mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Kanun
  3. 4721 sayılı Kanun

4721 sayılı TÜRK MEDENİ KANUNU

Kanun · Resmî Gazete 8 Aralık 2001, sayı 24607

mevzuat.gov.tr ↗

Bu özet yapay zeka ile üretilmiştir; hukuki görüş değildir. Bağlayıcı olan tam metindir.

Madde 1 – A. Hukukun uygulanması ve kaynakları

Kanunlar, değindikleri tüm konularda uygulanır. Kanunda uygun bir hüküm bulunmadığında hâkim öncelikle örf ve âdet hukukuna, o da yoksa kendisini kanun koyucu yerine koyarak karar verir. Hâkim karar aşamasında bilimsel…

110 ilgili yargı kararı

Madde 2 – I. Dürüst davranma

Haklarını kullanan ve borçlarını yerine getiren herkesin dürüstlük kurallarına uygun davranması gerekir. Bir hakkın açıkça kötüye kullanıldığı durumlarda hukuk sistemi bu durumu korumaz.

235 ilgili yargı kararı

Madde 3 – II. İyiniyet

Kanunlar tarafından iyiniyete bir hukuki sonuç bağlandığında, kural olarak kişinin iyiniyetli olduğu varsayılır. Ancak durumun gerektirdiği özeni göstermeyen kişiler, iyiniyetli olduklarını ileri süremezler.

9 ilgili yargı kararı

Madde 4 – III. Hâkimin takdir yetkisi

Kanunun takdir yetkisi verdiği veya durumun gerekleri ile haklı sebeplerin dikkate alınmasını istediği hallerde hakim, hukuka ve hakkaniyete uygun karar verir.

53 ilgili yargı kararı

Madde 5 – C. Genel nitelikli hükümler

Türk Medeni Kanunu ve Borçlar Kanunu'nun genel nitelikli hükümleri, uygun olduğu durumlarda tüm özel hukuk ilişkilerine uygulanır.

3 ilgili yargı kararı

Madde 6 – I. İspat yükü

Kanunda aksi belirtilmediği sürece, tarafların kendi haklarını dayandırdıkları olayların gerçek olduğunu kanıtlama sorumluluğu vardır.

241 ilgili yargı kararı

Madde 7 – II. Resmî belgelerle ispat

Resmî sicil ve senetler, içeriklerindeki bilgilerin doğruluğuna kanıt teşkil eder. Kanunlarda aksine bir düzenleme olmadığı sürece, bu belgelerin içeriğinin yanlış olduğunun ispatlanması için belirli bir şekil şartı…

2 ilgili yargı kararı

BİRİNCİ BÖLÜM – KİŞİLİK

Madde 8 – I. Hak ehliyeti

Her insan hak ehliyetine sahiptir. Buna bağlı olarak tüm insanlar, hukuk düzeninin sınırları içerisinde hak sahibi olma ve borç altına girme konusunda eşittirler.

5 ilgili yargı kararı

Madde 9 – 1. Kapsamı

Fiil ehliyetine sahip olan kişiler, kendi gerçekleştirdikleri işlemlerle hak edinebilir ve borç altına girebilirler.

1 ilgili yargı kararı

Madde 10 – a. Genel olarak

Ayırt etme gücüne sahip, kısıtlı olmayan ve ergin olan her kişi fiil ehliyetine sahiptir.

5 ilgili yargı kararı

Madde 11 – b. Erginlik

Kişilerin ne zaman ergin sayılacağı düzenlenmiştir. On sekiz yaşın doldurulması veya evlilikle birlikte kişi ergin olur.

Madde 12 – c. Ergin kılınma

On beş yaşını dolduran bir çocuk, kendi isteği ve velisinin onayıyla mahkeme kararıyla ergin kılınabilir.

Madde 13 – d. Ayırt etme gücü

Bu madde, kişilerin hangi durumlarda ayırt etme gücüne sahip olduğunu tanımlar. Akla uygun biçimde davranma yeteneği; yaş küçüklüğü, akıl hastalığı, akıl zayıflığı, sarhoşluk veya benzeri nedenlerle yok olmamış olan…

Madde 14 – 1. Genel olarak

Ayırt etme gücü bulunmayan kişilerin, küçüklerin ve kısıtlıların fiil ehliyeti yoktur.

1 ilgili yargı kararı

Madde 15 – 2. Ayırt etme gücünün bulunmaması

Kanundaki özel durumlar saklı kalmak kaydıyla, ayırt etme gücü olmayan kişilerin yaptıkları işlemler hukuki sonuç doğurmaz.

Madde 16 – 3. Ayırt etme gücüne sahip küçükler ve kısıtlılar

Ayırt etme gücü olan küçükler ve kısıtlılar, yasal temsilcilerinin izni olmadan borç altına girecek işlemler yapamazlar. Ancak karşılıksız kazanç sağlayan durumlar ile kişiye sıkı sıkıya bağlı hakların kullanılmasında…

4 ilgili yargı kararı

Madde 17 – 1. Kan hısımlığı

Kan hısımlığının derecesinin nasıl hesaplandığını ve hısımlık türlerini belirleyen maddedir. Buna göre hısımlar arasındaki derece doğum sayısına göre tespit edilir.

Madde 18 – 2. Kayın hısımlığı

Eşlerden biri, diğer eşin kan hısımlarıyla aynı tür ve dereceden kayın hısımlığı bağına sahip olur. Bu ilişki, söz konusu evliliğin sona ermesi durumunda da devam eder.

1 ilgili yargı kararı

Madde 19 – 1. Tanım

Yerleşim yeri, bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir. Bir kişinin aynı anda birden fazla yerleşim yeri olamaz, ancak bu kural ticari ve sınai kuruluşlar için geçerli değildir.

6 ilgili yargı kararı

Madde 20 – 2. Yerleşim yerinin değiştirilmesi ve oturma yeri

Yerleşim yerini değiştirmek için yeni bir yerleşim yeri edinmek şarttır. Önceki yerleşim yeri belirsiz olanlar veya yabancı ülkedeki yerleşim yerini bırakıp Türkiye'de henüz yeni bir yer edinmeyenlerin hali hazırda…

Madde 21 – 3. Yasal yerleşim yeri

Velâyet altındaki çocukların yerleşim yeri kural olarak anne ve babasının yerleşim yeridir; ortak yerleşim yeri yoksa çocuğun kaldığı ebeveynin yeri, diğer hallerde ise oturduğu yer esas alınır. Vesayet altındaki…

Madde 22 – 4. Kurumlarda bulunma

Eğitim görmek amacıyla bir yerde bulunmak veya eğitim, sağlık, bakım ya da ceza kurumlarına yerleştirilmek, kişinin yeni bir yerleşim yeri edinmiş sayılmasına yol açmaz.

Madde 23 – I. Vazgeçme ve aşırı sınırlamaya karşı

Kişilerin hak, fiil ehliyeti ve özgürlüklerinden vazgeçmesi veya bunları hukuka ve ahlaka aykırı şekilde sınırlaması yasaktır. Yazılı rıza ile insan kaynaklı biyolojik maddelerin alınması ve nakli yapılabilse de, bu…

7 ilgili yargı kararı

Madde 24 – 1. İlke

Kişilik hakları hukuka aykırı şekilde saldırıya uğrayan kişi, kendisini koruması için hakimden talepte bulunabilir. Belirli haklı sebepler olmadıkça, kişilik haklarına yönelik tüm saldırılar hukuka aykırı kabul edilir.

9 ilgili yargı kararı

Madde 25 – 2. Davalar

Kişilik haklarına saldırıya uğrayan kişi; saldırının önlenmesini, durdurulmasını veya sonuçları sürüyorsa hukuka aykırılığının tespitini isteyebilir. Bunun yanı sıra kararın ilan edilmesini, maddi ve manevi tazminatı…

2 ilgili yargı kararı

Madde 26 – 1. Adın korunması

Adının kullanımıyla ilgili anlaşmazlığı olan kişiler, haklarının tespiti için dava açabilirler. Adı haksız kullanılan kişiler, bu durumun sona erdirilmesini, karşı taraf kusurluysa maddi zararlarının giderilmesini ve…

7 ilgili yargı kararı

Madde 27 – 2. Adın değiştirilmesi

Bir kişinin adını değiştirmesi için hâkime haklı sebepler sunması gerekmektedir. Yapılan isim değişikliği nüfus siciline kaydedilir ve Basın İlan Kurumunun portalında detaylarıyla duyurulur. İsim değişikliğiyle beraber…

1 ilgili yargı kararı

Madde 28 – I. Doğum ve ölüm

Kişilik, bir çocuğun sağ olarak tamamen doğduğu an başlar ve ölümle sona erer. Çocuk, sağ doğmak şartıyla hak ehliyetini ana rahmine düştüğü andan itibaren kazanır.

9 ilgili yargı kararı

Madde 29 – 1. İspat yükü

Bir hakkın kullanılabilmesi için bir kişinin yaşadığını, öldüğünü veya belirli bir tarihte hayatta olduğunu iddia eden taraf, bu durumun ispatını yapmakla yükümlüdür. Birden fazla kişinin ölüm sırası ispat edilemezse,…

Madde 30 – a. Genel olarak

Doğum ve ölüm durumları normal şartlarda nüfus sicilindeki kayıtlarla kanıtlanır. Ancak kayıt bulunmaması veya mevcut kaydın yanlış olduğunun anlaşılması halinde, gerçek durum her türlü kanıtla ispatlanabilir.

Madde 31 – b. Ölüm karinesi

Ölümünün kesin olduğu düşünülen durumlar altında kaybolan bir kişi, cenazesi bulunamasa dahi gerçek anlamda ölmüş kabul edilir.

Madde 32 – 1. Genel olarak

Ölüm tehlikesi altında kaybolan veya uzun süredir haber alınamayan birinin öldüğüne dair kuvvetli olasılık varsa, hakları bu ölüme bağlı olanların başvurusuyla mahkemece gaiplik kararı verilebilir. Davada yetkili…

Madde 33 – 2. Yargılama usulü

Gaiplik kararının istenebilmesi için ölüm tehlikesinin üzerinden en az bir yıl veya son haberden beri en az beş yıl geçmiş olması gerekir. Mahkeme, ilgililere ilan yoluyla ulaşarak bilgi vermeleri için zaman tanır.

Madde 34 – 3. İstemin düşmesi

Gaipliğine karar verilmek istenen kişi hakkında ilan süresi tamamlanmadan önce kişinin ortaya çıkması, kendisinden haber alınması veya ölüm tarihinin belirlenmesi durumunda gaiplik istemi sona erer.

Madde 35 – 4. Hükmü

İlândan sonuç alınamadığında mahkeme tarafından verilen gaiplik kararı ile ölüme bağlı haklar, sanki kişinin ölümü ispatlanmış gibi uygulanır. Bu karar, ölüm tehlikesinin oluştuğu veya kişiden son haberin alındığı…

İKİNCİ BÖLÜM – KİŞİSEL DURUM SİCİLİ

Madde 36 – I. Sicil

Kişisel durum, bu işlem için tutulan resmi kayıtlarla belirlenir. Kayıtların nasıl tutulacağına ve yapılması zorunlu olan bildirimlere dair esaslar ilgili kanunda düzenlenmiştir.

Madde 37 – II. Görevliler

Kişisel durum sicillerini tutma ve kayıtların örneğini verme görevi Devletçe atanan memurlara aittir. Yurt dışındaki Türkiye temsilcilerine ise Cumhurbaşkanlığının onayıyla nüfus memurluğu yetkisi tanınabilir.

Madde 38 – III. Sorumluluk

Kişisel durum sicilinin tutulmasından kaynaklanan zararlar Devlet tarafından tazmin edilir; ancak Devlet, bu miktarı kusurlu memurdan geri ister. Bu konudaki tazminat ve rücu davaları, sicilin tutulduğu yerdeki…

Madde 39 – 1. Genel olarak

Kişisel durum sicilindeki herhangi bir kaydın düzeltilmesi için mahkeme kararı alınması zorunludur. Mahkeme kararı olmaksızın bu kayıtlarda düzeltme işlemi yapılamaz.

Madde 40 – 2. Cinsiyet değişikliğinde

Cinsiyetini değiştirmek isteyen kişi, belirli şartları sağladığı takdirde mahkemeye başvurarak izin isteyebilir. Uygun tıbbi yöntemlerle ameliyat yapıldığı resmi raporla doğrulandığında, mahkeme nüfus sicilindeki…

Madde 41 – I. Bildirme

Doğum bildirimlerinin ve kimliği belirlenemeyen bulunmuş çocuklarla ilgili işlemlerin, konuya ilişkin diğer kanun hükümlerine göre yapılacağı düzenlenmiştir.

Madde 42 – II. Doğum kütüğünde değişiklikler

Kişisel durumla ilgili belirli değişikliklerin nüfus kütüğüne nasıl kaydedileceğini düzenleyen maddedir. Soybağına ilişkin durumların ve evlat edinmenin ilgili kanunlar çerçevesinde kütüğe işlendiği belirtilmiştir.

Madde 43 – I. Ölümün bildirilmesi

Ölüm olaylarının bildirimlerinin, konuyla ilgili olan diğer kanunların hükümlerine uygun olarak yapılması gerekmektedir.

Madde 44 – II. Cesedi bulunamayan kişi

Ölümünün kesin olduğu kabul edilen durumlar içerisinde kaybolan ve cesedi bulunamayan kişilerin, en büyük mülki amirin emriyle nüfus kütüğüne ölü olarak kaydedilebileceği düzenlenmiştir. Bunun yanı sıra, ilgililerin…

Madde 45 – III. Gaiplik kararı

Mahkeme tarafından verilen gaiplik kararı, hakimin bildirimi üzerine ölüm kütüğüne kaydedilir.

Madde 46 – IV. Değişikliklerin kütüğe geçirilmesi

Hatalı bildirimlerin tespiti, kimliği belirsiz cenazenin kimliğinin belirlenmesi veya gaiplik kararının kaldırılması nedeniyle yapılması gereken zorunlu değişiklikler, ilgili kişinin kütük kaydındaki düşünceler…

1 ilgili yargı kararı

BİRİNCİ BÖLÜM – GENEL HÜKÜMLER

Madde 47 – A. Tüzel kişilik

Kendi varlığı olan örgütlü kişi toplulukları ile belirli bir amaca ayrılmış bağımsız mal toplulukları, kendilerine yönelik özel kurallar çerçevesinde tüzel kişilik kazanabilirler. Ancak amacı hukuka veya ahlaka aykırı…

Madde 48 – B. Hak ehliyeti

Tüzel kişilerin, cinsiyet, yaş ve akrabalık gibi sadece insanlara özgü niteliklere bağlı olanlar dışındaki tüm hak ve borçlara sahip olabileceği düzenlenmiştir.

6 ilgili yargı kararı

Madde 49 – I. Koşulu

Tüzel kişilerin fiil ehliyetini kazanabilmeleri için kanunun ve kuruluş belgelerinin belirlediği gerekli organlara sahip olmaları gerekir.

5 ilgili yargı kararı

Madde 50 – II. Kullanılması

Tüzel kişilerin iradeleri, kendilerini temsil eden organlar aracılığıyla beyan edilir. Organların gerçekleştirdiği hukuki işlemler ve tüm fiiller, tüzel kişiyi borçlandırmakla sonuçlanır. Ayrıca bu organlar, meydana…

11 ilgili yargı kararı

Madde 51 – D. Yerleşim yeri

Tüzel kişilerin yerleşim yeri, kuruluş belgelerinde aksine bir hüküm yer almadığı sürece işlerinin yönetildiği yerdir.

Madde 52 – I. Sınırlı devam etme

Faaliyeti sona eren bir tüzel kişinin kişiliği ve ehliyeti, tasfiye işlemleri gerçekleştirilirken sadece bu amaçla sınırlı olmak üzere devam eder.

Madde 53 – II. Malvarlığının tasfiyesi

Tüzel kişilerin malvarlıklarının tasfiyesi, yasada veya kurumun kuruluş belgesinde farklı bir düzenleme yoksa, miras kalan malların resmi tasfiye kurallarına göre yapılır.

Madde 54 – III. Malvarlığının özgülenmesi

Tüzel kişinin sona ermesi durumunda malvarlığının kime geçeceğini belirler. Malvarlığı kural olarak en yakın amacı güden kamu kurumuna geçerken, kanun, kuruluş belgesi veya yetkili organ kararıyla farklı bir düzenleme…

Madde 55 – F. Saklı hükümler

Kamu tüzel kişileri ve ticaret şirketleri için geçerli olan diğer kanun hükümleri korunmaktadır.

İKİNCİ BÖLÜM – DERNEKLER

Madde 56 – I. Tanımı

Dernekler, en az yedi gerçek veya tüzel kişinin, kazanç paylaşımı dışındaki ortak bir amacı gerçekleştirmek amacıyla kurduğu tüzel kişiliğe sahip topluluklardır. Hukuka veya ahlaka aykırı amaçlarla dernek kurulması…

1 ilgili yargı kararı

Madde 57 – II. Dernek kurma hakkı

Herkesin, önceden izin almadan dernek kurma hakkı vardır. Ancak derneği kuracak kişilerin fiil ehliyetine sahip olması şarttır.

Madde 58 – III. Tüzük

Her derneğin sahip olması gereken tüzüğe dair kurallar düzenlenmiştir. Tüzükte yer alması zorunlu olan bilgiler belirlenmiş; tüzüğün kanuna aykırı olamayacağı ve tüzükte yer almayan hususlarda kanun hükümlerinin…

Madde 59 – 1. Kazanma anı

Dernekler; kuruluş bildirimini, tüzüğünü ve gerekli belgeleri yerleşim yerindeki en büyük mülkî amire sundukları an itibarıyla tüzel kişilik kazanırlar. Bu belgelerin içeriği ve nelerin gerektiği yönetmelikte belirlenir.

Madde 60 – 2. İnceleme

En büyük mülkî amir, dernek kuruluşuyla ilgili belgeleri ve tüzüğü altmış gün içinde inceler. Tespit edilen eksikliklerin süresinde giderilmemesi halinde derneğin feshi için yasal süreç başlatılır, belgeler uygunsa…

1 ilgili yargı kararı

Madde 61 – 3. Dernek tüzüğünün ilânı (Mülga)

Madde 62 – 4. İlk genel kurul toplantısı

Dernekler, 60. maddenin son fıkrası kapsamında yapılan yazılı bildirimi takip eden altı ay içerisinde ilk genel kurul toplantılarını gerçekleştirmek ve zorunlu organlarını kurmakla yükümlüdür.

Madde 63 – 1. Kural

Kimsenin bir derneğe üye olmaya zorlanamayacağı gibi, derneklerin de üye kabul etmeye zorlanamayacağı düzenlenmiştir.

Madde 64 – 2. Koşulları

Fiil ehliyetine sahip gerçek kişilerin ve tüzel kişilerin derneklere üye olma hakkı bulunmaktadır. Yapılan yazılı üyelik başvuruları, dernek yönetim kurulu tarafından en geç otuz gün içinde karara bağlanıp yazılı…

Madde 65 – 1. Kendiliğinden

Kanunda veya dernek tüzüğünde belirtilen üyelik şartlarını sonradan kaybeden kişilerin dernek üyeliği kendiliğinden sona erer.

Madde 66 – 2. Çıkma ile

Kimse bir dernekte üye kalmaya zorlanamaz. Üyeler, yazılı olarak bildirmek şartıyla dernekten ayrılma hakkına sahiptir.

Madde 67 – 3. Çıkarılma ile

Üyelerin birlikten çıkarılma şartlarının tüzükle belirlenip belirlenmediğine göre itiraz imkanları farklılık göstermektedir. Tüzükte çıkarma nedenleri yazılıysa bunlara itiraz edilemezken, tüzükte düzenleme yoksa…

Madde 68 – a. Eşitlik ilkesi

Dernek üyeleri eşit haklara sahiptir ve dernek tarafından kişisel özelliklere dayalı ayrımcılık yapılamaz. Tüm üyelerin dernek faaliyetlerine ve yönetimine katılma hakkı vardır. Dernekten ayrılan veya çıkarılan…

Madde 69 – b. Oy hakkı

Genel kurulda her üyenin tek bir oy hakkı vardır ve bu oy ancak şahsen kullanılabilir. Onursal üyelerin ise oy kullanma hakkı bulunmamaktadır.

Madde 70 – a. Ödenti verme borcu

Dernek üyelerinin ödeme yükümlülükleri öncelikle tüzükle belirlenir; tüzükte hüküm yoksa üyeler zorunlu ödemelere eşit şekilde katılırlar. Dernekten ayrılan veya çıkarılan kişilerin, üyelik dönemlerine ait ödemeleri…

Madde 71 – b. Diğer yükümlülükler

Dernek üyelerinin dernek düzenine uyma, sadakat gösterme ve dernek amacına uygun hareket etme yükümlülüklerini düzenler. Üyelerin, derneğin amacının gerçekleşmesini zorlaştıran veya engelleyen davranışlardan…

Madde 72 – I. Genel olarak

Derneklerin genel kurul, yönetim kurulu ve denetim kurulu şeklinde zorunlu organları bulunur. Dernekler bu organlar dışında başka organlar da kurabilir ancak zorunlu organların görev, yetki ve sorumluluklarını bu yeni…

Madde 73 – 1. Niteliği ve oluşumu

Genel kurul, derneğin en yetkili karar organıdır ve derneğe kayıtlı olan üyelerden meydana gelir.

Madde 74 – a. Olağan toplantı

Genel kurul, yönetim kurulunun çağrısı ile tüzükte belirtilen zamanda toplanır. Olağan genel kurul toplantılarının en geç üç yılda bir yapılması zorunludur.

Madde 75 – b. Olağanüstü toplantı

Dernek genel kurulunun olağanüstü toplantıya çağrılma usulleri düzenlenmiştir. Genel kurul; yönetim veya denetim kurulunun uygun görmesi ya da üyelerin beşte birinin yazılı istemiyle yönetim kurulu tarafından…

1 ilgili yargı kararı

Madde 76 – c. Toplantısız veya çağrısız alınan kararlar

Tüm üyelerin yazılı katılımıyla veya çağrı usulleri uygulanmadan bütün üyelerin bir araya gelerek aldığı kararlar geçerli kabul edilir. Fakat bu yolla karar alınması, olağan toplantı yapıldığı anlamına gelmez.

Madde 77 – 3. Toplantıya çağrı

Genel kurul, yönetim kurulu tarafından en az on beş gün önceden üyelerin bilgilendirilmesiyle toplantıya çağrılır. Bildirimde toplantının günü, saati, yeri ve gündemi yer alır. Toplantıya çağrı yöntemi ve ertelenme…

Madde 78 – 4. Toplantı yeri ve toplantı yeter sayısı

Genel kurul toplantılarının yapılacağı yer, toplantı için gerekli olan üye katılım sayıları ve toplantının ertelenme şartları belirlenmiştir. Tüzükte farklı bir hüküm yoksa toplantılar dernek merkezinin bulunduğu yerde…

Madde 79 – 5. Toplantı usulü

Genel kurul toplantısının açılışıyla birlikte toplantıyı yönetecek bir başkan, yeterli sayıda başkan vekili ve yazman seçilir. Toplantıda normal şartlarda sadece gündemdeki maddeler konuşulur, fakat katılımcıların…

Madde 80 – 6. Genel kurulun görev ve yetkileri

Genel kurul; dernek üyeliğine kabul, üyelikten çıkarma ve organların seçimi konularında karar veren yetkili organdır. Ayrıca başka bir organa devredilmemiş işleri yürütür, diğer organları denetler ve gerekçeli olarak…

Madde 81 – a. Karar yeter sayısı

Genel kurul kararlarının hangi oy çokluğuyla alınacağını belirleyen bu maddeye göre, olağan kararlar ile tüzük değişikliği ve fesih kararları için farklı çoğunluk oranları uygulanır.

Madde 82 – b. Oy hakkından yoksunluk

Dernek üyeleri, kendileri veya birinci derece yakınları ile dernek arasındaki hukuki işlem veya uyuşmazlıkların çözümüne ilişkin kararlarda oy kullanamazlar. Aynı kural, tüzel kişiler adına oy kullanan kişiler için de…

Madde 83 – c. Kararın iptali

Kanuna veya tüzüğe aykırı alınan genel kurul kararlarının iptali için belirli süreler içerisinde mahkemeye başvurulabilir. Diğer organların kararlarıyla ilgili dava açmadan önce dernek içi denetim yollarının…

1 ilgili yargı kararı

Madde 84 – 1. Oluşumu

Dernek yönetim kurulunun üye sayısını ve bu sayının azalması durumunda yapılacak işlemleri belirler. Yönetim kurulu, tüzükte yazılı sayıda ancak beş asıl ve beş yedek üyeden az olmamak üzere oluşturulur. Üye sayısının…

Madde 85 – 2. Görevleri

Yönetim kurulu, derneğin yürütme ve temsil organı olup görevlerini kanuna ve dernek tüzüğüne uygun olarak gerçekleştirir. Temsil yetkisi, yönetim kurulu tarafından üyelerden birine veya üçüncü bir kişiye devredilebilir.

1 ilgili yargı kararı

Madde 86 – IV. Denetim kurulu

Derneklerin denetim kurullarının üye sayısını, çalışma yöntemlerini ve raporlama yükümlülüklerini belirler.

Madde 87 – I. Kendiliğinden

Derneklerin hangi hallerde kendiliğinden sona ereceği belirlenmiştir. Herhangi bir ilgili kişi, derneğin kendiliğinden sona erdiğinin tespitini sulh hâkiminden isteyebilir.

Madde 88 – II. Genel kurul kararı ile

Derneklerin genel kurulu, herhangi bir zaman kısıtlaması olmaksızın derneğin feshine karar verebilir.

Madde 89 – III. Mahkeme kararı ile

Bir derneğin amacı kanuna veya ahlaka aykırı hale gelirse, Cumhuriyet savcısının veya ilgililerin talebiyle mahkeme derneği kapatır. Mahkeme, dava devam ederken derneğin faaliyetlerini durdurmak gibi gerekli önlemleri…

2 ilgili yargı kararı

Madde 90 – I. Genel olarak

Dernekler, amaçlarını gerçekleştirmek için tüzüklerinde belirttikleri konu ve yöntemler çerçevesinde faaliyet gösterirler. Yasaklanmış veya izne tabi faaliyetlerde ilgili özel kamu hukuku kanunları uygulanır. Dernek…

1 ilgili yargı kararı

Madde 91 – 1. Faaliyet serbestliği

Derneklerin, tüzüklerinde yer alan amaçlarını gerçekleştirebilmek için yurt dışındaki faaliyetlerini, iş birliklerini, şube açma yetkilerini ve yabancı kuruluşlara üyeliğini düzenler.

Madde 92 – 2. Yabancı dernekler

Yabancı dernekler, Dışişleri Bakanlığının görüşü alınarak İçişleri Bakanlığının izniyle Türkiye'de faaliyet gösterebilir, işbirliği yapabilir, şube açabilir ve üst kuruluş işlemlerini gerçekleştirebilir.

Madde 93 – III. Yabancıların dernek kurma hakkı

Türkiye'de yerleşme hakkı olan yabancılar dernek kurabilir veya mevcut derneklere üye olabilirler. Ancak onursal üyelikler için bu hak aranmaz.

Madde 94 – 1. Kuruluşu

Derneklerin genel kurul kararıyla şube açabilme süreci düzenlenmiştir. Bu işlem için yönetim kurulunca yetkilendirilen en az üç kişilik bir kurucular kurulunun, şubenin açılacağı yerdeki en büyük mülki amire bildirim…

Madde 95 – 2. Şubenin organları ve uygulanacak hükümler

Her şubede genel kurul, yönetim kurulu ve denetim kurulu veya denetçinin bulunması zorunludur. Bu organların görev ve yetkileri ile şubelere ilişkin diğer durumlar için bu Kanun hükümleri geçerlidir.

Madde 96 – 1. Federasyon

Federasyonlar, ortak amaçlara sahip en az beş derneğin üye olarak birleşmesiyle kurulur ve bir tüzüğe sahip olur. Kuruluş bildirimi, tüzük ve diğer belgelerin yerleşim yerindeki en büyük mülki amire teslim edilmesiyle…

3 ilgili yargı kararı

Madde 97 – 2. Konfederasyon

Konfederasyonlar, aynı amaçlara sahip en az üç federasyonun bir araya gelerek kurduğu yapılardır. Bir tüzüğe sahip olmaları zorunludur. Kuruluş bildirimi, tüzük ve gerekli belgelerin yerleşim yerindeki en büyük mülkî…

Madde 98 – 3. Ortak hükümler

Derneklerin bağlı oldukları federasyonlarda, federasyonların ise bağlı oldukları konfederasyonlarda en az üç üye ile temsil edilmeleri gerekir. Bu temsilciler, ilgili derneklerin ve federasyonların genel kurulları…

Madde 99 – G. Dernek gelirleri

Derneklerin hangi kalemlerden gelir elde edebileceğini düzenleyen maddedir. Buna göre dernek gelirleri; üye ödentileri, dernek faaliyetleri ve mal varlığından sağlanan getiriler ile bağış ve yardımlardan meydana gelir.

Madde 100 – H. Saklı hükümler

Kamuya yararlı olan ve özel kanunlar aracılığıyla kurulan derneklerle ilgili mevcut özel hükümler geçerliliğini korur.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – VAKIFLAR

Madde 101 – I. Tanımı

Vakıflar, gerçek veya tüzel kişilerin yeterli mal ve haklarını belirli ve sürekli bir amaca ayırmasıyla oluşan tüzel kişiliklerdir. Malvarlığının tamamı, elde edilen veya edilecek gelirler ile ekonomik değeri olan…

Madde 102 – II. Kuruluş şekli

Vakıf kurma isteği resmî senetle veya ölüme bağlı tasarrufla belirtilir ve yerleşim yeri mahkemesindeki sicile tescille tüzel kişilik kazanır. Temsilci üzerinden yapılan işlemlerde noter tasdikli belirli belgelerin…

Madde 103 – III. Temyiz ve iptal

Mahkemenin verdiği kararlar, tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde başvuran veya Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından temyiz edilebilir. Ayrıca vakfın kurulmasını engelleyen sebepler varsa, Vakıflar Genel Müdürlüğü…

Madde 104 – IV. Tescil ve ilân

Vakıfların tescili ve ilanıyla ilgili süreci düzenleyen bu maddeye göre, kurulmasına karar verilen vakıf hem yerleşim yeri mahkemesindeki sicile hem de Vakıflar Genel Müdürlüğü merkezî siciline kaydedilir. İşlemlerin…

Madde 105 – V. Mal ve hakların kazanılması ve sorumluluk

Vakıf için ayrılan mal ve haklar, vakıf tüzel kişilik kazandığı an vakfa geçer. Taşınmazların vakıf adına tescil edilmesi için mahkeme tarafından tapu idaresine bildirim yapılır. Miras yoluyla kurulan vakıfların,…

Madde 106 – I. İçeriği

Vakıf senedinde bulunması zorunlu olan bilgilerin neler olduğu düzenlenmiştir.

Madde 107 – II. Noksanlıklar

Vakıf senedinde kuruluş amacı ve ayrılan mal varlığının yeterince belirlenmiş olması durumunda, diğer eksiklikler vakfın tüzel kişilik kazanmasına engel olmaz. Bu eksiklikler tescil öncesinde mahkeme tarafından veya…

Madde 108 – C. Mirasçıların ve alacaklıların dava hakkı

Vakıf kurucusunun mirasçılarının ve alacaklılarının; bağışlamalar ile ölüm sonrası yapılan düzenlemelere dair yasal hükümler çerçevesindeki dava açma hakları korunmuştur.

Madde 109 – I. Genel olarak

Her vakfın bir yönetim organı olmak zorundadır. Vakıf kurucusu, vakıf senedinde gerek gördüğü takdirde başka organların kurulmasını da kararlaştırabilir.

Madde 110 – II. Çalıştırılanlara ve işçilere yardım vakfı

Çalıştırılanlara ve işçilere yardım vakıflarında yöneticilerin bilgilendirme sorumlulukları ile katkıda bulunan işçilerin yönetimdeki hakları düzenlenmiştir. Ayrıca vakıf varlıklarının teminatı, yararlananların dava…

Madde 111 – E. Denetim

Vakıfların vakıf senedine uyup uymadıkları, mallarını ve gelirlerini belirlenen amaca uygun yönetip harcamadıkları Vakıflar Genel Müdürlüğü ve üst kuruluşlarca denetlenir. Üst kuruluşların gerçekleştirdiği denetimler…

Madde 112 – I. Yönetimin değiştirilmesi

Haklı sebeplerin olması durumunda mahkeme, vakfın yönetim veya denetim organının talebiyle vakfın örgütünü, yönetimini ve işleyişini değiştirebilir. Ayrıca mahkeme, denetim makamının başvurusu üzerine yaptığı…

Madde 113

Şartların değişmesi nedeniyle vakıf senedindeki amacın kurucunun isteğine uymaması veya amacın gerçekleşmesinin zorlaşması durumunda, mahkeme kararıyla vakıf amacı ve yükümlülükleri değiştirilebilir. Ayrıca haklı…

Madde 114 – G. Yıllık rapor

Vakıf yönetim organı, her takvim yılının ilk üç ayı içerisinde, vakfın bir önceki yıla ait malvarlığı durumunu ve faaliyetlerini içeren bir raporu denetim makamına sunmak ve bu raporun uygun yöntemlerle yayımlanmasını…

1 ilgili yargı kararı

Madde 115 – H. Faaliyetten geçici alıkoyma

İçişleri Bakanlığı, Anayasadaki haller ve usuller uyarınca denetim makamının görüşünü alarak vakfı mahkeme karar verene kadar geçici olarak faaliyetten alıkoyabilir. Bakanlık bu işlemden sonra derhal mahkemeye başvurur…

Madde 116 – İ. Vakfın sona ermesi

Vakfın amacının gerçekleştirilmesinin imkansız hale gelmesi ve değiştirilememesi durumunda vakıf kendiliğinden sona ererek mahkemece sicilden silinir. Yasak amaç güden, yasak faaliyet yürüten veya amacı sonradan…

Madde 117 – J. Diğer hükümler

Vakıfların mallarının zilyetlikle kazanılamayacağını belirten bu madde, derneklerin uluslararası faaliyetleri ve üst kuruluş kurmalarıyla ilgili kuralların vakıflar için de geçerli olduğunu ifade eder. Ayrıca kamuya…

BİRİNCİ BÖLÜM – EVLENME

Madde 118 – A. Nişanlanma

Nişanlanma, kişilerin birbirlerine evlenme sözü vermesiyle gerçekleşir. Küçüklere veya kısıtlılara yönelik nişanlanmalar, ancak yasal temsilcilerinin rızası olduğu takdirde onları bağlar.

Madde 119 – I. Dava hakkının bulunmaması

Nişanlılık, tarafların birbirlerini evlenmeye zorlamak için dava açmalarına imkan tanımaz. Evlilikten kaçınma durumunda kararlaştırılan cayma tazminatı veya ceza şartı dava konusu edilemez ve daha önce yapılan ödemeler…

Madde 120 – 1. Maddî tazminat

Nişanlılardan biri haklı bir sebep olmadan nişanı bozarsa veya bozulmasına neden olursa, karşı tarafa evlilik amacıyla yaptığı harcamalar, maddi fedakarlıkları ve nişan giderleri için uygun bir tazminat ödemelidir.…

Madde 121 – 2. Manevî tazminat

Nişanın bozulması nedeniyle kişilik hakkı saldırıya uğrayan kişi, buna sebep olan kusurlu taraftan uygun miktarda manevi tazminat talep edebilir.

4 ilgili yargı kararı

Madde 122 – III. Hediyelerin geri verilmesi

Nişanlılığın evlilik dışındaki bir sebeple sona ermesi halinde, tarafların veya ailelerin birbirine verdiği alışılmışın dışındaki hediyeler geri istenebilir. Hediyenin aynen veya benzeriyle iadesinin mümkün olmadığı…

Madde 123 – IV. Zamanaşımı

Nişanlılığın sona ermesi nedeniyle ortaya çıkan dava açma hakları, nişanlılık bittikten bir yıl sonra zamanaşımına uğrar.

Madde 124 – I. Yaş

Evlenebilmek için kural olarak 17 yaşın doldurulmuş olması gerekir. Olağanüstü durumlarda ve pek önemli bir sebep varsa, hâkim 16 yaşını doldurmuş kişilerin evlenmesine izin verebilir (2. fıkra). Bu karar verilmeden…

Madde 125 – II. Ayırt etme gücü

Ayırt etme gücü bulunmayan kişilerin evlenmesi yasaktır.

Madde 126 – 1. Küçükler hakkında

Bir küçüğün evlenebilmesi için yasal temsilcisinin izni gereklidir.

Madde 127 – 2. Kısıtlılar hakkında

Kısıtlı olan kişilerin evlenebilmeleri için yasal temsilcilerinden izin almaları gerekir.

Madde 128 – 3. Mahkemeye başvurma

Haklı bir neden olmaksızın evliliğe izin vermeyen yasal temsilcinin olduğu durumlarda, mahkemeye başvurulabilir. Hâkim, yasal temsilciyi dinledikten sonra küçük veya kısıtlının evlenmesine izin verebilir.

Madde 129 – I. Hısımlık

Belirli akrabalık bağları bulunan kişiler arasında evlenme yasaktır. Bu yasaklar; soy bağı, kayın hısımlığı ve evlat edinme yoluyla oluşan ilişkileri kapsamaktadır.

Madde 130 – a. Genel olarak

Yeniden evlenmek isteyenlerin, önceki evliliklerinin sona erdiğini kanıtlamaları gerekir.

Madde 131 – b. Gaiplik durumunda

Gaipliğine karar verilen kişinin eşi, ancak mahkemenin evliliği sona erdirmesi durumunda yeniden evlenebilir. Eş, evliliğin feshini gaiplik başvurusu sırasında veya ayrı bir dava ile talep edebilir. Ayrı dava açılması…

Madde 132 – 2. Kadın için bekleme süresi

Evliliği sona eren kadın, evliliğin bitiş tarihinden itibaren üç yüz gün geçmeden yeniden evlenemez. Bu süre doğumla birlikte sona erer. Kadının önceki evliliğinden hamile olmadığının belirlenmesi veya eski eşlerin…

Madde 133 – III. Akıl hastalığı

Akıl hastalarının evlenebilmeleri için, evlenmelerinde tıbbi bir sakınca bulunmadığını gösteren resmi bir sağlık kurulu raporunun olması gerekir.

Madde 134 – I. Başvuru makamı

Evlenmek isteyen erkek ve kadın, taraflardan birinin ikamet ettiği yerdeki evlendirme memurluğuna birlikte başvurur. Belediyelerde evlendirme işlemi belediye başkanı veya görevlendirdiği memur tarafından, köylerde ise…

Madde 135 – II. Şekli

Evlilik başvurusu, evlenecek olan kişiler tarafından yazılı ya da sözlü olarak yapılabilir.

Madde 136 – III. Belgeler

Evlenecek olan erkek ve kadın; kimlik kartlarını, nüfus kayıt örneklerini, varsa önceki evliliklerinin sona erdiğini gösteren belgeyi, uygunluk durumuna göre yasal temsilci iznini ve sağlık raporunu evlendirme…

Madde 137 – IV. Başvurunun incelenmesi ve reddi

Evlendirme memuru, evlilik başvurusunu ve belgelerini inceleyerek eksikleri tamamlar veya tamamlatır. Başvurunun usule aykırı olması, taraflardan birinin evlenmeye ehil olmaması veya yasal bir engelin bulunması halinde…

Madde 138 – V. Redde itiraz ve yargılama usulü

Evlenecek olan taraflardan her biri, evlendirme memurunun verdiği ret kararına karşı mahkemeye başvurabilir. Bu itirazlar genel olarak belgeler üzerinden incelenerek kesin karara bağlanır, ancak mutlak butlan sebepleri…

1 ilgili yargı kararı

Madde 139 – 1. Evlenme izni

Evlendirme memuru, evlenme koşulları tamamlandığında veya mahkemeye ait ret kararı kalktığında taraflara evlenme günü ve saatini bildirir ya da istekleri doğrultusunda evlenme izni belgesi verir. Bu belge, sahiplerine…

Madde 140 – 2. Evlenmenin yapılamaması

Evlenme şartlarının oluşmadığının anlaşılması veya belgelerin sunulmasından itibaren altı ay geçmesi durumunda, evlendirme memuru nikah törenini gerçekleştiremez.

Madde 141 – 1. Tören yeri

Evlenme töreni kural olarak evlendirme dairesinde; evlendirme memuru ve ayırt etme gücüne sahip ergin iki tanığın huzurunda açıkça yapılır. Çiftlerin istemi ve memurun uygun görmesi hâlinde tören başka yerlerde de…

Madde 142 – 2. Törenin şekli

Nikah töreni sırasında evlendirme memuru, tarafların evlenme isteklerini sorar. Tarafların sözlü olarak onay vermeleriyle birlikte evlilik gerçekleşmiş olur. Sonrasında memur, işlemin karşılıklı rıza ile ve kanuna…

Madde 143 – 3. Aile cüzdanı ve dinî tören

Evlendirme memuru, nikah töreninden hemen sonra eşlere aile cüzdanını verir. Dinî törenin gerçekleştirilebilmesi için aile cüzdanının gösterilmesi zorunludur, fakat evliliğin geçerliliği dinî törene bağlı değildir.

Madde 144 – C. Yönetmelik

Evlenme işlemi, evlenme kütüğü, evlenmeye dair yazışmalar ve evlilikle ilgili diğer tüm konular yönetmelikle düzenlenir.

Madde 145 – I. Sebepleri

Belirli şartların varlığı durumunda gerçekleştirilen evlilikler mutlak butlanla batıldır, yani geçersiz sayılır.

Madde 146 – II. Dava açma görevi ve hakkı

Mutlak butlan davasının kimler tarafından açılabileceğini belirleyen maddedir. Bu dava, Cumhuriyet savcısı tarafından kendiliğinden veya ilgisi olan herhangi bir kişi tarafından açılabilir.

Madde 147 – III. Dava hakkının sınırlanması veya kalkması

Sona ermiş bir evliliğin mutlak butlanı için Cumhuriyet savcısı kendiliğinden dava açamaz ancak ilgililer bunun tespitini isteyebilir. Ayırt etme gücünü sonradan kazanan veya akıl hastalığı iyileşen eşlerde, bu davayı…

Madde 148 – 1. Ayırt etme gücünden geçici yoksunluk

Evlenme anında geçici bir nedenden dolayı ayırt etme gücü bulunmayan eş, evliliğin iptali için dava açabilir.

Madde 149 – 2. Yanılma

Belirli yanılma durumlarında eşlerin evliliğin iptali için dava açma hakkı düzenlenmiştir.

Madde 150 – 3. Aldatma

Belirli aldatma durumlarının gerçekleşmesi halinde eşlerden biri evliliğin iptali için dava açabilir. Bu durumlar, eşin onuruyla ilgili olarak aldatılmış olmayı veya ağır bir hastalığın gizlenmesini kapsar.

Madde 151 – 4. Korkutma

Kendisine veya yakınlarına yönelik hayati, sağlıksal, namusa veya onura ilişkin ciddi bir tehditle evlenmek zorunda kalan eş, evliliğin iptali için dava açabilir.

Madde 152 – 5. Hak düşürücü süre

Evliliğin iptali davası açma hakkının kullanılabileceği süreleri düzenlemektedir. Bu hak, belirli şartlara bağlı olan altı aylık süre veya her durumda geçerli olan beş yıllık süre sonunda sona erer.

Madde 153 – II. Yasal temsilcinin dava hakkı

Yasal temsilcisine danışmadan evlenen küçükler veya kısıtlılar hakkında, ilgili temsilcinin evliliğin iptali için dava açma hakkı vardır. Ancak belirli koşullar gerçekleşmişse bu iptal davası sonuç vermez.

Madde 154 – I. Bekleme süresine uymama

Kadının bekleme süresi tamamlanmadan önce evlenmesi durumunda, bu evlilik geçersiz (batıl) sayılmaz.

Madde 155 – II. Şekil kurallarına uymama

Evlendirmeye yetkili bir memur huzurunda gerçekleştirilen evlilikler, kanundaki diğer şekil kurallarına uyulmasa dahi bu sebeple geçersiz kılınamaz (butlanına karar verilemez).

Madde 156 – I. Genel olarak

Geçersiz (batıl) bir evlilik, ancak hâkimin kararıyla sona erer. Mutlak butlan söz konusu olduğunda dahi, hâkim karar verinceye kadar evlilik tüm yasal sonuçlarını doğurmaya devam eder.

Madde 157 – 1. Çocuklar yönünden

Mahkeme tarafından geçersiz sayılan (butlanına karar verilen) bir evlilikten doğan çocuklar, anne ve babasının iyi niyetli olup olmadığına bakılmaksızın evlilik içinde doğmuş kabul edilir. Bu çocuklar ile anne ve baba…

Madde 158 – 2. Eşler yönünden

Evliliğin butlanına karar verildiği durumda, evlenirken iyiniyetli olan eşin kazandığı kişisel durumu korunur. Mal rejiminin tasfiyesi, tazminat, nafaka ve soyadı konularında ise boşanmaya ilişkin hükümler uygulanır.

4 ilgili yargı kararı

Madde 159 – E. Mirasçıların dava hakkı

Mirasçılar, evliliğin iptali için yeni bir dava açamazlar ancak açılmış olan mevcut davaları devam ettirebilirler. Sağ kalan eşin evlilik sırasında iyiniyetli olmadığı tespit edilirse, bu kişi hem yasal mirasçılık…

Madde 160 – F. Yetki ve yargılama usulü

Evliliğin iptaline yönelik butlan davalarında, görevli mahkeme ve yargılama süreciyle ilgili olarak boşanma davalarına uygulanan kurallar geçerlidir.

İKİNCİ BÖLÜM – BOŞANMA

Madde 161 – I. Zina

Eşlerden birinin zina yapması halinde, diğer eş boşanma davası açabilir. Bu dava hakkının kullanımı belli sürelere bağlıdır ve karşı tarafı affeden kişinin dava açma yetkisi sona erer.

Madde 162 – II. Hayata kast, pek kötü veya onur kırıcı davranış

Eşlerden biri; diğerinin hayatına kastetmesi, kendisine çok kötü davranması veya ağır derecede onur kırıcı hareketlerde bulunması durumunda boşanma davası açabilir. Bu dava hakkının kullanımı belirli sürelere bağlıdır…

1 ilgili yargı kararı

Madde 163 – III. Suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme

Eşlerden birinin küçük düşürücü bir suç işlemesi veya haysiyetsiz bir yaşam sürmesi nedeniyle, diğer eşle birlikte yaşaması beklenemez hale gelirse, bu eş boşanma davası açabilir.

Madde 164 – IV. Terk

Eşlerden birinin evlilik yükümlülüklerinden kaçmak için diğerini terk etmesi veya haklı sebep olmadan ortak konuta dönmemesi durumunda, belirli şartlar gerçekleşirse terk edilen eş boşanma davası açabilir. Diğer eşi…

Madde 165 – V. Akıl hastalığı

Eşlerden birinin akıl hastalığı nedeniyle ortak hayatın diğer eş için çekilmez hale gelmesi durumunda boşanma davası açılabilir. Davanın açılabilmesi için hastalığın iyileşmeyeceğinin resmî sağlık kurulu raporuyla…

Madde 166 – VI. Evlilik birliğinin sarsılması

Ortak hayatın sürdürülmesinin beklenemeyeceği derecede temelinden sarsıldığı hallerde eşlerin boşanma davası açabileceğini düzenleyen maddedir. Belirli şartların sağlanması halinde anlaşmalı boşanmaya veya reddedilen…

Madde 167 – I. Konusu

Boşanma davası açma hakkı bulunan eş, kendi tercihine göre boşanmayı veya ayrı yaşamayı talep edebilmektedir.

Madde 168 – II. Yetki

Boşanma veya ayrılık davalarının hangi yer mahkemesinde açılacağını belirler. Davalar, eşlerin yerleşim yerinde veya belirli süreli ortak ikametgahlarının bulunduğu yerdeki mahkemede açılabilir.

Madde 169 – III. Geçici önlemler

Boşanma veya ayrılık davası açıldığında hâkim, dava boyunca gerekli olan geçici önlemleri kendiliğinden alır.

Madde 170 – I. Boşanma veya ayrılık

Boşanma sebebi ispatlandığında hâkim, boşanmaya veya ayrılığa karar verir. Sadece ayrılığın talep edildiği davalarda boşanma kararı verilemez. Boşanma talepli davalarda ise, ortak hayatın yeniden kurulması olasılığı…

Madde 171 – II. Ayrılık süresi

Mahkemeyle belirlenecek olan ayrılık süresi bir yıl ile üç yıl arasında olabilir. Belirlenen bu süre, ayrılık kararının kesinleşmesiyle birlikte işlemeye başlar.

Madde 172 – III. Ayrılık süresinin bitimi

Belirlenen ayrılık süresi dolduğunda ayrılık durumu kendiliğinden biter. Eğer ortak hayat yeniden kurulmadıysa, eşlerin her biri boşanma davası açma hakkına sahiptir. Boşanma sonuçları belirlenirken, ilk davadaki…

Madde 173 – IV. Boşanan kadının kişisel durumu

Boşanma gerçekleştirdiğinde kadın, evlilikle elde ettiği kişisel durumunu korur ancak evlenmeden önceki soyadına geri döner. Belirli şartların sağlandığının ispatlanması durumunda hakimin izniyle eski eşinin soyadını…

Madde 174 – 1. Maddî ve manevî tazminat

Boşanma nedeniyle mevcut veya beklenen çıkarları zarar gören kusursuz veya daha az kusurlu eş, kusurlu taraftan maddi tazminat isteyebilir. Ayrıca, boşanmaya yol açan olaylar sebebiyle kişilik hakları saldırıya uğrayan…

2 ilgili yargı kararı

Madde 175 – 2. Yoksulluk nafakası

Boşanma sebebiyle yoksulluğa düşecek olan eş, kusuru diğer eşten daha ağır olmamak kaydıyla, karşı tarafın mali gücüne göre süresiz nafaka talep edebilir. Nafaka ödemekle yükümlü olan kişinin kusurlu olup olmadığına…

Madde 176 – 3. Tazminat ve nafakanın ödenme biçimi

Maddi tazminat ve yoksulluk nafakasının toplu veya belirli aralıklarla (irat şeklinde) ödenmesine karar verilebilir ancak manevi tazminat belirli aralıklarla ödenemez. Belirli aralıklarla yapılan ödemelerin hangi…

Madde 177 – 4. Yetki

Boşanmanın ardından başlatılacak nafaka davaları, nafaka almaya hak kazanan kişinin ikamet ettiği yerdeki mahkemede açılır.

Madde 178 – 5. Zamanaşımı

Boşanma nedeniyle sona eren evlilikten doğan dava açma hakları, boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren bir yıl geçince zamanaşımına uğrar.

Madde 179 – 1. Boşanma hâlinde

Boşanma gerçekleştiğinde mal varlığının paylaşımında, eşlerin hangi mal rejimine tabi olduklarına dair kurallar uygulanır.

Madde 180 – 2. Ayrılık hâlinde

Mahkeme, ayrılık kararı verildiği takdirde, ayrılığın ne kadar sürdüğünü ve eşlerin içinde bulunduğu durumu değerlendirerek, çiftin sözleşme yoluyla belirlediği mal rejiminin iptal edilmesine karar verebilir.

Madde 181 – VII. Miras hakları

Boşanan eşler birbirinin yasal mirasçısı olamazlar ve aksine bir düzenleme yoksa boşanmadan önce yaptıkları ölüme bağlı tasarruflarla elde ettikleri hakları kaybederler. Boşanma davası sürerken eşlerden birinin ölmesi…

1 ilgili yargı kararı

Madde 182 – 1. Hâkimin takdir yetkisi

Boşanma veya ayrılık kararı verilirken mahkeme, ilgili taraflardan görüş alarak ana ve babanın çocukla olan kişisel ilişkilerini düzenler. Velayeti almayan eşin çocukla ilişkisinde çocuğun sağlık, eğitim ve ahlaki…

Madde 183 – 2. Durumun değişmesi

Ana veya babanın yeniden evlenmesi, başka bir yere taşınması veya ölümü gibi yeni durumlar ortaya çıktığında hâkim, kendiliğinden veya ebeveynlerden birinin isteğiyle gerekli önlemleri alır.

Madde 184 – D. Boşanmada yargılama usulü

Boşanma davalarının yürütülmesi genel olarak Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa tabi olmakla birlikte, bu maddede belirlenen özel kurallara göre yapılır. Hakime delillerin değerlendirilmesi ve tarafların beyanları…

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – EVLİLİĞİN GENEL HÜKÜMLERİ

Madde 185 – I. Genel olarak

Evlenme ile eşler arasında evlilik birliği kurulur. Eşler, bu birliğin mutluluğunu beraberce sağlamak ve çocukların bakımı, eğitimi ile gözetimiyle ortaklaşa ilgilenmekle yükümlüdürler. Ayrıca birlikte yaşamak,…

Madde 186 – II. Konutun seçimi, birliğin yönetimi ve giderlere katılma

Eşlerin ortak yaşamda oturacakları evi birlikte belirlemesi, aile birliğini beraber yönetmesi ve giderlere imkanları ölçüsünde katkı sağlaması düzenlenmiştir.

Madde 187 – III. Kadının soyadı

Madde 188 – I. Eşlerin temsil yetkisi

Ortak yaşam sürdüğü müddetçe eşlerin her biri, ailenin sürekli ihtiyaçları için evlilik birliğini temsil eder. Ailenin diğer ihtiyaçları içinse temsil yetkisi yalnızca belirli şartlar gerçekleştiğinde kullanılabilir.

Madde 189 – II. Sorumluluk

Aile birliğini temsil yetkisinin kullanımıyla ortaya çıkan sorumluluklar düzenlenmiştir. Yetki dahilindeki işlemlerde eşler beraberken, yetkisiz işlemlerde genellikle işlemi yapan kişi şahsen sorumludur.

Madde 190 – III. Temsil yetkisinin kaldırılması veya sınırlanması

Eşlerden birinin aile birliğini temsil yetkisini aşması veya bu konuda yetersiz kalması halinde, diğer eşin talebiyle hâkim bu yetkiyi kaldırabilir veya sınırlayabilir. Söz konusu kısıtlama üçüncü kişilere kişisel…

5 ilgili yargı kararı

Madde 191 – IV. Temsil yetkisinin geri verilmesi

Eşlerin temsil yetkisinin kaldırılması veya sınırlanmasına dair mahkeme kararları, koşullar değiştiğinde eşlerden birinin talebiyle hakim tarafından değiştirilebilir. İlk karar ilan edilmişse, bu değişikliğe dair karar…

Madde 192 – C. Eşlerin meslek ve işi

Eşler, meslek veya iş tercihlerini yaparken birbirlerinden izin almak zorunda değildir. Ancak bu tercihlerin yapılmasında ve işin sürdürülmesinde evlilik birliğinin huzuru ve yararının gözetilmesi gerekir.

Madde 193 – I. Genel olarak

Kanunda aksi belirtilmedikçe, eşler hem birbirleriyle hem de üçüncü kişilerle her türlü hukuki işlemi yapabilir.

Madde 194 – II. Aile konutu

Eşlerden biri, diğerinin açık rızası olmadan aile konutunun kira sözleşmesini feshedemez, konutu devredemez veya üzerindeki hakları sınırlayamaz. Rızasını alamayan eş yargıya başvurabilir. Ayrıca evin maliki olmayan…

2 ilgili yargı kararı

Madde 195 – I. Genel olarak

Evlilik sorumluluklarının yerine getirilmediği veya önemli konularda anlaşmazlık yaşandığı durumlarda eşler, tek başlarına veya birlikte hakimin müdahalesini talep edebilirler. Hakim, eşleri uyararak uzlaştırmaya…

Madde 196 – II. Eşler birlikte yaşarken

Birlikte yaşayan eşlerden birinin talebiyle hâkim, aile geçimi için tarafların yapacağı maddi katkıları belirler. Bu hesaplama yapılırken ev işleri, çocuk bakımı ve diğer eşin işinde ücretsiz çalışma dikkate alınır.

Madde 197 – III. Birlikte yaşamaya ara verilmesi

Eşler, kişilikleri, ekonomik güvenlikleri veya aile huzurları ciddi şekilde tehlike altına girdiğinde ayrı yaşama hakkına sahiptir. Birlikte yaşamaya ara verildiğinde hakim; mali destek, konut ve ev eşyalarının…

Madde 198 – IV. Borçlulara ait önlemler

Eşlerden biri aile birliği giderlerine katılma yükümlülüğünü yerine getirmezse, hakim bu kişinin borçlularına ödemeleri tamamen veya kısmen diğer eşe yapmalarını emredebilir.

Madde 199 – V. Tasarruf yetkisinin sınırlanması

Eşlerden birinin istemi üzerine hâkim, ailenin ekonomik varlığını korumak veya mali yükümlülükleri yerine getirmek amacıyla, diğer eşin belirli malvarlıkları üzerindeki işlem yapma yetkisini karşı tarafın rızasına…

Madde 200 – VI. Durumun değişmesi

Şartlar değiştiğinde hâkim, eşlerden birinin talebiyle daha önce verdiği kararda gerekli düzenlemeleri yapabilir veya dayandığı sebep biten önlemleri kaldırabilir.

Madde 201 – VII. Yetki

Evlilik birliğinin korunması amacıyla alınacak önlemlerde ve bu önlemlerin değiştirilmesi veya kaldırılması süreçlerinde hangi mahkemenin yetkili olduğunu düzenler.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM – EŞLER ARASINDAKİ MAL REJİMİ

Madde 202 – A. Yasal mal rejimi

Eşler arasında varsayılan mal rejimi, edinilmiş mallara katılma rejimidir. Ancak eşler, yapacakları bir mal rejimi sözleşmesiyle kanunda belirtilen diğer rejimlerden birini seçebilirler.

Madde 203 – I. Sözleşmenin içeriği

Mal rejimi sözleşmesinin evlenmeden önce veya evlendikten sonra yapılabileceği düzenlenmiştir. Tarafların mal rejimini seçme, kaldırma veya değiştirme işlemini kanuni sınırlar çerçevesinde gerçekleştirebileceği…

Madde 204 – II. Sözleşme ehliyeti

Mal rejimi sözleşmesinin geçerli olabilmesi için kişinin ayırt etme gücüne sahip olması gerekir. Ayırt etme gücü olsa dahi küçüklerin ve kısıtlıların bu sözleşmeyi yapabilmek için yasal temsilcilerinden onay almaları…

Madde 205 – III. Sözleşmenin şekli

Mal rejimi sözleşmesinin noterde düzenleme veya onaylama şeklinde yapılması gerekir. Alternatif olarak, taraflar evlenme başvurusu sırasında hangi mal rejimini seçtiklerini yazılı olarak bildirebilirler. Sözleşmenin…

Madde 206 – 1. Karar

Haklı bir sebep olduğunda, eşlerden birinin talebiyle hâkim mevcut mal rejiminin mal ayrılığına dönüştürülmesine karar verebilir. Belirli durumlar yasaca haklı sebep olarak kabul edilmiştir. Ayrıca, ayırt etme gücünü…

Madde 207 – 2. Yetki

Davaya bakmaya yetkili olan mahkeme, eşlerin herhangi birinin ikamet ettiği yerdeki mahkemedir.

Madde 208 – 3. Mal ayrılığına geçişten dönme

Eşler, istedikleri zaman yeni bir sözleşmeyle eski veya farklı bir mal rejimini seçebilirler. Eğer mal ayrılığına geçmeyi gerektiren sebep ortadan kalkmışsa, hakim eşlerden birinin talebiyle eski mal rejimine…

Madde 209 – 1. İflâsta

Mal ortaklığı rejimini benimseyen eşlerden birinin iflas etmesine karar verilirse, mevcut ortaklık kendiliğinden mal ayrılığına dönüşür.

Madde 210 – 2. Hacizde

Mal ortaklığı olan eşlerden birinin alacaklısı, haciz işlemleri nedeniyle zarara uğrarsa mahkemeden mal ayrılığına karar verilmesini isteyebilir. Bu talebin her iki eşe yöneltilmesi gerekir.

Madde 211 – 3. Eski rejime dönme

Alacaklılar tatmin edildiğinde, eşlerden birinin talebi doğrultusunda hâkim mal ortaklığının yeniden kurulmasına karar verebilir. Ayrıca eşler, yapacakları bir mal rejimi sözleşmesiyle edinilmiş mallara katılma…

Madde 212 – III. Önceki rejimin tasfiyesi

Eşlerin mal ayrılığı rejimine geçmesi durumunda, kanunda aksi belirtilmedikçe, önceki mal rejiminin tasfiyesi o rejimin kendi kurallarına göre yapılır.

Madde 213 – D. Alacaklıların korunması

Mal rejiminin kurulması, değiştirilmesi veya tasfiyesi ile varlıklar, alacaklıların haklarını alamayacağı şekilde sorumluluk dışı bırakılamaz. Bu yolla kendisine mal geçen eş, borçlardan kişisel olarak sorumludur;…

Madde 214 – E. Mal rejiminin tasfiyesi davalarında yetki

Eşler veya mirasçılar arasında açılan mal rejiminin tasfiyesi davalarında hangi mahkemenin yetkili olduğunu düzenleyen maddedir. Yetkili mahkeme; tasfiyenin nedeni olan ölüm, boşanma, evliliğin iptali veya diğer…

Madde 215 – F. Bir eşin mallarının diğeri tarafından yönetimi

Eşlerden birinin kendi mallarının yönetimini açıkça veya üstü kapalı bir şekilde diğer eşe devretmesi durumunda, taraflar arasında farklı bir karar alınmadıysa vekalet kuralları uygulanır.

Madde 216 – G. Envanter

Eşler, birbirlerinden mallarının resmî senetle listelenmesini her zaman talep edebilir. Bu işlem, malların getirilmesinden itibaren bir yıl içinde gerçekleştirilmişse, aksi kanıtlanmadığı sürece listenin doğru olduğu…

Madde 217 – H. Eşler arasındaki borçlar

Mal rejimi, eşlerin birbirlerine olan borçlarının vaktinin gelmiş sayılmasını engellemez. Eğer borcun ödenmesi evlilik birliğini tehlikeye düşürecek kadar büyük zorluklara yol açacaksa, borçlu eş ödeme yapmak için süre…

Madde 218 – I. Kapsamı

Edinilmiş mallara katılma rejimi, edinilmiş malları ve eşlerin kişisel mallarının tamamını kapsamaktadır.

Madde 219 – II. Edinilmiş mallar

Bu madde, evlilikteki mal rejimi kapsamında 'edinilmiş mal' kavramının ne olduğunu tanımlar ve hangi varlıkların bu kapsama girdiğini örneklendirir.

Madde 220 – 1. Kanuna göre

Kanuna göre hangi varlıkların 'kişisel mal' sayıldığına dair kriterler belirlenmiştir.

Madde 221 – 2. Sözleşmeye göre

Eşler, yapacakları bir mal rejimi sözleşmesiyle, normalde edinilmiş mal sayılan mesleki veya ticari faaliyetlerden doğan varlıkların kişisel mal sayılmasını kararlaştırabilirler. Aynı şekilde bu sözleşme ile kişisel…

Madde 222 – IV. İspat

Bir malın eşlerden birine ait olduğunu iddia eden kişi bunu ispat etmekle yükümlüdür. Aidiyeti ispat edilemeyen mallar eşlerin paylı mülkiyetinde kabul edilir. Ayrıca bir eşin tüm malları, aksine ispatlanana kadar…

Madde 223 – B. Yönetim, yararlanma ve tasarruf

Eşlerin, yasal sınırlar dahilinde kendi kişisel ve edinilmiş mallarını yönetme, kullanma ve bunlar üzerinde tasarrufta bulunma hakları vardır. Ancak aksine bir anlaşma yoksa, ortak mülkiyete konu olan maldaki payın…

Madde 224 – C. Üçüncü kişilere karşı sorumluluk

Evli eşlerin her biri, kendi borçlarından dolayı sahip olduğu tüm malvarlığı ile sorumludur.

Madde 225 – I. Sona erme anı

Mal rejimi; eşlerden birinin ölümü, başka bir mal rejiminin kabul edilmesi veya mahkemenin evliliği sona erdirmesi ya da mal ayrılığına karar vermesiyle sona erer. Boşanma, evliliğin iptali veya mal ayrılığına geçiş…

Madde 226 – 1. Genel olarak

Eşlerin birbirlerinden mallarını geri alması, tasfiye dönemindeki ortak malların paylaşımı ve eşlerin karşılıklı borçlarına dair yapabilecekleri düzenlemeler belirlenmiştir.

Madde 227 – 2. Değer artış payı

Eşlerden birinin, diğerine ait bir malın edinilmesine, iyileştirilmesine veya korunmasına karşılıksız katkı sağlaması durumunda, tasfiye sürecinde bu maldaki değer artışından katkısı oranında pay alma hakkı bulunur.…

Madde 228 – 1. Kişisel malların ve edinilmiş malların ayrılması

Mal rejimi sona erdiğinde, eşlerin kişisel malları ile edinilmiş malları bu tarih itibarıyla birbirinden ayrılır. Sosyal güvenlik kurumlarından alınan toptan ödemeler veya iş gücü kaybı tazminatlarının nasıl kişisel…

Madde 229 – 2. Eklenecek değerler

Mal rejiminin tasfiyesi sırasında, belirli şartlarda yapılan kazandırma ve devirlerin edinilmiş malların değerine ekleneceği düzenlenmiştir. Bu işlemlerle ilgili mahkeme kararlarının, davanın bildirildiği üçüncü…

Madde 230 – 3. Kişisel mallar ile edinilmiş mallar arasında denkleştirme

Eşlerin kişisel ve edinilmiş mallarına ait borçların birbirinin kaynaklarıyla ödenmesi durumunda, tasfiye aşamasında denkleştirme talep edilebilir. Hangi gruba ait olduğu belirlenemeyen borçlar edinilmiş mal borcu…

Madde 231 – 4. Artık değer

Artık değer; eklemeler ve denkleştirmeler de dâhil olmak üzere, her eşin edinilmiş mallarının toplam değerinden bu mallara ait borçların çıkarılmasıyla elde edilen tutardır. Bu işlem sırasında mallardaki değer kaybı…

Madde 232 – 1. Sürüm değeri

Mal rejiminin tasfiye edilmesi sürecinde, malların piyasada satılabilir olan değerleri temel alınır.

Madde 233 – a. Genel olarak

Bir eşin yönettiği veya mirasçıların kendisine özgülenmesini istemeye haklı olduğu tarımsal işletmelerdeki değer artışı payı ve katılma alacağı, kural olarak gelir değeri üzerinden hesaplanır. İşletme sahibi veya…

Madde 234 – b. Özel hâller

Özel durumlar söz konusu olduğunda, hesaplanan değer uygun bir miktarda artırılabilir. Sağ kalan eşin yaşam koşulları ile tarımsal işletmenin değeri ve sahibinin mali durumu gibi unsurlar bu özel haller arasında yer…

Madde 235 – 3. Değerlendirme anı

Mal rejiminin sona ermesi durumunda, edinilmiş malların hangi tarihteki değerleri üzerinden hesaplanacağını düzenler.

Madde 236 – 1. Kanuna göre

Eşler veya mirasçıları, diğer eşin artık değerinin yarısı üzerinde hak sahibidir ve mevcut alacaklar takas edilir. Zina veya hayata kast nedeniyle gerçekleşen boşanmalarda hakim, kusurlu tarafın bu pay oranını…

Madde 237 – a. Genel olarak

Eşler, mal rejimi sözleşmesi yaparak artık değere katılma hususunda farklı kurallar kararlaştırabilirler. Ancak bu sözleşmeler, eşlerin ortak olmayan çocuklarının ve onların altsoylarının saklı paylarına zarar veremez.

Madde 238 – b. İptal, boşanma veya mahkeme kararıyla mal ayrılığında

Evliliğin mahkeme kararıyla iptali, boşanma ile sona ermesi veya mal ayrılığına geçilmesi durumunda, yasada düzenlenen artık değere katılma kuralından farklı yapılan anlaşmalar sadece mal rejimi sözleşmesinde açıkça…

Madde 239 – 1. Ödeme ve ertelenmesi

Katılma alacağı ve değer artış payı, mal olarak veya nakit şeklinde ödenebilir. Borçlu eş, ödemelerin hemen yapılmasının kendisi için ciddi güçlükler oluşturması durumunda sürenin ertelenmesini talep edebilir. Aksi…

Madde 240 – 2. Aile konutu ve ev eşyası

Sağ kalan eş, eski yaşantısını sürdürebilmek için ölen eşine ait ortak konut üzerinde intifa veya oturma hakkı ile ev eşyaları üzerinde mülkiyet hakkı talep edebilir. Haklı sebepler olduğunda, konut üzerindeki kullanım…

Madde 241 – 3. Üçüncü kişilere karşı dava

Tasfiye sırasında borçlu eşin malvarlığı katılma alacağını karşılamazsa, alacaklı eş veya mirasçıları eksik kalan tutarı, karşılıksız kazandırmadan yararlanan üçüncü kişilerden isteyebilir. Bu dava ile ilgili süre…

Madde 242 – A. Yönetim, yararlanma ve tasarruf

Mal ayrılığı rejiminde, eşlerin her biri kendi mal varlığı üzerinde yönetim, yararlanma ve tasarruf haklarına sahip olmaya devam eder.

Madde 243 – B. Diğer hükümler

İspat, borçlardan sorumluluk ve paylı mülkün özgülenmesi konularında, paylaşmalı mal ayrılığı rejimine ilişkin hükümlerin uygulanacağı belirlenmiştir.

Madde 244 – I. Genel olarak

Eşler, yasaların belirlediği sınırlar dahilinde kendi mal varlıklarını yönetme, bunlardan faydalanma ve bunlar üzerinde tasarrufta bulunma haklarını korurlar.

Madde 245 – II. İspat

Bir malın eşlerden birine ait olduğunu ileri süren kişi, bu durumunu kanıtlamakla sorumludur. Aidiyeti ispat edilemeyen mallar ise eşlerin paylı mülkiyeti altında kabul edilir.

Madde 246 – B. Borçlardan sorumluluk

Eşler, kendi yaptıkları borçlardan dolayı sahip oldukları tüm malvarlıklarıyla sorumludurlar.

Madde 247 – I. Sona erme anı

Mal rejimi, eşlerden birinin ölümü veya tarafların başka bir mal rejimi seçmesiyle sona erer. Boşanma, evliliğin iptali veya mal ayrılığına geçiş durumlarında ise mal rejimi davanın açıldığı tarihten itibaren sona…

1 ilgili yargı kararı

Madde 248 – 1. Genel olarak

Eşlerden her biri, kendi mallarını diğer eşten geri alabilir. Paylaşmalı mal ayrılığı rejimi sona erdiğinde, üstün yararı olduğunu kanıtlayan eş, diğer eşe payının ödeme günündeki değerini ödemek kaydıyla ortak malın…

Madde 249 – 2. Katkıdan doğan hak

Eşlerden biri, diğerine ait olan ve paylaşım dışı tutulan bir malın edinilmesine, iyileştirilmesine veya korunmasına karşılıksız ya da düşük bir karşılıkla destek olmuşsa, mal rejimi bittiğinde bu katkısı oranında…

Madde 250 – 1. Kural

Paylaşmalı mal ayrılığı rejimini benimseyen eşlerin, bu rejimden sonra edindikleri ve ailenin kullanımı için ayırdıkları mallar ile ekonomik gelecek yatırımları, mal rejimi sona erdiğinde eşit olarak paylaştırılır.…

Madde 251 – 2. Paylaşmaya aykırı davranışlar

Eşlerden birinin, diğer eşin payını azaltmak amacıyla malları karşılıksız devretmesi halinde hâkim, uygun bir denkleştirme bedeli belirler. Mal rejiminin bitişinden önceki bir yıl içinde rıza dışı yapılan olağan hediye…

Madde 252 – 3. Paylaştırma isteminin reddi

Zina veya hayata kast sebebiyle gerçekleşen boşanmalarda hâkim, kusurlu tarafın payının hakkaniyete uygun şekilde azaltılmasına veya tamamen kaldırılmasına karar verebilir.

Madde 253 – 4. Paylaştırma yöntemi

Malların paylaşımı öncelikle aynen yapılır; bu mümkün değilse mevcut piyasa değerleri üzerinden nakit ödeme yapılarak paylar eşitlenir. Hesaplama yapılırken malların alınmasıyla oluşan borçlar toplam tutardan düşülür.…

Madde 254 – 1. İptal veya boşanma hâlinde

Evliliğin iptali veya boşanması durumunda, aile konutu ve ev eşyalarının kullanımıyla ilgili olarak eşler kendi aralarında anlaşabilirler. Eşlerin anlaşamadığı hallerde hakim; tarafların sosyal ve ekonomik durumları…

Madde 255 – 2. Ölüm hâlinde

Eşlerden birinin ölümü halinde, paylaşılacak mallar arasında ev eşyası veya ortak konut varsa sağ kalan eş bunların mülkiyetini talep edebilir. Haklı sebepler olması durumunda mülkiyet yerine intifa veya oturma hakkı…

Madde 256 – I. Kapsamı

Bu madde, mal ortaklığı rejiminin neleri kapsadığını belirler. Buna göre bu rejim, ortaklık malları ile eşlerin kişisel mallarının tamamını kapsar.

Madde 257 – 1. Genel mal ortaklığı

Genel mal ortaklığında, kişisel mal sayılanlar dışındaki tüm mal ve gelirler ortaklık mallarını oluşturur. Eşler bu malların tamamına bölünmemiş bir bütün olarak sahiptir ve payları üzerinde tek başlarına işlem…

Madde 258 – a. Edinilmiş mallarda ortaklık

Eşler, aralarında yapacakları bir mal rejimi sözleşmesi ile sadece edinilmiş mallardan oluşan bir ortaklığı benimseyebilirler. Bu durumda kişisel malların sağladığı gelirler de ortaklığa dahil olur.

Madde 259 – b. Diğer mal ortaklıkları

Eşler, yapacakları bir sözleşme ile belirli malvarlıklarını, özellikle taşınmazları, kazançlarını veya mesleki araç gereçlerini mal ortaklığı kapsamı dışında tutabilirler. Sözleşmede aksine bir hüküm yoksa, ortaklık…

Madde 260 – III. Kişisel mallar

Kişisel malların neler olduğu mal rejimi sözleşmesi, üçüncü kişilerin karşılıksız kazandırmaları veya kanunla belirlenir. Eşlerin kişisel kullanımı için ayrılan eşyalar ile manevi tazminat alacakları kanunen kişisel…

Madde 261 – IV. İspat

Bir eşe ait malvarlığı değerlerinin kişisel mal olduğu ispatlanmadığı sürece, bu değerlerin tamamı ortaklık malı olarak kabul edilir.

Madde 262 – 1. Olağan yönetim

Eşlerin, ortak malları evlilik birliğinin yararına olacak şekilde yönetmeleri gerekir. Olağan yönetim sınırları içerisinde her eş, ortaklığı borçlandırabilir ve ortak mallarla ilgili tasarruf işlemlerini…

Madde 263 – 2. Olağanüstü yönetim

Olağan yönetim dışındaki işlerde eşlerin ortaklığı borçlandırması veya mallar üzerinde işlem yapması için beraber hareket etmeleri veya birbirlerinin rızasını almaları gerekir. Rızanın olmadığını bilmeyen veya bilecek…

Madde 264 – 3. Ortaklık malları ile meslek veya sanat icrası

Eşlerden birinin, diğer eşin rızasıyla ortaklık mallarını kullanarak tek başına bir meslek veya sanat yürütmesi halinde, bu işe ilişkin tüm hukuki işlemleri yapabileceği belirlenmiştir.

Madde 265 – 4. Mirasın kabulü veya reddi

Eşlerden biri, diğerinin onayı olmadan ortaklık mallarına dahil olacak bir mirası reddedemez; aynı şekilde miras borca batıksa bunu kabul de edemez. Eğer eşin rızası alınamıyorsa veya bu istek haklı bir neden olmadan…

Madde 266 – 5. Sorumluluk ve yönetim giderleri

Mal ortaklığının sona ermesi durumunda eşlerin ortak mallara ilişkin işlem sorumluluklarını ve yönetim giderlerinin karşılanma yöntemini belirler.

Madde 267 – II. Kişisel mallar

Eşlerin her biri, yasaların izin verdiği sınırlar dahilinde kendi kişisel mallarını yönetme ve bunlar üzerinde işlem yapma hakkına sahiptir. Eğer kişisel mallardan bir gelir elde ediliyorsa, bu malların yönetim…

Madde 268 – I. Ortaklık borçları

Eşler, belli durumlarda ortaya çıkan bazı ortaklık borçlarından dolayı hem kendi kişisel mallarıyla hem de ortaklık mallarıyla birlikte sorumludurlar.

Madde 269 – II. Kişisel borçlar

Eşlerin kişisel borçlarından hangi varlıklarıyla sorumlu olacakları belirlenmiştir. Her eş, bu borçlardan kendi kişisel malları ve ortaklık mallarının değerinin yarısı ile sorumludur. Ortaklığın zenginleşmesi nedeniyle…

Madde 270 – D. Eşler arasındaki borçlar

Eşler arasındaki mal rejimi, borçların ödeme vaktinin gelmesini engellemez. Ancak borcun ödenmesi evlilik birliğini tehlikeye düşürecek kadar büyük zorluklar yaratacaksa, borçlu eş ödeme için süre talep edebilir.…

Madde 271 – I. Sona erme anı

Eşler arasındaki mal rejiminin hangi hallerde ve ne zaman sona ereceği düzenlenmiştir. Belirli olaylarla kendiliğinden sona eren durumların yanı sıra, mahkeme kararına bağlı hallerde rejimin davanın açıldığı tarihte…

Madde 272 – II. Kişisel mala ekleme

Sosyal güvenlik veya sosyal yardım kurumlarından alınan toptan ödemelerin veya iş gücü kaybı tazminatlarının mal rejimi tasfiyesindeki durumu belirlenmiştir. Bu ödemeler yerine ömür boyu maaş bağlandığı varsayılıp, mal…

Madde 273 – III. Kişisel mal ile ortaklık malı arasındaki denkleştirme

Eşlerin kişisel mal borçlarının ortak mallardan veya ortak malla ilgili borçların kişisel mallardan ödenmesi durumunda, tasfiye aşamasında denkleştirme talep edilebilir. Borçlar temel olarak bağlı oldukları mal…

Madde 274 – IV. Değer artış payı

Bir eşin kişisel malı veya ortaklık malıyla, farklı bir mal grubuna giren bir varlığın alınmasına, iyileştirilmesine veya korunmasına katkı sağlaması durumunda, edinilmiş mallara katılma rejimindeki değer artış payı…

Madde 275 – V. Değer belirlenmesi

Mal rejimi sona erdiğinde, ortaklığa ait olan malların değerlemesinin yapılmasında tasfiye anının temel alınacağı düzenlenmiştir.

Madde 276 – 1. Ölüm veya diğer bir mal rejiminin kabulü hâlinde

Ölüm veya başka bir mal rejiminin kabul edilmesi nedeniyle mal ortaklığı sona erdiğinde, ortaklık malları kural olarak eşler veya mirasçıları arasında eşit olarak paylaşılır. Sözleşmeyle farklı bir paylaşım oranı…

Madde 277 – 2. Diğer hâllerde

Boşanma, evliliğin iptali veya yasadan doğan nedenlerle mal ayrılığına geçildiğinde, eşler öncelikle kendilerine ait kişisel malları geri alır. Kişisel malların ayrılmasından sonra geriye kalan ortak mallar eşler…

Madde 278 – 1. Kişisel mallar

Eşlerden birinin ölümü ile mal ortaklığı sona erdiğinde, sağ kalan eş belirli varlıkların kendisine verilmesini talep edebilir. Bu talep, edinilmiş mallara katılma rejimine göre kişisel mal sayılan varlıklar için…

Madde 279 – 2. Aile konutu ve ev eşyası

Eşlerin beraber yaşadığı konut ve ev eşyaları ortaklık malıysa, sağ kalan eş bunların mülkiyetini kendi payına sayılmak üzere isteyebilir. Haklı sebepler olduğunda, sahiplik yerine sadece kullanım (intifa) veya oturma…

Madde 280 – 3. Diğer malvarlığı değerleri

Eşlerden biri, kendisi için üstün bir yarar bulunduğunu ispatlaması durumunda, diğer malvarlığı değerlerinin kendi payına sayılması amacıyla kendisine verilmesini talep edebilir.

Madde 281 – 4. Diğer paylaşma kuralları

Belirtilen durumlar dışındaki diğer hallerde, mal paylaşımı için paylı mülkiyete ve mirasın paylaşılmasına dair kurallar benzerlik üzerinden uygulanır.

BİRİNCİ BÖLÜM – SOYBAĞININ KURULMASI

Madde 282 – A. Genel olarak soybağının kurulması

Çocuğun annesi, babası ve evlat edinen kişiyle olan soybağının hangi durumlar sonucunda kurulacağı düzenlenmiştir.

Madde 283 – I. Yetki

Soybağıyla ilgili davaların hangi yerdeki mahkemede açılacağını düzenleyen maddedir. Bu davalar, taraflardan herhangi birinin dava açıldığı sırada veya doğum gerçekleştiği sırada yaşadığı yerin mahkemesinde açılır.

Madde 284 – II. Yargılama usulü

Soybağına ilişkin davalarda temel olarak Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümleri uygulanır ancak bu konuda bazı özel kurallar mevcuttur. Hakimin olayları kendiliğinden araştırma yetkisi bulunur ve sağlıklı olduğu sürece…

Madde 285 – A. Babalık karinesi

Evlilik sürerken veya evlilik sona erdikten sonraki üç yüz gün içinde doğan çocuğun babasının koca olduğu kabul edilir. Bu sürenin ardından doğan çocuğun babasının koca sayılması için annenin evlilik sırasında gebe…

Madde 286 – I. Dava hakkı

Koca, anne veya çocuk, soybağının reddi davası açarak babalık karinesini çürütebilir. Bu dava, dava açma hakkı olan diğer kişilere karşı açılır.

Madde 287 – 1. Evlilik içinde ana rahmine düşme

Bir çocuğun evlilik içinde ana rahmine düştüğü kabul edildiğinde, kocanın baba olmadığını ispat külfeti davacıya aittir. Çocuğun evlilik içinde ana rahmine düştüğünün kabul edilmesi için doğum zamanıyla ilgili belirli…

Madde 288 – 2. Evlenmeden önce veya ayrı yaşama sırasında ana rahmine düşme

Evlilik öncesindeki veya ayrı yaşama sırasındaki gebelik durumlarında, davacının ayrıca kanıt sunmasına gerek yoktur. Ancak bebeğin oluştuğu dönemde kocanın eşiyle cinsel birlikteliği olduğuna dair inandırıcı kanıtlar…

Madde 289 – III. Hak düşürücü süreler

Babalığın reddi veya çocuğun soybağının değiştirilmesi davalarında belirli hak düşürücü süreler öngörülmüştür. Bu süreler kocanın öğrenme tarihiyle, ananın doğum tarihiyle veya çocuğun ergin olma tarihiyle başlar.…

Madde 290 – C. Karinelerin çakışması

Evliliğin sona ermesinden sonraki 300 gün içinde bir çocuk doğmuşsa ve anne bu süre zarfında yeniden evlenmişse, baba olarak ikinci eş kabul edilir. Eğer bu varsayım çürütülürse, baba olarak ilk eş kabul edilir.

Madde 291 – D. Diğer ilgililerin dava hakkı

Kocanın ölümü, gaipliğe karar verilmesi veya ayırt etme gücünü sürekli kaybetmesi durumlarında, belirli kişilere ve ergin olmayan çocuk adına atanan kayyıma soybağının reddi davası açma yetkisi verilmiştir. Davanın…

Madde 292 – I. Koşulu

Evlilik dışı doğan bir çocuğun anne ve babası birbiriyle evlendiğinde, bu çocuk kendiliğinden evlilik içinde doğan çocuklara yönelik hükümlere tabi olur.

Madde 293 – II. Bildirim

Evli çiftlerin, evlilik dışında doğmuş olan ortak çocuklarını nüfus memuruna bildirmesi gerekir. Bildirimin yapılmamış olması, çocuğun evlilik içinde doğan çocuklara yönelik hükümlere tabi olmasına engel olmaz. Soybağı…

Madde 294 – III. İtiraz ve iptal

Sonradan evlenme yoluyla kurulan soybağına karşı belirli kişilerin itiraz etme hakkı düzenlenmiştir. İtiraz sürecinde ispat yükümlülüğü itiraz eden tarafa aittir ve tanımanın iptaline ilişkin hükümler kıyaslanarak…

Madde 295 – I. Koşulları ve şekli

Babanın çocuğu tanıması; nüfus memuruna veya mahkemeye yazılı başvuruyla, resmî senetteki veya vasiyetnamedeki beyanıyla gerçekleşir. Beyanda bulunan kişinin küçük veya kısıtlı olduğu durumlarda veli veya vasisinin…

Madde 296 – II. Bildirim

Tanıma işleminin yapıldığına dair beyanı alan yetkililer, durumu baba ve çocuğun kayıtlı olduğu nüfus memurluklarına bildirir. Çocuğun kayıtlı olduğu nüfus memurluğu ise bu durumu çocuğa, annesine veya çocuk vesayet…

Madde 297 – 1. Tanıyanın dava hakkı

Tanımayı yapan kişi; yanılma, aldatma veya korkutma durumlarında bu işlemin iptali için dava açabilir. Bu dava anneye ve çocuğa karşı açılır.

Madde 298 – a. Genel olarak

Tanımanın iptali davasının hangi kişilerce açılabileceği ve davanın kime yönelik olacağı belirlenmiştir. Bu dava belirli kişiler tarafından açılabilir vetanıma işlemini yapan kişiye veya onun mirasçılarına karşı…

Madde 299 – b. İspat yükü

Tanımanın iptali davalarında, tanıyan kişinin baba olmadığını ispatlama sorumluluğu genel olarak davacıya aittir. Anne veya çocuğun açtığı davada, tanıyan kişi gebelik döneminde anneyle cinsel ilişkiye girdiğine dair…

Madde 300 – 3. Hak düşürücü süreler

Tanıma işlemine karşı dava açma sürelerini düzenleyen bu madde; tanıyan kişinin, ilgililerin ve çocuğun sahip olduğu yasal başvuru sürelerini ve istisnai durumları belirler.

Madde 301 – I. Dava hakkı

Anne ve çocuk, çocuk ile baba arasındaki soybağının mahkeme tarafından belirlenmesini talep edebilirler. Söz konusu dava babaya, baba hayatta değilse mirasçılarına karşı açılır. Davanın sonucuna göre Cumhuriyet…

Madde 302 – II. Karine

Davalının, doğumdan önceki belirlenen tarihler arasında veya fiilen gebe kalınan dönemde anne ile cinsel ilişkide bulunmuş olması babalık karinesine temel oluşturur. Davalı, babasının olmasının imkansızlığını veya…

Madde 303 – III. Hak düşürücü süreler

Babalık davasının açılma zamanlarını ve özellikle annenin dava açma sürelerini belirleyen hükümdür. Dava doğumdan önce veya sonra açılabilir; ancak annenin dava hakkı belirli sürelerle sınırlandırılmıştır.

Madde 304 – IV. Ananın malî hakları

Anne, babalık davası sırasında veya sonrasında baba ya da onun mirasçılarından gebelik ve doğumla ilgili çeşitli masrafların karşılanmasını isteyebilir. Çocuk ölü doğmuş olsa bile hâkim bu giderlerin ödenmesine karar…

Madde 305 – I. Genel koşulları

Küçük bir çocuğun evlat edinilebilmesi için gereken genel şartlar düzenlenmiştir. Bu süreçte bakım süresi, çocuğun yüksek yararı ve evlat edinenin diğer çocuklarının durumunun gözetilmesi zorunludur.

Madde 306 – II. Birlikte evlât edinme

Eşlerin birlikte evlat edinme şartlarını ve bir eşin diğerinin çocuğunu evlat edinmesine ilişkin kuralları belirler. Evli olmayan kişilerin birlikte evlat edinmesi yasaktır.

Madde 307 – III. Tek başına evlât edinme

Bekâr kişilerin otuz yaşını doldurmaları hâlinde tek başlarına evlat edinebileceği düzenlenmiştir. Evli olan kişilerin ise belirli özel şartların varlığını ispat etmeleri durumunda tek başlarına evlat edinmelerinin önü…

Madde 308 – IV. Küçüğün rızası ve yaşı

Evlat edinme işleminde taraflar arasında belirli bir yaş farkı bulunması ve durumuna göre çocuğun rızasının veya ilgili makamların izninin alınması gerekir.

Madde 309 – 1. Şekil

Bir çocuğun evlat edinilebilmesi için anne ve babasının rızasının olması gerekir. Bu onay, tarafların ikamet ettiği yerdeki mahkemeye sözlü veya yazılı olarak bildirilerek tutanağa geçirilir. Onay sırasında evlat…

Madde 310 – 2. Zamanı

Küçüğe ilişkin rızanın ne zaman verilebileceği ve nasıl geri alınabileceğine dair kuralları belirler. Rızanın verilme süresi, geri alma imkanı ve yeniden verilen rızanın kesinliği düzenlenmiştir.

Madde 311 – a. Koşulları

Belirli durumların mevcut olması halinde, anne ve babadan birinin rızasının alınmasına gerek yoktur.

Madde 312 – b. Karar

Evlat edinilmek üzere bir kuruma yerleştirilen çocuk için anne veya babasından birinin rızası eksikse, oturduğu yer mahkemesi bu rızanın gerekip gerekmediğine karar verir. Diğer durumlarda bu karar evlat edinme…

Madde 313 – B. Erginlerin ve kısıtlıların evlât edinilmesi

Reşit olan kişilerin veya kısıtlıların evlat edinilebilmesi için evlat edinenin altsoyunun açık onayı gereklidir. Bunun yanı sıra belirlenen bakım sürelerinden birinin karşılanması veya haklı sebeplerin bulunması…

Madde 314 – C. Hükümleri

Evlat edinme ile beraber biyolojik anne ve babanın hak ve yükümlülükleri evlat edinene geçer ve evlatlık, evlat edinenin mirasçısı olur. Soyadı kullanımı yaşa göre farklılık gösterirken, nüfus kayıtlarında gerekli…

Madde 315 – I. Genel olarak

Evlat edinme kararı, evlat edinenin veya ortak evlat edinmede eşlerden birinin ikametgahındaki mahkemece verilir ve evlatlık ilişkisi bu kararla başlar. Başvurudan sonra evlat edinenin ölmesi veya ayırt etme gücünü…

Madde 316 – II. Araştırma

Evlat edinme kararı; gerekli tüm koşulların detaylıca araştırılması, tarafların dinlenmesi ve ihtiyaç halinde uzman görüşlerinin alınması sonucunda verilir. Bu süreçte tarafların kişisel özellikleri, maddi durumları ve…

Madde 317 – 1. Rızanın bulunmaması

Yasaya uygun bir neden olmaksızın gerekli rızaların alınmadığı durumlarda, rızası alınması gereken kişiler hakime başvurarak evlatlık ilişkisinin kaldırılmasını talep edebilirler. Bu durumun gerçekleşebilmesi için…

Madde 318 – 2. Diğer noksanlıklar

Evlat edinme işlemi esasla ilgili eksiklikler nedeniyle kusurluysa, Cumhuriyet savcısı veya ilgili herhangi bir kişi evlatlık ilişkisinin sonlandırılmasını talep edebilir. Ancak eksikliklerin giderilmesi veya sadece…

Madde 319 – II. Hak düşürücü süre

Evlatlık ilişkisinin kaldırılması için açılacak davalarda belli bir zaman sınırı vardır. Dava hakkı, bu ilişkinin kaldırılmasını gerektiren sebebin öğrenildiği tarihten itibaren bir yıl içinde kullanılmazsa sona erer.

Madde 320 – F. Evlâtlık işlemlerinde aracılık

Küçüklerin evlat edinilmesi süreçlerinde aracılık işlemleri, yalnızca Cumhurbaşkanı tarafından yetki verilen kurum ve kuruluşlar tarafından yapılabilir. Bu faaliyetlerin nasıl yürütüleceği Cumhurbaşkanınca çıkarılan…

Madde 321 – A. Soyadı

Madde 322 – B. Karşılıklı yükümlülükler

Anne, baba ve çocukların; ailenin huzuru ve bütünlüğü için birbirlerine yardım etmeleri, karşılıklı saygı ve anlayış göstermeleri ile aile onurunu korumaları gerekir.

Madde 323 – 1. Kural

Velayeti kendisinde olmayan anne veya baba, çocuğuyla uygun bir kişisel ilişki kurulmasını talep edebilir.

Madde 324 – 2. Sınırları

Anne ve babanın, diğer eşin çocukla olan ilişkisine zarar vermeme ve çocuğun eğitimini engellememe yükümlülüğü vardır. Belirli şartların varlığı halinde çocukla kişisel ilişki kurma hakkı reddedilebilir veya geri…

Madde 325 – II. Üçüncü kişiler ile

Olağanüstü durumların olduğu ve çocuğun yararının gözetildiği hallerde, akrabalar dahil üçüncü kişilere çocukla kişisel ilişki kurma hakkı tanınabilir. Bu kişiler için anne ve babaya uygulanan sınırlamalar da geçerlidir.

Madde 326 – III. Yetki

Kişisel ilişki kurulmasıyla ilgili düzenlemelerde çocuğun ikamet ettiği yer mahkemesi yetkili kılınmıştır. Ancak bu durum, boşanma ve evlilik birliğinin korunmasına dair mevcut yetki kurallarını ortadan kaldırmaz.…

Madde 327 – I. Kapsamı

Çocuğun bakımı, eğitimi ve korunması için gereken masraflar anne ve baba tarafından karşılanır. Ancak belirli şartlar altında, hâkimden izin almak kaydıyla çocuğun kendi mallarından harcama yapıl 수bilir.

Madde 328 – II. Süresi

Anne ve babanın çocuklarına bakma yükümlülüğü temel olarak çocuğun ergin olmasına kadar sürer. Ancak çocuk ergin olsa bile eğitimi devam ediyorsa, anne ve baba imkanları ölçüsünde eğitim tamamlanana kadar bakıma devam…

Madde 329 – III. Dava hakkı

Çocuklar için nafaka davasının hangi kişiler tarafından açılabileceği düzenlenmiştir. Bu davayı çocuğa fiilen bakan ebeveyn, belirli durumlarda vasi veya kayyım ya da ayırt etme gücü olan çocuğun kendisi açabilir.

Madde 330 – IV. Nafaka miktarının takdiri

Çocuk için belirlenen nafaka miktarı; çocuğun ihtiyaçları, geliri ile anne ve babasının hayat koşulları ve ödeme gücü esas alınarak tespit edilir. Nafaka ödemeleri her ay peşin yapılır. Talep olması durumunda hâkim,…

Madde 331 – V. Durumun değişmesi

Koşulların değişmesi durumunda, talep edilmesi üzerine hakim nafaka miktarını yeniden düzenleyebilir veya nafakayı tamamen kaldırabilir.

Madde 332 – 1. Genel olarak

Nafaka davası açıldığında hakim, davacının talebi doğrultusunda dava sürecinde gerekli önlemleri alır. Soybağının tespit edilmesi halinde, davalının uygun tutardaki nafakayı depo etmesine veya geçici olarak ödemesine…

Madde 333 – 2. Babalığın tespitinden önce

Babalık davası açılırken aynı zamanda nafaka talep edilebilir. Hâkim, babalık ihtimalini yüksek görürse, dava sonuçlanmadan önce çocuğun ihtiyaçlarını karşılamak için uygun bir nafaka belirleyebilir.

Madde 334 – VII. Güvence verilmesi

Ana ve babanın nafaka yükümlülüklerini sürekli ve ısrarla yerine getirmemesi, kaçma hazırlığında olması veya malvarlığını rastgele harcaması ya da heba etmesi durumlarında hakim, gelecek nafakalar için uygun bir…

Madde 335 – I. Koşullar

Reşit olmayan çocuklar anne ve babalarının velayeti altındadır ve yasal bir sebep olmadıkça bu hak ellerinden alınamaz. Hâkim vasi atanmasını gerekli görmediği sürece, kısıtlanan reşit çocuklar da anne ve babalarının…

1 ilgili yargı kararı

Madde 336 – II. Ana ve baba evli ise

Evli olan anne ve baba, evlilik devam ettiği sürece velayeti birlikte kullanırlar. Ortak hayatın sona ermesi veya ayrılık durumunda hakim, velayeti eşlerden birine verebilir. Ebeveynlerden birinin ölümü halinde velayet…

3 ilgili yargı kararı

Madde 337 – III. Ana ve baba evli değilse

Anne ve babanın evli olmadığı durumlarda velayetin kime ait olacağını belirler. Genel kural olarak velayet anneye aittir; ancak bazı özel durumlarda hakim tarafından farklı bir karar verilebilir.

1 ilgili yargı kararı

Madde 338 – IV. Üvey çocuklar

Eşlerin, ergin olmayan üvey çocuklarına karşı özen ve ilgi gösterme yükümlülüğü bulunmaktadır. Velayeti elinde bulunduran eşe diğer eş uygun şekilde yardımcı olur ve gerektiğinde çocuğu temsil eder.

Madde 339 – I. Genel olarak

Ana ve baba, çocuğun bakımı ve eğitimi ile ilgili kararları çocuğun menfaatini gözeterek alır ve uygular. Çocuk, anne ve babasının sözünü dinlemekle yükümlü olup onların izni olmadan evi terk edemez. Ebeveynler,…

Madde 340 – II. Eğitim

Ana ve babalar, imkanları doğrultusunda çocuklarının eğitiminden sorumludur. Bu kapsamda çocuğun bedensel, zihinsel, ruhsal, ahlaki ve toplumsal gelişimini sağlamakla ve korumakla yükümlüdürler.

Madde 341 – III. Dinî eğitim

Çocuğun dinî eğitimine dair karar verme yetkisi anne ve babasınındır. Ebeveynlerin bu haklarını kısıtlayan sözleşmeler geçersiz kabul edilirken, reşit olan kişiler dinlerini seçmekte özgürdür.

Madde 342 – IV. Çocuğun temsil edilmesi

Ana ve baba, velâyet hakları uyarınca çocuklarını üçüncü kişilere karşı yasal olarak temsil ederler. İyiniyetli üçüncü kişiler, eşlerden birinin işlemi yaparken diğerinin rızasını aldığını varsayabilirler. Vesayet…

Madde 343 – V. Çocuğun fiil ehliyeti

Velâyet altındaki çocuğun fiil ehliyeti, vesayet altındaki kişilerin ehliyeti ile aynıdır. Çocuk, borçlarından dolayı ana ve babasının malları üzerindeki haklarına bakılmaksızın kendi malvarlığıyla sorumludur.

Madde 344 – VI. Çocuğun aileyi temsil etmesi

Ayırt etme gücü olan velayet altındaki çocuklar, ana ve babasının rızasıyla aile adına hukuki işlemler yapabilir. Bu işlemlerden kaynaklanan borçlar ana ve babaya aittir.

Madde 345 – VII. Çocuk ile ana ve baba arasındaki hukukî işlemler

Bir çocuğun anne veya babasıyla yaptığı ya da anne ve babasının yararına olacak şekilde üçüncü kişilerle gerçekleştirdiği işlemlerle borçlanabilmesi, belirli şartlara bağlanmıştır.

1 ilgili yargı kararı

Madde 346 – I. Koruma önlemleri

Çocuğun çıkarı ve gelişimi tehlike altına girdiğinde, anne ve babanın bu sorunu çözemediği veya gücünün yetmediği durumlarda hakim çocuk için gerekli koruma önlemlerini alır.

Madde 347 – II. Çocukların yerleştirilmesi

Hâkim, çocuğun bedensel veya zihinsel gelişimi tehlike altındaysa ya da çocuk manen terk edilmişse, onu anne ve babasından alarak bir aileye veya kuruma yerleştirebilir. Aile huzurunun katlanılamayacak derecede…

Madde 348 – 1. Genel olarak

Diğer koruma önlemlerinin yetersiz kaldığı durumlarda, belli şartların varlığı halinde hâkim velâyetin kaldırılmasına karar verebilir. Velâyetin hem anneden hem babadan kaldırılması durumunda çocuğa bir vasi atanır.…

Madde 349 – 2. Ana veya babanın yeniden evlenmesi hâlinde

Velayete sahip olan anne veya babanın yeniden evlenmesi, velayetin otomatik olarak kaldırılmasına neden olmaz. Ancak çocuğun menfaatleri doğrultusunda velayet sahibi değiştirilebilir veya velayet kaldırılarak çocuğa…

Madde 350 – 3. Velâyetin kaldırılması hâlinde ana ve babanın yükümlülükleri

Velayetin kaldırılması durumu, anne ve babanın çocuklarının bakım ve eğitim masraflarını karşılama sorumluluğunu sona erdirmez. Tarafların ödeme gücü bulunmadığında bu masraflar Devlet tarafından karşılanır. Ayrıca…

Madde 351 – IV. Durumun değişmesi

Koşullar değiştiğinde çocuğun korunması amacıyla alınan önlemlerin yeni duruma uyarlanması gerekir. Velayetin kaldırılmasına yol açan sebep ortadan kalktığında, hakim kendiliğinden veya anne ya da babanın talebiyle…

Madde 352 – I. Genel olarak

Anne ve baba, velayetleri sürdüğü sürece çocuklarının mallarını yönetme hakkına ve yükümlülüğüne sahiptir. Bu yönetim için kural olarak hesap verme veya güvence gösterme zorunluluğu bulunmamaktadır. Ebeveynlerin…

1 ilgili yargı kararı

Madde 353 – II. Evlilik sona erince

Evlilik sona erdiğinde, velayeti üstlenen eşin çocuğa ait mal varlığının listesini hakime sunması ve bu varlıklardaki veya yatırımlardaki önemli değişiklikleri bildirmesi zorunludur.

Madde 354 – B. Kullanma hakkı

Ana ve baba, kendi kusurları nedeniyle velayetleri kaldırılmadığı sürece çocuğun mallarını kullanabilirler.

Madde 355 – C. Gelirlerin sarfı

Ana ve baba, çocuğa ait malların gelirlerini öncelikle çocuğun bakımı, yetiştirilmesi ve eğitimi için kullanabilirler. Hakkaniyete uygun olduğu sürece bu gelirler aile ihtiyaçları için de sarfedilebilir. Kullanım…

Madde 356 – D. Çocuk mallarının kısmen sarfı

Sermaye şeklindeki ödemeler, tazminatlar ve benzeri gelirlerin bir kısmı, olağan ihtiyaçlar ölçüsünde çocuğun bakımı için kullanılabilir. Çocuğun bakımı, yetiştirilmesi ve eğitimi için zorunluluk varsa hâkim, anne ve…

Madde 357 – I. Kazandırmalar

Ana ve baba, çocuklarına faiz getirili hesap açılması için veya kullanmamaları şartıyla yapılan kazandırmaların gelirlerini kendileri için harcayamazlar. Bağışı yapan kişi aksini belirtmediği sürece, bu varlıkların…

Madde 358 – II. Saklı pay

Miras bırakan, vasiyetname ile çocuğuna kalan saklı payın yönetimini anne ve babasına bırakmayabilir. Yönetimin bir üçüncü kişiye verildiği durumlarda, miras bırakan bu kişinin belirli zamanlarda sulh hâkimine hesap…

Madde 359 – III. Meslek veya sanat için verilen mal ve kişisel kazanç

Ana ve baba tarafından çocuğa bir meslek veya sanatla ilgilenmesi için verilen mal varlığına veya kişisel kazanca dair yönetim ve yararlanma hakları çocuğa aittir. Ancak çocuk ailesiyle birlikte yaşıyorsa, ana ve baba…

Madde 360 – I. Önlemler

Anne ve babanın çocuklarının mallarını yönetirken yeterince özen göstermedikleri hallerde, hâkim bu malların korunması için uygun önlemler alır. Hâkim, yönetim hakkında talimat verebildiği gibi malların bir yere…

Madde 361 – II. Yönetimin ana ve babadan alınması

Çocuğun mal varlığının tehlikeye düşmesi veya gelirlerinin kanuna aykırı harcandığına dair şüphe olması durumlarında, hakimin yönetimi bir kayyıma devretme yetkisi düzenlenmiştir.

Madde 362 – I. Malların devri

Anne ve babanın velayet veya yönetim hakları sona erdiğinde, çocuğa ait malları hesap detaylarıyla birlikte ilgili kişiye devretmeleri gerekir.

Madde 363 – II. Ana ve babanın sorumluluğu

Anne ve babanın, çocuklara ait malların geri verilmesi konusundaki sorumluluklarını belirler. Buna göre ebeveynler, bu malların iadesinde bir vekil gibi sorumlu tutulur. Belirli şartlar altında sorumluluklarının…

İKİNCİ BÖLÜM – AİLE

Madde 364 – A. Nafaka yükümlüleri

Herkes, desteklenmediği takdirde yoksulluğa düşecek olan altsoyu, üstsoyu ve kardeşlerine nafaka sağlamakla yükümlüdür. Kardeşlerin bu görevi yerine getirmesi, maddi durumlarının iyi olmasına bağlıdır. Eşler ile anne…

2 ilgili yargı kararı

Madde 365 – B. Dava hakkı

Nafaka davasının hangi şartlarda açılacağını, içeriğini ve görevli mahkemeyi belirleyen maddedir. Dava, mirasçılık sırası gözetilerek kişilerin geçim ihtiyaçları ve karşı tarafın maddi durumu temel alınarak açılır.…

Madde 366 – C. Korunmaya muhtaç kişiler

Korunmaya muhtaç kişilerin bakımı, bu konuda yetkili olan kurumlar tarafından gerçekleştirilir. Söz konusu bakım için yapılan masraflar, nafaka ödeme yükümlülüğü bulunan akrabalardan talep edilebilir.

Madde 367 – A. Koşulları

Aile şeklinde yaşayan bir toplulukta; kanun, sözleşme veya örf ile belirlenmiş bir ev başkanı varsa, evin yönetim yetkisi bu kişiye aittir. Bu yetki; akrabalık, çalışma, çıraklık veya bakım ilişkisiyle bir arada…

Madde 368 – I. Ev düzeni ve gözetim

Birlikte yaşayan kişilerin uyması gereken ev düzenini ve bu düzende herkesin çıkarının adilce gözetilmesi gerektiğini düzenler. Ev halkının eğitim, inanç ve meslek gibi temel haklarının korunmasıyla birlikte ev…

Madde 369 – II. Sorumluluk

Ev başkanı, ev halkında yer alan küçüğün, kısıtlının, akıl hastalığı veya akıl zayıflığı bulunan kişinin verdiği zararlardan sorumludur. Bu sorumluluktan kurtulmak için gerekli gözetim dikkatini gösterdiğini veya bu…

3 ilgili yargı kararı

Madde 370 – 1. Koşulları

Ana, baba, büyükanne veya büyükbaba ile birlikte yaşayan ve emeğini ya da gelirini ailesine ayıran reşit altsoylar, bunun karşılığında uygun bir bedel talep edebilir. Taraflar arasında uyuşmazlık çıkarsa, ödenecek…

Madde 371 – 2. İstenmesi

Altsoyun, borçlunun ölümü halinde isteyebileceği bedelin hangi durumlarda ve ne zamana kadar talep edilebileceğini belirler. Belirli şartların oluşması durumunda alacaklı, borçlu henüz hayattayken de bu alacağını…

Madde 372 – A. Aile vakfı

Aile bireylerinin eğitimi, gelişimi ve desteklenmesi amacıyla ilgili hukuk hükümleri çerçevesinde aile vakfı kurulması mümkündür. Ancak, bir mal veya hakkın diğer kişilere geçmesini engelleyerek sadece aynı soydan…

Madde 373 – 1. Koşulları

Akrabaların, miras yoluyla kendilerine geçen malların tamamını veya bir kısmını kullanarak ya da başka mallar ekleyerek kendi aralarında bir aile malları ortaklığı kurabileceği düzenlenmiştir.

Madde 374 – 2. Şekil

Aile malları ortaklığı sözleşmesinin geçerli olabilmesi için resmî şekilde düzenlenmiş olması ve tüm ortakların veya temsilcilerinin imzalarını taşıması zorunludur.

Madde 375 – II. Süre

Aile malları ortaklığı belirli veya belirsiz bir süre için kurulabilir. Eğer bir süre belirlenmemişse, ortaklar altı ay önceden bildirim yapmak şartıyla ortaklıktan ayrılabilirler. Tarımsal işletmelerle ilgili…

Madde 376 – 1. Elbirliği ile işletme

Aile malları ortaklığında ortaklar, ekonomik faaliyetlerini elbirliği şeklinde yürütürler. Aksine bir karar alınmadığı sürece tüm ortaklar eşit haklara sahiptir. Ortaklık devam ederken pay talep edilemez ve bu paylar…

Madde 377 – a. Genel olarak

Aile malları ortaklığının yönetimi genel olarak tüm ortaklar tarafından beraberce gerçekleştirilir. Bununla birlikte, günlük olağan yönetim işleri her bir ortak tarafından tek başına yapılabilir.

Madde 378 – b. Yöneticinin yetkisi

Ortaklar, kendi aralarından birini ortaklığı yönetmek ve temsil etmek üzere yönetici olarak atayabilirler. Temsil yetkilisinin ticaret siciline kaydedilmediği durumlarda, diğer ortakların temsil yetkisinin olmadığı…

Madde 379 – 3. Ortak mallar ve kişisel mallar

Ortaklar, ortaklığa dahil edilen malların birlikte sahibi olup ortaklık borçlarından zincirleme şeklinde sorumludurlar. Ortaklık dışındaki mallar ile aksine karar verilmediği sürece miras veya karşılıksız yolla…

Madde 380 – 1. Sebepleri

Bu madde, ortaklığın hangi hallerde sona ereceğini düzenlemektedir. Ortaklar arasındaki anlaşmaya, sürenin dolmasına, belirli hukuki süreçlere veya haklı nedenlere dayalı istemlere göre ortaklık sona erer.

Madde 381 – 2. Fesih bildirimi, ödemeden aciz, evlenme

Bir ortağın fesih bildirimi yapması, iflas etmesi veya haczedilmiş payının satışının istenmesi halinde, diğer ortaklar gerekli ödemeleri yaparak ortaklığı kendi aralarında sürdürebilirler. Ayrıca evlenen bir ortak,…

Madde 382 – 3. Ölüm

Bir ortağın ölümü halinde, ortaklığa dahil olmayan mirasçıları sadece ölen kişiye ait payın bedelinin ödenmesini talep edebilir. Ancak ölen ortağın çocukları veya torunları gibi altsoyu varsa, diğer ortakların onayıyla…

Madde 383 – 4. Paylaşma kuralları

Ortaklık mallarının paylaşılması veya ortaklıktan ayrılan kişinin payının hesaplanması, malların paylaşma veya ayrılma anındaki değerine ve durumuna göre yapılır. Bu paylaşma ve hesaplaşma talepleri uygun olmayan bir…

Madde 384 – 1. Konusu

Ortaklar, aralarında yapacakları sözleşmeyle ortaklığın yönetimi ve temsilini, yıllık kazançtan belli bir pay alması şartıyla ortaklardan birine verebilirler. Sözleşmede pay miktarı belirlenmemişse; bu tutar, malların…

Madde 385 – 2. Özel sona erdirme sebepleri

İşletme ve temsil yetkisindeki ortağın sorumluluklarını yerine getirmemesi durumunda ortakların ortaklığı bitirme hakkı vardır. Haklı nedenlerle talep edilmesi halinde hakim, miras paylaşım kurallarını gözeterek ilgili…

Madde 386 – I. Genel olarak

Konutlar ile tarıma veya sanayiye uygun taşınmazlar, eklentileriyle birlikte aile yurduna dönüştürülebilir.

Madde 387 – 1. Koşulları

Aile yurdu haline getirilecek taşınmazların büyüklüğü, sahibinin diğer mallarına veya taşınmaz üzerindeki rehinlere bakılmaksızın bir ailenin normal geçimi ve barınması için gereken ölçüden fazla olamaz. Ayrıca…

Madde 388 – a. İlân

Aile yurdu kurulmadan önce, bu durum nedeniyle hak kaybına uğrayabilecek kişiler ve alacaklılar mahkeme ilanıyla itirazlarını bildirmeye çağrılır. Bazı özel durumdaki alacaklılara ise bu durum ayrıca bildirilir.

Madde 389 – b. Üçüncü kişilerin haklarının korunması

Bir taşınmazın aile yurdu olarak kurulabilmesi için gerekli şartların sağlanması ve üçüncü kişilerin itirazının olmaması veya bu itirazların haksız olduğunun anlaşılması gerekir. Alacaklıların haklarının sona erdiği…

Madde 390 – c. Tapu kütüğüne şerh verilmesi

Bir taşınmazın aile yurdu haline gelebilmesi için, izne dair mahkeme kararının tapu kütüğüne şerh edilmesi gerekmektedir. Mahkeme, bu işlemin gerçekleştiğini ilan eder.

Madde 391 – 1. Tasarruf hakkının sınırlanması

Aile yurdu olarak belirlenen taşınmazların devredilmesi, rehnedilmesi veya kiraya verilmesi yasaktır. Mahkeme tarafından yönetim kararı alınmış olması durumu hariç, aile yurduna ve eklentilerine yönelik cebri icra…

Madde 392 – 2. Kan hısımlarının aile yurduna alınması

Mahkeme, evin sahibinin yoksulluk nedeniyle konuta muhtaç olan ve kabulüne engel bir durumu bulunmayan üstsoyunu, altsoyunu ve kardeşlerini aile yurduna kabul etmesine karar verebilir.

Madde 393 – 3. Malikin ödemede acze düşmesi

Borçlarını ödeyemeyecek duruma gelen malikin aile yurdu için mahkeme tarafından bir yönetici atanır. Bu yönetici, yurdu belirlenen amaca ve alacaklıların çıkarlarına uygun olarak yönetir. Alacaklılara yapılacak…

Madde 394 – 1. Malikin ölümü hâlinde

Aile yurdunun sahibi öldüğünde, yurdun devam edebilmesi veya mirasçılara bu sıfatla geçmesi için sahibinin buna dair bir ölüme bağlı tasarrufta bulunmuş olması gerekir. Böyle bir tasarruf mevcut değilse, tapu…

Madde 395 – 2. Malikin sağlığında

Malik, kendi sağlığında yurda son verebilir. Bu işlem için malikin tapu kaydının silinmesi talebiyle mahkemeye başvurması ve bu talebin ilân edilmesi gerekir.

BİRİNCİ BÖLÜM – VESAYET DÜZENİ

Madde 396 – A. Genel olarak

Vesayet organlarının neleri kapsadığını belirleyen maddedir. Buna göre vesayet organları; vesayet daireleri, vasi ve kayyımdır.

1 ilgili yargı kararı

Madde 397 – I. Kamu vesayeti

Kamu vesayeti, vesayet makamı ve denetim makamından oluşan vesayet daireleri tarafından yürütülür. Bu sistemde sulh hukuk mahkemesi vesayet makamı, asliye hukuk mahkemesi ise denetim makamıdır.

1 ilgili yargı kararı

Madde 398 – 1. Koşulları

Vesayet altındaki kişinin yararına olduğu belirlendiğinde, özellikle işletme veya ortaklık gibi işlerin devam ettirilmesi amacıyla vesayet istisnai olarak bir aileye verilebilir. Bu durumda vesayet makamının sahip…

Madde 399 – 2. Kurulması

Özel vesayet, vesayet altına alınan kişinin fiil ehliyeti olan iki yakın hısımının veya bir hısımı ile eşinin talebiyle denetim makamı tarafından kurulur.

Madde 400 – 3. Aile meclisi

Aile meclisi, vesayet altındaki kişinin vasi olmaya uygun akrabalarının katılımıyla oluşturulan bir kuruldur. Bu kurul üyeleri denetim makamı tarafından atanır ve vesayet altındaki kişinin eşi de mecliste yer alabilir.

Madde 401 – 4. Güvence

Aile meclisi üyelerinin görevlerini layıkıyla yapacaklarına dair güvence vermeleri zorunludur. Söz konusu güvence temin edilmeden özel vesayet kurulması mümkün değildir.

Madde 402 – 5. Sona ermesi

Denetim makamı, aile meclisinin görevlerini yerine getirmediği veya vesayet altındaki kişinin yararının gerektirdiği durumlarda aile meclisini değiştirebilir veya özel vesayeti sona erdirebilir.

Madde 403 – C. Vasi ve kayyım

Vasinin görevi, vesayet altındaki küçüklerin veya kısıtlıların kişisel ve mali menfaatlerini korumak ve onları hukuki işlemlerde temsil etmektir. Kayyım ise belirli işleri yerine getirmek veya malvarlığını yönetmek…

1 ilgili yargı kararı

Madde 404 – A. Küçüklük

Velâyet altında bulunmayan her küçüğün vesayet altına alınması gerekir. Bu durumun varlığını görevleri sırasında öğrenen belirli resmi makamların durumu derhal yetkili vesayet makamına bildirme zorunluluğu vardır.

Madde 405 – I. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı

Akıl hastalığı veya zayıflığı nedeniyle işlerini yönetemeyen, sürekli bakıma ihtiyaç duyan veya başkalarının güvenliğini tehlikeye atan ergin kişilerin kısıtlanacağını düzenler. Ayrıca bazı kamu görevlisi ve…

4 ilgili yargı kararı

Madde 406 – II. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetim

Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığının kötü yönetilmesi nedeniyle kendisini veya ailesini yoksulluğa düşürme tehlikesi yaratan ergin kişiler belirli şartlar altında…

Madde 407 – III. Özgürlüğü bağlayıcı ceza

Kesinleşmiş hapis cezası nedeniyle cezaevi olan ergin kişiler, talepleri doğrultusunda kısıtlanabilir veya kendilerine kayyım atanabilir. Toplam beş yıl veya daha fazla cezası olanlar, kişi veya malvarlığı koruması…

3 ilgili yargı kararı

Madde 408 – IV. İstek üzerine

Yaşlılık, engellilik, deneyimsizlik veya ağır hastalık nedeniyle işlerini gereği gibi yönetemediğini ispatlayan her ergin kişi, kendi isteğiyle kısıtlanmasını talep edebilir.

Madde 409 – I. İlgilinin dinlenilmesi ve bilirkişi raporu

Kişilerin savurganlık, bağımlılık, kötü yaşam tarzı, kötü yönetim veya kendi istekleri nedeniyle kısıtlanabilmesi için öncelikle dinlenilmeleri şarttır. Akıl hastalığı veya zayıflığı nedeniyle yapılacak kısıtlamalarda…

Madde 410 – II. İlân

Kesinleşen kısıtlama kararının, kısıtlının yerleşim yerinde ve nüfusa kayıtlı olduğu yerde ilan edilmesi gerekir. Kısıtlama kararı, ilan edilmeden önce iyiniyetli olan üçüncü kişileri etkilemez. Ayırt etme gücüne sahip…

Madde 411 – A. Vesayet işlerinde yetki

Vesayet işleriyle ilgili yetkinin, küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerinde olduğu düzenlenmiştir.

4 ilgili yargı kararı

Madde 412 – B. Yerleşim yerinin değişmesi

Vesayet altındaki kişilerin yerleşim yerini değiştirebilmeleri için vesayet makamının iznini almaları gerekir. Taşınma gerçekleştiğinde yetki yeni vesayet dairelerine geçer ve kısıtlama durumu burada ilan edilir.

Madde 413 – I. Genel olarak

Vesayet makamı, bu işi yapmaya yetenekli reşit bir kişiyi vasi olarak atar. Gerektiğinde, görevi beraberce veya kendilerine verilen yetkilere göre ayrı ayrı yürütmeleri için birden fazla vasi seçilebilir. Ancak, birden…

Madde 414 – II. Eşin ve hısımların önceliği

Vesayet makamı, haklı bir engel bulunmadığı takdirde, vasi olarak öncelikle vesayet altına alınacak kişinin eşini veya yakın akrabalarını görevlendirir. Atama sürecinde kişilerin vasilik şartlarına uygunluğu,…

Madde 415 – III. İlgililerin isteği

Haklı sebepler engel olmadığı sürece, vasi olarak vesayet altına alınacak kişinin veya anne ve babasının önerdiği kişi atanır.

Madde 416 – IV. Vasiliği kabul yükümlülüğü

Vesayet altına alınan kişinin yerleşim yerinde yaşayanlardan vasi olarak atananlar, bu görevi kabul etmekle yükümlüdür. Ancak atama işlemi aile meclisi tarafından gerçekleştirilmişse vasiliği kabul etme zorunluluğu…

Madde 417 – V. Vasilikten kaçınma sebepleri

Belirli yaş, sağlık durumu, ailevi sorumluluklar, mevcut görevler veya yürütülen makam nedeniyle bazı kişilerin vasilik görevini kabul etmeme hakkı vardır.

Madde 418 – VI. Vasiliğe engel olan sebepler

Bu madde, hangi kişilerin vasi olarak atanamayacağını belirleyen engelleri düzenlemektedir.

Madde 419 – I. Vasinin atanması

Vesayet makamının gecikmeksizin vasi atama zorunluluğu bulunmaktadır. Henüz ergin olmayan kişiler için de kısıtlama kararı verilebilse de bu karar ancak kişi ergin olduğunda sonuç doğurur. Kısıtlanan ergin çocuklar…

Madde 420 – II. Geçici önlemler

Vesayet işlerinin zorunlu kılması durumunda vesayet makamı, henüz vasi atanmadan önce kendiliğinden gerekli önlemleri alabilir. Bu çerçevede, kısıtlanması istenen kişinin fiil ehliyeti geçici olarak kaldırılarak…

Madde 421 – III. Tebliğ ve ilân

Vasi atama kararı vasiye hemen bildirilir. Kısıtlanma, vasi atanması veya velayet altında olanların durumuna ilişkin kararlar ise kişinin yerleşim yerinde ve nüfus kaydının bulunduğu yerde ilan edilir.

Madde 422 – 1. Usul

Vasiliğe atanan kişi veya ilgili herhangi bir kişi, belirli süreler içerisinde vasilik görevinden kaçınma veya atamaya itiraz hakkını kullanabilir. Vesayet makamı bu talepleri yerinde bulursa yeni bir vasi atar, aksi…

Madde 423 – 2. Geçici görev

Vasiliğe atanan kişi, bu görevi kabul etmemesi veya atamasına itiraz edilmesi durumunda dahi, yerine yeni bir vasi seçilene kadar görevlerini yerine getirmekle yükümlüdür.

Madde 424 – 3. Karar

Denetim makamının aldığı karar, ilgili vasiye ve vesayet makamına bildirilir. Eğer mevcut vasi görevden alınırsa, vesayet makamı vakit kaybetmeden yeni bir vasi tayin eder.

Madde 425 – V. Görevin verilmesi

Vasi atama kararı kesinleştiğinde, vesayet makamı vasinin görevine başlayabilmesi için gereken işlemleri gerçekleştirir.

Madde 426 – I. Temsil

Vesayet makamı, belirli şartların varlığı halinde ilgili kişinin talebiyle veya kendiliğinden bir temsil kayyımı atar. Bu atama; ergin kişilerin acil işlerini yürütememesi, yasal temsilci ile çocuk veya kısıtlı…

20 ilgili yargı kararı

Madde 427 – 1. Kanun gereği

Vesayet makamı, yönetimi kimseye ait olmayan mallar için gerekli tedbirleri alır. Belirli şartların oluştuğu durumlarda bu malların idaresi için bir yönetim kayyımı atanır.

35 ilgili yargı kararı

Madde 428 – 2. İstek üzerine

Ergin bir kişi, isteğe bağlı kısıtlama sebeplerinden biri mevcut olduğunda, kendi talebiyle kendisine bir kayyım atanmasını sağlayabilir.

1 ilgili yargı kararı

Madde 429 – B. Yasal danışmanlık

Kısıtlanması için yeterli sebep olmasa da korunması amacıyla fiil ehliyeti sınırlandırılan ergin kişilere, belirli önemli işlemlerde görüşüne başvurulmak üzere bir yasal danışman atanır. Aynı şartlar altında, kişinin…

1 ilgili yargı kararı

Madde 430 – C. Yetki

Temsil ve yönetim kayyımlarının hangi vesayet makamları tarafından atanacağını belirleyen yetki kuralları düzenlenmiştir.

Madde 431 – D. Usul

Vasi atanması sürecindeki kurallar, aynı zamanda kayyım ve yasal danışmanın atanması işlemlerinde de kullanılır. Kayyım veya yasal danışman atanmasına dair karar, yalnızca vesayet makamının gerek görmesi durumunda ilan…

Madde 432 – A. Koşulları

Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu bağımlılığı, ağır bulaşıcı hastalık veya serserilik nedeniyle toplum için tehlike oluşturan ergin kişiler, kişisel korunmaları başka yolla sağlanamazsa tedavi,…

1 ilgili yargı kararı

Madde 433 – B. Yetki

Bir kişinin bir kuruma yerleştirilmesi veya orada alıkonulmasına karar verme yetkisi, o kişinin yaşadığı yerdeki veya acil durumlarda bulunduğu yerdeki vesayet makamına aittir. Bu kararı veren vesayet makamı, kişinin…

1 ilgili yargı kararı

Madde 434 – C. Bildirim yükümlülüğü

Kısıtlı birinin bir kuruma yerleştirilmesi, alıkonulması veya yetişkin bir kişi için vesayet tedbirlerinin gerekli görülmesi durumunda, bu durumun kişinin ikamet ettiği yerdeki vesayet makamına bildirilmesi zorunludur.

Madde 435 – D. İtiraz

Kuruma yerleştirilen kişiler veya yakınları, kendilerine bildirilen karara karşı on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Bu itiraz hakkı, kurumdan çıkarılma isteğinin reddedildiği durumlarda da geçerlidir.

Madde 436 – I. Genel olarak

Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasında genel olarak Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu uygulanır. Maddede, kısıtlama kararları sırasında ilgililerin bilgilendirilmesi, itiraz hakları ve sağlık raporu alınması…

Madde 437 – II. Yargılama usulü

Hâkimin bu süreçteki karar verme yönteminin basit yargılama usulü olduğu düzenlenmiştir. İhtiyaç duyulan hallerde ilgili kişiye adlî yardım imkanı sunulur. Hâkim, ilgili kişiyi dinleyip tahkikatı tamamladıktan sonra…

İKİNCİ BÖLÜM – VESAYETİN YÜRÜTÜLMESİ

Madde 438 – I. Defter tutma

Vasiliğe atanma kararı kesinleştiğinde, vasi ve yetkili makamın belirlediği bir kişi tarafından yönetilecek malvarlığının defteri gecikmeden tutulur. Ayırt etme gücü olan vesayet altındaki kişiler, imkan varsa bu işlem…

Madde 439 – II. Değerli şeylerin saklanması

Kıymetli evrak, değerli eşyalar ve önemli belgelerin, malvarlığının yönetimine engel bir durum yoksa vesayet makamının denetiminde güvenli bir yerde saklanması düzenlenmiştir.

Madde 440 – III. Taşınırların satılması

Vesayet altındaki kişinin yararına olduğu durumlarda, değerli eşyalar dışındaki taşınır mallar vesayet makamının talimatıyla elektronik ortamda açık artırmayla satılır. Hâkim, belli koşullar altında pazarlık usulüyle…

Madde 441 – 1.Yatırma zorunluluğu

Vesayet altındaki kişilerin ihtiyaç fazlası paralarının, faiz getirisi sağlaması için vesayet makamınca seçilen millî bir bankaya yatırılması veya Hazine menkul kıymetlerine dönüştürülmesi gerekir. Parayı yatırmada bir…

Madde 442 – 2. Yatırımların dönüştürülmesi

Güvenilir bulunmayan yatırımların güvenli yatırımlara dönüştürülmesi gerekir. Bu dönüşüm işlemi, uygun zamanda ve vesayet altındaki kişinin yararları gözetilerek yapılmalıdır.

Madde 443 – V. Ticarî ve sınaî işletmeler

Vesayet altındaki bir kişiye ait ticari, sınai veya benzeri bir işletme bulunması halinde, bu işletmenin faaliyetlerine devam edip etmeyeceği veya tasfiye edileceği konusundaki talimatı vesayet makamı verir.

Madde 444 – VI. Taşınmazların satılması

Vesayet altındaki kişilere ait taşınmazların satışı, vesayet makamının talimatıyla ve sadece kişinin yararına olduğu hallerde yapılabilir. Genel olarak elektronik ortamda açık artırmayla yapılan satışlar, vesayet…

Madde 445 – a. Genel olarak

Vesayet altındaki kişi küçük olduğunda, vasisinin onun bakımı ve eğitimi için gerekli önlemleri alma yükümlülüğü bulunur. Vasi, vesayet dairelerinin yetkileri saklı kalmak şartıyla, bakım ve eğitim hususlarında anne ve…

Madde 446 – b. Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması

Küçüklerin koruma amacıyla bir kuruma yerleştirilmesine vasinin talebiyle vesayet makamı karar verir; ancak acil durumlarda vasi karar alıp durumu hemen makama bildirir. Erginlerin koruma amaçlı özgürlüklerinin…

Madde 447 – 2. Kısıtlılarda

Vasi, kısıtlıyı korumak ve tüm kişisel işlerinde ona destek olmakla sorumludur. Acil durumlarda vasi, koruma sağlamak amacıyla kısıtlıyı ilgili hükümler çerçevesinde bir kuruma yerleştirebilir veya orada tutabilir;…

Madde 448 – 1. Genel olarak

Vasi, vesayet altındaki kişiyi tüm hukuki işlemlerinde temsil eder. Bu temsil yetkisi, vesayet dairelerinin yetkilerine ilişkin hükümlerin saklı olduğu şartıyla geçerlidir.

1 ilgili yargı kararı

Madde 449 – 2. Yasak işlemler

Vesayet altındaki kişiler adına belirli işlemlerin yapılması yasaklanmıştır.

Madde 450 – 3. Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması

Görüşlerini oluşturup açıklayabilen vesayet altındaki kişilerin, vasi tarafından önemli kararlar öncesinde mümkün olduğunca görüşleri alınmalıdır. Kişinin işlemi uygun bulması, vasinin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.

Madde 451 – a. Vasinin rızası

Ayırt etme gücü olan vesayet altındaki kişiler, vasisinin açık veya örtülü izniyle ya da sonradan onayıyla borç altına girebilir veya bir haktan vazgeçebilir. Yapılan işlem, belirlenen uygun süre içerisinde…

Madde 452 – b. Onamamanın sonucu

Vasinin onaylamadığı işlemlerde taraflar karşılıklı olarak verdiklerini geri isteyebilirler. Bu durumda vesayet altındaki kişinin sorumluluğu belirli sınırlandırmalara tabidir; ancak karşı tarafı ehliyeti konusunda…

Madde 453 – 5. Meslek veya sanat

Vesayet altındaki bir kişiye vesayet makamı tarafından bir meslek veya sanatı yürütmek için izin verilirse, bu kişi söz konusu işlerle ilgili olağan işlemleri yapma yetkisine sahip olur. Bu işlemlerden doğan…

Madde 454 – I. Yönetim ve hesap tutma yükümlülüğü

Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını özenle yönetmek ve buna ilişkin kayıt tutmak zorundadır. Bu hesaplar, belirlenen tarihlerde veya en az yılda bir kez denetleme makamına sunulur. Kendini ifade edebilen…

Madde 455 – II. Serbest mallar

Vesayet altındaki kişiler, kendi kullanımlarına bırakılan varlıklar ile vasilerinin izniyle çalışarak elde ettikleri kazançları özgürce yönetip kullanabilirler.

Madde 456 – D. Görevin süresi

Vasilerin görev süresinin başlangıcını, uzatılma koşullarını ve vasinin görevi bırakma hakkını düzenler. Vasi normal şartlarda iki yıl için atanır ve bu süre vesayet makamı tarafından ikişer yıllık dönemlerle…

Madde 457 – E. Vasinin ücreti

Vasi, yürüttüğü görev karşılığında vesayet altındaki kişinin mal varlığından veya imkan yoksa Hazineden ücret talep edebilir. Ödenecek miktar, sarf edilen emek ve mal varlığının geliri dikkate alınarak vesayet makamı…

Madde 458 – A. Kayyımın konumu

Bir kişiye kayyım atanmış olması, o kişinin fiil ehliyetini ortadan kaldırmaz veya değiştirmez ancak yasal danışmanlığa ilişkin hükümler uygulanmaya devam eder. Kayyımın ne kadar süre görev yapacağı ve ne kadar ücret…

Madde 459 – I. Belli bir iş

Belirli bir iş için atanan kayyım, vesayet makamı tarafından verilen talimatlara olduğu gibi uymakla yükümlüdür.

Madde 460 – II. Malvarlığının yönetimi

Malvarlığını yönetmekle görevli kayyım, kural olarak sadece o malvarlığının yönetimi ve korunması için gerekli olan işlemleri yapabilir. Bu kapsam dışındaki işlerin yapılabilmesi için temsil olunanın özel yetkisi,…

Madde 461 – A. Şikâyet ve itiraz

Ayırt etme gücüne sahip vesayet altındaki kişiler ve ilgililer, vasinin yaptığı işlemleri vesayet makamına şikâyet edebilirler. Vesayet makamınca verilen kararlara karşı ise belirli bir süre içinde denetim makamına…

Madde 462 – I. Vesayet makamından

Vesayet altındaki kişilerin mal varlıklarına ilişkin önemli tasarruflarda bulunmaları ve hayatlarındaki temel değişiklikler için vesayet makamının izninin alınması zorunludur.

5 ilgili yargı kararı

Madde 463 – II. Denetim makamından

Belirli kritik işlemlerin yapılabilmesi için öncelikle vesayet makamının, ardından denetim makamının izninin alınması zorunludur.

Madde 464 – C. Rapor ve hesapların incelenmesi

Vesayet makamı, vasinin belirli dönemlerde sunduğu rapor ve hesapları inceleyip kabul veya reddeder. Gerektiğinde bu belgelerin düzeltilmesini isteyebilir ve vesayet altındaki kişinin çıkarlarını korumak için önlemler…

Madde 465 – D. İznin bulunmaması

Vasinin yasayla zorunlu kılınan izinleri yetkili vesayet dairelerinden almadan yaptığı işlemler, vesayet altındaki kişinin bu işlemleri vasisinin izni olmadan yapması ile aynı hukuki sonuçlara tabidir.

Madde 466 – A. Özen yükümü

Vesayet makamları ve vesayet işleri için görevlendirilen kişilerin, görevlerini yerine getirirken iyi bir yönetimin gerektirdiği özeni göstermesi zorunludur.

Madde 467 – B. Vasinin sorumluluğu

Vasi, görevini yerine getirirken kusurlu davranarak vesayet altındaki kişiye verdiği zararlardan sorumludur. Bu kural aynı şekilde kayyımlar ve yasal danışmanlar için de geçerlidir.

Madde 468 – C. Devletin sorumluluğu

Devlet, vesayet dairelerindeki görevlilerin hukuka aykırı eylemleri nedeniyle oluşan zararlar ile vasi, kayyım ve yasal danışmanlardan tahsil edilemeyen zararlardan sorumludur. Zararı karşılayan Devlet, bu konuda…

Madde 469 – D. Görev ve yetki

Vesayet dairelerindeki görevlilere karşı açılan rücu davalarının yanı sıra vesayetle ilgili tazminat ve diğer rücu davalarının hangi mahkemelerde görüleceği düzenlenmiştir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – VESAYETİN SONA ERMESİ

Madde 470 – A. Küçüklerde

Küçüğe uygulanan vesayet, kişi ergin olduğunda kendiliğinden sona erer. Eğer erginlik kararı mahkeme tarafından verilmişse, mahkeme kişinin ne zaman ergin olacağını belirler ve bunu ilan eder.

Madde 471 – B. Hükümlülerde

Hapis cezası nedeniyle kısıtlanan kişinin vesayeti, hapis hali hukuka uygun şekilde bittiğinde kendiliğinden sona erer. Hapis hali sürse dahi, belirli şartlar altında vesayet sona ettirilebilir.

2 ilgili yargı kararı

Madde 472 – I. Kaldırılması

Diğer kısıtlıların vesayeti, yetkili vesayet makamının kararıyla sona erer. Vesayete gerekçe olan durum ortadan kalktığında makam vesayetin bitirilmesine karar verir. Kısıtlı kişi veya ilgililer de vesayetin…

Madde 473 – 1. İlân

Daha önce ilan edilmiş bir kısıtlama kararının kaldırılması durumunda, bu işlemin de ilan edilmesi gerekir. Kişinin fiil ehliyetini yeniden kazanması için ise bu ilanın yapılmış olması şart değildir.

Madde 474 – 2. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığında

Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı nedeniyle kısıtlanmış olan bir kişinin vesayetinin kaldırılabilmesi için kısıtlama nedeninin ortadan kalktığının resmî sağlık kurulu raporuyla belgelenmiş olması gerekir.

Madde 475 – 3. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı, kötü yönetimde

Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşama tarzı veya malvarlığını kötü yönetme nedeniyle kısıtlanan kişiler, vesayetin kaldırılmasını isteyebilirler. Bunun için kısıtlama nedenlerinin en az bir…

Madde 476 – 4. İstek üzerine kısıtlamada

Kendi talebiyle kısıtlanan kişiler için vesayet kararının kaldırılması, kısıtlamaya neden olan durumun ortadan kalkmasına bağlıdır.

Madde 477 – I. Genel olarak

Temsil kayyımlığının, yönetim kayyımlığının ve yasal danışmanlığın hangi durumlarda sona ereceği belirlenmiştir.

Madde 478

Kayyım atamasının daha önce ilan edilmiş olması veya vesayet makamının gerekli görmesi durumunda, kayyımlığın sona erdiği de ilan edilir.

Madde 479 – A. Fiil ehliyetinin yitirilmesi ve ölüm

Vasilik görevi, vasinin fiil ehliyetini kaybetmesi veya hayatını kaybetmesi durumunda sona erer.

Madde 480 – I. Sürenin dolması

Vasilik görevi, kendisine tanınan süre dolduğunda kendiliğinden sona erer ancak bu süre uzatılabilir.

Madde 481 – II. Engelin veya kaçınma sebebinin ortaya çıkması

Vasiliğe engel bir durum ortaya çıkarsa vasi görevinden ayrılmak zorundadır. Kaçınma sebebi oluştuğunda ise vasi süresi dolmadan görevden alınmayı isteyebilir, ancak önemli nedenlerin olduğu durumlarda göreve devam…

1 ilgili yargı kararı

Madde 482 – III. Göreve devam zorunluluğu

Görevi sona eren vasi, yeni vasi göreve başlayıncaya kadar zorunlu olan işleri yürütmekle yükümlüdür.

Madde 483 – I. Sebepleri

Vasilerin hangi durumlarda görevlerinden alınacağını belirleyen maddedir. Vesayet makamı, belirli kusurların varlığı halinde vasiyi görevden alır; ayrıca vasi kusurlu olmasa bile yetersizliği nedeniyle kısıtlının…

Madde 484 – 1. İstek üzerine veya re'sen

Ayırt etme gücü olan vesayet altındaki kişilerin veya diğer ilgililerin vasinin görevden alınmasını isteme hakkı vardır. Vesayet makamı, görevden alınma nedenlerini öğrendiği takdirde vasiyi kendiliğinden görevden…

Madde 485 – 2. Araştırma ve uyarı

Vesayet makamı, vasiyi görevden almadan önce gerekli araştırmayı yapmak ve vasiyi dinlemek zorundadır. Durumun ağır olmadığı hallerde, vasiye görevden alınacağına dair uyarıda bulunulur.

Madde 486 – 3. Geçici önlemler

Gecikmesinde tehlike olan durumlarda vesayet makamının vasiyle ilgili alabileceği acil tedbirler belirlenmiştir. Buna göre vasi geçici olarak görevden uzaklaştırılarak yerine kayyım atanabilir, mallarına ihtiyati haciz…

Madde 487 – 4. Diğer önlemler

Vesayet makamı, vesayet altındaki kişiyi korumak için görevden alma ve uyarı yöntemlerinin yanı sıra gerekli gördüğü diğer tüm önlemleri almakla yükümlüdür.

Madde 488 – 5. İtiraz

Vesayet makamınca verilen kararlara karşı, ilgili kişiler tebliğ tarihinden itibaren on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Denetim makamı, gerek gördüğü takdirde duruşma yaparak bu itiraza ilişkin kesin…

Madde 489 – A. Kesin hesap ve malvarlığının teslimi

Görevi sona eren vasi, yönetime ilişkin son raporu ve kesin hesabı vesayet makamına sunmakla yükümlüdür. Aynı zamanda malvarlığını; vesayet altındaki kişiye, mirasçılarına veya yeni vasiye teslim etmek üzere hazır…

Madde 490 – B. Rapor ve hesabın incelenmesi

Son rapor ve kesin hesap, belirli aralıklarla sunulan diğer rapor ve hesaplar gibi vesayet makamı tarafından incelenir ve onaylanır.

Madde 491 – C. Vasinin görevine son verilmesi

Vesayet makamı, son rapor ve kesin hesap onaylanıp malvarlığı ilgili kişilere teslim edildikten sonra vasinin görevinin sona erdiğine karar verir. Kararla birlikte kesin hesap ve tazminat davası açma hakkı olanlar…

Madde 492 – I. Olağan zamanaşımı

Vasi, kayyım ve vesayet makamlarının neden olduğu zararlara yönelik tazminat davalarında geçerli olan zamanaşımı sürelerini belirler. Bu kapsamda sorumlu kişilere, belirli şartlarda Devlete ve Devletin kendi rücu…

Madde 493 – II. Olağanüstü zamanaşımı

Hesap yanlışlığına veya bir sorumluluk sebebine dayanan tazminat davaları, bu durumların öğrenilmesinden itibaren bir yıl içinde açılabilir. Vesayet nedeniyle açılacak tazminat davaları ise kesin hesabın tebliğinden…

Madde 494 – E. Vesayet altındaki kişinin alacağı

Vesayet altındaki bir kişinin vasiye veya Devlete karşı sahip olduğu alacaklar imtiyazlı alacak sayılır.

BİRİNCİ BÖLÜM – YASAL MİRASÇILAR

Madde 495 – I. Altsoy

Mirasbırakanın birinci derece mirasçıları kendi altsoyudur ve çocuklar mirastan eşit pay alırlar. Mirasbırakandan önce vefat eden çocukların hakları, kendi altsoylarına geçer.

Madde 496 – II. Ana ve baba

Altsoyu bulunmayan kişinin mirasçıları anne ve babasıdır ve miras onlara eşit olarak paylaştırılır. Mirasbırakandan önce ölen anne veya babanın haklarını kendi altsoyları alır. Taraflardan birinde hiç mirasçı yoksa,…

Madde 497 – III. Büyük ana ve büyük baba

Altsoyu, ana-babası ve onların altsoyu bulunmayan kişinin mirasçıları büyükanne ve büyükbabalarıdır. Mirasçılar arasında paylaşım eşit yapılır ve mirasbırakandan önce ölenlerin yerini kendi altsoyları alır. Miras…

Madde 498 – IV. Evlilik dışı hısımlar

Evlilik dışında doğan ve babasıyla arasındaki soybağı tanıma veya hâkim kararıyla kurulan kişiler, baba tarafından evlilik içi çocuklar gibi mirasçı sayılırlar.

Madde 499 – B. Sağ kalan eş

Sağ kalan eşin mirastaki payı, hangi grup mirasçılarla birlikte olduğunuya göre belirlenir. Birlikte mirasçı olduğu kişilere göre belirli oranlarda pay alan eş, başka mirasçı bulunmaması durumunda mirasın tamamını alır.

Madde 500 – C. Evlâtlık

Evlatlık ve soyundan gelenler, kendilerini evlat edinen kişiden kan bağıyla bağlı akrabalar gibi miras alabilirler. Bu durum, evlatlığın kendi biyolojik ailesinden miras alma hakkını ortadan kaldırmaz. Buna karşılık,…

Madde 501 – D. Devlet

Hiçbir mirasçısı olmadan ölen kişinin tüm mal varlığı ve hakları Devlete geçer.

6 ilgili yargı kararı

İKİNCİ BÖLÜM – ÖLÜME BAĞLI TASARRUFLAR

Madde 502 – I. Vasiyette

Bir kişinin vasiyetname düzenleyebilmesi için belirli yaş ve zihinsel yetkinlik şartlarını taşıması gerekir.

Madde 503 – II. Miras sözleşmesinde

Miras sözleşmesi yapabilmek için gereken yasal şartlar belirlenmiştir.

Madde 504 – B. İrade sakatlığı

Mirasbırakanın yanılma, aldatma, korkutma veya zorlama altında yaptığı ölüme bağlı işlemler kural olarak geçersizdir. Ancak kişi durumun farkına vardığında veya baskıdan kurtulduğunda bir yıl içinde bu işlemden…

Madde 505 – I. Kapsamı

Altsoyu, ana ve babası veya eşi olan kişiler, mirasının ancak saklı paylar dışında kalan kısmı üzerinde ölüme bağlı tasarrufta bulunabilir. Bu mirasçılardan hiçbirinin olmaması durumunda ise kişi mirasının tamamı…

Madde 506 – II. Saklı pay

Bu madde, miras hakkı olan belirli yakınların dokunulamayan miras payları olan saklı pay oranlarını düzenler. Yasaya göre altsoy, ana-baba ve sağ kalan eş için farklı saklı pay oranları belirlenmiştir.

Madde 507 – 1. Borçların indirilmesi

Miras bırakanın serbestçe tasarruf edebileceği pay, ölüm tarihindeki mal varlığı durumuna göre belirlenir. Bu hesaplama yapılırken belirli borç ve giderlerin toplam tutardan düşülmesi gerekir.

Madde 508 – 2. Sağlararası karşılıksız kazandırmalar

Miras bırakanın hayattayken karşılıksız olarak yaptığı kazandırmalar, indirimden (tenkis) etkilenen miktarlarıyla birlikte, mirasın paylaştırılabilir kısmının hesaplanması amacıyla toplam mal varlığına eklenir.

Madde 509 – 3. Sigorta alacakları

Mirasbırakanın kendi ölümü üzerine üçüncü bir kişi lehine hayat sigortası yapması, birini lehdar ataması veya sigorta istem hakkını karşılıksız olarak devretmesi durumunda, bu alacağın ölüm tarihindeki satın alma…

Madde 510 – I. Sebepleri

Mirasbırakan, belli şartlar oluştuğunda saklı pay sahibi mirasçısını ölüme bağlı bir tasarrufla mirasçılıktan çıkarabilir.

Madde 511 – II. Hükümleri

Mirasçılıktan çıkarılan kişi hem mirastan pay alamaz hem de tenkis davası açamaz. Mirasbırakan aksi yönde bir düzenleme yapmadıysa, bu kişinin payı altsoyuna veya diğer yasal mirasçılara aktarılır. Çıkarılan kişinin…

Madde 512 – III. İspat yükü

Mirasçılıktan çıkarmanın geçerli olması için mirasbırakanın gerekçeyi belirtmesi gerekir. Çıkarılan kişi itiraz ettiğinde, belirtilen sebebin doğruluğunu ispat etmek bu durumdan yararlanan mirasçıya veya vasiyet…

Madde 513 – IV. Borç ödemeden aciz sebebiyle mirasçılıktan çıkarma

Miras bırakan, borçlarını ödeyemediğine dair resmi belgesi olan altsoyunu, saklı payının yarısı kadar mirasçılıktan çıkarabilir. Bunun için söz konusu payın, mirasçılıktan çıkarılan kişinin mevcut veya ileride doğacak…

Madde 514 – A. Genel olarak

Miras bırakan kişi, yasaların belirlediği sınırlarla mal varlığının tamamı veya bir kısmı hakkında vasiyetname ya da miras sözleşmesi düzenleyebilir. Miras bırakanın bu şekilde karar vermediği bölümler ise yasal…

Madde 515 – B. Koşullar ve yüklemeler

Mirasbırakan, ölüme bağlı tasarruflarına belirli koşullar veya yüklemeler ekleyebilir ve bunlar gerçekleştiğinde ilgililer tarafından yerine getirilmesi istenebilir. Hukuka veya ahlaka aykırı olan şartlar ilgili işlemi…

Madde 516 – C. Mirasçı atama

Miras bırakan kişi, mirasının tamamını veya belli bir oranını bir veya birden fazla kişiye bırakarak onları mirasçı olarak atayabilir. Bir kişinin mirasın tamamını veya bir kısmını almasını sağlayan her türlü işlem…

Madde 517 – I. Konusu

Miras bırakan kişi, bir kimseyi mirasçı olarak atamadan ona belirli bir mal bırakabilir. Bu işlem mülkiyet devri, intifa hakkı tanıma, bir edimin yerine getirilmesi, irat bağlanması veya bir borcun ödenmesi şeklinde…

Madde 518 – II. Teslim borcu

Miras kalan belirli bir mal, mirasın açıldığı tarihteki haliyle teslim edilir ve bu mala ilişkin tüm yarar ile hasar o an itibarıyla malı alana geçer. Tasarrufu gerçekleştirmekle yükümlü kişi, miras açıldıktan sonra…

Madde 519 – III. Tereke ile ilgisi

Miras malvarlığına, belli kişilere yapılan kazandırmalara veya saklı payı ihlal eden işlemlere karşı orantılı indirim (tenkis) talep edilebilir. Kişinin mirası reddetmesi, ölümü veya mirastan yoksun kalması durumu…

Madde 520 – E. Yedek mirasçı atama

Mirasbırakan, atadığı mirasçının kendisinden önce ölmesi veya mirası reddetmesi durumunda onun yerine geçmek üzere bir veya birden fazla yedek mirasçı belirleyebilir. Bu uygulama belirli mal bırakma durumlarında da…

Madde 521 – I. Belirlenmesi

Mirasbırakan, önmirasçı olarak atadığı kişinin mirası artmirasçıya devretmesini isteyebilir. Fakat bu devir yükümlülüğü artmirasçıya yüklenemez. Aynı kurallar belirli bir mal bırakılması durumunda da geçerlidir.

Madde 522 – II. Artmirasçıya geçiş

Mirasın artmirasçıya ne zaman geçeceği belirtilmemişse, bu geçiş önmirasçının ölümüyle gerçekleşir. Eğer belirli bir geçiş zamanı kararlaştırılmış ancak önmirasçı öldüğünde bu vakit gelmemişse, güvence verilmek…

Madde 523 – III. Güvence

Önmirasçıya geçen mirasın defteri sulh mahkemesi tarafından tutulur. Mirasbırakan aksi yönde bir beyanda bulunmamışsa, mirasın teslimi için önmirasçının güvence göstermesi şarttır. Güvencenin sağlanmaması veya…

Madde 524 – 1. Önmirasçı hakkında

Önmirasçı, mirası atanmış mirasçılarla aynı şekilde kazanır. Ancak önmirasçı, kazandığı mirası artmirasçıya devretme yükümlülüğü altındadır.

Madde 525 – 2. Artmirasçı hakkında

Mirasa konu malların devredildiği an itibarıyla hayatta olan artmirasçı mirası kazanır. Artmirasçının bu tarihten önce ölmesi durumunda, aksi kararlaştırılmamışsa miras önmirasçıda kalır. Önmirasçının mirasbırakanın…

Madde 526 – G. Vakıf

Bir kişi, mirasının üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği kısmın tamamını veya bir kısmını ayırarak vakıf kurabilir. Bu vakfın tüzel kişilik kazanabilmesi için ilgili kanun hükümlerine uygun olması şarttır.

Madde 527 – I. Olumlu miras sözleşmesi

Bir kişi, miras sözleşmesi yoluyla mirasının tamamını veya belirli bir malını sözleşme yaptığı kişiye ya da üçüncü bir kişiye bırakma borcu altına girebilir. Kişi malvarlığı üzerinde serbestçe tasarruf etmeye devam…

Madde 528 – 1. Kapsamı

Miras bırakan kişi, bir mirasçısı ile bedelli veya bedelsiz olarak mirastan feragat sözleşmesi yapabilir. Bu sözleşmeyle birlikte feragat eden kişi mirasçılık sıfatını kaybeder. Karşılık sağlanarak yapılan…

Madde 529 – 2. Hükümden düşmesi

Mirastan feragat sözleşmesinin hangi durumlarda geçersiz kalacağını belirleyen hükümdür. Sözleşmede belirtilen kişinin veya belirlenmemişse en yakın ortak kökün altsoyundaki kişilerin herhangi bir nedenle mirasçı…

Madde 530 – 3. Tereke alacaklılarının hakları

Terekenin borçlarını ödemeye yetmediği ve mirasçıların bu borçları karşılamadığı hallerde, mirastan feragat edenler ve onların mirasçıları alacaklılara karşı sorumlu olur. Bu sorumluluk, feragat karşılığı olarak…

Madde 531 – 1. Genel olarak

Vasiyetnamenin hangi yöntemlerle yapılabileceği belirlenmiştir. Buna göre vasiyet; resmî yolla, mirasbırakanın kendi el yazısıyla veya sözlü olarak gerçekleştirilebilir.

Madde 532 – a. Düzenlenmesi

Resmî vasiyetnameler, iki tanığın katılımıyla beraber resmî bir memur tarafından düzenlenir. Söz konusu memur; sulh hâkimi, noter veya kanunla yetkilendirilmiş başka bir görevli olabilir.

Madde 533 – b. Memurun işlevi

Resmi vasiyetname sürecinde mirasbırakan isteklerini memura bildirir; memurun yazdığı veya yazdırdığı belge mirasbırakan tarafından okunup imzalanır. Son aşamada memur, vasiyetnameyi tarih atarak imzalar.

Madde 534 – c. Tanıkların katılması

Resmi vasiyetnamede tarih ve imzanın ardından mirasbırakan, belgenin son isteklerini içerdiğini memur ve iki tanığın önünde beyan eder. Tanıklar, bu beyanın huzurlarında yapıldığını ve kişinin tasarruf ehliyetinin…

Madde 535 – d. Mirasbırakan tarafından okunmaksızın ve imzalanmaksızın düzenleme

Vasiyetnameyi okuma veya imzalama imkanı bulunmayan mirasbırakanlar için uygulanacak usul düzenlenmiştir. Memurun iki tanık huzurunda vasiyetnameyi okumasının ardından, mirasbırakanın onayıyla birlikte tanıkların…

Madde 536 – e. Düzenlemeye katılma yasağı

Resmî vasiyetnamenin düzenlenmesi sırasında kimlerin memur veya tanık olamayacağını ve bu görevi üstlenenlerin yakınlarının vasiyetname aracılığıyla kazanım sağlayıp sağlayamayacağını düzenler.

Madde 537 – f. Vasiyetnamenin saklanması

Resmî vasiyetnameyi düzenleyen memurun, bu belgenin aslını saklama zorunluluğu vardır.

Madde 538 – 3. El yazılı vasiyetname

El yazılı vasiyetnamenin geçerli olması için tarihin (yıl, ay, gün) belirtilmesi, metnin tamamının mirasbırakan tarafından elle yazılması ve imzalanması zorunludur. Hazırlanan vasiyetname, saklanması için açık veya…

Madde 539 – a. Son arzuları anlatma

Mirasbırakan; yakın ölüm tehlikesi, ulaşımın kesilmesi, hastalık veya savaş gibi olağanüstü durumlar sebebiyle resmî veya el yazılı vasiyetname yapamıyorsa sözlü vasiyete başvurabilir. Bunun için son arzularını iki…

Madde 540 – b. Belgeleme

Madde 541 – c. Hükümden düşme

Mirasbırakan kişi, daha sonra farklı yöntemlerle vasiyetname hazırlama imkanına kavuşursa, bu imkan doğduğu tarihten itibaren bir ay sonra yaptığı sözlü vasiyet geçerliliğini yitirir.

Madde 542 – 1. Yeni vasiyetname ile

Miras bırakan kişi, kanunun belirlediği şekillerden birine uygun yeni bir vasiyetname düzenleyerek önceki vasiyetnamesinden istediği zaman dönebilir. Bu dönme işlemi vasiyetnamenin tamamı için yapılabileceği gibi…

Madde 543 – 2. Yok etme ile

Mirasbırakan, hazırladığı vasiyetnameyi yok ederek ondan dönebilir. Kaza sonucu veya başka birinin kusuruyla yok olan vasiyetnamelerin içeriği tam olarak belirlenemiyorsa, bu belgeler geçersiz sayılır; ancak tazminat…

Madde 544 – 3. Sonraki tasarruflar

Mirasbırakanın eski vasiyetnamesini iptal etmeden yaptığı yeni vasiyetname, önceki vasiyetnameyi tamamladığı açıkça belli değilse onun yerini alır. Belirli bir mal bırakma vasiyeti ise, aksine bir beyan yoksa,…

Madde 545 – I. Şekli

Bir miras sözleşmesinin geçerli olabilmesi için resmî vasiyetname şeklinde düzenlenmesi zorunludur. Sözleşme taraflarının isteklerini resmî memura aynı anda bildirmeleri ve hazırlanan belgeyi memur ile iki tanık…

Madde 546 – a. Sözleşme veya vasiyetname ile

Miras sözleşmeleri, tarafların yazılı anlaşmasıyla her zaman sona erdirilebilir. Sözleşmeden sonra mirasçılıktan çıkarma nedeni sayılan bir davranış sergileyen kişiye karşı, miras bırakan sözleşmeyi tek taraflı olarak…

Madde 547 – b. Sözleşmeden dönme yolu ile

Miras sözleşmesine göre sağlığında yerine getirilecek edimleri isteme hakkı olan taraf; bu edimler sözleşmeye uygun yapılmazsa veya güvence altına alınmazsa Borçlar Hukuku kurallarıyla sözleşmeden dönebilir.

Madde 548 – 2. Mirasbırakandan önce ölme

Mirasçı tayin edilen veya kendisine belirli bir mal bırakılan kişi, mirasbırakandan önce ölürse miras sözleşmesi kendiliğinden sona erer. Aksi kararlaştırılmamışsa, ölen kişinin mirasçıları, sözleşme nedeniyle elde…

Madde 549 – C. Tasarruf edilebilir kısmın daralması

Miras sözleşmesi veya vasiyetname aracılığıyla yapılan ölüme bağlı kazandırmalar, miras bırakanın üzerinde tasarruf edebileceği payın sonradan azalması nedeniyle tamamen geçersiz olmaz. Bu durumda ilgili kazandırmalar…

Madde 550 – I. Atanma ve ehliyet

Mirasbırakan, vasiyetname aracılığıyla bir veya birden fazla vasiyeti yerine getirme görevlisi atayabilir. Göreve başlayan kişinin fiil ehliyetine sahip olması zorunludur. Sulh hâkiminin bildiriminden itibaren onbeş…

Madde 551 – II. Birden çok vasiyeti yerine getirme görevlisi

Birden fazla vasiyeti yerine getirme görevlisi atandığı durumlarda, kural olarak bu kişiler görevi birlikte yürütürler. Bir görevlinin ayrılması halinde diğerleri göreve devam ederken, acil durumlarda görevlilerin tek…

Madde 552 – I. Genel olarak

Mirasbırakan aksini belirtmedikçe, vasiyeti yerine getirme görevlisi kişinin son arzularını gerçekleştirmek için gerekli tüm işlem ve yetkilere sahiptir. Bu kapsamda görevli; terekenin yönetimi, borçların ödenmesi,…

Madde 553 – II. Tereke malları üzerinde tasarruf

Vasiyeti yerine getirme görevlisinin tereke mallarını devretmesi veya bu mallar üzerinde sınırlı aynî haklar kurması kural olarak sulh hâkiminin iznine tabidir. Hâkim, mümkünse mirasçıları dinleyerek karar verir.…

Madde 554 – C. Görevin sona ermesi

Vasiyeti yerine getirme görevlisinin görevi; ölüm veya atamayı geçersiz kılan bir sebep ortaya çıktığında kendiliğinden sona erer. Görevli ayrıca sulh hâkimine bildirimde bulunarak görevinden ayrılabilir, ancak bunu…

Madde 555 – D. Denetlenmesi

Vasiyeti yerine getirme görevlisi, çalışmalarında sulh hâkiminin denetimine tabidir. Sulh hâkimi, gerektiğinde veya şikâyet gelmesi durumunda önlem alabilir ve görevlinin hatalı işlemleri nedeniyle görevine son…

Madde 556 – E. Sorumluluğu

Vasiyeti yerine getirme görevlisinin, görevlerini yerine getirirken özen gösterme yükümlülüğü vardır ve ilgili kişilere karşı bir vekil gibi sorumludur.

Madde 557 – I. Sebepleri

Ölüme bağlı bir tasarrufun iptali için hangi gerekçelerle dava açılabileceği belirlenmiştir. Belirli şartların varlığı halinde söz konusu tasarrufun geçersiz kılınması istenebilir.

Madde 558 – II. Dava hakkı

Ölüme bağlı tasarrufların tamamı veya bir kısmı için, bu işlemden menfaati olan mirasçılar veya vasiyet alacaklıları tarafından iptal davası açılabilir. Bazı özel durumlarda tasarrufun tamamı yerine sadece belirli…

Madde 559 – III. Hak düşürücü süreler

İptal davası açma hakkı, belirli öğrenme ve işlem tarihlerinden itibaren başlayan sürelerin geçmesiyle sona erer. Ancak hükümsüzlük durumu, def'i yoluyla her zaman ileri sürülebilir.

Madde 560 – 1. Genel olarak

Saklı paylarını alamayan mirasçılar, miras bırakanın serbestçe tasarruf edebileceği sınırı aşan işlemlerin indirilmesi (tenkisi) için dava açabilirler. Yasal mirasçıların paylarına yönelik kurallar, aksi…

Madde 561 – 2. Saklı paylı mirasçılar lehine kazandırmalar

Saklı pay sahibi mirasçılara ölüme bağlı tasarruflarla yapılan kazandırmalar, tasarruf edilebilir sınırı ve saklı payı aştığı takdirde aşan kısımları oranla indirilir. Birden fazla işlem söz konusuysa, saklı pay sahibi…

Madde 562 – 3. Mirasçının alacaklılarının hakları

Saklı payı ihlal edilen mirasçının, iflas idaresinin veya aciz belgesine sahip alacaklıların uyarısına rağmen tenkis davası açmaması durumunda; bu kişiler alacaklarını tahsil etmek amacıyla mirasçıya tanınan süre…

Madde 563 – 1. Genel olarak

Mirasbırakanın farklı bir isteği belirtmediği sürece, mirasçı atanması veya diğer ölüme bağlı işlemlerle sağlanan kazandırmalar orantılı olarak azaltılır (tenkis edilir). Kazandırma ile birlikte belirli vasiyet…

Madde 564 – 2. Bölünmez mal vasiyetinde

Değeri düşmeden bölünemeyen bir mal vasiyeti veya bağışlamanın indirilmesi (tenkisi) gerekirse, malı alan kişi ya eksik kalan kısmın bedelini ödeyip malı alır ya da sadece hak ettiği kısmın parasını ister. Mal alan…

Madde 565 – a. Tenkise tâbi kazandırmalar

Miras bırakanın sağlığında yaptığı belirli karşılıksız kazandırmalar, tıpkı ölüme bağlı tasarruflar gibi indirim işlemine (tenkise) tabidir.

Madde 566 – b. Geri verme borcu

Tenkise tabi bir kazandırma alan kişinin geri verme borcunun kapsamı, kişinin iyiniyetli olup olmamasına göre belirlenir. Miras sözleşmesiyle kazanım sağlayanların, verdikleri karşılığın belli bir oranda iadesini…

Madde 567 – 4. Hayat sigortalarında

Mirasbırakanın kendi ölümü üzerine ödenmek üzere üçüncü kişiler lehine yaptığı hayat sigortaları veya bu hakların karşılıksız olarak devredildiği durumlarda, sigorta alacağının ölüm anındaki değeri tenkise (indirime)…

Madde 568 – 5. İntifa hakkı veya irat bakımından

Mirasbırakanın belirlediği intifa hakkı veya irat borcu, tahmini sürelere göre hesaplandığında tasarruf edilebilir kısmı aşıyorsa, mirasçıların belirli hakları vardır. Bu durumda mirasçılar, söz konusu hakkın veya…

Madde 569 – 6. Artmirasçı bakımından

Mirası bir artmirasçıya devretme yükümlülüğü nedeniyle saklı payı zarar gören mirasçı, bu sınırları aşan kısmın indirilmesini (tenkisini) isteyebilir.

Madde 570 – III. Tenkiste sıra

Saklı payın tamamlanması amacıyla yapılacak tenkis işleminin öncelik sırası düzenlenmiştir. İndirimler öncelikle ölüme bağlı tasarruflardan, bunların yetmemesi durumunda ise sağlararası kazandırmaların güncelden eskiye…

Madde 571 – IV. Hak düşürücü süreler

Bu madde, tenkis davası açmak için geçerli olan hak düşürücü süreleri ve bu sürelerin nasıl hesaplandığını belirler. Ayrıca tenkis iddiasının her zaman def'i yoluyla ileri sürülebileceğini düzenler.

Madde 572 – A. Mirasbırakanın sağlığında mallarını vermesi durumunda

Miras bırakan kişinin sağlığında tüm malvarlığını bir miras sözleşmesiyle mirasçıya devretmesi durumunda, mirasçı resmî defter tutulmasını isteyebilir. Malvarlığının tamamı devredilmemişse veya devirden sonra yeni…

Madde 573 – I. Tenkis

Mirasbırakanın, mirastan feragat eden kişiye sağlığında verdiği değerler terekenin tasarruf edilebilir kısmını aşmışsa, diğer mirasçılar bu miktarın indirilmesini (tenkisini) talep edebilir. Bu işlemde sadece feragat…

Madde 574 – II. Geri verme

BİRİNCİ BÖLÜM – MİRASIN AÇILMASI

Madde 575 – A. Açılma ve değerlendirme anı

Miras süreci, miras bırakan kişinin ölümü ile başlar. Mirasbırakanın henüz hayattayken gerçekleştirdiği miras odaklı paylaştırmalar ve kazandırmalar, ölüm anındaki toplam mal varlığı üzerinden değerlendirilir.

Madde 576 – B. Açılma yeri ve yetkili mahkeme

Miras işlemleri, mirasbırakan kişinin yerleşim yerinde başlatılır. Mirasla ilgili iptal, tenkis, paylaştırma ve istihkak davaları da aynı yerleşim yerindeki mahkemede görülür.

Madde 577 – 1. Hak ehliyeti

Mirasa ehil olmayanlar dışındaki herkesin mirasçı veya vasiyet alacaklısı olabileceği belirtilmiştir. Ayrıca tüzel kişiliği olmayan bir topluluğa belirli bir amaç için yapılan kazandırmaların nasıl edinileceği ve hangi…

Madde 578 – a. Sebepleri

Belirli ağır kusurları bulunan kişilerin mirasçı olmaları ve ölüme bağlı tasarruflarla hak kazanmaları yasaklanmıştır. Bu durum, mirasbırakanın ilgili kişiyi affetmesi halinde sona erer.

Madde 579 – b. Altsoya etkisi

Mirastan yoksun kalma durumu sadece bu durumdaki kişiyi etkiler. Yoksun kalan kişinin çocukları ve torunları, sanki ebeveynleri miras bırakandan önce ölmüş gibi mirasçılık haklarını kazanır.

Madde 580 – 1. Mirasçı olarak

Mirasçı olabilmek için kişinin, miras bırakan öldüğü sırada hayatta ve mirasa hak kazanabilecek durumda olması gerekir. Miras açıldığında hayatta olan ancak daha sonra ölen mirasçının hakları kendi mirasçılarına geçer.

Madde 581 – 2. Vasiyet alacaklısı olarak

Bir kişinin vasiyet alacaklısı olabilmesi için mirasbırakanın ölüm tarihinde hayatta olması ve mirasa hak kazanabilecek durumda olması gerekir. Mirasbırakandan önce ölen vasiyet alacaklısı nedeniyle, vasiyetnamede…

2 ilgili yargı kararı

Madde 582 – 3. Cenin

Anne karnındaki bebeğin (cenin) mirasçı olabilmesi için sağ doğması gerekir. Ölü doğan çocuklar mirasçı olamaz.

Madde 583 – 4. İleride doğacak çocuk

Mirasın açıldığı tarihte henüz var olmayan bir kişiye, artmirasçı veya art vasiyet alacaklısı sıfatıyla tereke veya belirli mallar bırakılabilir. Eğer mirasbırakan tarafından özel bir önmirasçı belirlenmemişse, yasal…

Madde 584 – 1. Güvence karşılığı teslim

Gaiplik kararı verilmiş bir kişinin mirasçıları veya mirasta hak sahibi olanlar, tereke mallarını teslim almadan önce bu malları geri vereceklerine dair güvence göstermek zorundadır. Güvencenin süresi, kişinin kaybolma…

Madde 585 – 2. Geri verme

Gaibin ortaya çıkması veya başkalarının daha üstün hak sahibi olduğunu ispatlaması halinde, tereke mallarını alanlar bunları zilyetlik kuralları çerçevesinde geri vermekle yükümlüdür. İyiniyetli olanların bu malları…

Madde 586 – II. Gaibe düşen miras

Mirasın açıldığı sırada sağ olup olmadığı ispatlanamayan kayıp mirasçının payı devlet tarafından resmen yönetilir. Kişinin sağ olmadığı durumunda, hak sahipleri belirlenen süre ve usullerle gaiplik kararı aldırarak bu…

Madde 587 – III. Gaibin hem mirasbırakan, hem mirasçı olması

Bir kayıp kişinin (gaibin) mirasçıları terekeyi teslim aldıktan sonra gaibe başka bir miras kalırsa, hak sahipleri yeni bir gaiplik kararı almadan bu miras payının teslimini isteyebilirler. Ayrıca, miras payını…

Madde 588 – IV. Hazinenin istemi

Sağ olup olmadığı bilinmeyen bir kişinin malvarlığının on yıl boyunca resmen yönetilmesi veya kişinin yüz yaşını doldurması durumunda, Hazine'nin istemiyle gaiplik kararı verilebilir. Belirlenen ilan süresince hak…

5 ilgili yargı kararı

İKİNCİ BÖLÜM – MİRASIN GEÇMESİNİN SONUÇLARI

Madde 589 – A. Genel olarak

Mirasbırakanın yerleşim yerindeki sulh hâkimi, talep üzerine veya kendiliğinden tereke mallarını korumak ve hak sahiplerine ulaştırmak için gerekli önlemleri alır. Bu kapsamda malların dökümünün çıkarılması, terekenin…

Madde 590 – B. Defter tutma

Sulh hâkimi, belirlenen özel durumların gerçekleşmesi halinde miras kalan malların dökümünün çıkarılmasına (defter tutulmasına) karar verir. Bu işlemin gecikmeden tamamlanması gerekir.

Madde 591 – C. Mühürleme

Yazımı yapılan tereke mallarının gerektiğinde mühürleneceği veya uygun koruma önlemlerinin alınacağı düzenlenmiştir. Mirasbırakanla birlikte yaşayan kişilerin temel ihtiyaçları ve barınmaları için zorunlu alanlar bu…

Madde 592 – I. Genel olarak

Sulh hâkiminin hangi durumlarda mirasın resmen yönetilmesine karar vereceği ve bu görevin kime verilebileceği belirlenmiştir. Yöneticiye ödenecek ücretin nasıl belirleneceğine dair usul düzenlenmiştir.

Madde 593 – II. Görev, temsil ve sorumluluk

Terekeyi resmen yöneten sulh hâkimi veya görevlendirdiği kişi, paylaşım aşamasına kadar mirası hak kayıplarını önleyecek şekilde özenle yönetmek ve belirlenen görevleri yerine getirmekle yükümlüdür. Yönetici, miras…

Madde 594 – III. Mirasçıların bilinmemesi

Mirasçıların bilinmediği durumlarda sulh hâkimi ilanlar yaparak hak sahiplerini çağırir. Belirlenen sürelerde başvuru olmazsa ve mirasçı tespit edilemezse, belli haklar saklı kalmak kaydıyla miras Devlete geçer.

Madde 595 – I. Teslim görevi ve alınacak önlemler

Mirasbırakan öldükten sonra ulaşılan vasiyetnamelerin, geçerli olup olmadığına bakılmaksızın hemen sulh hâkimine teslim edilmesi zorunludur. Vasiyetnameyi elinde bulunduranların ölümü öğrenince teslim etmeme durumunda…

Madde 596 – II. Vasiyetnamenin açılması

Vasiyetname, geçerli olup olmadığına bakılmaksızın tesliminden itibaren bir ay içinde mirasbırakanın yerleşim yeri sulh hâkimi tarafından açılır ve ilgililere okunur. Hazır bulunmak isteyen bilinen mirasçılar ve ilgili…

Madde 597 – III. İlgililere tebliğ

Hâkim, mirasta hak sahibi olan kişilere vasiyetnamenin kendileriyle ilgili bölümlerinin onaylı bir örneğini tebliğ eder. Bu işlemin masrafları miras kalan malvarlığından karşılanır. Adresleri bilinmeyen kişilere ise…

Madde 598 – IV. Mirasçılık belgesi

Yasal mirasçılara, başvuruları üzerine sulh mahkemesi veya noterlerce mirasçılık belgesi verilir. Atanmış mirasçılar veya vasiyet alacaklıları için ise, durumun bildirilmesinden itibaren bir ay içinde itiraz edilmezse…

Madde 599 – I. Mirasçılar tarafından

Mirasçılar, mirasbırakanın ölümüyle birlikte mirası kanun gereği bir bütün olarak kazanırlar. Kanundaki özel durumlar hariç olmak üzere mal varlığı haklarını doğrudan devralan mirasçılar, aynı zamanda mirasbırakanın…

7 ilgili yargı kararı

Madde 600 – 1. İstem

Vasiyet alacaklısı, haklarının yerine getirilmesi için vasiyeti yerine getirme görevlisine, eğer böyle biri yoksa mirasçılara başvurabilir. Bu alacak, aksine bir hüküm yoksa mirasın kabul edilmesi veya red süresinin…

Madde 601 – 2. Özel durumlar

Vasiyetle kendisine intifa, irat veya düzenli bir edim bırakılan kişinin talep hakları, vasiyette aksine bir hüküm yoksa eşya ve borçlar hukuku kurallarına göre belirlenir. Mirasbırakanın ölümüyle ödenecek sigorta…

Madde 602 – 3. Zamanaşımı

Vasiyet alacaklısının dava açma hakkı, belirlenen sürelerin geçmesiyle zamanaşımına uğrar.

Madde 603 – III. Alacaklıların durumu

Miras kalan malvarlığındaki alacak sırasına göre önce mirasbırakanın alacaklıları, sonra vasiyet alacaklıları ve en son mirasçıların alacaklıları yer alır. Ancak mirasçı mirası kayıtsız şartsız kabul ederse, kendi…

Madde 604 – IV. Tenkis ve geri isteme

Mirasçıların, vasiyet gereği ödeme yaptıktan sonra mirasbırakanın önceden bilmedikleri borçlarını ödemeleri halinde, vasiyet alan kişiden belli oranda geri isteme hakları bulunur. Bu durumda vasiyet alan kişi, sadece…

Madde 605 – 1. Ret hakkı

Yasal ve atanmış mirasçılar mirası reddetme hakkına sahiptir. Eğer miras bırakan kişinin ölüm tarihinde borçlarını ödeyemeyecek durumda olduğu açıkça belliyse veya resmen tespit edilmişse, miras reddedilmiş sayılır.

1 ilgili yargı kararı

Madde 606 – a. Genel olarak

Miras, üç ay içerisinde reddedilebilir. Bu sürenin başladığı tarih, mirasçının durumuna göre mirasbırakanın ölümünün öğrenilmesi veya yapılan resmi bildirimin tarihine göre belirlenir.

Madde 607 – b. Terekenin yazımında

Koruma önlemi olarak tereke yazımı yapıldığı durumlarda mirası reddetme süresinin başlangıcı belirlenmiştir. Bu süre, yazım işleminin tamamlandığının sulh hâkimi tarafından ilgili kişilere bildirilmesiyle başlar.

Madde 608 – 3. Ret hakkının geçmesi

Mirası reddetmeden vefat eden mirasçının ret hakkı kendi mirasçılarına aktarılır. Bu kişilerin ret süresi, mirasın kendilerine geçtiğini öğrendikleri an başlar ancak asli ret süresi dolmadan sona ermez. Mirasın…

Madde 609 – 4. Reddin şekli

Mirasın reddi, mirasçıların sulh mahkemesine yapacağı sözlü veya yazılı beyan ile gerçekleşir. Bu beyanın kayıtsız ve şartsız olması şarttır. İşlem sonucunda durum tutanak altına alınır, özel kütüğe kaydedilir ve talep…

1 ilgili yargı kararı

Madde 610 – II. Ret hakkının düşmesi

Mirası reddetme hakkının hangi hallerde sona ereceği belirlenmiştir. Yasal süresinde red bildiriminde bulunmayanlar veya ret süresi dolmadan önce terekeye ilişkin belirli işlemleri gerçekleştirenlerin bu hakkı düşer.…

1 ilgili yargı kararı

Madde 611 – III. Mirasçılardan biri tarafından ret

Bir yasal mirasçının mirası reddetmesi halinde payı, miras açıldığında hayatta değilmiş gibi hak sahiplerine geçer. Atanmış mirasçının reddettiği pay ise mirasbırakanın farklı bir isteği yoksa en yakın yasal…

Madde 612 – 1. Genel olarak

Tüm en yakın yasal mirasçıların reddettiği miras, sulh mahkemesi tarafından iflas hükümlerine göre tasfiye edilir. Tasfiye işleminin ardından geriye kalan değerler, mirası reddetmemişler gibi hak sahiplerine…

2 ilgili yargı kararı

Madde 613 – 2. Mirasın sağ kalan eşe geçmesi

Tüm altsoyun mirası reddetmesi durumunda, onlara düşecek olan miras payları sağ kalan eşe geçer.

Madde 614 – 3. Sonra gelen mirasçılar yararına ret

Mirası reddeden kişiler, kendilerinden sonra gelen mirasçıların mirası kabul edip etmeyeceğinin sorulmasını tasfiyeden önce isteyebilirler. Eğer sonra gelen mirasçılar bildirimden itibaren bir ay içinde kabul…

Madde 615 – V. Ret süresinin uzatılması

Sulh hâkimi, önemli sebepler olması durumunda yasal ve atanmış mirasçılara tanınan mirası reddetme süresini uzatabilir veya onlara yeni bir süre verebilir.

Madde 616 – VI. Vasiyetin reddi

Vasiyet alacaklısının vasiyeti reddetmesi durumunda, mirasbırakanın isteğinin farklı olduğu tasarruftan anlaşılmadığı sürece vasiyet yükümlüsü bu durumdan faydalanır.

Madde 617 – VII. Mirasçıların alacaklılarının korunması

Borçları nedeniyle malvarlığı yetersiz olan bir mirasçı, alacaklılarına zarar vermek için mirası reddederse, alacaklılar veya iflas idaresi reddin iptali için dava açabilir. Karar sonrası miras resmen tasfiye edilerek…

Madde 618 – VIII. Ret hâlinde sorumluluk

Borçlarını ödeyemeyen birinin mirasını reddeden kişiler, miras bırakanın ölümünden önceki beş yıl içinde aldıkları bazı değerlerden dolayı alacaklılara karşı sorumlu tutulabilirler. Eğitim masrafları ve geleneksel…

Madde 619 – A. Koşulları

Mirası reddetme hakkı bulunan mirasçılar, terekenin resmî defterinin tutulmasını talep edebilirler. Bu istek, mirasın reddi usullerine uygun olarak bir ay içinde sulh hâkiminden istenir. Mirasçılardan birinin yaptığı…

Madde 620 – I. Deftere geçirme

Sulh mahkemesi tarafından hazırlanan resmî deftere, mirasa konu olan varlıklar ve borçlar belirlenen değerleriyle kaydedilir. Miras bırakanın mali durumunu bilen kişilerin ve mirasçıların mahkemeye bilgi verme…

Madde 621 – II. İlân yoluyla çağrı

Sulh mahkemesi, miras bırakanın alacaklı ve borçlularını, hak ve yükümlülüklerini bildirmeleri için bir ay arayla iki kez ilan yoluyla çağırır. Bu çağrı kefalet nedeniyle alacaklı veya borçlu olanları da kapsar ve…

Madde 622 – III. Doğrudan doğruya deftere geçirme

Resmî kayıtlar veya mirasbırakanın belgeleri üzerinden belirlenen alacak ve borçların doğrudan deftere kaydedilmesi düzenlenmiştir. Kaydedilen bu bilgiler daha sonra alacaklılara ve borçlulara iletilir.

Madde 623 – IV. Defter tutmanın sona ermesi

İlanda belirtilen sürenin dolmasıyla defter tutma işlemi sona erer. İşlem bittikten sonra tanımlanacak en az bir aylık süre içerisinde ilgililer defteri inceleyebilir. Defter tutma masrafları öncelikle terekeden,…

Madde 624 – I. Yönetim

Defter tutma sürecinde yalnızca zorunlu yönetim işlemleri yapılabilir. Sulh mahkemesi tarafından miras işlerini yürütmekle görevlendirilen mirasçıdan, diğer mirasçılar güvence isteme hakkına sahiptir.

Madde 625 – II. İcra takibi, dava ve zamanaşımı

Resmî defter tutulduğu süre boyunca mirasbırakanın borçları için icra takibi yapılamaz ve zamanaşımı işlemez. Acele durumlar haricinde, bu süreçte mevcut davalara devam edilemediği gibi yeni dava da açılamaz.

Madde 626 – I. Beyana çağrı

Defteri inceleme süreci tamamlandığında, mahkeme tüm mirasçılardan bir ay içinde beyanda bulunmalarını ister. Sulh mahkemesi; tereke mallarının yeniden değerlemesi veya uyuşmazlıkların giderilmesi gibi ihtiyaç duyulan…

Madde 627 – II. Beyan

Mirasçılar, kendilerine tanınan süre içinde mirası reddettiklerini, resmî tasfiye istediklerini veya mirası kayıtsız şartsız ya da deftere göre kabul ettiklerini beyan edebilirler. Süresi içinde herhangi bir beyanda…

Madde 628 – 1. Deftere yazılanlardan sorumluluk

Resmi deftere göre kabul edilen mirasta, mirasçı sadece deftere kaydedilen borçlardan sorumlu tutulur. Bu işlem, mirasın açıldığı tarihten itibaren geçerli sayılır. Mirasçı, deftere yazılı borçların ödenmesinden hem…

Madde 629 – 2. Deftere yazılmayanlardan sorumluluk

Alacaklarını süresinde deftere yazdırmayan alacaklılar, kural olarak mirasçının kişisel mallarından veya mirastan gelen mallardan ödeme isteyemezler. Alacaklının kusuru olmaksızın kayıt yapılamaması veya bildirilen…

Madde 630 – 3. Kefalet borçlarından sorumluluk

Mirasbırakanın kefaletinden kaynaklanan borçlar deftere ayrıca kaydedilir. Mirasçılar, mirası koşulsuz kabul etseler bile, bu borçlardan yalnızca terekenin iflas hükümlerine göre tasfiyesi durumunda alacaklılara…

Madde 631 – E. Mirasın Devlete geçmesi hâli

Mirasın devlete geçmesi durumunda, sulh mahkemesi kendiliğinden terekenin resmi defterini düzenler. Devlet, bu deftere kaydedilen borçlardan sadece miras yoluyla elde ettiği değerler kapsamında sorumludur.

Madde 632 – I. Mirasçıların istemi ile

Her mirasçı, mirası reddedeceği veya resmî defterle kabul edeceği yerde terekenin resmî tasfiyesini talep edebilir. Diğer mirasçılardan birinin mirası kabul etmesi durumunda bu talep dikkate alınmaz. Resmî tasfiye…

Madde 633 – II. Mirasbırakanın alacaklılarının istemi ile

Mirasbırakanın alacaklarını alamayacaklarından şüphe eden alacaklılar, ödeme yapılmadığı veya güvence verilmediği durumlarda terekenin resmî tasfiyesini talep edebilirler. Benzer koşullarda vasiyet alacaklıları da…

Madde 634 – I. Yönetim

Resmî tasfiye süreci, sulh mahkemesi veya onun görevlendireceği tasfiye memurları tarafından yürütülür. Bu süreç, tereke defterinin düzenlenmesi ve alacaklılar ile borçluların bildirim yapmaya çağrılmasıyla başlar.…

2 ilgili yargı kararı

Madde 635 – II. Olağan usul ile tasfiye

Resmî tasfiye; mirasbırakanın işlerinin tamamlanması, borçlarının ödenmesi, alacaklarının tahsili, vasiyetlerin imkânlar dâhilinde yerine getirilmesi, gerekiyorsa hak ve borçların tespiti ile malların paraya…

Madde 636 – III. İflâs usulü ile tasfiye

Borçlarını ödemeye yetecek mal varlığı bulunmayan mirasın tasfiye işlemleri, sulh mahkemesi tarafından iflas hükümlerine göre yürütülür.

Madde 637 – A. Koşulları

Yasal veya atanmış mirasçılar, tereke mallarının tamamı veya bir kısmı elinde bulunan kişilere karşı üstün miras haklarını kullanarak miras sebebiyle istihkak davası açabilirler. Bu süreçte hâkim, mirasçılık sıfatına…

Madde 638 – B. Hükümleri

Miras sebebiyle açılan istihkak davasının kabul edilmesi durumunda, tereke veya terekeye ait mal zilyetliğe ilişkin hükümlere göre davacıya verilir. Bu tür davalarda davalı, ilgili malı zamanaşımı ile kazandığını iddia…

Madde 639 – C. Zamanaşımı

Miras nedeniyle hak iddia edilen malların geri alınmasına ilişkin davaların zamanaşımı sürelerini düzenleyen maddedir. İyiniyetli kişilere karşı dava açma süresi belli şartlara bağlı olarak değişirken, iyiniyetli…

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – MİRASIN PAYLAŞILMASI

Madde 640 – I. Miras ortaklığı

Birden fazla mirasçı olması durumunda, miras paylaşılana kadar tüm hak ve borçları kapsayan bir miras ortaklığı kurulur. Mirasçılar terekeye elbirliğiyle sahip olur ve yönetim yetkileri saklı kalmak kaydıyla haklar…

7 ilgili yargı kararı

Madde 641 – II. Mirasçıların sorumluluğu

Mirasçılar, mirastan kalan borçlardan hep birlikte sorumludur. Aileyle birlikte yaşayıp emek veya gelirini aileye adayan ergin çocuklara ve torunlara ödenecek uygun miktardaki tazminatlar, diğer borçların ödenmesine…

2 ilgili yargı kararı

Madde 642 – B. Paylaşmayı isteme hakkı

Sözleşme veya kanun gereği ortaklığı sürdürme zorunluluğu yoksa, mirasçılar her zaman mirasın paylaşılmasını talep edebilirler. Belirli malların aynen veya satış yoluyla paylaştırılması sulh mahkemesinden istenebilir.…

Madde 643 – C. Cenin nedeniyle erteleme

Mirasın açıldığı tarihte mirasçı olabilecek bir bebek henüz doğmamışsa, miras paylaşımı doğum gerçekleşene kadar ertelenir. Bu süre zarfında anne, ihtiyaç sahibi olması durumunda geçim masraflarının miras kalan…

1 ilgili yargı kararı

Madde 644 – D. Elbirliği mülkiyetinin paylı mülkiyete dönüştürülmesi

Bir mirasçının talebi üzerine, tereke malları üzerindeki elbirliği mülkiyeti paylı mülkiyete dönüştürülebilir. Sulh hâkimi tarafından belirlenen süre içinde haklı bir itiraz yapılmazsa veya paylaşma davası açılmazsa bu…

Madde 645 – E. Birlikte yaşayanların hakkı

Mirasbırakan ile birlikte yaşayan ve onun tarafından bakılan kişiler, ölüm tarihinden itibaren üç aylık bakım ve geçim masraflarının mirastan karşılanmasını talep edebilirler.

Madde 646 – A. Genel olarak

Mirasın paylaşımına ilişkin genel ilkeleri düzenleyen bu maddeye göre, yasal ve atanmış mirasçılar mirası aynı kurallarla paylaşırlar. Bir kısıtlama olmadığı sürece mirasçılar paylaşım yöntemini kendileri…

Madde 647 – I. Mirasbırakanın tasarrufu

Mirasbırakan, ölüme bağlı tasarruflarıyla mirasının nasıl paylaştırılacağına dair kurallar belirleyebilir. Bu kurallar mirasçılar için bağlayıcı olmakla birlikte, mirasbırakanın istemediği bir eşitsizlik oluşursa…

Madde 648 – II. Paylaşmaya kayyımın katılması

Bir mirasçının payını devralan, haczettiren veya elinde o mirasçıya karşı borç ödemeden aciz belgesi bulunan alacaklı, sulh hâkiminden miras paylaşımına katılmak üzere bir kayyım atanmasını isteyebilir.

Madde 649 – I. Mirasçıların eşitliği

Kanunda aksine bir hüküm yoksa mirasçılar, terekenin tüm malları üzerinde eşit hakka sahiptir. Paylaşımın eşit ve adil olması için mirasçılar, mirasbırakanla olan ilişkilerine dair gerekli bilgileri birbirlerine…

Madde 650 – II. Payların oluşturulması

Mirasçılar, tereke mallarını mirasçı veya ortak kök sayısına göre paylara ayırırlar. Anlaşma sağlanamadığında mirasçılardan her biri payların oluşturulmasını sulh mahkemesinden isteyebilir. Payların kimlere verileceği…

Madde 651 – III. Bazı malların özgülenmesi veya satılması

Değeri önemli ölçüde düşmeden bölünemeyen miras mallarının nasıl paylaştırılacağını belirler. Anlaşmazlık durumunda bu mallar satılarak elde edilen gelir mirasçılar arasında paylaştırılır.

Madde 652 – D. Aile konutu ve ev eşyasının sağ kalan eşe özgülenmesi

Eşlerden birinin ölümü durumunda, sağ kalan eş ortak konut ve ev eşyaları üzerinde miras payına sayılmak üzere mülkiyet hakkı talep edebilir. Haklı sebepler varsa, mülkiyet yerine intifa veya oturma hakkı verilmesine…

Madde 653 – I. Bütünlük oluşturan veya aile belgeleri ile özel anı değeri olan eşya

Bir mirasçı karşı çıktığında, bütünlük arz eden eşyalar ayrılamaz; ayrıca aile belgeleri ve manevi değeri olan eşyalar satılamaz. Anlaşmazlık durumunda sulh hâkimi, yerel adetleri veya kişisel durumları gözeterek bu…

Madde 654 – II. Mirasbırakanın mirasçılardaki alacakları

Miras bırakan kişinin, mirasçılarından birinden olan alacağı, miras paylaşımı sırasında söz konusu mirasçının alacağı paydan düşülür.

Madde 655 – III. Rehnedilmiş tereke malları

Miras paylaşımı sırasında, üzerinde mirasbırakanın borçları için rehin bulunan bir malı alan mirasçı, bu malın teminat olduğu borcu da üstlenmiş sayılır.

Madde 656 – 1. Bölünme

Taşınmaz malların bölünmesiyle ilgili olan diğer kanun hükümleri geçerliliğini korumaktadır.

Madde 657 – a. Özgülenmeye esas olan değer

Taşınmazların mirasçılara paylaştırılmasında, paylaşımın yapıldığı tarihteki gerçek değerleri temel alınır. Bu süreçte tarımsal taşınmazlar için gelir değeri, diğer taşınmazlar için ise sürüm değeri esas kabul edilir.

Madde 658 – b. Değerin belirlenmesi

Mirasçıların, özgülenme değeri konusunda birbirleriyle anlaşamamaları durumunda, bu değer sulh hâkimi tarafından tespit edilir.

Madde 659 – a. Koşulları (Mülga)

Madde 660 – b. Taşınırların özgülenmesi (Mülga)

Madde 661 – c. Özgülenmenin hangi mirasçıya yapılacağı (Mülga)

Madde 662 – d. Ölüme bağlı tasarruf ile düzenleme (Mülga)

Madde 663 – e. Ergin olmayan mirasçılar

Madde 664 – a. İstem hakkı (Mülga)

Madde 665 – b. Ortaklığın sona erdirilmesi (Mülga)

Madde 666 – 3. Diğer mirasçıların paylarının mirasçı irat senediyle karşılanması (Mülga)

Madde 667 – 4. Yan sınaî işletme (Mülga)

Madde 668 – 5. İşletmenin satılması

Madde 669 – A. Mirasçılar arasında

Yasal mirasçıların, mirasbırakandan sağlığında karşılıksız olarak aldıkları değerleri, diğer mirasçılar arasındaki eşitliği sağlamak adına mirasa geri verme yükümlülüğü vardır. Özellikle altsoya verilen çeyiz, kuruluş…

Madde 670 – B. Mirasçılık sıfatının kaybı hâlinde

Mirasın açılmasından önce veya sonra mirasçılık sıfatını kaybeden kişinin geri verme yükümlülüğü, onun yerine geçen mirasçılara devredilir. Bu devir işlemi, miras paylarındaki artış oranına göre yapılır.

Madde 671 – I. Geri verme veya mahsup

Geri verme yükümlülüğü olan mirasçı, aldığı şeyi olduğu gibi iade edebilir veya değerinin miras payından düşülmesini isteyebilir. Bu işlem, değer miras payından daha yüksek olsa bile gerçekleştirilebilir.…

Madde 672 – II. Miras payını aşan kazandırmalar

Bir mirasçıya yapılan kazandırma miras payını aşıyorsa ancak mirasçı, miras bırakanın bu fazlalığın kendisinde kalmasını istediğini ispatlarsa, söz konusu fazlalık denkleştirmeye dahil edilmez. Bu durumda dahi diğer…

Madde 673 – III. Denkleştirme değeri

Mirasta denkleştirme, kazandırılan malın denkleştirme anındaki değerine göre hesaplanır. Mirasçılar arasındaki yarar, zarar, gelir ve gider durumlarında sebepsiz zenginleşme hükümleri uygulanır.

Madde 674 – D. Eğitim ve öğrenim giderleri

Miras bırakanın aksi yönde bir isteğinin olduğu ispatlanmadığı sürece, çocukların eğitimi için yapılan masrafların sadece alışılmış ölçüleri aşan kısmının geri verilmesi gerekir. Eğitimi devam eden veya engelli olan…

Madde 675 – E. Hediyeler ve evlenme giderleri

Olağan hediyelerin ve geleneklere uygun düğün masraflarının denkleştirmeye tabi olmadığı belirtilmiştir. Ayrıca çocukların veya torunların evlenmeleri için yapılan makul çeyiz giderlerinin, aksi ispatlanmadıkça…

Madde 676 – I. Paylaşma sözleşmesi

Mirasçıların kendi aralarında yaptıkları paylaşım sözleşmeleri bağlayıcıdır. Bu sözleşme ile miras kalan mallardaki ortaklık durumu, miras payları oranında paylı mülkiyete dönüştürülebilir. Sözleşmenin geçerli…

Madde 677 – II. Miras payı üzerinde sözleşme

Mirasçıların kendi aralarında miras payının devrine dair yaptıkları sözleşmelerin geçerli olması için yazılı şekilde yapılmış olmaları gerekir. Bir mirasçının üçüncü bir kişiyle yapacağı aynı türdeki sözleşmelerin…

1 ilgili yargı kararı

Madde 678 – III. Mirasın açılmasından önce yapılan sözleşmeler

Henüz açılmamış bir miras hakkında, miras bırakanın izni veya katılımı olmadan bir mirasçının diğer mirasçılarla veya üçüncü kişilerle yaptığı sözleşmeler geçersizdir. Bu tür geçersiz sözleşmeler nedeniyle yerine…

Madde 679 – I. Garanti borcu

Miras paylaşımı sonrası mirasçılar, paylaştıkları mallar nedeniyle birbirlerine karşı satım hükümlerine göre sorumlu tutulur. Ayrıca mirasçılar, kendilerine ayrılan alacakların varlığına dair birbirlerine garanti…

Madde 680 – II. Paylaşma sözleşmesinin geçersizliği

Paylaşma sözleşmelerinin geçersizliği durumunda, Borçlar Kanunu'nda yer alan genel hükümler uygulanır.

Madde 681 – I. Müteselsil sorumluluk

Alacaklının rıza göstermediği miras borçlarından dolayı mirasçılar, miras paylaşımı yapıldıktan sonra dahi tüm malvarlıklarıyla birlikte ortaklaşa sorumludur. Bu ortak sorumluluk hali, belirli sürelerin dolmasıyla sona…

Madde 682 – II. Mirasçılara rücu

Paylaşma sözleşmesinde ödeme görevi kendisine verilmemiş bir tereke borcunu veya üzerine aldığı miktardan fazlasını ödeyen mirasçı, bu tutarı diğer mirasçılardan geri isteyebilir. Rücu işlemi öncelikle ilgili borcu…

1 ilgili yargı kararı

BİRİNCİ BÖLÜM – GENEL HÜKÜMLER

Madde 683 – A. Mülkiyet hakkının içeriği

Bir şeye sahip olan kişi, hukuk düzeninin sınırları içerisinde o şeyi dilediği gibi kullanma, ondan yararlanma ve onun üzerinde tasarrufta bulunma yetkisine sahiptir. Malik, malını haksız olarak elinde tutan kişiye…

3 ilgili yargı kararı

Madde 684 – I. Bütünleyici parça

Bir eşyanın sahibi, aynı zamanda o eşyanın bütünleyici parçalarının da sahibidir. Bütünleyici parça, yerel adetlere göre asıl şeyin temel unsuru olan ve asıl şey yok edilmedikçe, zarar görmedikçe veya yapısı…

Madde 685 – II. Doğal ürünler

Bir malın sahibi, o maldan elde edilen ürünlerin de sahibidir. Ürünler; periyodik olarak ortaya çıkan doğal veya hukuki sonuçlar ile kullanım amacına ve geleneklere göre elde edilmesi uygun görülen verimlerdir. Doğal…

Madde 686 – 1. Tanım

Bir eşya hakkındaki işlemler, aksi belirtilmedikçe o eşyanın eklentilerini de kapsar. Eklenti, sahibinin isteğine veya yerel adetlere göre asıl eşyanın işletilmesi, korunması veya fayda sağlaması için ona sürekli…

Madde 687 – 2. Eklenti sayılmayanlar

Asıl mala sahip olan kişinin geçici kullanımı veya tüketimi için ayrılan şeyler ile malın özelliğiyle ilgisi olmaksızın sadece korunması, satılması veya kiralanması amacıyla beraber tutulan eşyalar eklenti sayılmaz.

Madde 688 – 1. Genel kurallar

Paylı mülkiyette, fiziksel olarak bölünmemiş bir varlığa birden fazla kişi belirli paylarla sahiptir. Aksi kararlaştırılmadıkça paylar eşit kabul edilir. Her paydaş, kendi payı üzerinden malik hak ve yükümlülüklerine…

Madde 689 – a. Anlaşmalar

Paydaşlar, oybirliği ile karar vererek kullanım ve yönetime ilişkin konularda kanundan farklı düzenlemeler yapabilirler. Ancak belli başlı yönetim ve koruma hakları bu anlaşmalarla sınırlandırılamaz veya kaldırılamaz.…

1 ilgili yargı kararı

Madde 690 – b. Olağan yönetim işleri

Her paydaş, küçük onarımlar ve tarımsal işler gibi olağan yönetim faaliyetlerini gerçekleştirme yetkisine sahiptir. Paydaşlar, çoğunluk kararıyla bu yetkilerle ilgili farklı düzenlemeler yapabilirler; ancak zorunlu ve…

Madde 691 – c. Önemli yönetim işleri

Paylı mülkiyette işletme yönteminin değiştirilmesi, kira sözleşmeleri ve toprak ıslahı gibi önemli yönetim işlerinin yanı sıra, olağan sınırları aşan bakım ve onarım çalışmaları için pay ve paydaş çoğunluğunun kararı…

1 ilgili yargı kararı

Madde 692 – d. Olağanüstü yönetim işleri ve tasarruflar

Paylı mülkiyet konusu malın kullanım amacının değiştirilmesi, olağan kullanımı aşan yapı işleri veya malın tamamı üzerindeki tasarruf işlemleri için, oybirliğiyle aksi kararlaştırılmadığı sürece tüm paydaşların onayı…

1 ilgili yargı kararı

Madde 693 – 3. Yararlanma, kullanma ve koruma

Paydaşlar, birbirlerinin haklarıyla çatışmadığı sürece paylı malı kullanabilir ve bundan yararlanabilirler. Bir uyuşmazlık çıkması halinde, malın nasıl kullanılacağını hâkim belirler. Herhangi bir paydaş, ortak…

1 ilgili yargı kararı

Madde 694 – 4. Giderler ve yükümlülükler

Paylı mülkiyette yönetim giderleri, vergiler ve diğer yükümlülükler, aksi kararlaştırılmadıkça paydaşlar tarafından payları oranında karşılanır. Kendi payından daha fazlasını ödeyen paydaş, bu miktarı diğer…

Madde 695 – 5. Kararların bağlayıcılığı

Paydaşların yararlanma, kullanma ve yönetime dair aldıkları kararlar ile mahkemece verilen kararlar, sonradan pay sahibi olanları veya pay üzerinde aynî hak kazananları da kapsar. Ancak taşınmazlarla ilgili bu…

Madde 696 – a. Paydaşın çıkarılması

Bir paydaş, kendi veya sorumluluğundaki kişilerin davranışlarıyla diğer paydaşların yükümlülüklerini ağır şekilde çiğnemiş ve ortaklık ilişkisini çekilmez hale getirmişse mahkeme kararıyla paydaşlıktan çıkarılabilir.…

Madde 697 – b. Diğer hak sahiplerinin çıkarılması

Bir paydaşın çıkarılmasına dair kurallar; intifa, diğer aynî haklar veya tapuda kayıtlı kişisel yararlanma hakkı olan kişiler için de kıyas yoluyla uygulanır. Devredilemeyen bir hak söz konusu olduğunda, bu hakkın…

Madde 698 – a. Paylaşma istemi

Paylı mülkiyette, kanuni bir zorunluluk veya önceden yapılmış bir sözleşme olmadığı sürece her ortak malın paylaşılmasını talep edebilir. Paylaşma hakkı, yapılan bir anlaşma ile en fazla on yıl süreyle kısıtlanabilir.…

Madde 699 – b. Paylaşma biçimi

Mal paylaşımı, malın fiziksel olarak bölünmesi veya satılarak elde edilen gelirin bölüşülmesi şeklinde yapılır. Paydaşlar yöntem konusunda anlaşamazsa, hâkimin kararıyla mal aynen bölünür veya değer farklılıkları para…

Madde 700 – c. İntifa hakkı sahibinin durumu

Bir paydaşın kendi payı üzerinde intifa hakkı kurması durumunda, diğer paydaşlar bu işlemin kendilerine tebliğ edilmesinden itibaren üç ay içinde paylaşma talep edebilirler. Satış yoluyla paylaşım yapılırsa, intifa…

Madde 701 – 1. Kaynakları ve niteliği

Kanunla veya kanunun öngördüğü sözleşmelerle kurulan topluluklar nedeniyle mallara birlikte sahip olanların mülkiyeti elbirliği mülkiyetidir. Bu mülkiyet türünde kişilerin belirli payları yoktur; herkesin hakkı tüm…

4 ilgili yargı kararı

Madde 702 – 2. Hükümleri

Ortakların hak ve yükümlülüklerinin neler olduğu ile yönetim, tasarruf ve paylaşım esaslarını belirler. Genel kural olarak kararların oybirliği ile alınması gerektiğini ve sözleşmeyle kurulan topluluklarda belirli…

3 ilgili yargı kararı

Madde 703 – 3. Sona ermesi

Elbirliği mülkiyeti; malın devredilmesi, topluluğun dağılması veya paylı mülkiyete geçilmesiyle sona erer. Aksi bir hüküm olmadıkça paylaştırma işlemleri, paylı mülkiyet hükümlerine göre yapılır.

İKİNCİ BÖLÜM – TAŞINMAZ MÜLKİYETİ

Madde 704 – A. Taşınmaz mülkiyetinin konusu

Bu madde, taşınmaz mülkiyetinin neleri kapsadığını belirlemektedir. Buna göre arazi, tapu kütüğündeki belirli haklar ve kat mülkiyetindeki bağımsız bölümler taşınmaz mülkiyetinin konusudur.

Madde 705 – I. Tescil

Taşınmaz mülkiyeti kural olarak tescil yoluyla kazanılır. Miras, mahkeme kararı, cebri icra, işgal, kamulaştırma ve kanunda öngörülen diğer durumlar hariç tutulmuştur; ancak bu istisnai hallerde dahi malikin tasarruf…

5 ilgili yargı kararı

Madde 706 – 1.Hukukî işlem

Taşınmaz mülkiyetini devredecek sözleşmelerin geçerli olabilmesi için resmi şekilde düzenlenmiş olması gerekir. Mirasla ilgili işlemler ve mal rejimi sözleşmeleri ise kendilerine has olan şekil kurallarına tabidir.

16 ilgili yargı kararı

Madde 707 – 2. İşgal

Tapu kütüğünde kayıtlı olan bir taşınmazın mülkiyeti, ancak sahibinin talebiyle kaydı silinmişse işgal yoluyla kazanılabilir. Tapuda kaydı bulunmayan taşınmazların mülkiyeti ise işgal yoluyla kazanılamaz.

Madde 708 – 3. Yeni arazi oluşması

Sahipsiz yerlerde doğa olayları veya su yataklarının değişmesiyle oluşan yararlanmaya uygun araziler Devlete ait olur. Devlet, kamuya yönelik bir sakınca görmediği sürece bu alanı öncelikli olarak arazisini kaybedene…

Madde 709 – a. Genel olarak

Arazi kaymasının meydana gelmesi, taşınmaz sınırlarının değiştirilmesini gerektirmez. Kayma nedeniyle bir taşınmazdan diğerine geçen toprak parçaları ve eşyalar için sürüklenen şeyler ve karışmaya dair kurallar geçerli…

Madde 710 – b. Heyelân

Yetkili makamların heyelan bölgesi olarak belirlediği yerlerde, arazi kaymasının sınır değişikliğine yol açmayacağı ilkesi geçerli değildir. Bu bölgelerin tespiti yapılırken arazinin yapısı esas alınır. Bir taşınmazın…

Madde 711 – c. Sınırın yeniden belirlenmesi

Arazi kayması nedeniyle sınırların gerçeği yansıtmadığı durumlarda, taşınmaz sahibi sınırların yeniden belirlenmesini talep edebilir. Bu işlem sırasında ortaya çıkan fazlalıklar ve eksiklikler birbirleriyle dengelenir.

Madde 712 – a. Olağan zamanaşımı

Tapu kütüğünde geçerli bir hukuki sebep olmadan malik olarak kayıtlı görünen kişinin, taşınmazı belirli şartlarla on yıl boyunca kullanması halinde mülkiyet hakkı kazanacağı düzenlenmiştir.

1 ilgili yargı kararı

Madde 713 – b. Olağanüstü zamanaşımı

Tapu kütüğünde kayıtlı olmayan veya sahibi belli olmayan bir taşınmazı, gerekli şartlarla birlikte 20 yıl boyunca kesintisiz ve malik sıfatıyla kullanan kişinin mülkiyetin adına tescil edilmesini istemesini düzenler.…

11 ilgili yargı kararı

Madde 714 – c. Sürelerin hesabı

Kazandırıcı zamanaşımı sürelerinin hesaplanması, kesilmesi ve durması durumlarında Borçlar Kanunu'nun zamanaşımına dair hükümleri uygulanır.

Madde 715 – 6. Sahipsiz yerler ve yararı kamuya ait mallar

Sahipsiz yerler ve topluma faydası olan mallar devletin kontrolü altındadır. Kamu yararına olan sular ile tarıma uygun olmayan doğal alanlar aksi ispatlanmadıkça kimseye ait değildir ve özel mülk haline getirilemez. Bu…

1 ilgili yargı kararı

Madde 716 – III. Tescili isteme hakkı

Mülkiyeti kazanmak için yasal dayanağı olup da karşı tarafın onaylamadığı durumlarda, hak sahibi hakim aracılığıyla tescil isteyebilir. Miras, kamulaştırma veya mahkeme kararı gibi belirli hallerde tescil işlemi…

3 ilgili yargı kararı

Madde 717 – C. Taşınmaz mülkiyetinin kaybı

Taşınmaz mülkiyeti, kaydın silinmesi (terkin) veya taşınmazın tamamen yok olmasıyla sona erer. Kamulaştırma durumunda ise mülkiyetin hangi zamanda sona ereceği özel kanunlar tarafından belirlenir.

Madde 718 – I. Kapsam

Arazi mülkiyeti, kullanım için fayda sağladığı ölçüde yerin altındaki toprak tabakalarını ve üzerindeki hava alanını kapsar. Yasal sınırlamalar çerçevesinde; arazi üzerindeki yapılar, bitkiler ve kaynaklar da bu…

4 ilgili yargı kararı

Madde 719 – 1. Sınırların belirlenmesi

Taşınmaz sınırlarının nasıl belirleneceğine ilişkin usuller düzenlenmiştir. Genel olarak sınırlar tapu planları ve yerdeki işaretlere göre belirlenirken, bu ikisinin farklılık gösterdiği durumlarda tapu planı esas…

Madde 720 – 2. Sınır belirleme yükümlülüğü

Arazi sahipleri, komşularının istemiyle belirsiz olan sınırların tespit edilmesi amacıyla tapu planlarının düzeltilmesine veya sınır işaretlerinin konulmasına destek vermekle yükümlüdür.

Madde 721 – 3. Sınırlıklar üzerinde paylı mülkiyet

İki taşınmazı birbirinden ayıran duvar, parmaklık veya çit gibi sınır belirleyiciler, aksi kanıtlanmadığı sürece her iki komşunun ortak malı kabul edilir.

Madde 722 – a. Mülkiyet ilişkisi

Bir kişinin kendi veya başkasının arazisine yaptığı yapıda kullanılan malzemeler, kural olarak o arazinin bütünleyici parçası kabul edilir. Eğer izin alınmadan kullanılmışsa ve sökülmesi çok büyük zarar vermeyecekse,…

Madde 723 – b. Tazminat

Malzemelerin sökülüp alınmaması durumunda arazi malikinin malzeme sahibine ödeyeceği tazminatı belirler. Tazminat tutarı, yapıyı yaptıran tarafın iyiniyetli olup olmamasına göre değişkenlik gösterir.

Madde 724 – c. Arazinin mülkiyetinin malzeme sahibine verilmesi

Yapının değeri arazi değerinden açıkça daha yüksekse, iyiniyetli taraf uygun bir bedel ödemek kaydıyla yapının ve arazinin tamamının veya yeterli bir kısmının mülkiyetinin malzeme sahibine verilmesini talep edebilir.

Madde 725 – 2. Taşkın yapılar

Bir yapının komşu araziye taşan kısmı, yapı sahibinin orada irtifak hakkı varsa kendi mülkiyeti sayılır. Eğer böyle bir hak yoksa, belirli şartların sağlanması durumunda iyi niyetli yapı sahibi bedeli karşılığında…

2 ilgili yargı kararı

Madde 726 – 3. Üst hakkı

Başkasının arazisinde üst hakkına dayanarak inşa edilen kalıcı yapıların mülkiyeti hak sahibine aittir. Yapılardaki bağımsız bölümlerle ilgili kat mülkiyeti ve kat irtifakı süreçleri Kat Mülkiyeti Kanunu'na tabi olup,…

Madde 727 – 4. Mecralar

Su, gaz ve elektrik gibi tesisat hatları, aksine bir karar yoksa işletme sınırları dışında olsa bile işletmenin parçası ve sahibinin malı sayılır. Başka bir taşınmaza bu tür bir hattın kurulması, komşuluk hukuku…

Madde 728 – 5. Taşınır yapılar

Başkasının arazisine kalıcı olmak amacıyla yapılmayan kulübe, büfe, çardak, baraka ve benzeri hafif yapıların mülkiyeti, bu yapıların sahibine aittir. Bu nitelikteki yapılar taşınır mal olarak kabul edilir ve tapu…

1 ilgili yargı kararı

Madde 729 – IV. Araziye dikilen fidanlar

Kişinin kendi veya başkasının fidanını farklı bir araziye dikmesi durumunda, başkasının malzemesiyle yapılan yapılara ilişkin kurallar uygulanır. Ayrıca ağaçların ve ormanların üst hakkına konu olması yasaktır.

Madde 730 – V. Taşınmaz malikinin sorumluluğu

Taşınmaz sahibi mülkiyet hakkını yasal sınırlamalara aykırı şekilde kullandığında, bundan zarar gören veya zarar riskiyle karşılaşan kişiler durumu düzeltmek ve zararlarını gidermek için dava açabilir. Hakim, yerel…

1 ilgili yargı kararı

Madde 731 – I. Genel olarak

Taşınmaz mülkiyetine dair kanuni kısıtlamalar, tapu siciline kaydedilmese dahi geçerlidir. Bu kısıtlamaların değiştirilmesi veya kaldırılması için resmi bir sözleşme yapılması ve bunun tapu kütüğüne şerh edilmesi…

Madde 732 – a. Önalım hakkı sahibi

Paylı mülkiyete konu bir taşınmazda, pay sahiplerinden birinin payının tamamını veya bir kısmını üçüncü bir kişiye satması durumunda, diğer paydaşlar önalım hakkından yararlanabilirler.

Madde 733 – b. Kullanma yasağı, feragat ve hak düşürücü süre

Devlet İhale Kanunu kapsamındaki satışlar ile cebri artırmalarda önalım hakkı kullanılamaz. Bu haktan genel olarak vazgeçilmesi resmi şekilde yapılıp tapuya işlenmelidir; ancak belirli bir satış için vazgeçme işlemi…

Madde 734 – c. Kullanılması

Önalım hakkının kullanılması için alıcıya karşı dava açılması gerekmektedir. Hak sahibi, hâkimin belirlediği güncel değeri ve tapu giderlerini verilen kesin süre içinde nakden yatırmak zorundadır. Bu ödeme yapılmazsa…

Madde 735 – 2. Sözleşmeden doğan önalım hakkı

Tapu kütüğüne şerh edilen sözleşmesel önalım hakkı, şerhte yer alan süre ve koşullar dahilinde tüm maliklere karşı kullanılabilir. Şerhte özel bir koşul belirtilmemişse, taşınmazın üçüncü kişilere satıştaki koşulları…

Madde 736 – 3. Alım ve geri alım hakları

Tapu kütüğüne şerh edilen alım ve geri alım hakları, şerhte belirlenen süre içerisinde tüm maliklere karşı kullanılabilir. Bu şerhin etkisi, şerhin verildiği tarihten itibaren on yıl geçmesiyle her durumda sona erer.

1 ilgili yargı kararı

Madde 737 – 1. Kullanma biçimi

Taşınmaz sahipleri, mülkiyet haklarını kullanırken ve özellikle ticari faaliyetlerini yürütürken komşularını olumsuz etkileyecek aşırı davranışlardan kaçınmak zorundadır. Taşınmazın özelliklerine ve yerel adetlere göre…

1 ilgili yargı kararı

Madde 738 – a. Kural

Taşınmaz sahiplerinin yaptıkları kazı ve inşaat işlemleri nedeniyle komşu taşınmazlara zarar vermemeleri gerekir. Komşuluk hukuku kurallarına aykırı şekilde yapılan yapılar hakkında taşkın yapılara ilişkin hükümler…

Madde 739 – b. Özel kurallar

Kazı ve yapı işlerinde uyulması gereken kuralların özel kanunlar tarafından belirlendiği hükme bağlanmıştır.

Madde 740 – a. Kural

Komşunun arazisine taşarak zarar veren dal ve köklerin, talep edilmesine rağmen uygun sürede kaldırılmaması durumunda karşı komşu tarafından kesilip mülkiyetine geçirilmesi düzenlenmiştir. Ayrıca belirli şartlarla…

Madde 741 – b. Özel kurallar

Komşu taşınmaz sahiplerinin bitki dikimleri sırasında uymaları gereken kuralların özel kanunlarla düzenlendiği belirtilmiştir.

Madde 742 – 4. Doğal olarak akan su

Taşınmaz sahipleri, üst seviyedeki araziden kendi arazilerine doğal yollarla akan sulara katlanmak durumundadır. Komşular, bu suların akışını birbirlerinin zararına değiştiremezler. Üst arazi sahibi, suyu sadece kendi…

Madde 743 – 5. Fazla suyun akıtılması

Doğal olarak yukarıdan aşağıya su akan arazilerde, alt arazi sahibi üst araziden boşaltılan fazla suları tazminat istemeksizin kabul etmek zorundadır. Eğer alt arazi sahibi bu durumdan zarar görüyorsa, masrafları üst…

Madde 744 – a. Katlanma yükümlülüğü

Taşınmaz sahipleri; zararının tamamının önceden ödenmesi ve tesisatın başka yerden geçirilmesinin imkansız veya çok maliyetli olması şartıyla, su, gaz ve elektrik gibi hatların arazilerinden geçirilmesine izin vermekle…

Madde 745 – b. Yükümlü taşınmaz malikinin menfaatinin korunması

Yükümlü taşınmaz maliki, kendi menfaatlerinin hakkaniyete uygun şekilde gözetilmesini talep edebilir. Ayrıca, araziden geçen mecralarda olağanüstü durumların bulunması halinde malik, söz konusu alanın zararını tamamen…

Madde 746 – c. Durumun değişmesi

Durum değiştiğinde, taşınmaz sahibi mecranın kendi yararına başka bir yere taşınmasını isteyebilir. Bu taşıma işleminin masrafları kural olarak mecra hakkı sahibine aittir.

Madde 747 – a. Zorunlu geçit

Genel yola çıkış için yeterli geçidi olmayan taşınmaz sahibi, tam bir bedel ödeyerek komşularından geçit hakkı isteyebilir. Bu hak öncelikle eski mülkiyet ve yol durumuna göre en uygun olan, ardından ise en az zarar…

Madde 748 – b. Diğer geçit hakları

Taşınmaz sahiplerinin belirli amaçlarla komşu parsele girmesi veya çeşitli kullanım yollarına ilişkin geçit haklarında öncelikle özel kanunlar, yoksa yerel adetler uygulanır. Kanundan kaynaklanan bu hakların…

Madde 749 – 8. Sınırlıklar

Her arazi sahibi, taşınmazının sınırlarını çit veya duvar gibi sınırlıklarla çevirmek için yapılan masrafları karşılamakla yükümlüdür. Bu durum için paylı mülkiyete dair hükümler ile özel kanunlarda yer alan yükümlülük…

1 ilgili yargı kararı

Madde 750 – 9. Katılma yükümlülüğü

Taşınmaz sahipleri, komşuluk hukukundan kaynaklanan hakların kullanımı için gereken işlere ve masraflara, bu işlerden faydalandıkları oranda katılmak zorundadır.

Madde 751 – 1. Orman ve mer'aya girme

Yetkili makamların bitki örtüsünü korumak için getirdiği bir yasak yoksa, herkes başkasının orman ve merasına girebilir. Bu alanlardaki yabani meyve, mantar ve benzerlerini yerel adetlerin izin verdiği ölçüde toplamak…

Madde 752 – 2. Sürüklenen şeyler ile benzerlerinin alınması

Doğal olaylar veya kazalar nedeniyle başka birinin arazisine sürüklenen eşya ve hayvanların sahipleri, bunları geri almak için arazi sahibinden izin isteme hakkına sahiptir. Arazi sahibi bu izni vermekle yükümlüdür…

Madde 753 – 3. Zorunluluk hâlinde

Kendini veya başkasını tehdit eden acil bir zararı veya tehlikeyi ancak başkasının taşınmazına müdahale ederek önleyebilen kişi, önlenecek zarar müdahaleyle oluşacak zarardan çok daha büyükse bunu yapabilir ve taşınmaz…

Madde 754 – 1. Genel olarak

Taşınmaz mülkiyeti haklarının kamu yararı nedeniyle kısıtlanması durumunda, bu süreçlerin hangi kurallarla yönetileceği özel kanunlar tarafından belirlenir. Bu kısıtlamalar arasında yapılaşma, güvenlik hizmetleri,…

Madde 755 – 2. Toprağın iyileştirilmesi

Su yollarının düzeltilmesi, sulama ve arazi toplulaştırması gibi toprağı iyileştirme işlerinin yapılabilmesi için belirli sayısal çoğunlukların kararı gerekir. Alınan bu karar tapu kütüğüne kaydedilir ve tüm malikler…

Madde 756 – I. Mülkiyet ve irtifak hakkı

Su kaynakları arazinin ayrılmaz bir parçasıdır ve sadece o araziyle birlikte sahiplenilebilir; başkasının arazisindeki kaynaklar üzerindeki haklar ise tapu kütüğüne tescil edilen irtifak hakkıyla kurulur. Yeraltı…

Madde 757 – 1. Tazminat

Kazı, yapı veya benzeri faaliyetlerle su kaynaklarını ya da kuyuları keserek veya kirleterek zarar veren kişi, meydana gelen zararı gidermekle sorumludur. Zararın kasten veya ihmalle verilmediği ya da zarar görenin de…

Madde 758 – 2. Eski duruma getirme

Taşınmazlarda yaşamak, işletmecilik yapmak veya içme ile kullanma suyunu karşılamak için gerekli kaynakların kesilmesi veya kirletilmesi durumunda, bu kaynakların mümkün olduğu ölçüde eski haline getirilmesi…

Madde 759 – III. Aynı yataktan beslenen kaynaklar

Ortak bir ana kaynaktan beslenen farklı kişilere ait komşu kaynakların beraber tutulması ve suyun önceki kullanım oranlarına göre dağıtılması istenebilir. Ortak tesis giderleri kullanım oranına göre paylaşılır. Karşı…

Madde 760 – IV. Özel kanun hükümleri ve yerel âdet

Özel mülkiyetteki arazilerde bulunan su kaynaklarının kullanım usulleri öncelikle özel kanunlarla belirlenir. Bu konularda özel bir kanun hükmü bulunması halinde o hüküm, bulunmaması halinde ise yerel adetler uygulanır.

Madde 761 – V. Zorunlu su

Evi, arazisi veya işletmesi için gereken suya sahip olmayan ve bunu makul çaba ve giderle başka yoldan temin edemeyen taşınmaz sahibi, komşusunun ihtiyacından fazla olan suyu tam bir bedel karşılığında almak için hak…

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – TAŞINIR MÜLKİYETİ

Madde 762 – A. Konusu

Taşınır mülkiyetinin neleri kapsadığını belirleyen düzenlemedir. Buna göre, nitelikleri gereği taşınabilen maddi şeyler ile edinilmeye uygun olan ve taşınmaz mülkiyeti dışında kalan doğal güçler taşınır mal kabul edilir.

Madde 763 – 1. Zilyetliğin devri

Taşınır malların mülkiyetinin başka birine geçmesi için zilyetliğin devredilmesi gerekir. Bir taşınırı iyi niyetle ve sahibi olmak amacıyla devralan kişi, devreden kişide mülkiyeti devretme yetkisi olmasa bile,…

Madde 764 – a. Genel olarak

Bir mal başkasına devredilirken mülkiyetin saklı tutulması kaydının geçerli olabilmesi için resmi sözleşmenin, malı alan kişinin yerleşim yerindeki noterlik özel siciline kaydedilmesi gerekir. Hayvan satışlarında ise…

Madde 765 – b. Taksitle satış

Taksitle mal satan kişi, taksitli satışlara dair özel hükümlere uymak kaydıyla, mülkiyeti saklı tutma sözleşmesine dayanarak sattığı malın geri verilmesini isteyebilir.

Madde 766 – 3. Hükmen teslim

Bir taşınır malın mülkiyeti devredilirken, devreden kişinin özel bir hukuki ilişkiye dayanarak malı elinde tutmaya devam etmesi durumunda, fiziksel teslim olmasa dahi mülkiyet geçmiş sayılır. Ancak bu işlem, üçüncü…

Madde 767 – 1. Sahipsiz şeyler

Sahipsiz bir taşınır eşyaya, ona sahip olma niyetiyle zilyetliğini kazanan kişi, o eşyanın maliki olur.

Madde 768 – 2. Sahipsiz duruma gelen hayvanlar

Hayvanların hangi hallerde sahipsiz duruma geleceğini belirleyen hükümdür. Belirli şartlar altında av hayvanları ve ehlileşmiş hayvanlar sahipsiz sayılırken, arı oğullarının durumu buna istisnadır.

Madde 769 – 1. Arama ve ilân

Kaybolmuş bir şeyi bulan kişi; bunu sahibine, sahibi bilinmiyorsa kolluk kuvvetlerine veya muhtara bildirmekle, araştırma yapmakla ve gerekirse ilan etmekle yükümlüdür. Değerli eşyaların bildirilmesi her durumda…

Madde 770 – 2. Koruma ve satma

Bulunan eşyanın özenle korunması gerekir. Belirli şartlar oluştuğunda eşya açık artırma yoluyla satılabilir ve satışla elde edilen tutar eşyanın yerine geçer.

Madde 771 – 3. Mülkiyetin kazanılması, geri verme

Kayıp bir eşyayı bulan kişinin, bildirim sürecinden itibaren beş yıl içinde sahibinin çıkmaması durumunda mülkiyeti nasıl kazanacağı düzenlenmiştir. Ayrıca eşyanın iadesi halinde ödül ve gider talepleri ile belirli…

Madde 772 – 4. Define

Çok önceden gömülmüş veya saklanmış olduğu ve sahibinin artık bulunmadığı kesinleşmiş değerli şeyler define sayılır. Bilimsel değere sahip eşyalar hariç olmak üzere define, bulunduğu taşınır veya taşınmaz malın…

Madde 773 – 5. Bilimsel değeri olan eşya

Bilimsel değeri bulunan sahipsiz doğal şeylerin veya eski eserlerin bulunması durumunda ilgili özel kanunların hükümleri uygulanır.

Madde 774 – IV. Düşen veya sürüklenen şeyler

Doğal güçler veya tesadüfler nedeniyle bir kişinin egemenlik alanına giren taşınır mallar ve hayvanlar söz konusu olduğunda, o kişi kayıp eşya bulanın hak ve sorumluluklarına tabi olur. Ayrıca, başka bir kovana göç…

Madde 775 – V. İşleme

Bir kimsenin başkasına ait bir şeyi işlemesi veya şeklini değiştirmesi durumunda ortaya çıkan yeni şeyin aidiyeti düzenlenmiştir. Genel kural olarak, emeğin değerinin eski şeyden fazla olması halinde yeni şey…

Madde 776 – VI. Karışma ve birleşme

Birden fazla kişiye ait taşınır mallar, ciddi zarar görmeden veya yüksek maliyetle ayrılamayacak şekilde birleşmişse, sahipleri malların birleşme anındaki değerleri oranında paylı mülkiyet sahibi olurlar (1. fıkra).…

Madde 777 – VII. Kazandırıcı zamanaşımı

Bir başkasına ait taşınır malı beş yıl boyunca davasız, kesintisiz, iyi niyetle ve sahibiymiş gibi elinde bulunduran kişi, zamanaşımı yoluyla o malın sahibi olur. Zilyetliğin irade dışında kaybedilmesi durumunda, bir…

Madde 778 – C. Kaybedilmesi

Bir taşınır malın mülkiyeti, sadece zilyetliğinin (fiili hakimiyetinin) kaybedilmesiyle sona ermez. Mülkiyetin bitmesi için ya sahibinin malı terk etmesi ya da bir başkasının mülkiyeti kazanmış olması gerekir.

BİRİNCİ BÖLÜM – İRTİFAK HAKLARI VE TAŞINMAZ YÜKÜ

Madde 779 – A. Konusu

Taşınmaz lehine irtifak hakkı, bir taşınmaz için başka bir taşınmaz üzerine konulan bir yükümlülüktür. Bu hak nedeniyle, yüklü taşınmazın sahibi mülkiyet haklarının bir kısmından vazgeçmek veya diğer taşınmaz sahibinin…

Madde 780 – 1. Tescil

İrtifak hakkının kurulabilmesi için tapu kütüğüne tescil yapılması zorunludur. Bu hakkın kazanımı ve tescili işlemlerinde, farklı bir hüküm yoksa taşınmaz mülkiyetine dair kurallar geçerlidir. İrtifak hakkının…

1 ilgili yargı kararı

Madde 781 – 2. Sözleşme

İrtifak hakkı kurulması amacıyla yapılan sözleşmelerin geçerli sayılabilmesi için resmi şekilde düzenlenmiş olması gerekir.

Madde 782 – 3. Kendi taşınmazı üzerinde irtifak hakkı

Birden fazla taşınmaz sahibi olan bir kişi, kendisine ait bu taşınmazlardan biri üzerinde diğerinin yararına irtifak hakkı kurabilir.

Madde 783 – 1. Genel olarak

İrtifak hakkının hangi hallerde sona ereceği belirlenmiştir. Bu hak, tescil işleminin iptal edilmesiyle veya söz konusu taşınmazların yok olmasıyla ortadan kalkar.

Madde 784 – 2. Her iki taşınmaza aynı kimsenin malik olması

Hem yüklü hem de yararlanan taşınmazlar aynı kişinin mülkiyetine geçerse, bu kişi irtifak hakkını sildirebilir. Sildirme işlemi yapılmadığı takdirde irtifak hakkı aynî hak olarak kalmaya devam eder.

Madde 785 – 3. Mahkeme kararı

Bir irtifak hakkının sağladığı yarar tamamen sona ermişse, yüklü taşınmazın sahibi bu hakkın silinmesini talep edebilir. Ayrıca, getirisi yüke kıyasla çok az olan irtifak haklarının, belli bir bedel ödenerek kısmen…

Madde 786 – 1. Genel olarak

İrtifak hakkı sahibi, hakkını korumak ve kullanmak için gerekli önlemleri alabilir ancak bunu taşınmaz malikine en az zarar verecek şekilde yapmakla yükümlüdür. Taşınmaz maliki ise bu hakkın kullanımını engelleyen veya…

Madde 787 – 2. Tescile göre

İrtifak hakkının kapsamı, öncelikle tescilde açıkça belirtilen yetki ve yükümlülüklere göre belirlenir. Tescilden açıkça anlaşılmayan hallerde ise kapsam, tescil sınırları dahilinde kalarak hakkın kazanılma sebebine…

2 ilgili yargı kararı

Madde 788 – 3. İhtiyaçların değişmesi

Yararlanan taşınmazın ihtiyaçlarının değişmiş olması, bu hak nedeniyle yüklü taşınmazın üzerine düşen sorumluluğun ve yükün artırılmasına imkan tanımaz.

Madde 789 – 4. Özel kanun hükümleri ve yerel âdet

Tarla yolu, yaya veya araç geçidi, hayvan otlatma ve sulama gibi hakların kapsamının nasıl belirleneceği düzenlenmiştir. Bu hakların sınırları sırasıyla tarafların anlaşması, özel kanunlar veya yerel adetler…

Madde 790 – II. Bakım giderleri

İrtifak hakkının kullanımı için gerekli tesislerin bakım sorumluluğu yararlanan taşınmaz malikine aittir. Ancak bu tesisler yüklü taşınmaz malikine de fayda sağlıyorsa, bakım giderleri her iki malik tarafından…

Madde 791 – 1. İrtifak hakkının ilişkin olduğu yerin değiştirilmesi

Taşınmazın sadece belirli bir kısmı için kurulmuş olan irtifak hakkının yeri, taşınmaz sahibi tarafından belirli şartlar altında değiştirilebilir. Malikin, menfaatini kanıtlaması ve masrafları karşılaması durumunda,…

Madde 792 – a. Yararlanan taşınmazın bölünmesi

Faydalanan taşınmazın parçalara bölünmesi durumunda, irtifak hakkı kural olarak her bir parsel için devam eder. Ancak hakkın sadece bir parsel tarafından kullanılabileceği durumlarda, yüklü taşınmazın sahibi diğer…

Madde 793 – b. Yüklü taşınmazın bölünmesi

Üzerinde irtifak hakkı olan bir taşınmaz bölündüğünde, bu hak kural olarak tüm yeni parsellerde devam eder. Eğer hak bazı parsellerde kullanılmıyor ve kullanılması mümkün değilse, o parsellerin sahipleri hakkın…

Madde 794 – I. Konusu

İntifa hakkı; taşınırlar, taşınmazlar, haklar veya bir malvarlığı üzerinde kurulabilen bir haktır. Aksi belirlenmedikçe bu hak, sahibine ilgili konudan tam şekilde yararlanma imkanı verir.

Madde 795 – II. Kurulması

İntifa hakkının taşınırlar, alacaklar ve taşınmazlar için hangi yöntemlerle kurulacağı belirlenmiştir. Hak kazanımında aksi belirtilmedikçe mülkiyete dair kuralların geçerli olduğu ifade edilmiştir. Ayrıca…

Madde 796 – 1. Sona erme sebepleri

İntifa hakkının sona erme halleri belirlenmiştir. Hak konusu yok olduğunda veya tescil silindiğinde intifa hakkı, sebebi ortadan kalktığında ise yasal intifa hakkı sona erer. Belirli sürelerin dolması, hak sahibinin…

Madde 797 – 2. Süresi

İntifa hakkının hangi durumlarda sona ereceğini belirleyen maddedir. Bu hak gerçek kişilerde ölümle; tüzel kişilerde ise belirlenen sürenin dolmasıyla veya süre belirlenmemişse tüzel kişiliğin sona ermesiyle biter.

Madde 798 – 3. Harap olma veya kamulaştırma

Malik, kullanılamayacak kadar harap olmuş intifa konusundaki malı eski haline getirmekle yükümlü değildir; ancak bunu yaparsa intifa hakkı yeniden kurulmuş sayılır. Sigorta ve kamulaştırma gibi durumlarda ise intifa…

Madde 799 – a. Yükümlülük

İntifa hakkı sona erdiğinde, bu hakka sahip olan kişi söz konusu malı asıl sahibine geri vermekle yükümlüdür.

Madde 800 – b. Sorumluluk

İntifa hakkı sahibinin, elinde bulundurduğu malın kaybı, değer kaybı veya tüketimi konusundaki sorumluluklarını belirler. Normal kullanım sonucu oluşan yıpranmalar sorumluluk kapsamı dışındadır.

Madde 801 – c. Giderler

İntifa hakkı sahibinin, sorumluluğunda olmadığı halde yaptığı harcamaların, yenilemelerin ve eklemelerin bedelini hak sona erdiğinde talep edebilmesini düzenler. Malik tazminatı ödemezse, intifa hakkı sahibi yaptığı…

Madde 802 – 5. Zamanaşımı

Malik ve intifa hakkı sahibinin geri verme anında ileri sürebileceği tüm istem hakları, bu tarihten itibaren bir yıl sonra zamanaşımına uğrar.

Madde 803 – a. Genel olarak

İntifa hakkı sahibi, hakkın konusu olan malı elinde bulundurma, yönetme, kullanma ve ondan yararlanma yetkisine sahiptir. Kişi, bu yetkilerini kullanırken iyi bir yönetici gibi özen göstermek zorundadır.

Madde 804 – b. Doğal ürünler

İntifa hakkı süresince olgunlaşan doğal ürünler, intifa hakkı sahibine aittir. Ürünün ekimini veya dikimini yapan kişi, ürünleri toplayan taraftan ürün değerini aşmamak üzere yaptığı masrafların karşılığını…

Madde 805 – c. Faizler

İntifa hakkına konu olan sermayenin faizleri ve diğer dönemsel gelirleri, vadesi daha sonra gelmiş olsa bile, intifa hakkının başladığı tarihten sona erdiği tarihe kadar hak sahibine aittir.

Madde 806 – d. Hakkın kullanılmasının devri

Sözleşmede aksine bir hüküm bulunmadığı veya durumun şahsen kullanımı gerektirmediği hallerde, intifa hakkının kullanımı başka birine devredilebilir. Böyle bir devir gerçekleştiğinde mal sahibi, haklarını devralan…

Madde 807 – a. Gözetim

Mal sahibi, üzerinde hak bulunan malın hukuka aykırı şekilde veya malın özelliğine uymayan bir biçimde kullanılmasına itiraz edebilir.

Madde 808 – b. Güvence isteme

Malik, haklarının tehlikeye düştüğünü ispat ederek intifa hakkı sahibinden güvence isteyebilir. İntifa hakkı tüketilebilen şeyler veya kıymetli evrak söz konusu olduğunda, malik herhangi bir ispat aramaksızın teslimden…

Madde 809 – c. Bağışlamada güvence

İntifa hakkının bağışlayanda kaldığı bağışlama işlemlerinde, bağış yapan kişiden herhangi bir güvence talep edilemez.

Madde 810 – d. Güvence verilmemesinin sonuçları

İntifa hakkı sahibinin belirlenen sürede güvence sunmaması veya malı hukuka aykırı kullanmaya devam etmesi durumunda, sulh hâkimi yeni bir karar verilinceye dek malın zilyetliğini kaldırabilir. Bu durumda hak konusu…

Madde 811 – 3. Defter tutma

Malik veya intifa hakkı sahibi, giderlerin paylaşılması şartıyla, intifa hakkına konu olan malların resmi defterinin noter tarafından tutulmasını her zaman talep edebilir.

Madde 812 – a. Malın korunması

İntifa hakkı sahibi, malın korunması ve olağan bakımlarından sorumludur. Daha önemli müdahalelerin gerektiği durumlarda mal sahibine haber vermeli ve işlemlere izin vermelidir. Mal sahibinin bu işlemleri yapmaması…

Madde 813 – b. Bakım ve işletme giderleri

İntifa hakkı konusunun olağan bakım, işletme giderleri ile vergi ve resimleri intifa hakkı sahibine aittir. Eğer malik bu vergi ve resimleri ödemişse, intifa hakkı sahibi bunları malike geri ödemekle yükümlüdür. Diğer…

Madde 814 – c. Malvarlığı intifaında borçların faizi

Bir malvarlığı üzerinde intifa hakkı olan kişi, bu malvarlığına ait borçların faizlerini ödemekten sorumludur. Haklı nedenlerin bulunması durumunda kişi bu sorumluluktan kurtulmayı talep edebilir ve bu durumda intifa…

Madde 815 – d. Sigorta ettirme

Yerel adetlere göre iyi bir yönetim gerekliyse, intifa hakkı sahibi taşınmazı malik adına yangın ve diğer risklere karşı sigorta ettirmekle yükümlüdür. Eğer böyle bir yükümlülük varsa veya taşınmaz halihazırda…

Madde 816 – a. Ürünler

Taşınmaz üzerinde intifa hakkı olan kişi, kullanım sırasında olağan sınırlara uymak zorundadır. Bu sınırlar aşılarak elde edilen ürünlerin mülkiyeti taşınmaz malikine geçer.

Madde 817 – b. Özgülenme yönü

İntifa hakkı sahibi, taşınmazın ekonomik kullanım amacını malike ciddi zarar verecek şekilde değiştiremez, yeni bir forma sokamaz veya önemli değişiklikler yapamaz. Ancak malike önceden haber vermesi ve kullanım…

Madde 818 – c. Ormanlar

Bir ormanda intifa hakkı bulunan kişi, özel kanunlara uygun bir işletme planı kapsamında yararlanma hakkına sahiptir. Plan hazırlanırken hem malik hem de intifa hakkı sahibi haklarının gözetilmesini talep edebilir.…

Madde 819 – 2. Tüketilebilen ve değeri biçilen şeyler

Tüketilebilen şeylerin mülkiyeti, aksine sözleşme yoksa intifa hakkı sahibine geçer fakat geri verme aşamasında bunların güncel değerinin ödenmesi gerekir. Değeri önceden belirlenmiş diğer taşınırları serbestçe…

Madde 820 – a. Yararlanmanın kapsamı

Bir alacak üzerindeki intifa hakkı, bu alacağın getirilerini elde etme imkanı tanır. Borçludan ödeme talebi, kıymetli evrak işlemleri ve borçlunun yapacağı bildirimler hem alacaklı hem de intifa hakkı sahibiyle…

Madde 821 – b. Ödeme ve işletme

Ödemeye kiminle yapılacağının belirlenmediği durumlarda borçlu, ödemeyi alacaklı ve intifa hakkı sahibine birlikte yapmalı veya hâkimin göstereceği yere yatırmalıdır. Getirilen edimler ve geri ödenecek ana para intifa…

Madde 822 – c. Devir isteme hakkı

İntifa hakkı sahibi, hakkın başladığı tarihten itibaren üç ay içinde ilgili alacağın ve kıymetli evrakın kendisine devredilmesini isteyebilir. Bu durumda hak sahibi, devretmiş olduğu varlıkların güncel değerini ödemeyi…

Madde 823 – I. Genel olarak

Oturma hakkı, bir binanın tamamının veya bir bölümünün konut olarak kullanılması yetkisini verir. Bu hak başkasına devredilemez ve mirasçılara geçmez. Kanunda aksi belirtilmedikçe, intifa hakkına ilişkin hükümler bu…

Madde 824 – II. Oturma hakkının kapsamı

Oturma hakkının kapsamı genel olarak hak sahibinin kişisel ihtiyaçlarına göre belirlenir. Hak sahibi, aksine bir belirleme yoksa ailesi ve ev halkıyla beraber konutta kalabilir ve ortak kullanım alanlarından…

Madde 825 – III. Giderler

Binayı veya belirli bir bölümünü tamamen kullanan oturma hakkı sahibinin, buranın korunması ve rutin bakımıyla ilgili giderleri karşılaması gerekir. Eğer kullanım mülk sahibiyle ortaklaşa yapılıyorsa, bakım ve onarım…

Madde 826 – I. Konu ve tapu kütüğüne kayıt

Bir taşınmaz sahibi, başka bir kişiye kendi arazisinin altına veya üstüne yapı yapma ya da var olan bir yapıyı koruma hakkı tanıyabilir. Bu hak, taraflarca aksi kararlaştırılmadığı sürece devredilebilir ve mirasçılara…

Madde 827 – II. İçerik ve kapsam

Üst hakkının içeriği ve kapsamına dair resmi senette yer alan sözleşme kayıtları herkes için bağlayıcıdır.

Madde 828 – 1. Yapı mülkiyetinin malike geçmesi

Üst hakkı sona erdiğinde üzerindeki yapılar arazi malikine geçer ve arazinin bütünleyici parçası olur. Bağımsız ve sürekli üst hakkı tapuda taşınmaz olarak kayıtlıysa, hak sona erdiğinde bu kayıt sayfası kapatılarak…

Madde 829 – 2. Bedel

Aksi kararlaştırılmadıkça taşınmaz maliki, kendisine kalan yapılar için üst hakkı sahibine bir bedel ödemez. Bir bedel ödenmesi kararlaştırılmışsa, bu tutar öncelikle üst hakkını rehneden alacaklıların güvencesi…

Madde 830 – 3. Diğer hükümler

Taşınmaz maliki ile üst hakkı sahibi arasındaki yapı bedeli, bedelin hesaplanması, borcun kaldırılması ve arazinin eski haline getirilmesine dair anlaşmalar resmi şekilde yapılmalıdır. Bu anlaşmaların tapu kütüğüne…

Madde 831 – 1. Koşulları

Üst hakkı sahibi, yetkilerini ağır şekilde aşarsa veya sözleşmedeki yükümlülüklerini önemli ölçüde ihlal ederse, malik bu hakkın süresi dolmadan kendisine geri devredilmesini isteyebilir.

Madde 832 – 2. Hakkın kullanılması

Taşınmaz sahibi, üzerindeki yapılar için uygun bir bedel ödemek şartıyla üst hakkının kendisine devredilmesini talep edebilir. Belirlenecek bedelde, üst hakkı sahibinin kusurları indirim gerekçesi olarak dikkate…

Madde 833 – 3. Diğer hâller

Üst hakkı sahibinin yükümlülüklerine aykırı hareket etmesi durumunda, sözleşmedeki maddeye dayanarak malikin bu hakkı süresinden önce sona erdirme veya devrini isteme yetkisi, erken devir istemine ilişkin hükümlere…

Madde 834 – 1. İpotek kurulmasını isteme hakkı

Taşınmaz sahibi, üst hakkı nedeniyle alacağı gelirlerin güvence altına alınması için, üst hakkı sahibinin kayıtlı üst hakkı üzerine en fazla üç yıllık gelir tutarında ipotek konulmasını isteyebilir. Gelirlerin yıllık…

Madde 835 – 2. Tescil

Üst hakkı devam ettiği sürece ipotek her zaman tescil edilebilir ve taşınmazın icra yoluyla satılması halinde bu ipotek silinmez. Ayrıca yapı alacaklıları ipoteğinin kurulmasına yönelik hükümler bu durumda da uygulanır.

Madde 836 – VI. Sürenin üst sınırı

Bağımsız bir üst hakkı en fazla yüz yıl süreyle kurulabilir. Süresinin dörtte üçü dolduktan sonra, kuruluşundaki şekil şartlarına uyulmak kaydıyla bu hak en fazla yüz yıl daha uzatılabilir; ancak bu konudaki önceden…

Madde 837

Başkasının arazisinde bulunan kaynak üzerindeki irtifak hakkı, arazi sahibini suyun alınmasına ve akıtılmasına katlanmaya zorlar. Aksine bir karar yoksa bu hak devredilebilir ve mirasçılara geçer. Belirli şartları…

Madde 838 – E. Diğer irtifak hakları

Taşınmaz sahibi, belirli bir kişiye veya gruba atış eğitimi, spor alanı veya geçit kullanımı gibi özel amaçlarla yararlanma hakkı (irtifak hakkı) verebilir. Aksi kararlaştırılmadıkça bu haklar devredilemez ve miras…

Madde 839 – A. Konusu

Taşınmaz yükü, bir taşınmaz sahibinin sadece o taşınmazla sorumlu olacak şekilde başka bir kişiye bir şeyi verme veya yapma borcu altına girmesidir. Hak sahibi olarak başka bir taşınmazın maliki tayin edilebilir. İrat…

Madde 840 – 1. Tescil ve kazanma

Taşınmaz yükünün kurulabilmesi için tapu kütüğüne tescil yapılması zorunludur. Tescil işlemi sırasında yükün değeri Türk parası veya yabancı para cinsinden belirtilir. Kazanım ve tescil süreçlerinde, aksi…

Madde 841 – 2. Kamu hukukuna ilişkin taşınmaz yükü

Genel olarak kamu hukukuna ait taşınmaz yüklerinin tapu kütüğüne işlenmesi zorunlu değildir. Ancak kanun alacaklıya sadece yükün kurulmasını isteme yetkisi vermişse, bu yük ancak tescil işlemiyle geçerlilik kazanır.

Madde 842 – 3. Güvence amacıyla kurulma

Bir para alacağının ödenmesini garanti altına almak için oluşturulan taşınmaz yükleri hakkında, irat senetlerine dair kurallar uygulanır.

Madde 843 – 1. Genel olarak

Taşınmaz yükünün sona erme halleri ve bu durumlarda taşınmaz sahibine tanınan haklar belirlenmiştir. Tescilin silinmesi veya taşınmazın tamamen yok olmasıyla yük sona erer.

Madde 844 – a. Alacaklının yetkisi

Alacaklı, sözleşme ile yetkilendirilmişse veya kanunda sayılan belirli durumların oluşması halinde, taşınmazın üzerindeki yükün kaldırılmasını malikten isteyebilir.

Madde 845 – b. Yükümlünün yetkisi

Taşınmaz sahibi, sözleşmedeki yetkiye dayanarak veya belirli yasal şartlar gerçekleştiğinde taşınmaz üzerindeki yükün kaldırılmasını talep edebilir. Bu talepler, alacaklının sözleşmeye aykırı davranması veya belirli…

Madde 846 – c. Yükten kurtarma bedeli

Taşınmaz üzerindeki bir yükten kurtulma işlemi, tapu kütüğüne kaydedilen değer üzerinden yapılır. Ancak bu değerin gerçekte daha düşük olduğunun ispatlanması mümkündür.

Madde 847 – 3. Zamanaşımı

Taşınmaz yükleri kural olarak zamanaşımına uğramaz. Ancak vadesi gelen edimler, bu borcun borçlunun şahsi borcuna dönüştüğü tarihten itibaren zamanaşımına tabi olur.

Madde 848 – I. Alacaklının hakkının niteliği

Taşınmaz yükü olan durumlarda alacaklı, borçluya karşı kişisel bir talep hakkına sahip değildir ve alacağını yalnızca ilgili taşınmazın değerinden tahsil edebilir. Borç vadesi geldiği tarihten itibaren üç yıl içinde…

Madde 849

Bir taşınmazın sahibi değiştiğinde, yeni sahip başka bir işlem yapmasına gerek kalmadan taşınmaz yükünün sorumluluğunu üstlenir. Yükümlülüğü olan taşınmazın bölünmesi durumunda, irat senedine ilişkin hükümler uygulanır.

İKİNCİ BÖLÜM – TAŞINMAZ REHNİ

Madde 850 – I. Taşınmaz rehninin türleri

Taşınmaz rehni; ipotek, ipotekli borç senedi veya irat senedi şeklinde kurulabilir.

Madde 851 – 1. Ana para

Taşınmaz rehni kural olarak Türk lirasıyla belirlenen bir alacak için kurulur; tutarın belli olmadığı durumlarda ise taraflarca bir üst sınır belirlenebilir. Kredi kuruluşları, yabancı para kredileri için yabancı para…

1 ilgili yargı kararı

Madde 852 – 2. Faiz

Tarafların, sınırlayıcı hükümler saklı kalmak kaydıyla, faiz oranını serbestçe kararlaştırabileceği düzenlenmiştir.

Madde 853 – 1. Rehne konu olabilme

Rehin hakkı, sadece tapu siciline kayıtlı olan taşınmazlar üzerinde tesis edilebilir.

Madde 854 – a. Taşınmaz tek ise

Tek bir taşınmaz üzerinde rehin kurulurken, bu taşınmazın açıkça belirtilmesi gerekir. Bölünmüş bir taşınmazın parsellerinin rehnedilebilmesi için öncelikle tapu kütüğüne ayrı ayrı kaydedilmiş olması şarttır.

Madde 855 – b. Taşınmaz birden çok ise

Birden çok taşınmazın aynı borç için rehnedilebilmesi için bu taşınmazların aynı kişiye veya borçtan müteselsilen sorumlu olan maliklere ait olması gerekir. Diğer durumlarda, her taşınmazın ne kadar güvence sağlayacağı…

Madde 856 – 1. Tescil

Taşınmaz rehni, tapu kütüğüne tescil edilmesiyle kurulur. Bu rehnin kurulmasına yönelik sözleşmenin geçerli olabilmesi için resmi şekilde yapılmış olması şarttır. Kanunda belirtilen özel durumlar bu kuralın dışındadır.

Madde 857 – 2. Birden çok kişiye ait taşınmazlarda

Paylı mülkiyette hak sahibi kendi payını rehnedebilir ancak bir paya rehin konulduğunda malın tamamı rehnedilemez. Elbirliği mülkiyeti kapsamındaki taşınmazların rehni ise ancak maliklerin tamamı adına ve taşınmazın…

Madde 858 – II. Rehnin sona ermesi

Taşınmaz rehni, tescilin silinmesi veya taşınmazın tamamen yok olması durumunda sona erer. Bu süreçte kamulaştırmayla ilgili kanun hükümleri geçerliliğini korur.

Madde 859 – 1. Rehnin başka taşınmaz üzerine geçmesi

Yetkili kamu kurumlarınca yapılan parsel birleştirme ve dağıtımı işlemleri sonucunda, önceki parseller üzerindeki rehinler yeni taşınmaza aktarılır. Bu süreçte rehinlerin öncelik sıralamaları korunur.

Madde 860 – 2. Borçlunun taşınmazı rehinden kurtarması

Birleştirilen taşınmazlardan biriyle teminat altına alınan bir borcun borçlusu, belirli şartları yerine getirerek söz konusu taşınmazı rehinden kurtarabilir.

Madde 861 – 3. Bedel olarak ödenen para

Rehinli bir taşınmaz için ödenen para, alacaklılara öncelik sırasına göre dağıtılır; aynı sıradaki alacaklılar ise tutarı alacak miktarlarıyla orantılı şekilde paylaşır. Bazı özel durumlarda bu para, alacaklının onayı…

Madde 862 – I. Rehnin kapsamı

Taşınmaz rehni, ilgili gayrimenkulü tüm bütünleyici parçaları ve eklentileriyle birlikte kapsar. Kuruluş aşamasında tapu kütüğünün beyanlar kısmına yazılan bazı eşyalar, aksi ispatlanmadıkça eklenti kabul edilir. Bu…

Madde 863 – II. Kira bedelleri

Kiraya verilmiş rehinli bir taşınmazda, kira bedellerinin ne zaman rehnin kapsamına gireceğini ve bu durumun kiracılar ile diğer alacaklılar karşısındaki konumunu belirler.

2 ilgili yargı kararı

Madde 864 – III. Zamanaşımı

Rehnin tapu kütüğüne tescil edilmesiyle birlikte, söz konusu alacak için zamanaşımı süresi artık işlemez.

Madde 865 – a. Koruma önlemleri

Rehnedilen taşınmazın sahibi malın değerini düşürecek hareketlerde bulunursa, alacaklı bu durumun yasaklanması için hakime başvurabilir. Hakim alacaklıya önlem alma yetkisi verebildiği gibi, acil durumlarda alacaklı…

Madde 866 – b. Güvence, eski hâle getirme, kısmî ödeme isteme

Rehinli taşınmazın değeri düştüğünde veya düşme riski oluştuğunda alacaklı, borçludan yeni bir güvence sağlamasını veya taşınmazı eski hâline getirmesini isteyebilir. Hakim tarafından belirlenen sürede yeterli güvence…

Madde 867 – 2. Değerin kusur olmadan düşmesi

Malikin kusuru olmadan gerçekleşen değer düşüşlerinde, alacaklı borçludan belirli sınırlarda güvence veya kısmi ödeme talep edebilir. Ayrıca alacaklı, değer kaybını önlemek adına önlemler alabilir ve yaptığı masraflar…

Madde 868 – 3. Rehinli taşınmazın kısmen devri

Rehinli bir taşınmazın sahibi, borcun yirmide birinden daha az değerli bir kısmını başkasına devrederse bazı şartlarla o kısım üzerindeki rehni kaldırabilir. Bunun için alacaklıya orantılı bir ödeme yapılması veya…

Madde 869 – V. Rehinden sonra kurulan aynî haklar

Taşınmaz malikinin, rehinli mal üzerinde yeni haklar kurmayacağına dair taahhüdü geçersizdir. Eski tarihli rehin hakkı, alacaklının izni olmadan sonradan kurulan irtifak haklarına ve taşınmaz yüklerine karşı…

Madde 870 – 1. Rehin derecesinin hükümleri

Taşınmaz rehniyle sağlanan güvence, tescil sırasında belirlenen rehin derecesi ile sınırlıdır. Bir taşınmaz rehni, kendisinden öncekilerin tutarlarının tescilde belirtilmesi şartıyla ikinci veya daha sonraki…

Madde 871 – 2. Rehin dereceleri arasındaki ilişki

Aynı taşınmazdaki rehinlerden birinin silinmesi, sonraki sıradaki alacaklıya otomatik olarak boşalan dereceye geçme hakkı tanımaz. Boşalan bu dereceye yeni bir rehin hakkı kurulabilir. Sonraki sıradaki alacaklıya…

Madde 872 – 3. Boş dereceler

Taşınmazın paraya çevrilmesi sırasında; öncelikli bir rehnin olmaması, borçlunun önceki rehin senediyle işlem yapmamış olması veya önceki alacağın kayıtlı miktardan az olması durumlarında oluşan boş dereceler dikkate…

Madde 873 – 1. Paraya çevirme şekli

Borç ödenmediğinde alacaklı, rehinli taşınmazın satılarak alacağına kavuşma hakkına sahiptir. Borcun ödenmemesi durumunda taşınmazın mülkiyetinin doğrudan alacaklıya geçeceğine dair yapılan sözleşmeler geçersiz kabul…

1 ilgili yargı kararı

Madde 874 – 2. Satış bedelinin dağıtılması

Rehinli bir taşınmaz satıldığında elde edilen bedel, alacaklılara belirlenen sıralamaya göre paylaştırılır. Aynı sırada yer alan alacaklılar ise kendilerine düşen kısmı, sahip oldukları alacak miktarları oranında…

Madde 875 – 3. Güvencenin kapsamı

Taşınmaz rehninin alacaklıya sağladığı güvencenin neleri kapsadığı düzenlenmiştir. Buna göre güvence; ana para, takip giderleri, gecikme faizi ve belirli sürelere tabi faizleri içerir. Önceden belirlenen faiz oranı,…

1 ilgili yargı kararı

Madde 876 – 4. Zorunlu masrafların güvencesi

Rehinli bir taşınmazın korunması için zorunlu harcama yapan veya malikin ödemediği sigorta primlerini karşılayan alacaklılar, bu alacaklarını tescile gerek duymadan rehinli alacağının güvencesiyle isteyebilir.

Madde 877 – 1. Öncelik

Kamu kurumlarının katkısıyla değeri artan arazilerde malik, iyileştirme giderlerini karşılayan alacaklı lehine öncelikli rehin hakkı tesis edebilir. İyileştirmenin kamu desteği olmadan yapılması durumunda ise rehin…

Madde 878 – 2. Borcun ödenmesi ve rehnin sona ermesi

Kamu kurumlarının desteği olmadan yapılan iyileştirmelerde, rehinli borcun en geç beş yıl içinde eşit taksitlerle ödenmesi gerekir. Borcun veya yıllık taksitlerin ödeme zamanı geldikten beş yıl sonra rehin hakkı sona…

Madde 879 – IX. Sigorta tazminatı üzerinde hak

Vadesi gelmiş sigorta tazminatının malike ödenebilmesi için tüm rehinli alacaklıların onayının olması gerekir. Eğer bu tazminat taşınmazın onarımı için kullanılacaksa, malikin yeterli güvence vermesi halinde ödeme…

1 ilgili yargı kararı

Madde 880

Acele karar alınması gereken durumlarda, borçlunun veya bir ilgilinin talebiyle, ismi veya yeri bilinmeyen alacaklıya kayyım atanabilir. Bu işlem, rehinli taşınmazın bulunduğu yerdeki sulh hâkimi tarafından…

Madde 881 – A. Amaç ve nitelik

Mevcut olan veya ileride doğması kesin ya da olası olan her türlü alacak ipotekle güvence altına alınabilir. İpotsa konu edilen taşınmazın borçlunun mülkiyetinde olması şart değildir.

1 ilgili yargı kararı

Madde 882 – I. Kuruluş

Miktarı belli olmayan veya değişebilen alacakların hipotek sırası, tescilden sonra tutar değişse dahi korunur. Tapu memuru talep edilmesi durumunda tescili ispat eden ancak kıymetli evrak özelliği taşımayan bir belge…

Madde 883 – 1. İpoteğin terkinini isteme hakkı

Alacak sona erdiğinde, ipotekli taşınmazın sahibi alacaklıdan ipoteğin silinmesini isteyebilir. Eğer ipotek süreliyse ve süre bitiminden itibaren otuz gün içinde ilgili yasal şerh konulmamışsa, malikin talebiyle tapu…

3 ilgili yargı kararı

Madde 884 – 2. Borçtan sorumlu olmayan malikin hakkı

Borçtan şahsen sorumlu olmayan ancak taşınmazı üzerinde ipotek bulunan kişi, borcu borçlunun sahip olduğu koşullarda ödeyerek ipoteğin kaldırılmasını talep edebilir. Bu ödeme sonucunda alacak hakkı, borcu ödeyen malike…

2 ilgili yargı kararı

Madde 885 – a. Koşulları ve usulü

Borcu değerini aşan ipotekli bir taşınmazı edinen ve borçtan şahsen sorumlu olmayan kişi, icra takibi başlamadan önce belirli bir bedeli ödeyerek taşınmazı ipotekten kurtarabilir. Karşılıksız edinenler de kendi…

Madde 886 – b. Açık artırma

İpotekten kurtarma ihbarı alan alacaklılar, masrafları peşin ödemek şartıyla taşınmazın açık artırma ile satılmasını isteyebilirler. Satış işlemi, icra dairesi tarafından İcra ve İflâs Kanunu'na uygun şekilde…

Madde 887 – 4. Ödeme istemi

İpotekli taşınmazın sahibi borçtan kişisel olarak sorumlu değilse, alacaklının ondan ödeme talep edebilmesi için bu istemin hem asıl borçluya hem de taşınmaz sahibine yapılması gerekir.

8 ilgili yargı kararı

Madde 888 – 1. Taşınmazın devri

İpotekli bir taşınmazın devredilmesi, aksine bir karar alınmadıkça borçlunun sorumluluğunu ve güvencelerini değiştirmez. Eğer yeni malik borcu üstlenirse, alacaklının eski borçluya belli şartlar dahilinde bildirim…

Madde 889 – 2. Taşınmazın bölünmesi

İpotekli bir taşınmazın bölünmesi veya parçalarının başka kişilere devri durumunda, aksi kararlaştırılmamışsa ipotek değerleri oranında tapu idaresince otomatik olarak dağıtılır. Alacaklı bu dağıtımı kabul etmeyerek…

2 ilgili yargı kararı

Madde 890 – 3. Borcu yüklenmenin bildirilmesi

Taşınmazın yeni sahibi borcu üstlendiğinde, tapu idaresi bu durumu alacaklıya bildirir. Alacaklının haklarını saklı tutmak için sahip olduğu bir yıllık beyan süresi, tapu idaresinin yaptığı bildirimin kendisine tebliğ…

Madde 891 – II. Alacağın devri

İpotek ile güvence altına alınmış bir alacağın başka birine devredilmesi işlemi için tapu kütüğüne tescil yapılması zorunlu değildir.

Madde 892 – I. Tescile tâbi olmayan kanunî ipotek

Kanuna dayalı ipotek haklarının doğması için, kanunda aksine bir hüküm bulunmadığı müddetçe, bu hakların tapu kütüğüne kaydedilmesi zorunlu değildir.

Madde 893 – 1. Hâller

Belirli durumdaki alacaklıların taşınmaz üzerine kanunî ipotek tescili isteme haklarını düzenleyen maddedir. Satıcılar, elbirliği ortakları ile bazı yüklenicilerin hangi şartlarla bu hakkı kullanabileceği…

Madde 894 – 2. Satıcılar, mirasçılar ve diğer elbirliği ortakları bakımından

Satıcıların, mirasçıların ve diğer elbirliği ortaklarının sahip olduğu kanunî ipotek haklarının, mülkiyetin nakledilmesini takip eden üç ay içinde tapu kütüğüne tescil edilmesi gerekir.

Madde 895 – a. Tescil

Zanaatkârlar ve yükleniciler, üstlendikleri iş veya sağladıkları malzemeler nedeniyle sahip oldukları kanuni ipotek haklarını tapu kütüğüne tescil ettirebilirler. Bu tescilin gerçekleşebilmesi için belirli sürelere ve…

Madde 896 – b. Sıra

Zanaatkârlar ve yükleniciler, haklarını farklı tarihlerde tescil ettirmiş olsalar bile, kanunî ipotekten yararlanma sırası bakımından birbirlerine eşit sayılırlar.

Madde 897 – c. Öncelik

Zanaatkârların ve yüklenicilerin alacaklarının satış bedeliyle karşılanamadığı durumlarda ödeme önceliğini ve önceki sıradaki alacaklıların sorumluluklarını belirler. Ayrıca belirli şartlarda taşınmaz üzerine yapılacak…

Madde 898 – I. Amaç ve nitelik

İpotekli borç senedinin, taşınmaz rehni ile güvence altına alınmış kişisel bir alacak oluşturduğu belirtilmiştir.

Madde 899 – II. Değer biçilmesi

İpotekli borç senedi aracılığıyla rehin kurulabilmesi için taşınmaza tapu idaresi tarafından resmi olarak değer biçilmesi zorunludur. Bu şekilde belirlenen değerin üzerindeki tutarlar için ipotekli borç senediyle rehin…

Madde 900 – III. Muacceliyet bildirimi

Aksi kararlaştırılmadığı sürece, ipotekli borç senedindeki alacak; faiz ödeme tarihinden en az altı ay önce yapılan bildirimle o tarihte muaccel hale gelir.

Madde 901 – IV. Malikin durumu

Borçtan şahsen sorumlu olmadığı halde taşınmazı ipotekle verilmiş olan kişi hakkında ipotek hükümleri uygulanır. Bu durumdaki taşınmaz maliki, alacaklıya karşı borçlunun ileri sürebileceği tüm savunmaları (def'ileri)…

Madde 902 – V. Devir ve bölünme

İpotekli borç senedinin teminatı olan bir taşınmazın devredilmesi veya bölünmesi halinde doğacak sonuçlara dair ipotek hükümleri uygulanır.

Madde 903 – I. Amaç ve nitelik

İrat senedi, bir taşınmaz üzerinden sağlanan alacak hakkını tanımlar. Bu senetle kişi adına şahsi bir borç oluşmaz ve borcun dayandığı neden gösterilmez.

Madde 904 – II. Sorumluluğun sınırı

İrat senetlerindeki alacak miktarının üst sınırı düzenlenmiştir. Bu sınır tarım arazileri için farklı, diğer taşınmazlar için farklı hesaplanır ve değerlendirme işlemi tapu idaresince resmen yapılır.

Madde 905 – III. Devletin sorumluluğu

Taşınmazlara değer biçilirken gerekli özenin gösterilmemesi durumunda Devlet sorumlu tutulur. Devlet, meydana gelen zararın tazminatı için kusurlu olan memurlara başvurabilir.

Madde 906 – IV. Yükten kurtarma

İrat senedi ile yüklü taşınmazların sahiplerinin bu yükten nasıl kurtulabileceği ve alacaklıların borcun ödenmesini hangi şartlarda istebileceği düzenlenmiştir.

Madde 907 – V. Borç ve mülkiyet

İrat senedinden doğan borcun sorumlusu, söz konusu taşınmazın malikidir. Taşınmazın el değiştirmesi durumunda borç yeni sahibine geçer ve eski malik herhangi bir işlem yapmasına gerek kalmadan borçtan kurtulur. Faiz…

Madde 908 – VI. Bölünme

İrat senediyle yüklü bir taşınmaz bölündüğünde, ortaya çıkan parsellerin sahipleri bu senedin borçlusu olur. Borcun parsellere dağıtılmasında ipotekle yüklü taşınmazların bölünmesine ilişkin kurallar uygulanır.…

Madde 909 – 1. Alacağın niteliği

İpotekli borç senetleri ile irat senetlerinin içeriğinde herhangi bir koşul veya karşı edim kaydı bulunamaz.

Madde 910 – 2. Senedin dayanağı borç ile ilişkisi

İpotekli borç veya irat senedi düzenlendiğinde, bu senede temel teşkil eden önceki borç ilişkisi yenileme yoluyla sona erer. Bu kuralın aksine yapılan sözleşmeler ise sadece sözleşmenin taraflarını ve iyiniyetli…

Madde 911 – a. Rehin senedini düzenleme gereği

İpotekli borç senedi veya irat senedi işlemlerinde, tapu kütüğüne tescil yapılmasının yanı sıra bir rehin senedinin düzenlenmesi zorunludur. Senet tescilden sonra düzenlense dahi, hukukî etkileri tescil tarihinde başlar.

Madde 912 – b. Rehin senedinin düzenlenmesi

İpotekli borç senedi ve irat senetlerinin düzenlenme usulü ile bu senetlerin alacaklıya teslim edilme şartlarını belirler.

Madde 913 – c. Rehin senedinin şekli

İpotekli borç senedi ile irat senedinin hangi şekilde düzenleneceği, Cumhurbaşkanı tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.

Madde 914 – a. Düzenleme sırasında

İpotekli borç senedi ve irat senedinin düzenlenme şekilleri belirlenmiştir. Bu senetler isme veya hamiline yazılabileceği gibi, üzerinde ipotek olan taşınmazın sahibi adına da düzenlenebilir.

Madde 915 – b. Ortak temsilci

İpotekli borç senedi veya irat senedi düzenlenirken; ödemelerin yapılması, paraların tahsil edilmesi, tebligatların alınması ve tarafların haklarının korunması için ortak bir temsilci atanabilir. Bu temsilcinin kimlik…

Madde 916 – 5. Ödeme yeri

Rehin senedinde aksi kararlaştırılmamışsa, ödemeler alacaklının yerleşim yerinde yapılır. Alacaklının adresinin bilinmediği veya borçlunun zararına değiştirildiği hallerde, borç hakim tarafından belirlenen yere…

Madde 917 – 6. Alacağın devrinden sonra ödeme

Bir alacak devredildiğinde, borçluya bildirim yapılmadığı sürece faiz ve yıllık ödemeler eski alacaklıya yapılabilir. Ancak ana paranın ödemesi, ancak ödeme anında alacaklı olduğunu ispatlayan kişiye yapıldığı takdirde…

Madde 918 – 1.Alacaklının olmaması

Alacaklının olmadığı veya rehin hakkından vazgeçtiği durumlarda, borçlu tapu kaydındaki tescili sildirip sildirmeme konusunda serbesttir. Bu durumda borçlu, eline geçen senedi tekrar dolaşıma çıkarabilir.

Madde 919 – 2. Terkin

İpotekli borç senedi veya irat senedine dair kayıtlar, ancak tarafların veya mahkemenin rehin senedini iptal etmesi durumunda silinebilir.

Madde 920 – a. Tescil bakımından

İpotekli borç senedi veya irat senedinden doğan alacaklar, tapu siciline iyiniyetle güvenen kişiler açısından sicildeki kayda göre geçerli sayılır.

Madde 921 – b. Senet bakımından

Usulüne uygun olarak hazırlanan ipotekli borç senetleri veya irat senetleri, bu belgelere iyi niyetle güvenen herkes için senette yazılanlar çerçevesinde geçerlidir.

Madde 922 – c. Senet ile tescilin ilişkisi

İpotekli borç veya irat senetlerinde yazanların tapu kayıtlarıyla uyuşmaması veya tapuda kayıt bulunmaması durumunda tapu kayıtları esas alınır. Buna rağmen senedi iyi niyetle devralan kişi, tapu kütüğüne dair kurallar…

Madde 923 – 2. Hakkın ileri sürülmesi

Nama veya hamile yazılı ipotekli borç senedi ile irat senedinden kaynaklanan alacakların devri, rehni veya başka işlemlere konu edilebilmesi için senedin zilyetliğine sahip olunması gerekir. Senedin henüz…

Madde 924 – 3. Alacağın devri

İpotekli borç veya irat senedinden kaynaklanan alacağın devredilmesi, rehin senedinin teslim edilmesi şartına bağlanmıştır. Senet nama yazılı ise devralan kişinin ismi ve devir işlemine dair bilgiler senet üzerine…

Madde 925 – 1. Senedin kaybedilmesi

Rehin senedinin istem dışı kaybedilmesi veya yok olması durumunda, alacaklı veya borçlu mahkeme kararıyla senedin iptalini isteyebilir. Alacaklı, iptal işlemiyle birlikte borcun ödenmesini veya vade gelmediyse yeni bir…

Madde 926 – 2. İlân yoluyla duyuru

İpotekli borç veya irat senedi alacaklısı 10 yıldır bilinmiyorsa ve bu sürede faiz istenmemişse, taşınmaz sahibi hâkimden ilân yapılmasını isteyebilir. Alacaklının çıkmaması ve borcun artık mevcut olmadığının…

Madde 927 – V. Borçlunun def'ileri

Borçlunun, kendisine yönelik taleplere karşı ileri sürebileceği itirazlar belirli durumlarla sınırlandırılmıştır. Borçlu ancak resmi kayıtlara, belgelere veya alacaklıyla olan kişisel ilişkisine dayalı savunmalar…

Madde 928 – VI. Ödenen senedin geri verilmesi

Borcunun tamamını ödeyen borçlu, elindeki senedin iptal edilmeden kendisine geri verilmesini talep edebilir.

Madde 929 – VII. Hukukî ilişkide değişiklik

Borçlu; borcun kısmen ödenmesi, borç yükünün hafifletilmesi veya güvencenin azaltılması gibi değişiklikleri tapu kütüğüne tescil ettirebilir. Tapu memuru bu değişiklikleri ayrıca senet üzerine de kaydeder. Tescil…

Madde 930 – A. Rehinli tahviller

Nama veya hamile yazılı tahvillerin hangi durumlarda taşınmaz rehniyle güvence altına alınabileceğini belirleyen hükümdür.

Madde 931 – I. Genel olarak

Seri şeklinde çıkarılan ipotekli borç senetleri ve irat senetlerine, ilgili özel hükümler saklı kalmak kaydıyla, bu senetlere yönelik genel hükümler uygulanır.

Madde 932 – II. Düzenlenmesi

Seri halinde çıkarılan senetlerin değerlerinin yüz milyon lira veya bu tutarın katları olması gerekir. Aynı serideki senetlerin hepsinin şekli aynı ve numaraları ardışık olmalıdır. Eğer senetleri rehinli taşınmazın…

Madde 933 – III. Borcun kısım kısım ödenmesi

Borçlu, ana paranın bir kısmını faiziyle beraber belirli zamanlarda ödemeyi kabul edebilir. Bu durumda yıllık taksitlerin, senetlerin belirli bir kısmını karşılaması zorunludur.

Madde 934 – IV. Tescil

Senetlerin tapu kütüğüne kaydedilme usulünü düzenleyen bu maddeye göre, genellikle borcun tamamı için senet sayısı belirtilerek tek bir tescil yapılır. Ancak senet sayısı az olduğunda her senetin ayrı ayrı tescil…

Madde 935 – 1. Senedi çıkaran aracı kurum

Senetleri çıkaran aracı kurumlar, tarafların temsilcisi olsalar dahi, senetlerin çıkarılması aşamasında kendilerine özel bir yetki verilmedikçe borcun kapsamını ve şartlarını değiştiremezler.

Madde 936 – a. Ödeme plânı

Senetlerin geri ödenmesi, aracı kurumun hazırlayacağı plana göre yapılır ve ödeme tamamlandığında senedin geçerliliği sona erer. Aksi kararlaştırılmadıkça tescilin silinmesi için borçlunun tüm yükümlülüklerini yerine…

Madde 937 – b. Denetleme

Rehinli taşınmazın sahibi veya aracı kurum, ödeme planına uygun olarak kura çekmek ve ödemesi tamamlanan senetleri iptal etmekle sorumludur. İrat senetleri söz konusu olduğunda bu işlemler devlet tarafından denetlenir.

Madde 938 – c. Geri ödemelerin özgülenmesi

Rehinli taşınmazların satılmasıyla elde edilen paranın, ilk kura çekiminde belirlenecek olan senetlerin ödenmesinde kullanılacağı hükme bağlanmıştır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – TAŞINIR REHNİ

Madde 939 – 1. Alacaklının zilyetliği

Taşınırların rehnedilebilmesi için kural olarak zilyetliğin alacaklıya devredilmesi gerekir. Bazı durumlarda, tasarruf yetkisi olmasa bile iyiniyetle zilyet olan kişi rehin hakkı kazanabilir. Taşınırın sadece…

1 ilgili yargı kararı

Madde 940 – 2. Ayrık durumlar

Belirli durumlarda eşyayı teslim etmeden (zilyetlik devredilmeden) rehin kurulması düzenlenmiştir. Hayvanlar için icra dairesindeki özel sicile, tescili zorunlu taşınırlar için ise kendi sicillerine kayıt yapılarak…

Madde 941 – 3. Art rehin

Taşınır mal sahibi, halihazırda rehnedilmiş olan malı üzerinde yeniden bir rehin (art rehin) kurabilir. Bu işlemin geçerliliği için borç ödendiğinde malın sonraki alacaklıya teslim edileceğinin, mevcut rehinli…

Madde 942 – 4. Alt rehin

Alacaklı, kendisine rehin verilen taşınır malı, yalnızca rehnedenin onayı olduğu takdirde başka bir kişiye rehin verebilir.

Madde 943 – 1. Zilyetliğin kaybı

Taşınır rehni, alacaklının zilyetliği kaybetmesi ve malı elinde bulunduran üçüncü kişiden geri alamaması durumunda sona erer (1. fıkra). Alacaklının onayıyla taşınır sadece rehnedenin kontrolünde kaldığı süre boyunca…

Madde 944 – 2. Geri verme borcu

Rehin hakkı, borcun ödenmesi veya başka bir nedenle sona erdiğinde alacaklı, rehnedilen taşınır malı hak sahibine iade etmekle yükümlüdür. Bununla birlikte alacaklı, alacağının tamamını tahsil etmediği sürece malın…

Madde 945 – 3. Alacaklının sorumluluğu

Alacaklı, rehinli taşınır malın kaybolması, yok olması veya değerinin azalmasından kaynaklanan zararlardan, kusuru olmadığını kanıtlayamadığı sürece sorumludur. Ayrıca rehinli taşısınırı kendi isteğiyle başkasına…

Madde 946 – 1. Alacaklının hakkı

Alacaklı, ödenmeyen alacağının tahsili için rehnin paraya çevrilmesini isteyebilir. Rehin hakkı; asıl alacağın yanı sıra sözleşme faizlerini, takip giderlerini ve gecikme faizini güvence altına alır.

Madde 947 – 2. Rehnin kapsamı

Rehin, rehnedilen taşınır malı ve onun eklentilerini kapsar. Bütünleyici parça özelliği sona eren doğal ürünlerin, aksine bir karar yoksa malike verilmesi gerekirken, paraya çevirme aşamasında hala bütünleyici parça…

Madde 948 – 3. Rehnin sırası

Bir taşınır mal üzerinde birden fazla rehin hakkı olması durumunda, ödemeler rehin haklarının sırasına göre yapılır. Rehin haklarının sırası ise bu hakların kuruluş tarihine göre belirlenir.

Madde 949 – 4. Mülkiyetin geçememesi

Borç ödenmediği takdirde rehnedilen taşınır malın mülkiyetinin kendiliğinden alacaklıya geçeceğini öngören sözleşme hükümleri geçersizdir.

Madde 950 – B. Hapis hakkı

Alacaklı, borçlunun rızasıyla elinde bulundurduğu taşınır eşyayı veya kıymetli evrakı, borç ödenene kadar geri vermeme (hapsetme) hakkına sahiptir. Bu hakkın kullanımı için borcun vadesinin gelmiş olması ve eşya ile…

2 ilgili yargı kararı

Madde 951 – II. Ayrık durumlar

Hapis hakkının hangi özel durumlarda kullanılamayacağını düzenleyen maddedir. Buna göre paraya çevrilebilen nitelikte olmayan mallar ile belirli kişisel yükümlülüklerin, talimatların veya kamu düzeninin aykırı olduğu…

Madde 952 – III. Borç ödemeden aciz

Alacaklı, borçlunun ödeme gücünü kaybetmesi durumunda, borcun ödeme vakti gelmemiş olsa bile hapis hakkını kullanabilir. Belirli şartlar altında, borçlunun talimatları veya eşyanın kullanım amacına dair verilen sözler…

Madde 953 – IV. Hükümleri

Borcun ödenmediği ve yeterli güvencenin sunulmadığı durumlarda, alacaklı önceden bildirim yapmak kaydıyla el koyduğu eşyaların teslime bağlı rehin hükümleri çerçevesinde paraya çevrilmesini isteyebilir. Nama yazılı…

Madde 954 – A. Genel olarak

Devri mümkün olan alacakların ve diğer hakların rehin verilmesi mümkündür. Aksine bir hüküm bulunmadığı sürece, bu işlemler için teslime bağlı rehin hükümleri uygulanır.

1 ilgili yargı kararı

Madde 955 – I. Senede bağlı olan veya olmayan alacaklarda

Alacakların rehni için rehin sözleşmesinin yazılı yapılması gerekir; senede bağlı alacaklarda ise ayrıca senedin teslim edilmesi zorunludur. Alacaklı veya rehneden durumu borçluya bildirebilir. Diğer hakların rehninde…

Madde 956 – II. Kıymetli evrakta

Hamile yazılı senetlerin rehni için sadece teslimat yeterliyken; diğer kıymetli evrakların rehni için teslimata ek olarak cironun yapılması veya yazılı devir beyanında bulunulması gerekir.

Madde 957 – III. Emtiayı temsil eden senetlerde

Malları temsil eden kıymetli evrakın rehnedilmesi durumunda söz konusu mallar üzerinde rehin hakkı oluşur. Ayrıca bir rehin senedi (varant) düzenlenmişse, belirli şartların sağlanması halinde sadece bu senedin…

Madde 958 – IV. Art rehin

Halihazırda rehinli olan bir alacak üzerine yeni bir rehin kurulabilmesi için durumun ilk rehin alacaklısına yazılı olarak bildirilmesi gerekir.

Madde 959 – I. Rehnin kapsamı

Faiz veya kâr payı gibi dönemsel gelirlerin rehnedildiği durumlarda, aksi kararlaştırılmamışsa sadece vadesi gelmemiş olanlar rehnin kapsamına girer; vadesi geçmiş olanlar girmez. Bu yan edimler için özel senetler…

Madde 960 – II. Rehinli pay senetlerinin temsili

Şirketin genel kurul toplantılarında, rehnedilen pay senetlerini temsil etme yetkisinin rehin alacaklısında değil, pay sahibinde olduğu düzenlenmiştir.

Madde 961

Rehnedilmiş bir alacağın süresinde bildirilmesi ve tahsili gerekliyse bu işlemi alacaklı yapabilir veya rehin alacaklısı tarafından buna zorlanabilir. Borçlu, borcunu ancak ilgili tarafların karşılıklı rızasıyla asıl…

Madde 962 – I. İşletme izni alma

Taşınır rehni karşılığında ödünç verme işini bir işletme şeklinde yapmak isteyen kişilerin, yetkili makamdan izin almaları zorunludur.

6 ilgili yargı kararı

Madde 963 – II. Süre

Özel işletmelere verilen izinlerin belirli bir süreyle sınırlı olduğu ve bu sürenin sonunda iznin yenilenebileceği düzenlenmiştir. Ayrıca, gerekli kurallara uyulmaması durumunda bu izinlerin her zaman geri…

Madde 964 – I. Kurulması

Taşınır rehni, rehnedilen malın işletmeye teslim edilmesi ve bunun karşılığında bir makbuz alınmasıyla gerçekleşmiş olur.

Madde 965 – 1. Rehnin paraya çevrilmesi

Borç vadesinde ödenmediğinde, ödünç veren taraf önce borçluya noter vasıtasıyla ihtar göndererek ardından rehni icra yoluyla nakde çevirebilir. Bu süreçte borçlunun ödünç verene karşı kişisel bir sorumluluğu…

Madde 966 – 2. Arta kalan para üzerindeki hak

Rehinli bir mal satıldığında elde edilen gelir borcu aşarsa, artan miktar hak sahibine ödenir. Borçlunun birden fazla borcu varsa, artan para hesaplanırken tüm borçlar birlikte değerlendirilir. Artan tutarı talep etme…

Madde 967 – 1. Rehinden kurtarmayı isteme hakkı

Rehindeki taşınır eşyaların, satılmadan önce rehin makbuzunun iadesiyle veya belirli durumların gerçekleşmesi halinde hak sahipliğinin ispatlanmasıyla geri alınabileceği düzenlenmiştir.

Madde 968 – 2. Ödünç verenin hakları

Ödünç veren, taşınır malın rehinden kurtarıldığı ayın toplam faizini isteme hakkına sahiptir. Eğer makbuzu getirene malı teslim etme hakkını önceden saklı tuttuysa, makbuz hamilinin belgeyi haksız şekilde ele…

Madde 969 – C. Geri alım hakkı tanıyarak satım

Meslek olarak geri alım hakkı tanıyarak satın alma işlemi yapanlar için, taşınır rehni karşılığında ödünç verenlere yönelik hükümlerin uygulanacağını belirler.

151 ilgili yargı kararı

Madde 970 – A. Niteliği

Yetkili makamdan izin alarak işletme şeklinde taşınmaz rehni karşılığı ödünç verme işi yapanlar, rehinli tahvil çıkarabilirler. Bu işlem için özel bir rehin sözleşmesine veya teslim yükümlülüğüne gerek yoktur.

Madde 971 – B. Şekli

Rehinli tahvillerin erken ödenip ödenemeyeceği ile bu belgelerin düzenlenme şekline ilişkin kurallardır.

Madde 972 – C. Düzenlenmesi

Tahvil çıkarabilecek kişilerin kim olduğu, tahvil çıkarma şartları ve buna izin vermeye yetkili olan kurumlar özel kanunla tespit edilir.

BİRİNCİ BÖLÜM – ZİLYETLİK

Madde 973 – I. Kavram

Bir الشيء üzerinde fiili hakimiyete sahip olan kişi o şeyin zilyedi sayılır. Taşınmazlara ilişkin irtifak hakları ve taşınmaz yüklerinde ise hakkın fiilen kullanılması zilyetlik olarak kabul edilir.

Madde 974 – 1. Aslî ve fer'î zilyetlik

Madde 975 – 2. Dolaylı ve dolaysız zilyetlik

Bir şey üzerindeki fiili hakimiyetini doğrudan doğruya sürdüren kişilere dolaysız zilyet, bu hakimiyeti başka bir kişi aracılığıyla sürdürenlere ise dolaylı zilyet denir.

Madde 976 – III. Geçici olarak kesilme

Bir eşya üzerindeki fiili kontrolün geçici nedenlerle kullanılamaması veya bu imkanın ortadan kalkması, zilyetliğin sona ermesine yol açmaz.

Madde 977 – I. Hazırlar arasında

Bir eşyanın zilyetliğinin devri, eşyanın kendisinin veya onu kontrol etmeyi sağlayan araçların karşı tarafa teslim edilmesiyle gerçekleşir. Ayrıca, yeni kişinin eski zilyedin rızasıyla eşya üzerinde hakimiyet…

Madde 978 – II. Hazır olmayanlar arasında

Bir temsilciye yapılan teslim işlemi, zilyetliğin temsil edilen kişiye geçmesi sonucunu doğurur.

Madde 979 – III. Teslimsiz devir

Zilyetliğin (bir şeye sahip olma durumunun), eşya fiziksel olarak teslim edilmeden, özel bir hukuki ilişkiye dayanılarak devredilebileceğini düzenler. Bu yöntemde devrin geçerli olması için durumun ilgili üçüncü kişiye…

Madde 980 – IV. Emtiayı temsil eden senetlerin teslimi

Taşıyıcıya veya genel depoya bırakılan malları temsil eden değerli evrakın teslim edilmesi, malların kendisinin teslim edilmesiyle aynı sonucu doğurur. Bu evrakı iyi niyetle teslim alan ile malı iyi niyetle teslim alan…

Madde 981 – 1. Savunma hakkı

Zilyet, kendisine yönelik her türlü gasp veya saldırıyı kuvvet kullanarak engelleyebilir. Rızası dışında alınan şeyleri, taşınmazlarda el koyanı kovarak, taşınırlarda ise şahsı yakalayarak geri alıp zilyetliğini…

Madde 982 – 2. Zilyetliğin gasbında dava hakkı

Bir başkasının zilyetliğinde olan bir şeyi gasp eden kişi, üzerinde daha üstün bir hakka sahip olduğunu iddia etse bile o şeyi geri vermekle yükümlüdür. Eğer davalı, şeyi geri almasını gerektirecek üstün bir hakka…

Madde 983 – 3. Zilyetliğe saldırıya dava hakkı

Zilyetliği saldırıya uğrayan kişi, saldırgan kişi eşya üzerinde bir hak iddia etse bile ona karşı dava açabilir. Bu davayla saldırının durdurulması, nedeninin ortadan kaldırılması ve oluşan zararların karşılanması…

Madde 984 – 4. Dava hakkının düşmesi

Gasp ve saldırıya uğrayan zilyedlerin dava açma haklarının hangi süreler sonunda sona ereceği düzenlenmiştir.

Madde 985 – 1. Mülkiyet karinesi

Taşınır bir eşyayı elinde bulunduran kişi, o eşyanın sahibi kabul edilir. Eşyayı daha önce elinde bulundurmuş olan kişiler de bu durumun geçerli olduğu süre boyunca sahip sayılırlar.

2 ilgili yargı kararı

Madde 986 – 2. Fer'î zilyetlikte karine

Bir taşınırı sahibi olma niyeti olmadan elinde tutan kişi, eşyayı iyiniyetle aldığı şahsın mülkiyet karinesine dayanabilir. Ayrıca, bir taşınır üzerinde sınırlı aynî veya kişisel hak iddiasıyla zilyet olan kişinin bu…

Madde 987 – 3. Davaya karşı savunma

Taşınır bir malı elinde bulunduran kişi, kendisine karşı açılan davalarda o mal üzerinde üstün hakka sahip olduğu varsayımına dayanabilir. Bu durum, gasp veya saldırıya ilişkin hükümlerin uygulanmasını engellemez.

Madde 988 – a. Emin sıfatıyla zilyetten edinme bakımından

Bir taşınır eşyayı, onu elinde bulunduran güvenilir kişiden iyi niyetle devralarak mülkiyet veya sınırlı aynî hak kazanan kişinin bu edinimi korunur. Bu koruma, eşyayı devreden kişinin böyle bir işlem yapma yetkisi…

Madde 989 – b. Kaybedilen veya çalınan eşya bakımından

Bir taşınırı çalınan, kaybeden veya isteği dışında elinden çıkan kişi, bu eşyayı elinde bulunduran kişilere karşı beş yıl içinde dava açabilir. Eşya; açık artırma, pazar veya benzeri satıcılardan iyiniyetle alınmışsa,…

Madde 990 – c. Para ve hamile yazılı senetlerde

Para ve hamiline yazılı senetlerin sahibi, bu varlıklar kendi isteği dışında elinden çıkmış olsa bile, bunları iyiniyetle edinen kişiye karşı taşınır davası açarak geri isteyemez.

2 ilgili yargı kararı

Madde 991 – d. İyiniyetli olmama hâlinde

Bir taşınırı iyiniyetli olmadan edinen kişiye karşı, önceki zilyet her zaman taşınır davası açabilir. Ancak önceki zilyet de söz konusu taşıneri iyiniyetli olmadan edinmişse, sonraki zilyede karşı bu davayı açamaz.

Madde 992 – 5. Taşınmazlarda karine

Tapuya kayıtlı taşınmazlarda, hak karinesinden ve zilyetlikten kaynaklanan dava açma hakkından sadece adına tescil bulunan kişi yararlanabilir. Buna rağmen, taşınmaz üzerinde fiili hakimiyeti olan kişiler gasp veya…

Madde 993 – a. Yararlanma

İyiniyetle elinde bulundurduğu bir şeyi kendi hakkıymış gibi kullanan kişi, bunu iade edeceği kişiye kullanım bedeli olarak tazminat ödemez. Ayrıca iyiniyetli olan bu kişi, eşyanın kaybolması, yok olması veya hasar…

Madde 994 – b. Tazminat

İyiniyetli zilyet, malı geri isteyen kişiden zorunlu ve yararlı giderlerinin ödenmesini talep edebilir ve bu ödeme yapılana kadar malı teslim etmekten kaçınabilir. Diğer türdeki giderler için tazminat istenemez ancak…

Madde 995 – 2. İyiniyetli olmayan zilyet bakımından

Kötü niyetli zilyedin, elindeki malı geri verirken yerine getirmesi gereken tazminat ve gider sorumluluklarını belirler. Bu kişi, haksız alıkoyma nedeniyle oluşan zararları ve ürünleri tazmin etmekle yükümlüdür. Masraf…

5 ilgili yargı kararı

Madde 996

Kazandırıcı zamanaşımından yararlanma hakkı bulunan kişi, zilyetliği kendisine devreden kişinin de aynı hakka sahip olması hâlinde, o kişinin zilyetlik süresini kendi süresine ekleyebilir.

İKİNCİ BÖLÜM – TAPU SİCİLİ

Madde 997 – 1. Genel olarak

Taşınmazlar üzerindeki hakların kayıt altına alındığı tapu sicili; tapu kütüğü, kat mülkiyeti kütüğü, yevmiye defteri, belgeler ve planlardan oluşur. Sicilin nasıl tutulacağı, örneği ve yardımcı sicillere ilişkin…

3 ilgili yargı kararı

Madde 998 – a. Kaydedilecek taşınmazlar

Bu madde, tapu siciline hangi unsurların taşınmaz olarak kaydedilebileceğini ve bu kayıtların hangi kurallara tabi olduğunu düzenler. Sicile arazi, taşınmazlar üzerindeki bağımsız ve sürekli haklar ile kat mülkiyetine…

Madde 999 – b. Kaydedilmeyecek taşınmazlar

Özel mülkiyete tabi olmayan ve kamu yararına ayrılan taşınmazlar, tescili gereken bir ayni hak kurulmadığı sürece tapu kütüğüne kaydedilmez. Tapuda kayıtlı olan bir taşınmaz, kayda tabi olmayan bir taşınmaza dönüşmesi…

Madde 1000 – a. Tapu kütüğü

Tapu kütüğünde her taşınmaz için ardışık numaralandırılmış ayrı bir sayfa tutulur. Bu sayfalarda mülkiyet, irtifak hakları, taşınmaz yükü ve rehin hakları gibi bilgiler özel sütunlara kaydedilir. Aynı kişiye ait birden…

Madde 1001 – b. Kat mülkiyeti kütüğü

Kat mülkiyetine konu olan bağımsız bölümler için ayrı bir kat mülkiyeti kütüğü tutulur. Bu kütükle ilgili işlemlerde, özel kanunlardaki hükümler saklı olmak kaydıyla, tapu kütüğüne yönelik kurallar uygulanır.

Madde 1002 – c. Yevmiye defteri ve belgeler

Tapu kütüğüne yapılacak tescil talepleri, başvuran kişinin kimliği ve talebin konusu belirtilerek hemen yevmiye defterine kaydedilir. Bu işlemlere esas teşkil eden belgelerin dikkatle sıralanarak saklanması zorunludur.

1 ilgili yargı kararı

Madde 1003 – d. Plân

Taşınmazların tapu kütüğüne kaydedilmesi ve belirlenmesi işlemlerinde resmi ölçüme dayalı planlar esas alınır. Bu planların hangi şekilde hazırlanacağı Cumhurbaşkanı tarafından çıkarılan yönetmelikle belirlenir.

Madde 1004 – 1. Bir bölgede

Taşınmazların, içinde bulundukları bölgenin tapu siciline kaydedilmesi gerektiğini düzenleyen maddedir.

Madde 1005 – 2. Birden çok bölgede

Birden fazla bölgede yer alan bir taşınmaz, diğer bölgelerde de kayıtlı olduğu belirtilerek her bölgenin siciline ayrı ayrı kaydedilir. Bu taşınmazla ilgili tescil talepleri ve işlemleri, taşınmazın büyük kısmının…

Madde 1006 – 1. Kuruluş

Tapu idarelerinin kurulumu, çalışma şekli ve sunduğu hizmetlerin yürütülmesine ilişkin kurallar özel kanunlarda düzenlenmiştir.

Madde 1007 – 2. Sorumluluk

Tapu kayıtlarının tutulması nedeniyle meydana gelen tüm zararlardan Devlet sorumludur. Devlet, söz konusu zararda kusuru olan görevlilere başvurarak ödemeyi onlardan talep eder. Devletin sorumluluğuyla ilgili davalar,…

9 ilgili yargı kararı

Madde 1008 – 1. Tescil

Taşınmazlara ilişkin bazı hakların tapu kütüğüne tescil edilmesini düzenleyen maddedir.

Madde 1009 – a. Kişisel haklarda

Belirli sözleşmelerden kaynaklanan kişisel haklar ve kanunla izin verilen diğer haklar tapu kütüğüne şerhedilebilir. Bu işlem yapıldığında, söz konusu haklar taşınmazı daha sonra edinen kişilere karşı da ileri…

Madde 1010 – b. Tasarruf yetkisinin kısıtlanmasında

Belirli nedenlerle taşınmaz üzerindeki tasarruf yetkisinin kısıtlandığına dair kayıtlar tapu kütüğüne şerh şeklinde işlenebilir. Bu şekilde yapılan şerhler, taşınmaz üzerinde sonradan hak kazanan kişilere karşı ileri…

1 ilgili yargı kararı

Madde 1011 – c. Geçici tescil şerhi

Belirli durumlarda, iddia edilen bir aynî hakkı güvence altına almak veya belge eksikliklerini tamamlamak amacıyla geçici tescil şerhi konulabilir. Bu işlemin yapılabilmesi için tüm ilgili kişilerin onay vermesi veya…

Madde 1012 – 3. Beyanlar

Taşınmaz eklentilerinin beyanlar sütununa işlenmesi malikin isteğiyle yapılır ve bu kaydın silinmesi tüm hak sahiplerinin rızasını gerektirir. Beyanlar sütununa yazılabilecek kamu hukuku kısıtlamaları ve diğer konular…

1 ilgili yargı kararı

Madde 1013 – a. Tescil için

Taşınmazların tescili kural olarak malikin yazılı beyanı ile yapılır. Ancak hak kazanımı kanuna, kesinleşmiş mahkeme kararına veya benzeri belgelere dayanıyorsa bu beyana gerek kalmaz. Ayrıca, aynî hakkı önceden…

1 ilgili yargı kararı

Madde 1014 – b. Terkin ve değişiklik için

Bir tescilin silinmesi veya değiştirilmesi, ancak bu kayıt vasıtasıyla hak sahibi olan kişilerin yazılı beyanıyla gerçekleştirilebilir.

1 ilgili yargı kararı

Madde 1015 – 2. Yetkinin ve sebebin belirlenmesi

Tapuda tescil, terkin ve değişiklik gibi işlem yapabilmek için başvuran kişinin hem işlem yapmaya yetkili olduğunu hem de işlemin dayandığı hukuki sebebi belgelemesi gerekir. Bu yetki, sicilde hak sahibi olduğunun veya…

Madde 1016 – 3. Belgelerin tamamlanması

Tasarruf yetkisi ve hukuki sebebe ilişkin belgeler eksik olduğunda ilgili istem reddedilir. Ancak hukuki sebep belgeleri tam olup sadece tasarruf yetkisi belgesinin tamamlanması gerekiyorsa, belirli şartlarla geçici…

Madde 1017 – 1. Genel olarak

Tapu kütüğüne yapılacak tescil işlemleri, başvuru tarihine ve sırasına göre gerçekleştirilir. Sicil kayıtlarının bir örneği talep eden ilgili kişiye verilir. Tescil, terkin ve belge örneklerinin şekli Cumhurbaşkanınca…

Madde 1018 – 2. Taşınmaz lehine irtifaklarda

Taşınmazlar yararına kurulan irtifak haklarının tescil ve terkin işlemleri, hem yüklü taşınmazın hem de yararlanan taşınmazın kayıtlarına işlenir.

Madde 1019 – IV. Tebliğ zorunluluğu

Tapu memuru, ilgililerin haberi olmadan yaptığı işlemleri onlara bildirmekle yükümlüdür. Bu işlemlere karşı yapılacak itirazların süresi, bildirimin ulaştığı tarihten itibaren başlar.

Madde 1020 – C. Tapu sicilinin açıklığı

Tapu sicili herkesin erişimine açıktır. İlgisini kanıtlayan kişiler, tapu kayıtlarını ve belgelerini inceleyebilir veya bunların örneklerini talep edebilir. Hiç kimse tapu sicilinde yer alan bir kaydı bilmediğini iddia…

3 ilgili yargı kararı

Madde 1021 – I. Tescilin yapılmamasının sonuçları

Yasalar gereği tescil edilmesi gereken ayni haklar, resmi olarak tescil edilmedikleri sürece geçerlilik kazanmazlar.

1 ilgili yargı kararı

Madde 1022 – 1. Genel olarak

Aynî haklar, kütüğe tescil edilmesiyle oluşur; bu hakların öncelik sırası ve tarihleri tescile göre belirlenir. Tescilin etkisi, gerekli belgelerin istenmiş olması veya geçici tescillerin tamamlanmış olması şartıyla…

1 ilgili yargı kararı

Madde 1023 – 2. İyiniyetli üçüncü kişilere karşı

Tapu sicilindeki kayda güvenerek ve iyiniyetle mülkiyet veya başka bir ayni hak elde eden üçüncü kişilerin bu kazanımları hukuk tarafından korunur.

12 ilgili yargı kararı

Madde 1024 – 3. İyiniyetli olmayan üçüncü kişilere karşı

Bir taşınmazdaki hak yolsuz şekilde kaydedilmişse, bu durumu bilen veya bilmesi gereken üçüncü kişiler bu kayda dayanarak hak iddia edemez. Bağlayıcı olmayan işlemlere dayalı veya hukuki sebebi olmayan kayıtlar yolsuz…

1 ilgili yargı kararı

Madde 1025 – I. Yolsuz tescilde

Tapu siciline usulsüz kayıt yapılması, mevcut kaydın usulsüz silinmesi veya değiştirilmesi sonucu hakkı zarar gören kişi, tapu sicilinin düzeltilmesi için dava açabilir. Ancak iyiniyetli üçüncü kişilerin bu kayıtlara…

2 ilgili yargı kararı

Madde 1026 – II. Aynî hakların sona ermesi

Bir aynî hak sona erip tapu kaydı hukuki değerini yitirdiğinde, taşınmaz sahibi bu kaydın silinmesini isteyebilir. Tapu memurunun silme işlemini yapması halinde, ilgililer tebliğden itibaren belirli bir süre içinde…

2 ilgili yargı kararı

Madde 1027 – III. Düzeltme

Tapu sicilindeki yanlışlıkların düzeltilmesi, ilgililerin yazılı rızası olduğunda veya mahkeme kararı ile gerçekleştirilir. Basit yazı hataları ise ilgili yönetmelik çerçevesinde tapu memuru tarafından kendiliğinden…

Madde 1028 – Yürürlükten kaldırılan kanun

Madde Geçici 1

Bu madde, Türk Medeni Kanunu'nun 733 ve 734. maddelerinde yapılan değişikliklerin uygulama zamanlarını belirler. 733. maddedeki değişiklikler geçmişteki satışları etkilemezken, 734. maddedeki değişiklikler geçmişte…

Madde 1029 – Yürürlük

Bu madde, Türk Medeni Kanunu'nun hangi tarihte uygulanmaya başlandığını düzenlemektedir. Söz konusu kanun 1 Ocak 2002 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

Madde 1030 – Yürütme

Türk Medeni Kanunu'nun hükümlerinin yürütülme yetkisi Bakanlar Kurulu'na verilmiştir.