mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Kanun
  3. 2709 sayılı Kanun
  4. Madde 40

İKİNCİ KISIM – TEMEL HAKLAR VE ÖDEVLER › İKİNCİ BÖLÜM – Kişinin Hakları ve Ödevleri

2709 sayılı Kanun Madde 40 – XV. Temel hak ve hürriyetlerin korunması

TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASI · Resmî Gazete 9 Kasım 1982, sayı 17863 (Mükerrer)

Sade özet

Anayasal hakları ihlal edilen kişilerin yetkili makamlara başvuru imkanı isteme hakkı vardır. Devlet, işlemlerinde hangi kanun yollarına, nereye ve ne kadar sürede başvurulacağını belirtmek zorundadır. Ayrıca resmi görevlilerin haksız işlemleri sebebiyle oluşan zararlar Devlet tarafından tazmin edilir.

  • Hakları ihlal edilenlere yetkili makama geciktirilmeden başvurma imkanı sağlanması hakkı tanınmıştır.
  • Devlet, işlemlerinde başvurulacak kanun yollarını, mercileri ve süreleri belirtmekle yükümlüdür.
  • Resmi görevlilerin haksız işlemleri sonucunda uğranılan zararlar kanuna göre Devletçe tazmin edilir.
  • Devletin, sorumlu olan ilgili görevliye rücu hakkı saklıdır.

Kimleri ilgilendirir: Temel hak ve hürriyetleri ihlal edilen tüm kişiler ile resmi görevliler ve Devlet kurumları.

Kaynak: 2709 sayılı TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASASI, m. 40

Bu özet yapay zeka ile üretilmiştir; hukuki görüş değildir. Bağlayıcı olan tam metindir.

Tam madde metnini göster

Anayasa ile tanınmış hak ve hürriyetleri ihlal edilen herkes, yetkili makama geciktirilmeden başvurma imkanının sağlanmasını isteme hakkına sahiptir.

(Ek fıkra: 3/10/2001-4709/16 md.) Devlet, işlemlerinde, ilgili kişilerin hangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmek zorundadır.

Kişinin, Resmî görevliler tarafından vaki haksız işlemler sonucu uğradığı zarar da, kanuna göre, Devletçe tazmin edilir. Devletin sorumlu olan ilgili görevliye rücu hakkı saklıdır.

Resmî kaynakta görüntüle (mevzuat.gov.tr) ↗

Değişiklik notları

  • (Ek fıkra: 3/10/2001-4709/16 md.)

İlgili yargı kararları (20)

Bölge Adliye Mahkemesi Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

E. 2024/953 K. 2026/1258 · 7 Ekim 2026

Bölge Adliye Mahkemesi Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

E. 2024/1006 K. 2026/1259 · 7 Ekim 2026

Bölge Adliye Mahkemesi Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi

E. 2026/1202 K. 2026/1326 · 6 Ekim 2026

Bölge Adliye Mahkemesi Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi

E. 2026/1203 K. 2026/1327 · 6 Ekim 2026

Bölge Adliye Mahkemesi Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

E. 2026/580 K. 2026/1107 · 17 Eylül 2026

Bölge Adliye Mahkemesi Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi

E. 2026/709 K. 2026/1123 · 15 Eylül 2026

Bölge Adliye Mahkemesi İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 57. Hukuk Dairesi

E. 2026/1135 K. 2026/1747 · 7 Temmuz 2026 · fıkra 3

Yargıtay 8. Ceza Dairesi

E. 2025/11063 K. 2026/9530 · 30 Haziran 2026 · fıkra 2

Bölge Adliye Mahkemesi Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi

E. 2025/41 K. 2026/107 · 10 Şubat 2026

Bölge Adliye Mahkemesi Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi

E. 2025/1767 K. 2026/111 · 10 Şubat 2026

Bölge Adliye Mahkemesi Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi

E. 2025/304 K. 2026/70 · 6 Şubat 2026

Bölge Adliye Mahkemesi Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi

E. 2024/1643 K. 2026/95 · 6 Şubat 2026

Danıştay 13. Daire

E. 2025/3089 K. 2026/293 · 30 Ocak 2026

Danıştay 13. Daire

E. 2025/2523 K. 2026/237 · 28 Ocak 2026

Danıştay 4. Daire

E. 2025/5936 K. 2026/232 · 21 Ocak 2026

Bölge Adliye Mahkemesi Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi

E. 2025/1635 K. 2026/41 · 13 Ocak 2026

Danıştay 13. Daire

E. 2025/2839 K. 2026/4 · 12 Ocak 2026

Danıştay 13. Daire

E. 2025/2692 K. 2025/4016 · 18 Aralık 2025

Bölge Adliye Mahkemesi Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

E. 2025/2477 K. 2025/2844 · 18 Aralık 2025

Danıştay 6. Daire

E. 2025/5033 K. 2025/6912 · 15 Aralık 2025