylatılması zorunludur. Bu defterlerin yerine kullanılmasına izin verilen diğer defterler de aynı şekilde onay sürecine tabidir.

14 ilgili yargı kararı

Madde 221 – Tasdik zamanı:

Bu madde, kanun kapsamında defter tutmakla yükümlü olanların, bu defterleri hangi zamanlarda tasdik ettirmesi gerektiğini belirler.

1 ilgili yargı kararı

Madde 222 – Tasdiki yenileme:

Defterlerini bir sonraki yıl da kullanmaya devam etmek isteyenlerin tasdik işlemlerini yeniletmeleri zorunludur.

Madde 223 – Tasdik makamı:

Defterlerin hangi makamlar tarafından tasdik edileceğini belirleyen maddedir. İş yeri veya ikametgahın bulunduğu yerdeki noterler ile bazı durumlarda borsa komiserliği tasdik işlemini yapar. Anonim ve limited şirketler…

Madde 224 – Tasdik şerhi:

Noterler ile anonim ve limited şirketlerin kuruluş aşamasındaki ticaret sicili memurları tarafından defterin ilk sayfasına yazılan tasdik şerhinin içeriğini düzenler.

Madde 225 – Tasdik şekli:

Defterlerin tasdik edilme yöntemleri belirlenmiştir. Ciltli defterlerde sayfaların sırasıyla mühürlenmesi gerekirken, özel izinle kullanılan müteharrik yapraklı yevmiye defterlerinde yıllık tahmini yaprak miktarı…

3 ilgili yargı kararı

Madde 226 – Defter tasdikine ait bordrolar:

Tasdik makamlarının, onayladıkları defterlere ilişkin bilgileri üçer aylık listelere kaydederek en geç bir ay içinde ilgili yerin en büyük malmemuruna iletmeleri gerekir. Bu bildirimler alternatif olarak ayrı fişler…

Madde 226/A – Elektronik olarak tutulan defterlerde tasdik:

Elektronik ortamda tutulan defterler için berat alınması veya belirlenen usullere göre onaylama yapılması, Vergi Usul Kanunu kapsamında tasdik işlemi olarak kabul edilir. Ancak berat veya onayın belirlenen usul, esas…

BİRİNCİ BÖLÜM – Kayıtların Tevsiki

Madde 227 – İspat edici kağıtlar:

Bu madde, vergi hesaplamalarında kullanılan işlem kayıtlarının belgelerle kanıtlanması zorunluluğunu ve belirli belgelerin geçerlilik şartlarını düzenler. Ayrıca Maliye Bakanlığı'nın, vergi beyannameleri için…

23 ilgili yargı kararı

Madde 228 – Tevsiki zaruri olmıyan kayıtlar:

Belirli türdeki giderlerin belgelendirilmesi zorunlu değildir. Bu kapsamda örf ve teamülde belgesiz olan küçük giderler, belgenin alınmasının imkansız olduğu durumlar ve kanunla götürü belirlenen giderler yer alır.…

İKİNCİ BÖLÜM – Fatura ve Fatura Yerine Geçen Vesikalar

Madde 229 – Faturanın tarifi:

Fatura, satılan mal veya yapılan iş karşılığında müşterinin ödemesi gereken tutarı gösteren ve satıcı tüccar tarafından müşteriye verilen ticari belgedir.

2 ilgili yargı kararı

Madde 230 – Faturanın şekli:

Bir faturada bulunması gereken zorunlu bilgileri ve malların sevkiyatı sırasında düzenlenmesi gereken irsaliyelerin kurallarını belirler. Belirli koşullar altında nihai tüketicilere yönelik irsaliye muafiyeti sağlar.

19 ilgili yargı kararı

Madde 231 – Fatura nizamı:

Fatura düzenlenirken uyulması gereken teknik kuralları ve zaman sınırlarını belirleyen maddedir. Faturaların sıralı olması, belirli yöntemlerle doldurulması, asıl ve örneğinin bulunması ve yetkili tarafından…

10 ilgili yargı kararı

Madde 232

Belirli tüccarlar, serbest meslek erbabı, bazı çiftçiler ve vergiden muaf esnaf sattıkları mallar veya yaptıkları işler için fatura vermek ve karşı taraftan fatura almak zorundadır. Bu grupların dışındaki kişilerin…

1 ilgili yargı kararı

Madde 233 – Perakende satış vesikaları:

Birinci ve ikinci sınıf tüccarlar, basit usuldeki mükellefler ve defter tutması gereken çiftçiler, fatura vermek zorunda olmadıkları satışları ve iş bedellerini belirli belgelerle ispatlamak zorundadır. Bu belgeler…

Madde 234 – Gider pusulası:

Belge düzenleme zorunluluğu olmayan kişilere mal veya hizmet alan belirli mükelleflerin hazırlaması gereken gider pusulasının özelliklerini, içeriğini ve düzenleme süresini belirler. Ayrıca hangi belgelerin gider…

Madde 235 – Müstahsil makbuzu:

Birinci ve ikinci sınıf tüccarlar ile defter tutması zorunlu olanların, gerçek usulde vergiye tabi olmayan çiftçilerden yaptıkları mal alımlarında düzenledikleri belge müstahsil makbuzudur. Alıcıda kalan nüsha fatura…

1 ilgili yargı kararı

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – Serbest Meslek Makbuzları

Madde 236 – Makbuz mecburiyeti:

Serbest meslek çalışanlarının yaptığı tüm tahsilatlar için iki nüsha makbuz düzenleyip birini müşteriye vermesi zorunludur. Hizmet alan kişi de bu makbuzu istemek ve almakla yükümlüdür.

1 ilgili yargı kararı

Madde 237 – Makbuz muhteviyatı:

Serbest meslek makbuzlarında bulunması gereken zorunlu bilgiler ve belgenin düzenlenme şekli belirlenmiştir. Bu makbuzların belirli kişisel ve mali bilgileri içermesi, imzalanması ve belirli bir numara sırasına göre…

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM – Ücretlere Ait Kayıt ve Vesikalar

Madde 238 – Ücret bordrosu:

İşverenler, ödedikleri ücretler için her ay bordro tutmak zorundadır ancak Gelir Vergisi Kanunu çerçevesindeki bazı istisnalar bu zorunluluğun dışındadır. Bordroların içeriğinde çalışanın bilgileri, ücret detayları ve…

Madde 239 – Bordro yerine geçen vesikalar:

Genel, katma ve özel bütçeli idareler, belediyeler ile 3659 sayılı Kanun'a tabi kurumların ücret ödemelerinde kullandığı belgeler, ücret bordrosu olarak kabul edilir.

BEŞİNCİ BÖLÜM – Diğer Evrak ve Vesikalar

Madde 240 – Taşıma ve otel işletmelerine ait belgeler:

Taşıma işletmeleri ile otel, motel ve pansiyon gibi konaklama yerlerinin düzenlemek zorunda olduğu belgelere ilişkin kuralları belirler. Buna göre, faaliyet alanına göre taşıma irsaliyesi, yolcu listesi veya günlük…

Madde 241 – Muhabere evrakı:

Tüccarların ticari işlemleriyle ilgili gönderdikleri ve aldıkları her türlü yazışmanın dosya şeklinde saklanması zorunludur. Mükelleflerin mal veya hizmet satışlarından doğan borç ve alacaklar için düzenlediği bono ve…

Madde 242 – Diğer vesikalar:

Tüccarların, damga vergisi mükelleflerinin ve belirli gelir vergisi mükelleflerinin saklamak zorunda olduğu hukuki ve mali belgeleri düzenler. Ayrıca, Maliye ve Gümrük Bakanlığının elektronik cihazlarla belge…

2 ilgili yargı kararı

DÖRDÜNCÜ KISIM – Ekim ve Sayım Beyanı

Madde 243 – Ekim sayım beyanı:

Belirli büyüklüğün üzerindeki zirai işletmelerin ve çiftçilerin, üretim ve hayvan sayılarıyla ilgili beyanlarını muhtarlıklara bildirmesi gerektiğini düzenleyen maddedir. Beyanlar her yıl Kasım ayında yapılır ve…

Madde 244 – Ekim ve sayım ilmühaberi:

İhtiyar heyetleri, ekim ve sayım defterlerindeki kayıtlara dayanarak beyanda bulunan çiftçilere onaylı bir belge (ilmühaber) verir. Bu belgeler için herhangi bir ücret talep edilemez.

Madde 245 – Tahkik ve ihbar ödevi:

Muhtarlar ve ihtiyar heyetleri, 243 üncü madde kapsamında yapılan beyanların doğruluğunu denetlemekle görevlidir. Beyan vermeyenleri veya hatalı beyanda bulunanları düzeltme yapmaya davet eden bu organlar, uyulmaması…

Madde 246 – Ücret ve sorumluluk:

Muhtar ve ihtiyar heyeti üyelerinin alacakları ücretler Maliye Bakanlığı tarafından belirlenir. Görevlerini yerine getirmeyenler bu ücreti alamazlar. Görevini ihmal eden veya suiistimal eden kişiler ise Türk Ceza…

BEŞİNCİ KISIM – Vergi Karnesi

Madde 247 – Karne mecburiyeti:

Vergi karnesi alma zorunluluğu bulunan kişi ve grupları belirleyen maddedir. Bir mükellefin birden fazla şartı taşıması durumunda dahi sadece tek bir vergi karnesi alacağı hükme bağlanmıştır.

Madde 248 – Karne alınması:

Mükellefler, doldurdukları vergi karnelerini kayıt ve tescil işlemleri için bağlı bulundukları vergi dairesine sunmalıdır. Mükellefiyeti etkileyen değişikliklerin de benzer şekilde karneye işletilmesi gerekmektedir.…

Madde 249 – Hüviyet tasdiki:

Gelir Vergisi indirimlerinden yararlanmak için karne alması gerekenlerin, karnedeki medeni hal ve aile bilgilerini ile bu bilgilerin değişikliklerini muhtara onaylatmaları gerekir. Onay alma imkanı bulunmayan…

Madde 250 – Doğruluk Sorumluluğu:

Vergi karnelerine kaydedilen bilgilerin doğruluğuyla ilgili sorumluluklar düzenlenmiştir. Karneye bilgi yazan mükellefler ile kayıt ekleyen işverenler, yaptıkları işlemlerin doğruluğundan sorumludur.

Madde 251 – Karnesiz hizmet erbabı çalıştıranların sorumluluğu:

Basit usule tabi ticaret erbabı ile götürü gider usulünü seçen gayrimenkul sermaye iradı sahipleri, çalışanlarının süresinde karne almalarını ve vergilerini ödemelerini sağlamakla yükümlüdür. Bu yükümlülüğe uyulmaması…

Madde 252

Vergi karnelerinin şeklinde ve içerisinde yer alacak bilgiler Maliye Bakanlığı tarafından belirlenir. Bu karneler ve içindeki kayıtlar resim ile harçtan muaftır ancak onay işlemleri için muhtarlar belli bir tutara…

ALTINCI KISIM – Muhafaza ve İbraz Ödevleri

Madde 253 – Defter ve vesikaları muhafaza:

Kanun uyarınca defter tutması gerekenlerin, tuttukları defterler ile üçüncü kısımda belirtilen belgeleri ilgili yılı izleyen takvim yılından başlayarak beş yıl boyunca saklamaları zorunludur.

3 ilgili yargı kararı

Madde 254 – Defter tutma mecburiyetinde olmıyanların muhafaza ödevi:

Defter tutma zorunluluğu bulunmayanların, almakla yükümlü olduğu fatura, gider pusulası ve müstahsil makbuzlarını saklama ödevi vardır. Bu belgelerin, düzenlendikleri tarihi takip eden takvim yılından başlayarak beş…

Madde 255 – Karnelerin muhafazası:

Mükelleflerin bu Kanun kapsamında aldıkları vergi karnelerini belirli şartlar altında saklamaları gerekir. Genel durumda karneler iş devam ettiği sürece, Gelir Vergisi Kanunu'na göre indirimlerle ilgili olanlar ise bu…

1 ilgili yargı kararı

Madde 256 – Defter ve belgelerle diğer kayıtların ibraz mecburiyeti

Kayıt tutmakla yükümlü gerçek ve tüzel kişilerin, saklaması gereken defter, belge, dijital kayıtlar ve bunlara erişim şifrelerini yetkili makamların talebi üzerine sunması zorunludur. Belirli Katma Değer Vergisi…

1 ilgili yargı kararı

Madde 257 – Diğer ödevler:

Vergi incelemeleri ve gayrimenkul değerleme işlemleri sırasında mükelleflerin yerine getirmesi gereken ödevleri belirleyen ve Maliye Bakanlığına muhasebe sistemleri, elektronik bildirimler ve teminatlar konusunda geniş…

20 ilgili yargı kararı

BİRİNCİ BÖLÜM – Değerleme Esasları

Madde 258 – Değerlemenin tarifi:

Değerleme, verginin üzerinden hesaplanacağı tutarın (matrahın) belirlenmesi için ekonomik varlıkların bedellerinin saptanması işlemidir.

Madde 259 – Değerleme günü:

Değerleme işlemlerinde, iktisadi kıymetlerin vergi kanunlarında belirlenen gün ve saatlerde sahip olduğu değerler dikkate alınır.

Madde 260 – Değerlemede esas:

Değerleme işlemleri sırasında ekonomik varlıklar kural olarak tek tek dikkate alınır. Ancak alışılagelmiş şekilde aynı türden sayılan malların ve düşük değerli çeşitli eşyaların topluca değerlenmesi mümkündür.

Madde 261 – Değerleme ölçüleri:

İktisadi kıymetlerin değerlemesi, bu kıymetlerin türüne ve özelliğine göre kanunda belirlenen ölçütlerden biriyle gerçekleştirilir.

Madde 262 – Maliyet bedeli:

Maliyet bedeli, bir iktisadi kıymetin elde edilmesi veya değerinin artırılması için yapılan ödemeler ile buna bağlı tüm giderlerin toplamıdır. Mevzuatta hangi giderlerin bu bedele ekleneceği, hangilerinin indirileceği…

1 ilgili yargı kararı

Madde 263 – Borsa rayici:

Borsa rayici, borsalara kayıtlı iktisadi kıymetlerin değerlemeden önceki son işlem günündeki ortalama değeridir. Fiyatlarda olağan dışı kararsızlıkların olduğu durumlarda, Maliye Bakanlığı son işlem günü yerine…

Madde 264 – Tasarruf değeri:

Tasarruf değeri, ekonomik bir varlığın değerlemenin yapıldığı tarihte sahibi için ifade ettiği gerçek değerdir.

Madde 265 – Mukayyet değer:

Mukayyet değer, ekonomik bir varlığın muhasebe kayıtlarında görünen hesap değeridir.

Madde 266 – İtibari değer:

Bu maddelerle itibari değer ve rayiç bedel kavramları tanımlanmıştır. İtibari değer senetler üzerindeki yazılı değeri, rayiç bedel ise bir iktisadi kıymetin değerleme günündeki normal alım satım değerini ifade eder.

Madde 267 – Emsal bedeli ve emsal ücreti:

Gerçek değeri bilinmeyen veya tespit edilemeyen malların değerleme günündeki değerine emsal bedeli denir. Bu bedel sırasıyla ortalama fiyat, maliyet bedeli ve takdir komisyonu yöntemleriyle belirlenir. Aynı belirleme…

10 ilgili yargı kararı

Madde 268 – Vergi değeri:

Vergi değeri; bina ve araziler için Emlâk Vergisi Kanunu'nun 29. maddesine göre belirlenen değerdir.

Madde 268/A – Alış bedeli:

Alış bedeli, bir ekonomik değerin satın alma tutarıdır. Ekonomik bir değeri elde etmekle ilgili olan diğer masraflar bu bedele eklenmez.

İKİNCİ BÖLÜM – İktisadi İşletmelere Dahil Kıymetleri Değerleme

Madde 269 – Gayrimenkuller:

İktisadi işletmelerin sahip olduğu tüm gayrimenkuller maliyet bedelleri üzerinden değerlenir. Bazı belirli mal ve haklar da bu kanun kapsamında gayrimenkuller şeklinde değerleme işlemine tabi tutulur.

Madde 270 – Gayrimenkullerde maliyet bedeline giren giderler: (Mülga)

Madde 271 – İnşa ve imal giderleri:

Binaların, gemilerin, makinelerin ve tesisatların inşa veya imal edilmesi durumunda, bu işlemler için yapılan harcamalar satın alma bedeli olarak kabul edilir.

Madde 272

Gayrimenkullerin, elektrik üretim ve dağıtım varlıklarının, gemilerin veya araçların ekonomik değerini kalıcı olarak artıran giderlerin maliyet bedeline eklenme esasları belirlenmiştir. Söz konusu varlıklar…

Madde 273 – Demirbaş eşya:

Alat, edevat, mefruşat ve demirbaş eşyanın nasıl değerleneceğini belirleyen hükümdür. Bu tür eşyalar maliyet bedelleri üzerinden değerlendirilir.

Madde 274 – Emtia

Emtialar normalde maliyet bedeli üzerinden değerlenir. Ancak satış bedellerinin maliyet bedeline göre %10 veya daha fazla düşük olduğu durumlarda mükellefler, m. 267'nin ikinci sırasındaki usul hariç olmak üzere emsal…

Madde 274/A – Kıymetli madenler:

Altın, gümüş, platin ve paladyum gibi kıymetli madenler kural olarak borsa rayiciyle değerlenir; borsa rayicinin bulunmadığı veya muvazaalı olduğunun anlaşıldığı hallerde ise maliyet bedeli esas alınır. Bu değerleme…

Madde 275 – İmal edilen emtia:

İmal edilen tam ve yarı mamul malların maliyet bedelini oluşturan unsurları düzenleyen maddedir. Mükelleflere, belirtilen unsurları kapsamak şartıyla maliyet bedelini diledikleri yöntemle belirleme imkanı tanır.

Madde 276 – Zirai mahsuller:

Zirai mahsullerin hangi değer üzerinden hesaplanacağını belirleyen hükümdür. Bu mahsuller maliyet bedeli ile değerlendirilir.

Madde 277 – Hayvanlar:

Zirai işletmelere ait hayvanların değerlemesi öncelikle maliyet bedeli üzerinden yapılır. Maliyet bedelinin tespit edilemediği durumlarda ise emsal bedel esas alınır. Emsal bedel, işletmenin bulunduğu yer veya gezici…

Madde 278 – Kıymeti düşen mallar:

Afetler sebebiyle veya fiziksel bozulmalar sonucunda ekonomik değeri önemli ölçüde azalan mallar ile maliyet hesabı alışılmış olmayan hurda ve atıkların emsal bedelleri üzerinden değerlemesi yapılır.

1 ilgili yargı kararı

Madde 278/A – İmha edilmesi gereken mallar:

Bozulma, çürüme veya son kullanma tarihinin geçmesi nedeniyle mallarını sürekli olarak imha eden mükellefler, Maliye Bakanlığına başvurarak belirli usullere göre değerleme yapabilir. Değerlendirme sonucu…

Madde 279 – Menkul kıymetler:

Hisse senetleri ve belirli şartları taşıyan yatırım fonu katılma belgeleri ile diğer menkul kıymetlerin hangi değerleme yöntemlerine göre hesaplanacağı düzenlenmiştir. Genel olarak borsa rayici esas alınmakla birlikte,…

Madde 280

Yabancı paraların, bunlara bağlı alacak ve borçların nasıl değerleneceğini belirleyen hükümdür. Genel olarak borsa rayici esas alınmakla birlikte, özel durumlar için farklı hesaplama yöntemleri öngörülmüştür.

Madde 280/A

Yatırım teşvik belgesi kapsamında yatırım yapan tam mükellef sermaye şirketleri, yurt dışından sermaye olarak getirilen dövizlerden doğan kur farklarını belirli sürelerle özel bir fon hesabında takip edebilirler. Bu…

Madde 281 – Alacaklar:

Alacakların değerleme esaslarının belirlendiği maddedir. Alacakların kural olarak kayıtlı değerleriyle işlem göreceği belirtilmiş; mevduat, kredi, senetler ve finansal kuruluşların alacakları için özel hesaplama…

Madde 282 – İlk tesis ve taazzuv giderleri ve peştemallıklar:

Kurumlarda kayıt altına alınan kuruluş ve genişleme giderleri ile gerçek veya tüzel kişilere ait peştemallıkların nasıl değerleneceğini belirler. Maddi bir varlık kazandırmayan şirket kuruluşu, şube açılışı ve işlerin…

Madde 283 – Aktif geçici hesap kıymetleri:

Gelecek hesap dönemlerine ait peşin ödenmiş giderlerin ve cari döneme ait tahsil edilmemiş gelirlerin kayıtlı değerleri üzerinden aktifleştirilmesi düzenlenmiştir. Ayrıca zirai işletmelerin henüz elde etmediği ürünler…

Madde 284 – Kasa mevcudu:

Kasada bulunan varlıkların nasıl değerleneceğine dair kuralları belirler. Buna göre kasa mevcutları itibari değerleri üzerinden hesaplanır ve yabancı paralar için 280 inci madde hükümleri uygulanır.

Madde 285 – Borçlar:

Borçların hangi yöntemlerle değerleneceğini belirleyen maddedir. Borçlar genel olarak kayıtlı değerleriyle işlem görürken, mevduat ve kredi sözleşmelerindeki borçlara değerleme tarihine kadar olan faizler eklenir.…

Madde 286 – Tahviller:

Eshamlı şirketler ve iktisadi kamu müesseseleri, kendi çıkardıkları tahvilleri nominal (itibari) değerleri üzerinden değerlemek zorundadır.

Madde 287 – Pasif geçici hesap kıymetleri:

Gelecekteki dönemlere ait olup peşin tahsil edilen gelirlerin ve mevcut döneme ait olup henüz ödenmemiş giderlerin, kayıtlı değerleri üzerinden nasıl değerleneceği düzenlenmiştir.

Madde 288 – Karşılıklar:

Teşebbüslerin ortaya çıkan veya çıkması beklenen ancak kesin tutarı belirlenemeyen borç niteliğindeki zararlar için ayırdıkları tutarlara karşılık denir. Bu tutarlar, kayıtlı değerleri üzerinden pasife kaydedilerek…

Madde 289 – Özel haller:

Bu bölümdeki yöntemlerle değerlenemeyen iktisadi kıymetlerin hangi kriterlere göre belirleneceğini düzenler. Bina ve araziler vergi değeriyle, diğer kıymetler ise öncelik sırasına göre borsa rayici, mukayyet değerleri…

Madde 290 – Serbest meslek erbabının tesisleri:

Bu madde, serbest meslek erbabının kullandığı demirbaşların değerlemesini ve finansal kiralama işlemlerindeki muhasebe esaslarını düzenler. Finansal kiralamalarda kiracı ve kiralayanın hak, borç, alacak ve varlıklarını…

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – Servetleri Değerleme

Madde 291 – Esaslar:

Vergi matrahını oluşturan servet ve servet unsurlarının değerlemesinde ilgili bölümdeki esaslar uygulanır. Yurt dışındaki malların değer tespiti için ise o ülkenin geçerli usul ve esasları dikkate alınır.

Madde 292 – Ticari sermaye:

Vergilendirilecek ticari sermayeye dahil olan taşınır varlıkların hangi değer üzerinden hesaplanacağı belirlenmiştir. Bu varlıklar emsal bedelleri ile değerlendirilir.

Madde 293 – Menkul mallar ve gemiler:

Ticari sermaye kapsamında olmayan ev eşyası, mücevherat, sanat eserleri gibi taşınır malların ve gemilerin değerlemesinin emsal bedeller üzerinden yapılacağı düzenlenmiştir.

Madde 294 – Esham, tahvilat ve yabancı paralar:

Hisse senedi ve tahvillerin ticari sermayeye dahil olup olmadıklarına bakılmaksızın borsa değeriyle, borsada kayıtlı değillerse emsal bedelleriyle değerlendiği belirlenmiştir. Borsa değerinde danışıklılık (muvazaa)…

Madde 295 – Alacak ve borçlar:

Ticari sermayeye dahil olup olmadığına veya senetle belgelenip belgelenmediğine bakılmaksızın tüm alacak ve borçların, ilgili kanunun ikinci bölümündeki hükümlere göre değerleneceği düzenlenmiştir.

Madde 296 – Haklar:

Tescile tabi hakların değeri tapuya kaydedilen bedel üzerinden, bedeli gösterilmeyen veya tescil dışı kalan diğer tüm hakların değeri ise emsal bedeller üzerinden belirlenir. Bedelsiz olarak geçen intifa haklarının…

Madde 297 – Bina ve arazi:

Ticari sermayeye dahil olup olmadıklarına bakılmaksızın, tüm bina ve arazilerin değerlemesi vergi değeri üzerinden yapılır.

Madde 298 – Yetki:

Bu madde, mali tablolardaki belirli kıymetlerin enflasyon düzeltmesi ve yeniden değerleme yoluyla nasıl güncelleneceğine dair kuralları düzenler. Bilanço esasına göre defter tutan mükelleflerin, belirli fiyat artış…

52 ilgili yargı kararı

BİRİNCİ BÖLÜM – Gayrisafi İratların Tesbiti

Madde 299 – Tahmin esası:

Binaların vergi değerini belirlemek için kullanılan brüt kazançlar, tahrir ve tadilat komisyonları tarafından ilgili bölümdeki esaslara göre tahmin edilir.

Madde 300 – Gayrisafi irat:

Bir binanın yıllık gayrisafi iradı, o bölgedeki güncel kira bedellerine göre mal sahibinin elde edebileceği tutardır. Mevcut kira bedeli piyasa normlarına uygunsa bu rakam kullanılır, aksi durumda belirli teknik…

Madde 301 – Yıllık irat:

Gayrisafi gelirlerin yıllık olarak tahmin edileceği belirlenmiştir. Belli dönemlerde kiralanan binalar ile mevsimlik çalışan fabrika, imalathane, otel ve benzeri işletmelerin sadece çalışma sürelerine ait gelirleri…

Madde 302 – Rayiç:

Brüt gelirlerin tahmin edilmesi sırasında; genel sayımın veya bölgesel düzenlemenin başladığı yıl ile kişisel tadilatların yapıldığı yılların güncel piyasa değerleri esas alınır.

Madde 303 – Giderler:

Brüt gelir tahmini yapılırken vergi, resim ve harçlar için indirim yapılamaz. Ancak komisyonların kira sözleşmelerini incelediği hallerde, su, elektrik ve ısıtma gibi giderler ev sahibi tarafından karşılanıyorsa, kira…

Madde 304 – Döşemesiz tahmin:

Değirmen, fabrika ve imalathane tesisatları haricindeki yapıların gayrisafi iradı, binanın döşemesiz durumu esas alınarak belirlenir.

Madde 305 – Mütemmimat:

Belirli şartları taşıyan bazı arazi türlerinin, gelir değerlemesi yapılırken bina kapsamında değerlendirileceği düzenlenmiştir. Buna göre belediye veya köy sınırları içerisindeki yapıların eki olan araziler ile ticari…

Madde 306 – İfraz ve şüyu:

Bina kısımlarının gelir tahminlerinin hangi durumlarda ayrı ayrı yapılacağını düzenler. Belirli şartları taşıyan bağımsız kısımlara ayrı değer biçilirken, ortak kullanım söz konusu olduğunda binanın genel durumu esas…

Madde 307 – İrat ve kıymet münasebeti:

Tahrir işlemleri sırasında bir binanın brüt gelirini belirleyecek yeterli veri yoksa, binanın tahmini satış değerinin %10'u net gelir olarak kabul edilir. Bu yöntemle geliri tespit edilen binalar için herhangi bir…

İKİNCİ BÖLÜM – Arazi Kıymetlerinin Tesbiti

Madde 308 – Tahmin esası:

Arazilerin vergi değerini belirlemede kullanılan kıymetler, ilgili bölümde yer alan esaslar doğrultusunda tahrir ve tadilat komisyonları tarafından tahmin edilir.

Madde 309 – Arazi kıymeti:

Arazinin tahmin edilecek değeri belirlenirken olağan alım-satım bedelleri esas alınır. Değerleme yapılırken arazinin konumu, özellikleri ve çevresel faktörlerini içeren belirli kriterler dikkate alınır.

Madde 310 – Kıymet rayiçleri:

Arazi değerlemesi yapılırken, genel sayımın veya yerel düzenlemenin başladığı yıl ile bireysel düzenlemelerin yapıldığı yıldaki güncel satış bedelleri temel alınır.

Madde 311 – Kıymet - kira münasebeti:

Genel tahrir ve tadilat işlemleri sırasında bir arazinin alım veya satım değerinin belirlenmesinin mümkün olmadığı durumlar için değerleme yöntemi belirlenmiştir. Böyle bir durumda, arazinin getireceği tahmini kira…

Madde 312 – Arazide kira:

Bir arazinin getireceği kiranın belirlenmesinin gerektiği durumlarda, söz konusu arazinin değerinin onda biri emsal kira bedeli olarak kabul edilir.

BİRİNCİ BÖLÜM – Mevcutlarda Amortisman

Madde 313

Amortisman, işletmelerde bir yıldan fazla kullanılan ve yıpranmaya veya değer kaybına uğrayan gayrimenkullerin ve belirli iktisadi kıymetlerin değerlerinin yasal esaslara göre yok edilmesidir. Bazı düşük değerli…

1 ilgili yargı kararı

Madde 314 – Arazide amortisman:

Boş arazi ve arsalar kural olarak amortismana tabi değildir. Ancak tarım işletmelerince oluşturulan belirli tarım tesisleri ile işletme içerisinde inşa edilen yol ve harklar amortismandan yararlanabilir.

Madde 315 – Normal amortisman:

Mükellefler, ekonomik kıymetlerini Maliye Bakanlığının belirlediği oranlar üzerinden itfa ederler (bkz. m. 320'nin 4. fıkrası). Bilanço esasına göre defter tutanlar, isteğe bağlı olarak azalan bakiyeler yöntemini…

1 ilgili yargı kararı

Madde 316 – Madenlerde amortisman:

İşletildiği için içindeki cevher azalıp değer kaybeden maden ve taş ocaklarının imtiyaz veya maliyet bedellerinin giderleştirilmesi sürecini kapsar. Bu bedeller, ilgili kişilerin başvurusu üzerine belirli kriterlere…

Madde 317 – Fevkalade amortisman:

Amortismana tabi olan taşınırlar, taşınmazlar ve haklar; doğal afetler, yeni icatlar nedeniyleki değer kaybı veya zorunlu yoğun kullanım sonucu aşınmalar durumunda fevkalade amortismana tabi tutulabilir. Bu işlem,…

1 ilgili yargı kararı

Madde 318 – Amortisman nispetlerinin itibar tarihi:

Maliye Bakanlığı tarafından belirlenen amortisman oranlarının hangi tarihten itibaren geçerli olacağını düzenler. Genel ilanlar yapıldıkları tarihte, kişiye özel belirlenen oranlar ise başvurulan hesap döneminden…

Madde 319 – a) Nispet bakımından: (Mülga)

Madde 320 – b) Süre bakımından:

Bu madde, iktisadi kıymetlerin amortisman sürelerinin nasıl hesaplanacağını, hangi yöntemlerin seçilebileceğini ve bu yöntemler arasındaki geçiş kurallarını düzenlemektedir. İşletmelerin varlıkları için yıllık, aylık…

Madde 321 – Amortisman hesapları:

Hesaplanan amortismanlar, muhasebe kayıtlarında ayrıca belirtilmesi şartıyla, ya doğrudan ilgili değerden düşülebilir ya da pasif tarafta ayrı bir karşılık hesabında toplanabilir.

İKİNCİ BÖLÜM – Alacaklarda ve Sermayede Amortisman

Madde 322 – Değersiz alacaklar:

Mahkeme kararı veya güvenilir bir belgeye göre tahsil edilmesi mümkün olmayan alacaklar değersiz alacak kabul edilir. Bu alacaklar, değersiz hale geldikleri tarihteki kayıtlı değerleri üzerinden zarar yazılarak…

Madde 323 – Şüpheli alacaklar:

Ticari veya zirai kazancın sağlanmasıyla ilgili olan belirli alacaklar, bazı şartların gerçekleşmesi durumunda şüpheli alacak olarak kabul edilir. Bu alacaklar için hesaplanan karşılıkların nasıl kaydedileceği ve…

Madde 324 – Vazgeçilen alacaklar:

Konkordato veya sulh yoluyla alınmasından vazgeçilen alacakların, borçlunun defterlerinde özel bir karşılık hesabına kaydedilmesi gerekir. Bu hesaptaki tutarlar, belirlenen süre içinde zararla kapatılmazsa kâr hesabına…

Madde 325 – Sermayenin itfası:

İmtiyazlı işletmelerde, tesislerin süre bitiminde karşılıksız olarak Devlete, belirlenen bir kuruluşa veya belediyeye devrinin öngörüldüğü durumlarda, eğer sözleşmede sermayenin geri ödenmesi (itfası) için yıllık belli…

Madde 325/A – Girişim sermayesi fonu:

Türkiye'de kurulmuş veya kurulacak olan girişim sermayesi yatırım ortaklıklarına sermaye sağlamak veya yatırım fonu paylarını satın almak amacıyla gelirlerden girişim sermayesi fonu ayrılabilir. Bu fonların…

Madde 326 – İlk tesis ve taazzuv giderlerinin ve peştemallıkların itfası:

Kurumların aktiflerine kaydettikleri ilk kuruluş ve genişleme giderleri ile peştemallıkların, kayıtlı değerleri üzerinden beş yıl boyunca eşit tutarlarla itfa edilmesi düzenlenmiştir.

Madde 327 – Özel maliyet bedellerinin itfası:

Gayrimenkullerin, gemilerin ve elektrik üretim ile dağıtım varlıklarının değerini artıran özel maliyetlerin giderleştirilmesi usulü belirlenmiştir. Bu bedeller kural olarak kira veya işletme hakkı süresince eşit…

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – Özel Haller

Madde 328 – Amortismana tabi malların satılması:

Amortismana tabi varlıkların satışı sırasında oluşan değer farkı kâr veya zarar olarak kaydedilir; devir ve trampa işlemleri de satış kabul edilir. Bilanço esasına göre defter tutanların, varlığı yenilemek amacıyla…

Madde 329 – Amortismana tabi malların sigorta tazminatı:

Afetler nedeniyle zarar gören amortismana tabi varlıklar için alınan sigorta tazminatlarının, varlığın değeriyle arasındaki fark kar veya zarar olarak kaydedilir. Bilanço esasına göre defter tutan mükellefler, belirli…

Madde 330 – Emtia sigorta tazminatı:

Mal, tarım ürünü veya hayvan kayıpları için alınan sigorta tazminatlarının, ilgili varlıkların değerini aşması durumunda bu fazlalık kâr sayılır. İşletme hesabı yöntemini kullananlar, bu tazminatları kayıtlarına…

BİRİNCİ KISIM – Genel Esaslar

Madde 331 – Cezalar:

Vergi kanunlarına aykırı hareket edenlerin, ilgili kitaptaki vergi ziyaı cezası, usulsüzlük cezaları ve diğer cezalarla cezalandırılacağı belirtilmiştir.

Madde 332 – Küçüklerin ve kısıtlıların ceza muhatabı olmadığı haller:

Velayet veya vesayet altında olanlar ile işleri kayyım tarafından yönetilenler, temsilcilerinin vergi kanunlarına aykırı davranışlarından dolayı cezalandırılmazlar. Bu durumlarda ceza, işlemi yapan veli, vasi veya…

Madde 333 – Tüzel kişilerin sorumluluğu:

Tüzel kişilerin yönetimi ve tasfiyesi sırasında gerçekleşen vergi kanunu ihlalleri sebebiyle oluşan cezalar tüzel kişi adına kesilir. Kanuni temsilcilerin vergi sorumluluğuna dair m. 10 hükümleri, vergi cezaları için…

Madde 334 – Damga vergisi ve damga resminde sorumluluk:

Damga vergisi ve damga resmi kapsamındaki nispi veya maktu cezalardan birden fazla kişi sorumluysa, bu kişiler birbirlerine müracaat haklarını kaybetmeden birlikte (müteselsilen) sorumlu tutulurlar.

Madde 335

Tek bir eylem sonucunda farklı türden birden fazla vergi kaybı oluşmuşsa, her bir vergi için ayrı ayrı vergi ziyaı cezası kesilir.

Madde 336

Tek bir eylemle hem vergi kaybına hem de usulsüzlüğe neden olunmuşsa, bu durumlara ait cezalardan sadece miktarı daha yüksek olanı uygulanır. Daha önce usulsüzlük cezası kesilmiş olsa bile, aynı eylemin vergi kaybına…

Madde 337 – Fiil ayrılığı:

Ayrı ayrı gerçekleştirilen vergi ziyaı veya usulsüzlük durumlarında her bir işlem için ayrı ceza uygulanır. Ancak m. 352 kapsamında yer alan aynı türden usulsüzlüklerin aynı takvim yılı içinde tekrarlanması halinde,…

Madde 338 – İştirak: (Mülga)

Madde 339 – Tekerrür:

Vergi ziyaı veya usulsüzlük nedeniyle cezası kesinleşmiş kişilerin, belirlenen süreler içerisinde tekrar aynı fiilleri işlemesi halinde uygulanan cezalar artırımlı olarak uygulanır. Bu kapsamda vergi ziyaı cezaları…

22 ilgili yargı kararı

Madde 340 – Suçlarda birleşme:

Bu madde, çeşitli vergi cezalarının birleştirilmesi ve mükerrer yaptırımlar hakkındaki kuralları belirler. Vergi ziyaı, usulsüzlük ve ilgili diğer kanunlardaki cezaların belirli şartlar altında birleştirilemeyeceği ve…

Madde 341 – Vergi ziyaı:

Vergi ziyaı, mükellef veya sorumluların ödevlerini zamanında veya eksik yerine getirmesi nedeniyle verginin zamanında veya tam olarak hesaplanmamasıdır. Kişisel durumlara dair yanlış beyanlarla verginin eksik…

79 ilgili yargı kararı

Madde 342 – Veraset ve intikal vergisinde ek süre:

Veraset ve intikal vergisi beyannamesini vermek için belirlenen sürenin bitiminden sonra öncelikle 15 günlük bir bekleme süresi uygulanır. Ayrıca mükellefe tebliğ edilmesi kaydıyla 15 günlük ek bir mühlet daha tanınır.…

Madde 343

Damga vergisi ve damga resmi sebebiyle uygulanacak vergi cezalarının belge başına alt sınırı ile diğer vergilerde uygulanacak cezaların alt sınırlarını belirler.

BİRİNCİ BÖLÜM

Madde 344 – Vergi ziyaı cezası

341 inci maddede belirtilen durumlarda vergi kaybına neden olan mükellef veya sorumlulara, kaybolan verginin bir katı tutarında ceza kesilir. Bazı özel durumlarda bu ceza miktarı değişmekte olup, beyannamenin geç…

23 ilgili yargı kararı

Madde 345 – Kaçakçılıkta ceza: (Mülga)

Madde 346 – Teşvik: (Mülga)

Madde 347 – Yardım:

Madde 348 – Kusurun tarifi: (Mülga)

Madde 349 – Ağır Kusurda Ceza:

2 ilgili yargı kararı

Madde 350 – Tahrire dayanan vergiler ile kanuni süresi geçtikten sonra kendiliğinden verilen beyannameler için kusur cezası

Madde 351 – Usulsüzlüğün tarifi:

Usulsüzlük, vergi kanunlarının şekil ve usulle ilgili kurallarına uyulmaması durumudur.

Madde 352

Bu madde, vergi uygulamalarındaki usulsüzlükleri birinci ve ikinci derece olarak sınıflandırır ve bunların 1 sayılı cetvele göre nasıl cezalandırılacağını belirler. Bazı durumlarda uygulanan cezaların artırılabileceği…

1 ilgili yargı kararı

Madde 353 – a) Fatura ve benzeri evrak verilmemesi ve alınmaması ile diğer şekil ve usul hükümlerine uyulmaması

Bu madde; fatura, fiş ve benzeri belgelerin düzenlenmemesi, alınmaması, yanlış düzenlenmesi veya defter ve standartlara uyulmaması gibi durumlar için uygulanacak özel usulsüzlük cezalarını belirler. Cezaların…

67 ilgili yargı kararı

Madde 354 – b) Veraset ve intikal vergisine;

Madde 355 – c) Damga vergisinde:

Bu madde, damga vergisi ödenmemiş belgeleri onaylayan noterler ile bilgi verme, bildirimde bulunma, elektronik beyanname sunma ve ödemeleri banka gibi kurumlar aracılığıyla belgeleme yükümlülüklerine uymayanların tabi…

23 ilgili yargı kararı

Madde 356 (Mülga)

Madde 357 (Mülga)

Madde 358 – Kaçakçılığa Teşebbüs Suçunun Tarifi:

Madde 359 – Kaçakçılık Suçları ve Cezaları

Vergi kanunlarına göre tutulması zorunlu defter ve belgelerde hile yapmak, sahte veya yanıltıcı belge düzenlemek, resmi belgeleri usulsüz basmak ve dijital kayıt sistemlerine müdahale etmek kaçakçılık suçu sayılmıştır.…

41 ilgili yargı kararı

Madde 360 – Cezadan indirim

359. maddede belirtilen suçlara katılan kişilerden, bu suçların işlenmesinde herhangi bir çıkarı bulunmayanların alacağı cezada indirim yapılır. Bu durumda, Türk Ceza Kanunu'nun suça iştirak hükümlerine göre belirlenen…

2 ilgili yargı kararı

Madde 361 – Bilgi vermekten çekinenler ile 257 nci madde hükmüne uymayanlar: (Mülga)

Madde 362 – Vergi mahremiyetinin ihlali:

Vergi Usul Kanunu kapsamında vergi mahremiyetine uyma zorunluluğu olan kişilerin bu gizliliği ihlal etmeleri durumunda, Türk Ceza Kanunu'nun 239. maddesine göre cezalandırılacakları düzenlenmiştir.

Madde 363 – Mükelleflerin özel işlerini yapan memurlar:

Vergi kanunlarının uygulanmasıyla ilgili mükelleflerin özel işlerini yapması yasak olan memurlar, bu yasağa aykırı davrandıkları takdirde Türk Ceza Kanununun 257 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca…

BİRİNCİ BÖLÜM – Ceza Kesme

Madde 364 – Cezayı gerektiren olayın tesbiti:

Vergi cezalarına neden olan olaylar, vergi daireleri veya yoklama ve vergi incelemesi yapmaya yetkili kişiler tarafından tespit edilir. Tespit edilen bu olayların raporlarda belirtilmesi, delillerin kaybolma riski…

Madde 365 – Ceza kesme yetkisi:

Vergi cezalarının, mükellefin ilgili vergi türü için bağlı olduğu vergi dairesince kesileceği düzenlenmiştir. Damga vergisi ve pullarla tahsil edilen diğer vergilere dair cezalarda ise yetkili vergi dairelerini Maliye…

Madde 366 – Ceza ihbarnamesi:

Vergi cezaları, 'ceza ihbarnamesi' denilen belge ile ilgililere bildirilir. Bu belgenin içeriğinde cezanın miktarı, dayanağı ve dava açma süresi gibi belirli bilgilerin bulunması zorunludur. Ayrıca, cezaya temel olan…

Madde 367

Bu madde, 359 uncu maddede düzenlenen suçların tespiti halinde izlenecek ihbar süreçlerini ve kamu davası açma şartlarını belirler. Tespit edilen suçların ilgili rapor değerlendirme komisyonunun mütalaasıyla Cumhuriyet…

2 ilgili yargı kararı

İKİNCİ BÖLÜM – Cezaların Ödenmesi ve Kalkması

Madde 368 – Vergi cezalarının ödenme zamanı:

Vergi cezalarının ne zaman ödeneceğini düzenleyen maddedir. Cezaların ödeme süreci, dava açılıp açılmama durumuna göre farklı tarihlerde başlar.

Madde 369

Yetkili makamların mükellefe yazılı olarak yanlış bilgi vermesi veya bir hükmün uygulama tarzının değişmesi durumunda vergi cezası kesilmez ve gecikme faizi hesaplanmaz. Genel tebliğ veya sirkülerle yapılan görüş…

2 ilgili yargı kararı

Madde 370

Vergi dairesi, vergi kaybı şüphesi olan mükellefleri inceleme başlatmadan önce izaha davet edebilir. Yapılan izah uygun bulunursa inceleme yapılmaz; yeterli bulunmazsa veya belirli şartlar sağlanırsa indirimli vergi…

Madde 371 – Pişmanlık ve ıslah:

Beyana dayalı vergilerde vergi ziyaı cezasını gerektiren fiilleri işleyenlerin durumu kendiliklerinden bildirmeleri halinde, belirli şartlar altında bu cezanın kesilmeyeceğini düzenler. Bu hükümler emlak vergisi için…

13 ilgili yargı kararı

Madde 372 – Ölüm:

Kişinin ölümü durumunda kendisine kesilen vergi cezası ortadan kalkar.

2 ilgili yargı kararı

Madde 373 – Mücbir sebepler:

Kanunda belirtilen mücbir sebeplerden herhangi birinin meydana geldiğinin bilinmesi veya belgelenerek ispatlanması durumunda vergi cezası uygulanmaz.

Madde 374 – Ceza kesmede zamanaşımı:

Vergi cezalarının kesilebilmesi için belirlenen yasal süreler geçtikten sonra ceza uygulaması yapılamaz. Zamanaşımı süreleri cezanın türüne göre değişmekte olup, bu süreler içerisinde ceza ihbarnamesinin tebliğ…

2 ilgili yargı kararı

Madde 375 – Vergi cezalarında yapılan hatalar:

Vergi cezalarında ortaya çıkan hataların nasıl düzeltileceğini düzenler. Bu düzeltmeler, aynı kanunda yer alan vergi hataları için belirlenen usul ve şartlara göre yapılır.

1 ilgili yargı kararı

Madde 376 – Vergi ziyaı, usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezalarında indirme

Mükellefler veya vergi sorumluları; ikmalen, resen veya idarece tarh edilen vergilerini ve bazı vergi cezalarının yarısını ödeyeceklerini bildirirlerse, kesilen cezada indirim yapılır. Bu haktan yararlanmak için…

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Madde Ek 1 – Uzlaşmanın konusu, kapsamı, komisyonlar ve şekli

Vergi dairesince kesilen vergi ziyaı cezaları ile belirli tutarın üzerindeki usulsüzlük cezaları için bazı şartlar dahilinde idare ile uzlaşma sağlanabilir. Uzlaşma süreci başvurudan sonucuna kadar belirli sürelere ve…

1 ilgili yargı kararı

Madde Ek 2 – Uzlaşmanın şümulü: (Mülga)

Madde Ek 3 – Uzlaşma komisyonları: (Mülga)

Madde Ek 4 – Uzlaşma talebi: (Mülga)

Madde Ek 5 – Uzlaşma talebinin tetkiki: (Mülga)

Madde Ek 6 – Uzlaşma komisyonu muamelelerinin kesinliği:

Uzlaşma komisyonları tarafından hazırlanan tutanaklar kesin hüküm taşır ve vergi daireleri tarafından hemen uygulanır. Üzerinde uzlaşıp tutanakla kayıt altına alınan konularla ilgili olarak dava açılamaz ve herhangi…

Madde Ek 7 – Uzlaşma ve vergi mahkemesinde dava açma:

Uzlaşma talebinde bulunanlar, yalnızca uzlaşma sağlanamadığı takdirde dava açma yoluna gidebilirler. Uzlaşma talebinden önce dava açılmışsa, süreç sonuçlanana kadar dava incelenmez. Uzlaşmanın gerçekleşmemesi…

1 ilgili yargı kararı

Madde Ek 8 – Ödeme:

Uzlaşmaya konu edilen 158 numaralı cezaların hangi şartlarda ve ne zaman ödeneceğini belirleyen maddedir. Uzlaşmanın gerçekleşip gerçekleşmemesine ve bildirimin zamanlamasına göre farklı ödeme süreleri öngörülmüştür.

Madde Ek 9 – Uzlaşma ve cezalarda indirme:

Uzlaşma yoluyla karara bağlanan cezalar için ayrıca bir indirim yapılmaz. Belirli cezalar için uzlaşma hükümleri uygulanmazken, mükellefe tutanağı imzalayana kadar uzlaşmadan vazgeçip 376 ncı maddenin birinci…

Madde Ek 10 – Tüzük: (Mülga)

Madde Ek 11 – Tarhiyat öncesi uzlaşma:

Maliye Bakanlığı, vergi incelemeleri sonucunda kesilecek belirli vergi ziyaı, usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezaları için tarhiyat öncesi uzlaşma yapılmasına izin verebilir. Uzlaşmaya varılan hususlar hakkında dava…

5 ilgili yargı kararı

Madde Ek 12 – Ücretlilere vergi iadesinde uzlaşma:

2978 sayılı Ücretlilere Vergi İadesi Hakkında Kanun'un 6. maddesi uyarınca kesilen cezaların uzlaşma kapsamına girdiği düzenlenmiştir.

Madde Ek 13 – Fazla çalışma ücreti:

Gelir İdaresi Başkanlığı bünyesindeki taşra teşkilatında görevli olan ve belirli işleri daire dışında yürüttüğü için normal mesai saatleri dışında çalışan memur ve sözleşmeli personele fazla çalışma ücreti ödenmesini…

Madde Ek 14 – Karşılıklı anlaşma usulüne başvuru:

Mükellefler, çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmalarına aykırı şekilde vergilendirildiklerini düşündüklerinde Gelir İdaresi Başkanlığa veya anlaşmaya taraf diğer devletin yetkili makamlarına başvurabilir.…

Madde Ek 15 – Karşılıklı anlaşma usulü ve dava açma:

Karşılıklı anlaşma usulü kapsamında yapılan başvurular, ilgili vergi ve cezalara karşı dava açma süresini durdurur. Başvurunun reddedilmesi veya anlaşmaya varılamaması durumunda bu karar mükellefe bildirilir. Bildirim…

Madde Ek 16 – Karşılıklı anlaşma usulü başvurusunun neticelendirilmesi:

Karşılıklı anlaşma usulü kapsamında varılan anlaşmalar mükellefe tebliğ edilir ve mükellefin bu sonucu 30 gün içinde kabul edip etmediğini bildirmesi gerekir. Anlaşmanın kabul edilmesi durumunda vergi ve cezalarda…

Madde Ek 17 – Başvuru öncesi açılan davalar ve uzlaşma talebi:

Mükellefin Kanunun ek 14 üncü maddesi kapsamında yaptığı başvurudan önce açtığı davaların nasıl yürütüleceği ve uzlaşma taleplerinin nasıl yönetileceği düzenlenmiştir.

Madde Ek 18 – Diğer hususlar:

Gelir İdaresi Başkanlığına yapılan karşılıklı anlaşma başvuruları, söz konusu vergi ve cezaların zamanaşımı sürelerini durdurur. Sonucun kabul edilmemesi veya başvurunun geri çekilmesi halinde zamanaşımı kaldığı yerden…

BEŞİNCİ KİTAP – Vergi Davaları

Madde 377 – Vergi mahkemesinde dava açmaya yetkili olanlar:

Bu madde, vergi mahkemelerinde dava açmaya yetkili kişi ve kurumları belirler. Ayrıca vergi dairelerinin belirli tutarlar üzerindeki kararları temyize götürmek için almaları gereken onay sürecini düzenler.

18 ilgili yargı kararı

Madde 378

Vergi mahkemesinde dava açabilmek için verginin tarh edilmiş, cezanın kesilmiş veya ilgili komisyon kararlarının tebliğ edilmiş olması gerekir. Mükellefler, kendilerinin beyan ettiği matrahlar ve buna göre hesaplanan…

26 ilgili yargı kararı

Madde 379 – Kanun yolundan vazgeçme:

Vergi veya ceza davalarında, üst mahkeme yollarına başvurmaktan belirli süreler içinde vazgeçen mükellefler için çeşitli ödeme kolaylıkları ve indirimler sağlanır. Belirli oranlarda tahakkuk eden borçların süresinde…

Madde 380

Madde 413

Vergi mükellefleri, anlamadıkları veya tereddüt ettikleri vergi konularında Gelir İdaresi Başkanlığından yazılı açıklama isteyebilirler; bu talepler özelge veya sirküler yoluyla yanıtlanır. Ayrıca, Başkanlık…

5 ilgili yargı kararı

Madde 414 – Özel kanunlardaki hükümlerin saklı olduğu:

Özel kanunların atıfta bulunduğu durumlarda Vergi Usul Kanunu hükümleri uygulanır. Kanundaki sabit limitler ve para cezaları her yıl yeniden değerleme oranında artırılarak güncellenir. Maliye Bakanlığı'nın belge…

Madde 415 – Kaldırılan hükümler:

Madde Geçici 1 – Götürü matrahlar:

5432 sayılı Kanun'un 40. maddesine göre belirlenen ve bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihte vergi hesaplamasında kullanılan götürü matrahların, 1961 yılı vergileri için de uygulanacağı düzenlenmiştir.

Madde Geçici 2 – İlk tatbik yılında komisyonların teşkili ve ödevleri:

Zirai kazançlar merkez ve il komisyonlarının kuruluş süreci ile ilk yıllardaki görevleri belirlenmiştir. Komisyonların kurulum süreleri ve merkezi komisyonun yönetmelik hazırlama yükümlülüğü düzenlenmiştir.

Madde Geçici 3

Kanunun uygulandığı ilk yılda, vergiye tabi çiftçilerin zirai kazançları satış tutarına bakılmaksızın götürü gider usulüyle belirlenir. Ancak isteyenler, gerekli şartları sağlayarak gerçek kazanç yöntemini seçebilirler.

Madde Geçici 4

Bilanço esasına göre Gelir ve Kurumlar Vergisi mükellefi olacak kişilerin, açılış bilanço ve envanterlerini hazırlarken varlıklarını kanunun üçüncü kitabındaki hükümlere göre değerlendirmeleri gerekir. Maliyet bedeli…

Madde Geçici 5 – Amortismana tabi iktisadi kıymetlerin değerlenmesi:

Ticari, zirai veya mesleki kazanç nedeniyle yeniden gelir vergisine girenler, basit usulden gerçek usule geçenler ve serbest meslek erbaplarının amortismana tabi varlıkları maliyet bedeli üzerinden değerlenir. Maliyet…

Madde Geçici 6 – Ceza hükümlerinin şümulü:

Bu kanun yürürlüğe girmeden önce işlenen fiiller için önceki kanunlarla bu kanundaki hükümlerden hangisi kişinin lehineyse o uygulanır. Bu durum, yürürlük tarihinden önce kesilmiş fakat henüz kesinleşmemiş veya tahsil…

Madde Geçici 7 – Ceza indiriminden faydalanacak olanlar:

Mükellefler ve vergi sorumluları, kanunun yürürlüğe giriş tarihinden itibaren iki ay içinde vergi dairesine başvurarak 376 ncı maddedeki şartları taşımaları halinde ceza indiriminden yararlanabilirler. Bu imkan, itiraz…

Madde Geçici 8 – Kazanç sayılmıyacak farklar:

Kanun'un 328 ve 329. maddelerinin uygulanmasında, 1945 yılı sonundan önce edinilen gayrimenkullerin, bunlara bağlı sabit tesisat ve makinelerin, teferruatın ve tescilli hakların satışından veya sigorta tazminatından…

Madde Geçici 9 – Bu Kanunun belediye vergi ve resimlerine uygulanacağı tarih:

Belediyelere ait vergi, resim ve harçlar için kanunun vergi hatalarının düzeltilmesi ve vergi uyuşmazlıklarına ilişkin hükümleri yayım tarihinden, diğer hükümleri ise 1 Ocak 1963 tarihinden itibaren uygulanmaya…

Madde Geçici 10 – Müdevver mahsullerin değerlenmesi:

Zirai işletme veya bilanço esasına geçen ya da götürü gider yönteminden gerçek usule geçen çiftçilerin, önceden devreden mahsullerini nasıl değerlendireceğini ve kaydedeceğini düzenleyen hükümdür. Değerlemeler maliyet…

Madde Geçici 11

Madde Geçici 12

Eski düzenlemelere göre belirlenen asgari arsa metrekare birim değerleriyle ilgili dava süreçlerinde Maliye ve Gümrük Bakanlığına bağlı vergi dairelerinin yetkilerinin devam ettiği düzenlenmiştir. Kesinleşen değerlerin…

Madde Geçici 13

Vergi Usul Kanunu'nun 177 nci maddesi ile artırılan hadlerin, geçmiş yılların sınırlarına bakılmaksızın 1986 yılında tutulacak defterler için de geçerli olduğu belirlenmiştir.

Madde Geçici 14 (Mülga)

Madde Geçici 15 (Mülga)

Madde Geçici 16

Madde Geçici 17

1/1/l991 tarihinden itibaren 10 yıl süreyle, 3418 sayılı Kanun'un ek 13. maddesindeki bazı oranların nasıl uygulanacağı yeniden düzenlenmiştir.

Madde Geçici 18

Bu Kanun yürürlüğe girmeden önce aktife alınan iktisadi kıymetlerin amortisman işlemleri, kaydedildikleri yıl geçerli olan hükümlere göre yapılmaya devam eder.

Madde Geçici 19

İşletme hesabı esasında defter tutan mükelleflerin, Vergi Usul Kanunu'nun 180 inci maddesindeki şartlar aranmaksızın 31/12/2000 tarihine kadar aynı şekilde defter tutmaya devam edebileceği düzenlenmiştir.

Madde Geçici 20

1998 yılındaki geçici vergi uygulamasına göre belirli devlet tahvilleri ve kamu kurumlarının çıkardığı menkul kıymetlerin değeri, bu belgelerin satın alma bedelleri üzerinden hesaplanır.

Madde Geçici 21

Kanunun yürürlüğe girmesinden önce işlenen fiillere kesilecek cezalarda, fiilin işlendiği tarihteki vergi cezası hükümleri dikkate alınır. Hükmolunacak cezalar için ise fiilin işlendiği tarihteki hükümler ile bu Kanun…

Madde Geçici 22

Madde Geçici 23

1/1/1999 ile bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih arasındaki dönemlere ait vergi ziyaı cezalı tarhiyatlarda, belirli şartların varlığı halinde vergi ziyaı cezası için de uzlaşma talep edilebileceğini düzenler.

Madde Geçici 24

17 Ağustos 1999 ve 12 Kasım 1999 depremlerinden etkilenen bölgelerde vergi mükellefiyeti olan kişilerden alacağı bulunan mükelleflerin, bu alacaklar için karşılık ayırma veya zarar yazma süreçlerinde uyması gereken…

Madde Geçici 25

31.12.2003 tarihli bilançolarda yer alan parasal olmayan kıymetlerin hangi kurallara göre düzeltileceğini düzenler. İşlemler, Maliye Bakanlığı tarafından belirlenen katsayılar kullanılarak ve belirli şartlar…

Madde Geçici 26

Bu madde uyarınca, yürürlüğe giriş tarihinden önce kayıtlara giren iktisadi kıymetler için amortisman ayırmaya, bu kıymetlerin aktife alındığı yıl geçerli olan sürelere göre devam edilir.

Madde Geçici 27

1 Ocak 2006 tarihinden önceki dönemlere ait olup sonradan tespit edilen vergi kaybı durumlarında uygulanacak ceza miktarları düzenlenmiştir. Temel kural olarak verginin bir katı kadar ceza kesilmesi öngörülmüş, belirli…

Madde Geçici 28

1/1/2005 tarihinden önceki dönemlere ait olan ve bu maddenin yürürlüğe girmesinden önce takdir komisyonuna sevk edilen belgelerle ilgili vergiler, eğer 31/12/2012 tarihine kadar tarh ve tebliğ edilmemişse zamanaşımına…

Madde Geçici 29 – Fazla veya yersiz tahsilatta faiz ödemesi:

Vergi Usul Kanunu'nun 112 nci maddesinin (4) numaralı fıkrasının, bu geçici maddenin yürürlüğe girmesinden sonra fazla veya yersiz şekilde tahsil edilen vergilerin iadelerinde uygulanacağı düzenlenmiştir.

62 ilgili yargı kararı

Madde Geçici 30

Belirli şartları taşıyan imalat sanayicileri ile Ar-Ge, yenilik ve tasarım faaliyetlerinde bulunan mükelleflerin, yeni makina ve teçhizat alımlarında amortisman sürelerini kısaltmalarına imkan tanıyan düzenlemedir. Bu…

Madde Geçici 31

Bilanço esasına göre defter tutan belirli mükelleflerin, aktiflerinde kayıtlı taşınmazları ve bazı iktisadi kıymetlerini belirlenen tarih ve şartlar dahilinde yeniden değerlemelerine imkan tanır. Yeniden değerleme…

1 ilgili yargı kararı

Madde Geçici 32

Mükerrer 298 inci maddenin (Ç) fıkrası kapsamında yeniden değerleme yapabilen mükellefler, belirli şartlar altında taşınmazlarını ve amortismana tabi varlıklarını bir defaya mahsus yeniden değerleyebilirler. Oluşan…

Madde Geçici 33

Belirli dönemlerdeki mali tabloların enflasyon düzeltmesine tabi olup olmayacağıyla ilgili kuralları düzenlemektedir. Buna göre 2022 ve 2023'teki bazı dönemlerde düzeltme yapılmazken, 31/12/2023 tarihli tablolarda…

Madde Geçici 34

359 uncu maddedeki fiiller nedeniyle vergi ziyaına sebebiyet verenlerin, belirli ödeme şartlarını yerine getirerek etkin pişmanlık düzenlemesinden yararlanabileceği hükme bağlanmıştır. Düzenleme; infaz, soruşturma ve…

Madde Geçici 35

Uzlaşma talebinde bulunulup henüz sonuçlanmamış veya talep süresi dolmamış vergi ve cezalara ilişkin bazı kuralların eski haliyle uygulanacağı düzenlenmiştir.

Madde Geçici 36

Hazine ve Maliye Bakanlığı, 6 Şubat 2023 tarihindeki depremler sebebiyle mücbir sebep ilan edilen belirli bölgelerde, mücbir sebep hali 30 Kasım 2024 tarihinde sona eren mükellefler için bu süreyi uzatmaya yetkilidir.…

Madde Geçici 37

2025, 2026 ve 2027 hesap dönemlerinde (özel hesap dönemi olanlarda 2026, 2027 ve 2028'de bitenlerde), şartlar oluşsa dahi mali tablolar enflasyon düzeltmesine tabi tutulmaz. Cumhurbaşkanı bu süreci üç hesap dönemine…

Madde Geçici 38

Bu maddeler, elektronik tebligat sistemine dahil olanların mevcut durumlarının korunması ve geçmiş tarihlerdeki vergi uygulamalarına yönelik çeşitli geçiş düzenlemelerini kapsar. Özellikle 1981 ve çevresindeki döneme…

Madde 416 – Yürürlük:

Bu bölümle birlikte kanunun 1 Ocak 1961 tarihinde yürürlüğe girdiği ve yürütmenin Bakanlar Kurulu tarafından sağlanacağı belirlenmiştir. Ayrıca farklı mükellef grupları için birinci ve ikinci derece usulsüzlük…

Madde Geçici 1 (2) – 1 - 21/1/1983 Tarih ve 2791 sayılı Kanunun 213 sayılı Kanunla ilgili geçici maddeleri:

Belirli kanun maddelerinde yapılan değişiklikler, 31/12/1982 tarihine kadar aktife giren iktisadi kıymetler için uygulanmaz. Bu kıymetler için eski kurallara göre amortisman ayrılmasına devam edilir.

Madde Geçici 2 (2)

Yeniden değerleme katsayısının (1) olduğu yılda sermaye artıran kurumların, yeniden değerleme yaparak oluşan değer artışlarını sermayelerine eklemeleri zorunludur. Hazine fonlarından destek alan kurumlar için bedelsiz…

Madde Geçici 4 (2) – 2 - 4/12/1985 Tarih ve 3239 sayılı Kanunun 213 sayılı Kanunla ilgili geçici maddesi:

Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte vergi borcunun aslı 300.000 lirayı aşmayan mükelleflerin, borcun aslını %25 fazlasıyla 31/12/1985 tarihine kadar ödemeleri halinde cezalarının silineceği ve gecikme zamlarının…

Madde Geçici 1 (3) – 3 - 3/12/1988 tarih ve 3505 sayılı Kanunun 213 sayılı Kanunla ilgili geçici maddeleri:

Belirli şartları taşıyan ve tutarı 500.000 lirayı aşmayan ödenmemiş veya ihtilaflı vergilerin, belirli bir artışla veya kısmi ödemeyle 31.12.1988 tarihine kadar ödenmesi durumunda yan borçların silinmesini düzenleyen…

Madde Geçici 2 (3)

Belirli ihracat ve yatırım işlemleri, 31.12.2003 tarihine kadar damga vergisi ve harçlardan muaf tutulmuştur. Ancak taahhütlerin yerine getirilmemesi durumunda, bu vergiler ceza ve gecikme faiziyle birlikte geri…

Madde Geçici 1 (4) – 4 - 15/12/1990 tarih ve 3689 sayılı Kanunun 213 sayılı Kanunla ilgili Geçici Maddesi:

Belirli sınırların altındaki vergi borçları, gecikme zammı ve cezaları için belirli oranlarda ödeme yapılıp ihtilaflardan vazgeçilmesi durumunda geri kalan kısmın tahsilinden vazgeçilmesini düzenleyen hükümdür.…

Madde Geçici 1 (5) – 5-22/7/1998 tarih ve 4369 sayılı Kanunun 213 sayılı Kanunla ilgili Geçici Maddesi:

1/1/1999 tarihinden önceki vergilendirme dönemleri için 6183 sayılı Kanunun 9. maddesinin eski hükümleri uygulanır. Ayrıca belirlenen kriterlere uyan bazı vergi cezalarına, vade tarihinden ödeme tarihine kadar gecikme…

Madde Geçici 1 (6)

Belirli varlık ve ciro limitlerini aşmayan mükellefler, 2004 yılı geçici vergi matrahını hesaplarken enflasyon düzeltmesi yapmak yerine eski değerleme kurallarını uygulama hakkına sahiptir. Bu tercihin beyannamede…