mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Kanun
  3. 5271 sayılı Kanun
  4. Madde 109

BİRİNCİ KİTAP – Genel Hükümler › DÖRDÜNCÜ KISIM – Koruma Tedbirleri › ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – Adlî Kontrol

5271 sayılı Kanun Madde 109 – Adlî kontrol

CEZA MUHAKEMESİ KANUNU · Resmî Gazete 17 Aralık 2004, sayı 25673

Sade özet

Soruşturma aşamasında tutuklama sebepleri var olduğunda veya tutuklama yasağı bulunan hallerde, şüphelinin tutuklanması yerine belirli yükümlülüklere tabi olduğu adlî kontrol kararı verilebilir. Ağır hastalığı veya engelliliği bulunan şüpheliler ile gebe olan veya doğurduğu tarihten itibaren altı ay geçmemiş kadınlara yönelik tutuklama yerine adlî kontrol uygulanabilir. Ayrıca tutukluluk süreleri dolduğu için salıverilenler hakkında da bu hükümler uygulanabilir.

  • Adlî kontrol; yurt dışına çıkamama, belirlenen yerlere başvurma, konutu terk etmeme veya güvence miktarı yatırma gibi çeşitli yükümlülükleri içerebilir (3. fıkra).
  • Ağır hastalık veya engellilik nedeniyle cezaevi koşullarında yaşamını sürdüremeyenler ile gebe olan veya doğumdan itibaren altı ayı doldurmamış kadınlar tutuklama yerine adlî kontrol altına alınabilir (4. fıkra).
  • Kural olarak adlî kontrol altında geçen süreler cezadan mahsup edilemez; ancak tedavi (e bendi) ve konutu terk etmeme (j bendi) yükümlülükleri bu kuralın istisnasıdır (6. fıkra).
  • Konutu terk etmeme yükümlülüğü kapsamında geçen her iki gün, cezanın mahsubunda bir gün olarak hesaplanır (6. fıkra).
  • Kanundaki tutukluluk süreleri dolduğu için salıverilen kişilere adlî kontrol uygulanmaya devam edebilir (7. fıkra).

Kimleri ilgilendirir: Hakkında suç soruşturması yürütülen şüphelileri ve tutukluluğu sona eren kişileri ilgilendirir.

Kaynak: 5271 sayılı CEZA MUHAKEMESİ KANUNU, m. 109

Bu özet yapay zeka ile üretilmiştir; hukuki görüş değildir. Bağlayıcı olan tam metindir.

Tam madde metnini göster

(1) (Değişik: 2/7/2012-6352/98 md.) Bir suç sebebiyle yürütülen soruşturmada, 100 üncü maddede belirtilen tutuklama sebeplerinin varlığı halinde, şüphelinin tutuklanması yerine adlî kontrol altına alınmasına karar verilebilir.

(2) Kanunda tutuklama yasağı öngörülen hallerde de, adlî kontrole ilişkin hükümler uygulanabilir.

(3) Adlî kontrol, şüphelinin aşağıda gösterilen bir veya birden fazla yükümlülüğe tabi tutulmasını içerir:

a) Yurt dışına çıkamamak.

b) Hâkim tarafından belirlenen yerlere, belirtilen süreler içinde düzenli olarak başvurmak.

c) Hâkimin belirttiği merci veya kişilerin çağrılarına ve gerektiğinde meslekî uğraşlarına ilişkin veya eğitime devam konularındaki kontrol tedbirlerine uymak.

d) Her türlü taşıtları veya bunlardan bazılarını kullanamamak ve gerektiğinde kaleme, makbuz karşılığında sürücü belgesini teslim etmek.

e) Özellikle uyuşturucu, uyarıcı veya uçucu maddeler ile alkol bağımlılığından arınmak amacıyla, hastaneye yatmak dahil, tedavi veya muayene tedbirlerine tâbi olmak ve bunları kabul etmek.

f) Şüphelinin parasal durumu göz önünde bulundurularak, miktarı ve bir defada veya birden çok taksitlerle ödeme süreleri, Cumhuriyet savcısının isteği üzerine hâkimce belirlenecek bir güvence miktarını yatırmak.

g) Silâh bulunduramamak veya taşıyamamak, gerektiğinde sahip olunan silâhları makbuz karşılığında adlî emanete teslim etmek.

h) Cumhuriyet savcısının istemi üzerine hâkim tarafından miktarı ve ödeme süresi belirlenecek parayı suç mağdurunun haklarını güvence altına almak üzere aynî veya kişisel güvenceye bağlamak.

i) Aile yükümlülüklerini yerine getireceğine ve adlî kararlar gereğince ödemeye mahkûm edildiği nafakayı düzenli olarak ödeyeceğine dair güvence vermek.

j) (Ek: 2/7/2012-6352/98 md.) Konutunu terk etmemek.

k) (Ek: 2/7/2012-6352/98 md.) Belirli bir yerleşim bölgesini terk etmemek.

l) (Ek: 2/7/2012-6352/98 md.) Belirlenen yer veya bölgelere gitmemek.

(4) (Ek: 25/5/2005 – 5353/14 md.) (Mülga: 2/7/2012-6352/98 md.) (Yeniden Düzenleme:14/4/2020-7242/15 md.) Maruz kaldığı ağır bir hastalık veya engellilik nedeniyle ceza infaz kurumu koşullarında hayatını yalnız idame ettiremediği 13/12/2004 tarihli ve 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun 16 ncı maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca tespit edilen şüpheli ile gebe olan veya doğurduğu tarihten itibaren altı ay geçmemiş bulunan kadın şüphelinin tutuklanması yerine adlî kontrol altına alınmasına karar verilebilir. Hakkında mahkûmiyet hükmü verilmiş ve bu hükümle ilgili olarak istinaf veya temyiz kanun yoluna başvurulmuş olması hâlinde, UYAP kayıtlarını incelemek suretiyle hükmü veren ilk derece mahkemesi de adlî kontrol kararı verebilir.

(5) Hâkim veya Cumhuriyet savcısı (d) bendinde belirtilen yükümlülüğün uygulamasında şüphelinin meslekî uğraşılarında araç kullanmasına sürekli veya geçici olarak izin verebilir.

(6) Adlî kontrol altında geçen süre, şahsî hürriyeti sınırlama sebebi sayılarak cezadan mahsup edilemez. Bu hüküm, maddenin üçüncü fıkrasının (e) ve (j) bentlerinde belirtilen hallerde uygulanmaz. (Ek cümle:8/7/2021-7331/15 md.) Ancak, (j) bendinde belirtilen konutunu terk etmemek yükümlülüğü altında geçen her iki gün, cezanın mahsubunda bir gün olarak dikkate alınır.

(7) (Ek: 6/12/2006 – 5560/19 md.) Kanunlarda öngörülen tutukluluk sürelerinin dolması nedeniyle salıverilenler hakkında adlî kontrole ilişkin hükümler uygulanabilir.

Resmî kaynakta görüntüle (mevzuat.gov.tr) ↗

Değişiklik notları

  • (Değişik: 2/7/2012-6352/98 md.)
  • (Ek: 2/7/2012-6352/98 md.)
  • (Ek: 2/7/2012-6352/98 md.)
  • (Ek: 2/7/2012-6352/98 md.)
  • (Ek: 25/5/2005 – 5353/14 md.)
  • (Mülga: 2/7/2012-6352/98 md.)
  • (Yeniden Düzenleme:14/4/2020-7242/15 md.)
  • (Ek cümle:8/7/2021-7331/15 md.)
  • (Ek: 6/12/2006 – 5560/19 md.)

İlgili yargı kararları (0)

Bu maddeye atıf yapan karar henüz eklenmedi.