mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Kurum ve Kuruluş Yönetmeliği
  3. ARAZİ KULLANIM PLANLAMASI UYGULAMA YÖNETMELİĞİ

ARAZİ KULLANIM PLANLAMASI UYGULAMA YÖNETMELİĞİ

Kurum ve Kuruluş Yönetmeliği · Resmî Gazete 4 Nisan 2026, sayı 33214

mevzuat.gov.tr ↗

Bu özet yapay zeka ile üretilmiştir; hukuki görüş değildir. Bağlayıcı olan tam metindir.

BİRİNCİ BÖLÜM – Başlangıç Hükümleri

Madde 1 – Amaç

Bu Yönetmelik; toprağın kalitesi ve arazinin özelliklerine göre, çevreci ve sürdürülebilir kalkınma ilkeleriyle uyumlu arazi kullanım planlarının nasıl hazırlanacağına dair kural ve yöntemleri belirlemektedir.

Madde 2 – Kapsam

Bu Yönetmelik; toprakların bilimsel yöntemlerle sınıflandırılması, toprak ve su potansiyelinin belirlenmesi ve arazi kullanım planlarının hazırlanmasına ilişkin kural ve yetkileri düzenler. Ayrıca arazi kullanım…

Madde 3 – Dayanak

Bu Yönetmelik, 3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu'nun belirli maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Madde 4 – Tanımlar ve kısaltmalar

Bu madde, Arazi Kullanım Planlaması Uygulama Yönetmeliği içerisinde kullanılan teknik terimlerin anlamlarını ve kısaltmaları belirlemektedir. Düzenleme; tarım arazisi çeşitleri, toprak etüt süreçleri ve ilgili kurumlar…

İKİNCİ BÖLÜM – Toprak ve Arazi Varlığının Belirlenmesi, Toprak Etüt ve Haritalama Çalışmaları

Madde 5 – Toprak ve arazi varlığının belirlenmesi

Bakanlık, toprağın korunması ve kullanımı için arazi sınıflamaları ve haritaları hazırlar. Çeşitli kanunlar ve imar planları kapsamındaki verilere dayalı bir veri tabanı oluşturularak çalışmalar uzman mühendisler…

Madde 6 – İtirazlar

Genel Müdürlük tarafından onaylanan toprak etüt ve sınıflama çalışmalarına karşı yapılan itirazlar ve değişiklik talepleri yine Genel Müdürlük tarafından değerlendirilerek karara bağlanır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – Arazi Kullanım Planlarının Yapılmasına İlişkin Usul ve Esaslar

Madde 7 – Arazi kullanım planlarının aşamaları, yetki ve sorumluluklar

Arazi kullanım planlarının hangi aşamalardan oluştuğu ile bu süreçteki yetki ve sorumlulukların dağılımı belirlenmiştir. Planların hazırlanması ve onaylanması temel olarak Bakanlığın, kontrolü ise valiliklerin veya…

Madde 8 – Veri toplama ve analiz çalışmaları ile arazi kullanım planları, açıklama raporu ve plan hükümlerinin hazırlanması

Arazi Kullanım Planlarının (AKUP) nasıl hazırlanacağı, hangi verilerin kullanılacağı ve arazilerin nasıl sınıflandırılacağı düzenlenmiştir. Süreç, çevre öncelikli sürdürülebilir kalkınma ilkesine dayalı olarak toprak,…

Madde 9 – Arazi kullanım planı kontrolü ve onayı

1/25000 ve 1/5000 ölçekli arazi kullanım planlarının kontrol ve değerlendirme süreçlerinin nasıl işletileceği düzenlenmiştir. Bakanlık tarafından onaylanarak yürürlüğe giren bu planlara uyulması zorunludur. Tarım…

Madde 10 – Plan ve raporların revize edilmesi

Onay aşamasına gelmiş olan planlarda, zaman içinde ortaya çıkan değişiklikler nedeniyle rapor, harita ve plan hükümleri üzerinde düzenlemeler yapılabilir.

Madde 11 – Tarımsal amaçlı arazi kullanım plan ve projelerinin hazırlanması

Tarımsal amaçlı arazi kullanım plan ve projelerinin (TAKUP) hazırlanma süreçlerini, dikkat edilecek teknik kriterleri ve onay mekanizmalarını belirleyen hükümdür. Planların; toprak yapısı, iklim, su kaynakları ve…

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM – Büyük Ovalar ile Erozyona Duyarlı Alanların Belirlenmesi ve Korunması

Madde 12 – Büyük ovaların belirlenmesi

Tarımsal üretim potansiyeli yüksek olup toprak kaybı ve bozulmanın hızlı yaşandığı ovaların "büyük ova koruma alanı" şeklinde belirlenmesine ilişkin usulleri kapsar. Bu alanlar, ilgili Kurulların görüşü alınarak…

Madde 13 – Büyük ovalarda tarımsal arazi kullanımı ve uygulamalar

Büyük ovalardaki tarımsal proje ve planların Bakanlık veya valilikler tarafından nasıl hazırlanacağını belirleyen hükümdür. Düzenleme ayrıca tapu şerhi işlemlerini, özel kanunlara tabi alanların durumunu ve çiftçi…

Madde 14 – Erozyona duyarlı alanların belirlenmesi ve korunması

Toprağın bozulma durumunun tespiti Bakanlık veya il müdürlüklerince yapılarak onaylanan bölgeler, Cumhurbaşkanı Kararı ile erozyona duyarlı alan olarak belirlenebilir (2. fıkra). Bu alanlarda toprak kaybını önleyecek…

BEŞİNCİ BÖLÜM – Çeşitli ve Son Hükümler

Madde 15 – Arazi kullanım planlarına uyum

Özel kanunla belirlenen alanlardaki arazi kullanım şekillerinin ilgili kurumlar tarafından değerlendirilmesi düzenlenmiştir (1. fıkra). Tarım arazilerinin, kanuni istisnalar hariç, sadece AKUP'ta belirlenen amaçlar…

Madde 16 – Yükümlülükler ve yaptırımlar

Arazi kullanım planları ile tarımsal amaçlı arazi kullanım plan ve projelerine uyulması zorunludur. Bu planlara veya projelere aykırı hareket edilmesi durumunda ilgili Kanunun 20 nci maddesi uyarınca işlem yapılır.

Madde 17 – Tereddütlerin giderilmesi

Bakanlık, bu Yönetmeliğin uygulanmasıyla ilgili şüpheleri gidermek, uygulamayı düzenlemek ve yürütülmesini sağlamak amacıyla alt düzenlemeler yapmaya yetkilidir.

Madde 18 – Yürürlük

Bu yönetmelik, yayımlandığı tarihte yürürlüğe girer.

Madde 19 – Yürütme

Bu yönetmelik hükümlerinin yürütülmesinden Tarım ve Orman Bakanı sorumludur.