- Ana sayfa
- Kanun
- 6102 sayılı Kanun
- Madde 780
ÜÇÜNCÜ KİTAP – Kıymetli Evrak › DÖRDÜNCÜ KISIM – Kambiyo Senetleri › ÜÇÜNCÜ BÖLÜM – Çek
6102 sayılı Kanun Madde 780 – I - Unsurlar
TÜRK TİCARET KANUNU · Resmî Gazete 14 Şubat 2011, sayı 27846
Sade özet
Bu madde, bir çekin sahip olması gereken zorunlu unsurları ve çek üzerindeki karekod aracılığıyla hangi bilgilere erişilebileceğini düzenler. Karekod üzerinden hesap sahibiyle ilgili mali verilere rıza aranmaksızın ulaşılmasına imkan tanır. Ayrıca sistemin işleyişi ve teknik detayların nasıl belirleneceği hükme bağlanmıştır.
- Çekin geçerli olması için "çek" kelimesi, belirli bir bedel, muhatap unvanı, ödeme yeri, tarih, yer, imza, banka seri numarası ve karekod gibi unsurları içermesi gerekir (1. fıkra).
- Alacaklılar; karekod ile hesap sahibinin kimlik bilgilerine, son beş yıldaki ödenmiş ve karşılıksız çeklerine, hesap açma yasağı veya iflas durumu gibi verilere rızasız erişebilir (2. fıkra).
- Bilgi paylaşım sistemi Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi tarafından oluşturulur (3. fıkra).
- MERSİS numarası ve karekodun içeriği ile uygulama esasları Gümrük ve Ticaret Bakanlığı ile Hazine Müsteşarlığının ortak tebliğiyle belirlenir (4. fıkra).
Kimleri ilgilendirir: Çek düzenleyenler, çek hamilleri (alacaklılar) ve çek hesabı sahiplerini ilgilendirir.
Kaynak: 6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU, m. 780
Bu özet yapay zeka ile üretilmiştir; hukuki görüş değildir. Bağlayıcı olan tam metindir.
Tam madde metnini göster
(1) Çek;
a) Senet metninde “çek” kelimesini ve eğer senet Türkçe’den başka bir dille yazılmış ise o dilde “çek” karşılığı olarak kullanılan kelimeyi,
b) Kayıtsız ve şartsız belirli bir bedelin ödenmesi için havaleyi,
c) Ödeyecek kişinin, “muhatabın” ticaret unvanını,
d) Ödeme yerini,
e) Düzenlenme tarihini ve yerini,
f) Düzenleyenin imzasını,
g) (Ek: 15/7/2016-6728/70 md.) Banka tarafından verilen seri numarasını,
h) (Ek: 15/7/2016-6728/70 md.) Karekodu,
içerir.
(2) (Ek fıkra : 15/7/2016-6728/70 md.) Çek alacaklıları, ellerinde bulunan çek ile çek hesabı sahibine ve bu çeki düzenleyenlere ilişkin verilere karekod aracılığıyla erişim sağlayabilir. Karekod ile;
a) Çek hesabı sahibinin adı, soyadı veya ticaret unvanı,
b) Çek hesabı sahibinin tacir olması hâlinde, ticaret siciline tescil edilen yetkililerinin adı, soyadı veya ticaret unvanı,
c) Çek hesabı sahibinin, çek hesabı bulunan toplam banka sayısı,
d) Çek hesabı sahibine ait bankalara ibraz edilmemiş çek adedi ve tutarı,
e) Düzenlenerek bankalara teslim edilen çeklerin adedi ve tutarı,
f) Son beş yıl içerisinde ibrazında ödenen çeklerin adedi ve tutarı,
g) İbraz edilen ilk çekin ibraz tarihi,
h) İbraz edilen son çekin ibraz tarihi,
ı) İbrazında ödenen son çekin ibraz tarihi,
i) Son beş yılda “karşılıksızdır” işlemi gören ve halen ödenmemiş çeklerin adedi ve tutarları,
j) Son beş yılda “karşılıksızdır” işlemi gören ve sonradan ödenen çeklerin adedi ve tutarı,
k) Son beş yılda “karşılıksızdır” işlemi gören son çekin ibraz tarihi,
l) Çek hesabı sahibi hakkında çek hesabı açma yasağı bulunup bulunmadığı, varsa yasaklama kararının tarihi,
m) Her bir çek yaprağı ile ilgili olarak tedbir kaydı olup olmadığı,
n) Çek hesabı sahibi tacirse, iflasına karar verilip verilmediği, iflasına karar verilmişse kararın tarihi,
çek hesabı sahibi ya da cirantanın rızası aranmaksızın üçüncü kişilerin erişimine sunulur.
(3) (Ek fıkra : 15/7/2016-6728/70 md.) İkinci fıkrada belirtilen verilere ulaşılmasını sağlayacak karekod okutma ve bilgi paylaşım sistemi 5411 sayılı Kanunun ek 1 inci madde hükmü uyarınca kurulan Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi tarafından oluşturulur. Risk Merkezi sistemdeki verileri, 5411 sayılı Kanunun ek 1 inci maddesinin on birinci fıkrası uyarınca bilgi alışverişini gerçekleştirdiği şirket ile paylaşmaya yetkilidir. Bu yetki kullanıldığı takdirde sistem bilgilerin paylaşıldığı şirket nezdinde kurulabilir.
(4) (Ek fıkra : 15/7/2016-6728/70 md.) Çekte yer alacak MERSİS numarası ile karekodun tanım ve içerikleri ile bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Gümrük ve Ticaret Bakanlığı ile Hazine Müsteşarlığının müştereken çıkaracağı tebliğle belirlenir.
Değişiklik notları
- (Ek: 15/7/2016-6728/70 md.)
- (Ek: 15/7/2016-6728/70 md.)
- (Ek fıkra : 15/7/2016-6728/70 md.)
- (Ek fıkra : 15/7/2016-6728/70 md.)
- (Ek fıkra : 15/7/2016-6728/70 md.)
İlgili yargı kararları (20)
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/2059 K. 2026/1006 · 12 Kasım 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/1326 K. 2026/934 · 11 Kasım 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/1417 K. 2026/924 · 9 Kasım 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/587 K. 2026/925 · 9 Kasım 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/1437 K. 2026/923 · 9 Kasım 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/1485 K. 2026/850 · 21 Ekim 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/307 K. 2026/820 · 20 Ekim 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/2151 K. 2026/906 · 19 Ekim 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2025/749 K. 2026/764 · 15 Ekim 2026 · fıkra 1-f
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/394 K. 2026/798 · 14 Ekim 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 27. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/1688 K. 2026/254 · 14 Ekim 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/456 K. 2026/801 · 14 Ekim 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/435 K. 2026/797 · 14 Ekim 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/9 K. 2026/737 · 13 Ekim 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/463 K. 2026/786 · 13 Ekim 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/1760 K. 2026/794 · 13 Ekim 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/1767 K. 2026/773 · 9 Ekim 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/580 K. 2026/766 · 9 Ekim 2026
İlk Derece Mahkemesi İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi
E. 2026/1329 K. 2026/765 · 9 Ekim 2026
Bölge Adliye Mahkemesi Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi
E. 2026/1425 K. 2026/1277 · 8 Ekim 2026
