mevzuatuzmani.net — Hukuki Bilginin Güvenilir Adresi
  1. Ana sayfa
  2. Kanun
  3. 6100 sayılı Kanun
  4. Madde 24

İKİNCİ BÖLÜM – Yargılamaya Hâkim Olan İlkeler

6100 sayılı Kanun Madde 24 – Tasarruf ilkesi

HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU · Resmî Gazete 4 Şubat 2011, sayı 27836

Sade özet

Hakimlerin bir davayı kendiliklerinden incelemeleri veya karara bağlamaları için taraflardan birinin talebinin olması gerekir. Kanunda açık bir hüküm bulunmadığı sürece kimse kendi lehine dava açmaya zorlanamaz. Tarafların üzerinde serbestçe işlem yapabildikleri konularda bu yetki dava açıldıktan sonra da devam eder.

  • Hakim, taraflardan birinin talebi olmadan davayı kendiliğinden inceleyemez ve karara bağlayamaz (1. fıkra).
  • Kanunda açıkça belirtilmedikçe, kimse kendi lehine dava açmaya veya hak talep etmeye zorlanamaz (2. fıkra).
  • Serbestçe tasarruf edilebilen dava konularında, dava açıldıktan sonra da tasarruf yetkisi sürer (3. fıkra).

Kimleri ilgilendirir: Davayı yürüten hakim ile davanın taraflarını ilgilendirir.

Kaynak: 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 24

Bu özet yapay zeka ile üretilmiştir; hukuki görüş değildir. Bağlayıcı olan tam metindir.

Tam madde metnini göster

(1) Hâkim, iki taraftan birinin talebi olmaksızın, kendiliğinden bir davayı inceleyemez ve karara bağlayamaz.

(2) Kanunda açıkça belirtilmedikçe, hiç kimse kendi lehine olan davayı açmaya veya hakkını talep etmeye zorlanamaz.

(3) Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri dava konusu hakkında, dava açıldıktan sonra da tasarruf yetkisi devam eder.

Resmî kaynakta görüntüle (mevzuat.gov.tr) ↗

İlgili yargı kararları (9)

İlk Derece Mahkemesi İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi

E. 2024/230 K. 2026/958 · 12 Kasım 2026

Bölge Adliye Mahkemesi Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

E. 2026/1686 K. 2026/2654 · 16 Ekim 2026 · fıkra 2

Bölge Adliye Mahkemesi Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi

E. 2024/1548 K. 2026/1736 · 15 Ekim 2026

Bölge Adliye Mahkemesi Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 41. Hukuk Dairesi

E. 2026/1861 K. 2026/70 · 8 Ekim 2026

İlk Derece Mahkemesi İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi

E. 2026/2199 K. 2026/934 · 5 Ekim 2026

İlk Derece Mahkemesi Diyarbakır 2. Asliye Ticaret Mahkemesi

E. 2026/230 K. 2026/111 · 5 Ekim 2026 · fıkra 2

İlk Derece Mahkemesi İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi

E. 2020/165 K. 2026/697 · 1 Ekim 2026

İlk Derece Mahkemesi Diyarbakır 2. Asliye Ticaret Mahkemesi

E. 2026/547 K. 2026/85 · 25 Eylül 2026 · fıkra 2

Danıştay 10. Daire

E. 2022/786 K. 2025/3388 · 30 Haziran 2025