- Ana sayfa
- Yargı kararı
İlk Derece Mahkemesi Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E. 2025/630 K. 2026/880
Karar tarihi: 15 Ekim 2026
Atıf yapılan maddeler
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 5/A
- 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 20
- 6098 sayılı TÜRK BORÇLAR KANUNU, m. 49
- 6098 sayılı TÜRK BORÇLAR KANUNU, m. 50
- 2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU, m. 85
- 2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU, m. 90
- 2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU, m. 91
- 2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU, m. 97
- 2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU, m. 99
Karar metni
T.C.
KONYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
- DAVA
- Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...’ye ait park halindeki ... plakalı araca, davalılardan ... A.Ş. nezdinde ZMMS poliçesiyle sigortalı olan, davalı ... Enerji Bilişim Ltd. Şti.’nin maliki ve davalı ...’in sürücüsü olduğu ... plakalı aracın çarpması sonucu maddi hasarlı bir trafik kazası meydana geldiğini belirttiği, kaza tespit tutanağına göre davalı sürücü ...’in %100 tam kusurlu olduğunu, müvekkilinin Honda marka aracının hasar onarımını kendi kasko şirketi olan ... ... Sigorta A.Ş. üzerinden yaptırmak zorunda kaldığını bildirdiği, kaza sebebiyle müvekkilinin öncesinde kazasız ve orijinal olan aracının yan sanayi parçalı, kazalı ve boyalı hale gelerek yüksek miktarda değer kaybına uğradığını iddia ettiği, aracın onarım süresince 60 gün boyunca sanayide kalması sebebiyle müvekkilinin aracından mahrum kalarak mağdur olduğunu beyan ettiği, zararların tazmini için davalı sigorta şirketine yapılan başvuruya geri dönüş yapılmadığını, Konya Arabuluculuk Bürosunun ... başvuru numaralı dosyasında da arabuluculuk sürecinin anlaşamama ile sonuçlandığını açıkladığı, alacağın semeresiz kalmaması adına tam kusurlu kazaya karışan ... plakalı aracın devrinin önlenmesi yönünde teminatsız ihtiyati tedbir kararı verilmesini savunduğu, sonuç olarak davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik araç değer kaybına istinaden 100,00 TL'nin tüm davalılardan müşterek ve müteselsilen, araç mahrumiyet bedeline istinaden ise 100,00 TL'nin sigorta şirketi dışındaki davalılar ... Enerji Bilişim Ltd. Şti. ile ...'den müşterek ve müteselsilen kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından ... 0 numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile teminat altına alınan ... plakalı aracın karışmış olduğu kaza nedeniyle açılan davada, müvekkilinin poliçeden doğan sorumluluğunun 200.000,00 TL azami limit ile sınırlı olduğunu belirttiği, araç değer kaybı taleplerinin reel piyasa koşullarına göre değil, poliçe tanzim tarihinin 04.12.2021 sonrası olması sebebiyle Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Genel Şartları ekindeki formüle ve belirli yasal kriterlere göre hesaplanması gerektiğini savunduğu, KTK’nın 85. ve 91. maddeleri uyarınca müvekkili şirketin sorumluluğunun ancak sigortalısının kusuru oranında mevcut olabileceğini, bu nedenle dosyada öncelikle kusur tespiti yapılması amacıyla dosyanın kusur bilirkişisine gönderilmesini talep ettiği, tazminat hukukunun temel amacı gereğince davacının ancak "gerçek zarar"ı talep edebileceğini, gerçek zararın ispat külfetinin davacı tarafta olduğunu beyan ederek uzman bir bilirkişi heyetinden inceleme alınmasını istediği, davacının talep ettiği araç mahrumiyet bedelinin (kazanç kaybı) ise dolaylı ve yansıma bir zarar niteliğinde olduğunu, ZMSS Genel Şartlarının A.3 (m) maddesi ile Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatları uyarınca dolaylı zararların poliçe teminat kapsamı dışında bırakıldığını açıkladığı, Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarında dahi zorunlu trafik sigortasının kapsamının sadece bedensel zararlar, destekten yoksun kalma ve doğrudan eşya zararları ile sınırlandırıldığını, ikame araç bedeli ve araç mahrumiyeti gibi dolaylı zararların "bir şeyin zarara uğraması" kapsamında değerlendirilemeyeceğini ileri sürerek müvekkili şirket yönünden haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddini talep etmiştir.
Davalılar ... ile ... Enerji Bilişim Ltd. Şti.'nin davaya herhangi bir cevap dilekçesi sunmadıkları anlaşılmıştır.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Mahkememizce ... Sigorta A.Ş.'ye, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğü'ne, Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, ... Sigorta A.Ş.'ye yazılar yazılarak gerekli bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır. Adli Trafik Bilirkişisi ile Makine Mühendisi Bilirkişiden rapor alınarak, taraflara raporun tebliğinin temini sağlanmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; trafik kazasından kaynaklı maddi tazminat talebine ilişkindir.
Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.
Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir.
Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.
Mahkememizce dava konusu kazaya ilişkin olarak kusur, değer kaybı ve araç mahrumiyetine yönelik adli trafik bilirkişisi ile makine mühendisi bilirkişiden rapor alınmış, 21/07/2026 tarihli raporda sonuç olarak;kazanın yaşandığı yolun fiziki yapısı, kazanın oluşumu, araçların hasarlı kısımları, hasarın büyüklüğü, kaza noktası VE Tespit Tutanağı ve diğer tutanaklar ve Bilgilere göre tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; ... Plakalı ... Marka 2023 Model Ticari Araç sürücüsü ...’in; Bu kazanın oluşumunda, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 52 ve 101 de bahsedilen Trafik Kurallarına dikkat etmediğinden sebep olduğu meydana gelmiş olan Maddi Hasarlı Trafik Kazasında, %100 oranında asıl ve tam kusurlu olduğu, park halindeki bulunan her iki araç ... Plakalı ... Marka 1999 Model Hususi Oto Sürücüsü...’nin VE ... Plakalı ... Marka 2017 Model Hususi Oto sürücüsü ...’in; Bu Kazanın Oluşumunda, kusur ve kural ihlallerinin olmadığı, ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının kaza tarihinde 76250,00 TL olduğu, davacının davalının kusur oranına göre talep edeceği miktarın 76.250,00 TL X %100 = 76.250,00 TL olduğu, ... plakalı araçta meydana gelen araç mahrumiyet zararının kaza tarihinde 12.000,00 TL olduğu, davacının davalının kusur oranına göre talep edeceği miktarın 12.000,00 X %100 = 12.000,00 TL olduğu, araç mahrumiyetin poliçe kapsamında olmadığı belirtilmiştir.
Davacı vekili 05/08/2026 tarihli bedel artırım dilekçesinde sonuç olarak; 100 TL olarak talep edilen değer kaybı bedelini 76.250 TL'ye yükselttiklerini, bu bedelin davalılardan müştereken ve müteselsilen kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsiline, 100 TL araç mahrumiyet bedelini 12.000 TL'ye yükselttiklerini, bu bedelin davalılar ... Enerji Ltd. Şti. İle ...'den müştereken ve müteselsilen kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Faiz başlangıcı açısından yapılan değerlendirmede; uyuşmazlığın haksız eylemden kaynaklandığı, sigorta şirketinin poliçe kapsamında sorumlu olduğu tazminatı 2918 sayılı KTK 99. maddesi gereğince başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü içerisinde ödemesi gerektiği, bu süre içinde ödeme yapılmaz ise bu süre sonra erdikten sonra 9.gün sigorta şirketinin temerrüde düştüğü Mahkememizce kabul edilmiştir.
Arabuluculuk masrafları açısından yapılan değerlendirmede; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'na 7155 sayılı Kanun'un 20 nci maddesi ile 06.12.20218 tarihinde eklenen 5/A maddesi ile; "Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır." düzenlemesi ile konusu bir miktar paranın ödenmesine ilişkin olan alacak ve tazminat taleplerine ilişkin ticari davalarda arabulucuya başvurulması dava şartı olarak getirilmiştir.
Ancak TTK'nın 5/A maddesi ile konusu para alacağına ilişkin ticari davalarda arabulucuya başvurulması dava ön şartı olarak düzenlenmişken 26.04.2016 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6704 sayılı Kanun'un 5 inci maddesi ile Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesinde yapılan değişiklik ile;" zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta Kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurulabilir." ifadesi ile zorunlu mali sorumluluk sigortasına karşı açılacak davalarda dava açmadan önce sigortacıya yazılı başvuru yapılması ve bu süre içinde hiç cevap verilmemesi veya verilen cevabın zarar görenin talebini karşılamaması halinde yani zarar gören ile sigortacı arasında uyuşmazlık çıkmasından sonra dava açılabileceği düzenlenmiştir.
Konya BAM. HD.'nin ... esas ... karar 09/06/2026 tarihli ilamı ile '' Bu düzenleme ile sigortacıya başvuru bir dava şartı olarak getirilmiştir. Bir başka deyişle Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesi ile trafik kazası sonucu zarar gören kişilerin sigortacıya karşı dava açabilmesi için aralarında bir uyuşmazlık çıkması gerektiği şartı düzenlenmiştir. Buna göre zarar gören öncelikle tazminat taleplerini sigortacıya iletecek ve böylece uyuşmazlığı kendi aralarında çözmeye çalışacaklardır. Bu haliyle zarar görenin dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartı alternatif uyuşmazlık çözüm yolu olarak önümüze çıkmaktadır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasında "Özel kanunlarda tahkim veya başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu veya tahkim sözleşmesinin bulunduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz." ifadesi ile dava şartı olarak arabuluculuğun sınırları özel kanunlarda tahkim ve başka alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına başvurunun zorunlu olması ile çizilmiştir. '' denilmiştir.
Trafik kazası sonucu davacının tazminat taleplerini öncelikle sigortacıya ilettiği, bu haliyle dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartının yerine getirildiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasına göre artık zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanamayacağı, bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalıya yükletilemeyeceği gözetilerek, arabuluculuk masraflarının davacı üzerinde bırakılmasına krar verilmiştir.(Bkz. Yargıtay . Hukuk Dairesi ... Esas, ... Karar sayılı ilamı)"
Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan değerlendirmede; davacının meydana gelen trafik kazası nedeniyle maddi tazminat talebinde bulunduğu, dosya kapsamında aldırılan bilirkişi raporları ve davacı vekilinin bedel artırım dilekçesi birlikte değerlendirilerek davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;
1-DAVANIN KABULÜ ile;
-Araç değer kaybından kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden 76.250,00 TL'nin, davalılar ... ve ... ..Ltd.Şti. yönünden kaza tarihi olan 11/12/2024 tarihinden itibaren, diğer davalı sigorta şirketi yönünden (poliçe teminat limiti ile sınırlı ve sorumlu olmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) temerrüt tarihi olan 01/03/2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
-Araç mahrumiyetinden kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden 12.000,00 TL'nin, davalılar ... ve ... ..Ltd.Şti. yönünden kaza tarihi olan 11/12/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya VERİLMESİNE,
2-Karar tarihi itibariyle (ve dava değerinin 88.250 TL olduğunun kabulü ile) alınması gereken 6.028,36 TL nispi karar ve ilam harcından, tamamlama harcı dahil peşin alınan 2.119,08 TL harcın mahsubu ile kalan 3.909,28 TL eksik harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 3.089,56 TL ile sınırlı sorumlu olmak kaydı ile) Hazine'ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan peşin harç ve tamamlama harcı dahil 2.119,08 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 615,40 TL peşin harç gideri, 1.013,90 TL tedbir talebi harcı gideri, 10.000 TL bilirkişi ücreti gideri, 1.398,70 TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 13.028 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 11.256,49 TL ile sınırlı sorumlu olmak kaydı ile) davacıya verilmesine,
5-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca (dava değerinin 88.250 TL, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden ise 76.250 TL olduğunun kabulü ile) davacı vekili için 45.000 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 4.700 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
8-Davacı tarafça yatırılan gider avansından artan kısmının 6100 s. HMK.nun 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde re'sen taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda verilen kararın, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile Konya Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/10/2026
