- Ana sayfa
- Kanun
- 2709 sayılı Kanun
- Madde 125
ÜÇÜNCÜ KISIM – CUMHURİYETİN TEMEL ORGANLARI › İKİNCİ BÖLÜM – Yürütme
2709 sayılı Kanun Madde 125 – B. Yargı yolu
TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASI · Resmî Gazete 9 Kasım 1982, sayı 17863 (Mükerrer)
Sade özet
İdarenin tüm eylem ve işlemlerine karşı yargı yolu açık olup, yargının denetim yetkisi sadece hukuka uygunluk kontrolü ile sınırlıdır. Belirli şartların varlığı hâlinde yürütmenin durdurulmasına karar verilebilir ve kamu hizmeti sözleşmelerindeki uyuşmazlıklarda tahkim yolu kullanılabilir. İdare, kendi eylem ve işlemlerinden dolayı oluşan zararları ödemekle yükümlüdür.
- Milletlerarası tahkime ancak yabancılık unsuru taşıyan uyuşmazlıklar için gidilebilir.
- Yüksek Askerî Şûranın terfi işlemleri ile kadrosuzluk nedeniyle emekliye ayırma kararları yargı yolu dışındadır.
- İdari işlemlere karşı açılan davalarda süre, yazılı bildirim tarihinden itibaren başlar.
- Yürütmenin durdurulabilmesi için telafisi güç veya imkansız zararların doğması ile işlemin açıkça hukuka aykırı olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi gerekir.
- İdare, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür.
Kimleri ilgilendirir: İdarî işlem ve eylemlerden etkilenen gerçek ve tüzel kişileri ile idari kurumları ilgilendirir.
Kaynak: 2709 sayılı TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASI, m. 125
Bu özet yapay zeka ile üretilmiştir; hukuki görüş değildir. Bağlayıcı olan tam metindir.
Tam madde metnini göster
İdarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolu açıktır. (Ek hüküm: 13/8/1999-4446/2 md.) Kamu hizmetleri ile ilgili imtiyaz şartlaşma ve sözleşmelerinde bunlardan doğan uyuşmazlıkların milli veya milletlerarası tahkim yoluyla çözülmesi öngörülebilir. Milletlerarası tahkime ancak yabancılık unsuru taşıyan uyuşmazlıklar için gidilebilir.
(…) (Ek cümle: 7/5/2010-5982/11 md.) (…) Yüksek Askerî Şûranın terfi işlemleri ile kadrosuzluk nedeniyle emekliye ayırma hariç her türlü ilişik kesme kararlarına karşı yargı yolu açıktır.
İdari işlemlere karşı açılacak davalarda süre, yazılı bildirim tarihinden başlar.
(Değişik birinci cümle: 7/5/2010-5982/11 md.) Yargı yetkisi, idarî eylem ve işlemlerin hukuka uygunluğunun denetimi ile sınırlı olup, hiçbir surette yerindelik denetimi şeklinde kullanılamaz. Yürütme görevinin kanunlarda gösterilen şekil ve esaslara uygun olarak yerine getirilmesini kısıtlayacak, idari eylem ve işlem niteliğinde veya takdir yetkisini kaldıracak biçimde yargı kararı verilemez.
İdari işlemin uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararların doğması ve idari işlemin açıkça hukuka aykırı olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi durumunda gerekçe gösterilerek yürütmenin durdurulmasına karar verilebilir.
Kanun, olağanüstü hallerde, (…) seferberlik ve savaş halinde ayrıca milli güvenlik, kamu düzeni, genel sağlık nedenleri ile yürütmenin durdurulması kararı verilmesini sınırlayabilir.
İdare, kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür.
C. İdarenin kuruluşu
Değişiklik notları
- (Ek hüküm: 13/8/1999-4446/2 md.)
- (Ek cümle: 7/5/2010-5982/11 md.)
- (Değişik birinci cümle: 7/5/2010-5982/11 md.)
İlgili yargı kararları (20)
Bölge Adliye Mahkemesi Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
E. 2024/1867 K. 2026/2918 · 10 Kasım 2026
Bölge Adliye Mahkemesi İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
E. 2025/1986 K. 2026/1624 · 1 Nisan 2026
Danıştay 5. Daire
E. 2026/1929 K. 2026/2381 · 26 Mart 2026
Danıştay 8. Daire
E. 2024/6789 K. 2026/1319 · 4 Mart 2026
Danıştay 5. Daire
E. 2024/5121 K. 2026/1537 · 3 Mart 2026
Danıştay 8. Daire
E. 2023/5158 K. 2026/1131 · 26 Şubat 2026
Danıştay 5. Daire
E. 2024/18787 K. 2026/1371 · 26 Şubat 2026
Danıştay 8. Daire
E. 2023/5303 K. 2026/1132 · 26 Şubat 2026
Danıştay 5. Daire
E. 2024/8 K. 2026/1312 · 25 Şubat 2026
Danıştay 8. Daire
E. 2024/4646 K. 2026/1051 · 24 Şubat 2026
Danıştay 8. Daire
E. 2025/3593 K. 2026/983 · 23 Şubat 2026
Danıştay 8. Daire
E. 2023/4394 K. 2026/933 · 19 Şubat 2026
Danıştay 8. Daire
E. 2023/5879 K. 2026/913 · 19 Şubat 2026
Danıştay 5. Daire
E. 2024/20988 K. 2026/867 · 18 Şubat 2026
Danıştay 8. Daire
E. 2025/1761 K. 2026/750 · 12 Şubat 2026
Danıştay 10. Daire
E. 2023/4458 K. 2026/460 · 5 Şubat 2026
Danıştay 3. Daire
E. 2025/2966 K. 2026/427 · 5 Şubat 2026
Danıştay 10. Daire
E. 2023/1686 K. 2026/332 · 4 Şubat 2026
Danıştay 10. Daire
E. 2023/1984 K. 2026/333 · 4 Şubat 2026
Danıştay 10. Daire
E. 2025/808 K. 2026/289 · 2 Şubat 2026
