- Ana sayfa
- Kanun
- 6100 sayılı Kanun
- Madde 375
SEKİZİNCİ KISIM – Kanun Yolları › ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – Yargılamanın İadesi
6100 sayılı Kanun Madde 375 – Yargılamanın iadesi sebepleri
HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU · Resmî Gazete 4 Şubat 2011, sayı 27836
Sade özet
Bu madde, kesinleşmiş bir mahkeme kararının hangi özel durumlarda yeniden görülmesinin istenebileceğini düzenlemektedir. Yargılamanın iadesi talebi; mahkemenin oluşumu, hakimlerin durumu, sahte belgeler, yalan beyanlar, yeni çıkan belgeler veya Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararları gibi sebeplere dayandırılabilir.
- Mahkemenin kanuna uygun kurulmaması, yetkisiz kişilerin davayı yönetmesi veya hakimin yasaklı olması iade sebebidir (1. fıkra a, b, c).
- Karar sonrası ele geçirilen belge, sahteliği kanıtlanan senet veya hileli davranışlar nedeniyle iade istenebilir (1. fıkra ç, d, h).
- Yalan tanıklık, bilirkişinin kasıtlı yanlış beyanı veya yalan yere yemin durumlarında kural olarak kesinleşmiş bir ceza mahkûmiyeti kararı gerekir (2. fıkra).
- Ceza kovuşturmasına delil yokluğu dışında bir nedenle başlanamamışsa, iade sebebi yargılamanın iadesi davasında ispatlanmalıdır (2. fıkra).
- Aynı konuda birbirine aykırı iki kesinleşmiş hükmün bulunması veya Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin ihlal tespiti iade sebebidir (1. fıkra ı, i).
Kimleri ilgilendirir: Kesinleşmiş bir mahkeme kararına karşı yargılamanın iadesini talep etmek isteyen tarafları ilgilendirir.
Kaynak: 6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU, m. 375
Bu özet yapay zeka ile üretilmiştir; hukuki görüş değildir. Bağlayıcı olan tam metindir.
Tam madde metnini göster
(1) Aşağıdaki sebeplere dayanılarak yargılamanın iadesi talep edilebilir:
a) Mahkemenin kanuna uygun olarak teşekkül etmemiş olması.
b) Davaya bakması yasak olan yahut hakkındaki ret talebi, merciince kesin olarak kabul edilen hâkimin karar vermiş veya karara katılmış bulunması.
c) Vekil veya temsilci olmayan kimselerin huzuruyla davanın görülmüş ve karara bağlanmış olması.
ç) Yargılama sırasında, aleyhine hüküm verilen tarafın elinde olmayan nedenlerle elde edilemeyen bir belgenin, kararın verilmesinden sonra ele geçirilmiş olması.
d) Karara esas alınan senedin sahteliğine karar verilmiş veya senedin sahte olduğunun mahkeme veya resmî makam önünde ikrar edilmiş olması.
e) İfadesi karara esas alınan tanığın, karardan sonra yalan tanıklık yaptığının sabit olması.
f) Bilirkişi veya tercümanın, hükme esas alınan husus hakkında kasten gerçeğe aykırı beyanda bulunduğunun sabit olması.
g) Lehine karar verilen tarafın, karara esas alınan yemini yalan yere ettiğinin, ikrar veya yazılı delille sabit olması.
ğ) Karara esas alınan bir hükmün, kesinleşmiş başka bir hükümle ortadan kalkmış olması.
h) Lehine karar verilen tarafın, karara tesir eden hileli bir davranışta bulunmuş olması.
ı) Bir dava sonunda verilen hükmün kesinleşmesinden sonra tarafları, konusu ve sebebi aynı olan ikinci davada, öncekine aykırı bir hüküm verilmiş ve bu hükmün de kesinleşmiş olması.
i) Kararın, İnsan Haklarını ve Ana Hürriyetleri Korumaya Dair Sözleşmenin veya eki protokollerin ihlali suretiyle verildiğinin, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kesinleşmiş kararıyla tespit edilmiş olması veya karar aleyhine Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine yapılan başvuru hakkında dostane çözüm ya da tek taraflı deklarasyon sonucunda düşme kararı verilmesi.
(2) Birinci fıkranın (e), (f) ve (g) bentlerindeki hâllerde yargılamanın iadesinin istenebilmesi, bu sebeplerin kesinleşmiş bir ceza mahkûmiyet kararı ile belirlenmiş olması şartına bağlıdır. Delil yokluğundan başka bir sebeple ceza kovuşturmasına başlanamamış veya mahkûmiyet kararı verilememiş ise ceza mahkemesi kararı aranmaz. Bu takdirde dayanılan yargılamanın iadesi sebebinin, yargılamanın iadesi davasında öncelikle ispat edilmesi gerekir.
İlgili yargı kararları (20)
Bölge Adliye Mahkemesi Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi
E. 2026/1907 K. 2026/2183 · 5 Kasım 2026
İlk Derece Mahkemesi Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/229 K. 2026/1301 · 22 Ekim 2026
İlk Derece Mahkemesi Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/1007 K. 2026/796 · 22 Ekim 2026 · fıkra 1-ç
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/417 K. 2026/829 · 19 Ekim 2026
Bölge Adliye Mahkemesi Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
E. 2026/1811 K. 2026/1993 · 15 Ekim 2026
Bölge Adliye Mahkemesi Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
E. 2026/2193 K. 2026/1968 · 14 Ekim 2026
Bölge Adliye Mahkemesi Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi
E. 2024/1006 K. 2026/1259 · 7 Ekim 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/1893 K. 2026/712 · 6 Ekim 2026 · fıkra 1-ç
Bölge Adliye Mahkemesi Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi
E. 2026/2009 K. 2026/1843 · 1 Ekim 2026 · fıkra 1
Bölge Adliye Mahkemesi Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi
E. 2026/1609 K. 2026/1863 · 1 Ekim 2026 · fıkra 1-d
Bölge Adliye Mahkemesi Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi
E. 2026/834 K. 2026/1722 · 1 Ekim 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/519 K. 2026/876 · 1 Ekim 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/497 K. 2026/716 · 30 Eylül 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/1857 K. 2026/911 · 30 Eylül 2026 · fıkra 1-ı
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/9 K. 2026/709 · 24 Eylül 2026
Bölge Adliye Mahkemesi Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi
E. 2026/580 K. 2026/1107 · 17 Eylül 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 23. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/2492 K. 2026/86 · 16 Eylül 2026 · fıkra 1-h
Yargıtay 1. Hukuk Dairesi
E. 2026/2363 K. 2026/6031 · 16 Eylül 2026
Bölge Adliye Mahkemesi Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
E. 2026/780 K. 2026/1406 · 16 Eylül 2026
Danıştay 8. Daire
E. 2023/4854 K. 2023/6009 · 17 Kasım 2023
